Przedmiotem wynalazku jest sposób sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej oraz urzadzenie do sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej, majace zastosowanie w górnictwie.Stan techniki. Znany sposób sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej polega na doprowadzeniu do leja podsadzkowego wody z rurociagu i materialu podsadzkowego o regulowanym wydatku, przez reczne regu¬ lowanie predkosci ruchu tasmy podajnika. Ilosci doprowadzonej wody reguluje sie recznie przez obsluge na podstawie wskazan poziomu medium w zbiorniku. Urzadzenie do stosowania tego sposobu sklada sie ze zbior¬ nika wody z poziomowskazem, z którego doprowadza sie wode do rurociagu podsadzkowego ponizej leja. Dopro¬ wadzenie wody spelnilo zadanie utrzymanie okreslonego poziomu medium w leju podsadzkowym. Dodatkowo zainstalowane jest urzadzenie wskazujace wydatek wody przeplywajacej ze zbiornika do rurociagu podsadzko¬ wego.Niedogodnoscia sposobu i urzadzenia sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej jest brak mozliwo¬ sci pracy ukladu podsadzki na maksymalnej dla danych warunków zawartosci materialu podsadzkowego w mie¬ szaninie oraz brak mozliwosci szybkiej regulacji w przypadku awaryjnej pracy ukladu.Istota wynalazku, Istota wynalazku polega na opracowaniu sposobu, w którym wydatek materialu podsa¬ dzkowego i wydatek wody reguluje sie w sposób ciagly sygnalami pochodzacymi z pomiaru zawartosci materialu podsadzkowego w mieszaninie i jej predkosci w rurociagu podsadzkowym oraz z pomiaru poziomu medium w le¬ ju podsadzkowym, przy zachowaniu maksymalnej zawartosci materialu podsadzkowego w mieszaninie oraz z je¬ dnoczesnym pelnym zasilaniem rurociagu podsadzkowego mieszaniny z leja.Urzadzenie sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej zawiera zespól sterowania, którego wejscie pomiarowe gestosci jest polaczone z blokiem pomiarowym gestosci mieszaniny podsadzkowej. Wejscie pomia¬ rowe predkosci, tego zespolu, jest polaczone z blokiem pomiarowym predkosci przeplywu mieszaniny, a wejscie pomiarowe poziomu jest polaczone z blokiem pomiarowym poziomu mieszaniny w leju. Wyjscie wydatku wody zespolu sterowania jest polaczone z elementem sterowania zaworu wody, a wyjscie wydatku wody dodatkowej i wyjscie awaryjne sa polaczone z elementem sterowania zaworu wody dodatkowej. Wyjscie wydatku materialu jest polaczone z elementem sterowania ukladu wydatku materialu podsadzkowego.2 97 604 Zespól sterowania zawiera blok analizujaco-sterujacy, którego jedno wejscie sterujace jest polaczone z blokiem wprowadzenia danych a drugie z blokiem sterowania i poprzez styki dwu przekazników z wyjsciem wydatku wody pomocniczej. Pozostale trzecie wejscie sterujace, bloku analizujacego, jest polaczone z blokiem sterowania i z dwoma przekaznikami. Jedno wejscie pomiarowe bloku analizujacego, stanowiace wejscie pomia¬ rowe predkosci zespolu sterowania jest polaczone z blokiem sterowania i z blokiem korygujacym oraz poprzez styki czterech przekazników z blokiem korygujacym. Drugie wejscie pomiarowe, stanowiace wejscie pomiarowe predkosