PL97811B2

PL97811B2 -

Info

Publication number: PL97811B2
Application number: PL181397A
Authority: PL
Inventors: Kroh Jerzy; Dziedziela Wieslaw; Rosiak Janusz
Original assignee: Politechnika Lódzka
Filing date: 1975-06-20
Publication date: 1978-03-31

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób uszlachetniania celulozowych wyrobów wlókienniczych, szczególnie tkanin w celu nadania im wlasnosci niemnacych oraz w celu uzyskania wyrobów z trwalymi zaprasowaniami.

Znany jest z opisu patentowego Belgii nr 686982 sposób uszlachetniania celulozowych wyrobów wlókien¬ niczych w celu nadania im wlasnosci niemnacych oraz w celu uzyskania wyrobów z trwalymi zaprasowaniami, polegajacy na napawaniu wyrobów celulozowych wodna kapiela napawajaca, zawierajaca N-metyloloakrylamid i katalizator kwasowy, suszeniu napojonego materialu do stopnia wilgotnosci 7—8%, napromieniowaniu wysuszo¬ nego wyrobu dawka promieniowania jonizujacego wynoszaca 0,5-2 megaradów, nadaniu wyrobom odpowiedniej formy i ogrzewaniu tych wyrobów w czasie nie dluzszym niz 15 minut w temperaturze 130-180°C.

Inny znany sposób uszlachetniania celulozowych wyrobów wlókienniczych w celu nadania im wlasnosci niemnacych oraz w celu uzyskania wyrobów z trwalymi zaprasowaniami opisany w opisie patentowym Belgii nr 686987, polega na tym, ze celulozowy wyrób wlókienniczy napawa sie wodna kapiela napawajaca, zawierajaca N-metyloloakrylamid oraz katalizator kwasowy, nastepnie suszy, poddaje ogrzewaniu w temperaturze 105—195°C w czasie 0,5-5 minut, po czym moczy sie w wodzie do stopnia wilgotnosci 85%, poddaje napromie¬ niowaniu na mokro dawka promieniowania jonizujacego wynoszaca 0,5—10 megaradów i suszy napromieniowany wyrób.

Znany jest równiez z publikacji w czasopismie „Przeglad Wlókienniczy", 25, 517 (1971) sposób uszlachet¬ niania celulozowych wyrobów wlókienniczych w celu nadania im wlasnosci niemnacych oraz w celu uzyskania wyrobów z trwalymi zaprasowaniami polegajacy na napawaniu wyrobów wodna kapiela napawajaca, zawierajaca N-metyloloakrylamid lub N-metylolometakrylamid oraz katalizator kwasowy, wysuszeniu do stopnia wilgotnosci 4—10%, napromieniowaniu wysuszonego wyrobu dawka promieniowania jonizujacego wynoszaca 0,3—5 megara¬ dów, ogrzaniu napromieniowanego wyrobu do temperatury 120-190°C w czasie 0,5-9 minut, a nastepnie pra¬ niu, plukaniu i suszeniu uszlachetnionego wyrobu.

Wada znanych sposobów uszlachetniania celulozowych wyrobów wlókienniczych jest niepozadana zmiana zabarwienia uszlachetnionych wyrobów, szczególnie zólkniecie bialych wyrobów, wystepujace podczas obróbki termicznej w wysokiej temperaturze oraz podczas napromieniowywania wyrobów promieniowaniem jonizujacym.? 97 811 Sposób uszlachetniania celulozowych wyrobów wlókienniczych, szczególnie tkanin w celu nadania im wlasnosci niemnacych oraz w celu uzyskania wyrobów z trwalymi zaprasowaniami wedlug wynalazku polega na tym, ze tkanine poddawana uszlachetnieniu napawa sie wodna kapiela napawajaca, zawierajaca oprócz 3-20% wagowych N-metylolóakrylamidu, 0,1—5% wagowych katalizatora kwasowego, na przyklad azotanu cynku i 0,1—0,2% wagowych srodka powierzchniowo czynnego, takze 0,05-1% wagowych wybielacza optycznego i/lub "6 — 5 X 10"*% wagowych niebieskiego lub fioletowego barwnika kwasowego antrachinonowego. Tkanine na¬ pojona kapiela napawajaca poddaje sie nastepnie suszeniu w znany sposób do stopnia wilgotnosci 4-10%, napro¬ mieniowaniu dawka promieniowania jonizujacego wynoszaca 0,3-5 megaradów i dogrzewaniu w temperaturze 100-2:50°C w czasie 0,5—8 minut, po czym tak uszlachetniona tkanine poddaje sie plukaniu i suszeniu.

Zastosowanie w sposobie uszlachetniania celulozowych wyrobów wlókienniczych wedlug wynalazku ka¬ pieli napawajacej, zawierajacej odporny na dzialanie wysokiej temperatury i dzialanie promieniowania jonizuja¬ cego wybielacz optyczny i barwnik, zapewnia otrzymanie tkanin niemnacych oraz tkanin z trwalymi zaprasowa¬ niami, o stopniu bieli rzedu 92—93%.

Sposób wedlug wynalazku ilustruja blizej nizej podane przyklady nie ograniczajac jego zakresu.

Przyklad I. Tkanine bawelniana napawano wodna kapiela napawajaca, zawierajaca 10% wagowych N-metyloloakrylamidu, 2% wagowych azotanu cynku, 0,1% wagowych Alfenolu, 0,4% wagowych Helioforu 4BC oraz 0,00025% wagowych Alizarine Irisolu RL. Nastepnie po wysuszeniu tkaniny do zawartosci wilgoci 6% poddano ja napromieniowaniu dawka promieniowania jonizujacego wynoszaca. 1 megarad, po czym dogrzewano w ciagu 4 minut w temperaturze 140°C. Uszlachetniona tkanine poddano kilkakrotnemu procesowi prania i ozna¬ czono stopien bieli za pomoca Leukometru z MgO jako wzorcem. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 92%.

Przyklad II. Tkanine bawelniana napawano wodna kapiela zawierajaca 10% wagowych N-metylolo- akrylamidu, 2% wagowych azotanu cynku i 0,1% wagowych Alfenolu. Dalej postepowano jak w przykladzie I.

Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 68%.

Przyklad III. Tkanine lniana napawano wodna kapiela zawierajaca 10% wagowych N-metyloloakryla¬ midu, 2% wagowych azotanu cynku, j,1% wagowych Alfenolu, 0,4% wagowych Helioforu 4BC i 0,0005% wago¬ wych Alizarine Irisolu RL. Dalej postepowano jak w przykladzie I. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 71%.

Przyklad IV. Tkanine lniana napawano wodna kapiela zawierajaca 10% wagowych N-metyloloakryla¬ midu, 2% wagowych azotanu cynku i 0,1% wagowych Alfenolu. Dalej postepowano jak w przykladzie I. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 57%.

Przyklad V. Tkanine elano-lniana napawano wodna kapiela napawajaca zawierajaca 8% wagowych N-metyloloakrylamidu, 1,5% wagowych azotanu cynku, 0,1% wagowych Alfenolu, 0,4% wagowych Helioforu 4BC oraz 0,0007% wagowych Alizarine Irisolu RL. Dalej postepowano jak w przykladzie I. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 68%.

Przyklad VI.Tkanine elano-lniana napawano wodna kapiela zawierajaca 8% wagowych N-metylolo¬ akrylamidu, 1,5% wagowych azotanu cynku oraz 0,1% wagowych Alfenolu. Dalej postepowano jak w przykla¬ dzie I. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 50%.

Przyklad VII. Tkanine elano-bawelniana napawano wodna kapiela zawierajaca 4% wagowych N-me¬ tyloloakrylamidu, 1,5% wagowych azotanu cynku, 0,1% wagowych Alfenolu, 0,4% wagowych Tinopolu BST oraz 0,00025% wagowych Alizarine Irisolu RL. Nastepnie po wysuszeniu napojonej tkaniny do zawartosci wilgoci 6%, poddano ja napromieniowaniu dawka promieniowania jonizujacego wynoszaca 0,5 megaradów, po czym dogrze¬ wano w ciagu 3 minut w temperaturze 150°C. Dalej postepowano jak w przykladzie I. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 92%.

Przyklad VIII. Tkanine elano-bawelniana napawano wodna kapiela zawierajaca 4% wagowych N-me¬ tyloloakrylamidu, 1,5% wagowych azotanu cynku i 0,1% wagowych Alfenolu. Dalej postepowano jak w przyklaT dzie VII. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 68%.

Przyklad IX. Tkanine lniana napawano wodna kapiela zawierajaca 7% wagowych N-metyloloakryK amidu, 2% wagowe azotanu cynku, 0,1% wagowych Alfenolu oraz 0,0005% wagowych Alizarine Irisolu RL.

Nastepnie po wysuszeniu tkaniny do zawartosci wilgoci 7%, poddano ja dogrzewaniu w ciagu 4 minut w tempera¬ turze 150°C, po czym napromieniowano dawka promieniowania jonizujacego wynoszaca 1,5 megaradów. Uszla¬ chetniona tkanine poddano kilkakrotnemu procesowi prania oraz oznaczeniu stopnia bieli. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 65%.

Przyklad X. Tkanine lniana napawano wodna kapiela napawajaca zawierajaca 7% wagowych N-mety¬ loloakrylamidu, 2% wagowych azotanu cynku i 0,1% wagowych Alfenolu. Dalej postepowano jak w przykladzie IX. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 55%.97811 3 Przyklad Xl. Tkanine bawelniana napawano wodna kapiela zawierajaca 10% wagowych N-mctylolo- akrylamidu, 2% wagowych azotanu cynku, 0,1% wagowych Alfenolu i 0,4% wagowych Tinopolu BST, Dalej postepowano jak w przykladzie IX. Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 92%.

Przyklad XII. Tkanine bawelniana napawano wodna kapiela zawierajaca 10% wagowych N-metylolo- akrylamidu, 2% wagowych azotanu cynku i 0,1% wagowych Alfenolu. Dalej postepowano jak w przykladzie IX.

Stopien bieli tkaniny po obróbce wynosil 67%.

Claims

1. Zastrzezenie patentowe Sposób uszlachetniania celulozowych wyrobów wlókienniczych, szczególnie tkanin w celu nadania im wlasnosci niemnacych oraz w celu uzyskania wyrobów z trwalymi zaprasowaniami, polegajacy na napawaniu tkanin wodna kapiela napawajaca zawierajaca 3—20% wagowych N-metyloloakryl amidu, 0,1—5% wagowych kata¬ lizatora kwasowego, takiego jak azotanu cynku i 0,1—0,2% wagowych srodka powierzchniowo czynnego, susze¬ niu napojonej tkaniny do stopnia wilgotnosci 4—10%, napromieniowaniu wysuszonej tkaniny dawka promienio¬ wania jonizujacego wynoszaca 0,3-5 megaradów oraz dogrzewaniu tkaniny w ciagu 0,5—8 minut w temperaturze 100-250°C, znamienny t y m, ze wodna kapiel napawajaca zawiera dodatkowo 0,05-1% wagowych wy¬ bielacza optycznego i/lub 10"6 — 5 X 10"1 % wagowych niebieskiego lub fioletowego barwnika kwasowego antra- chinonowego.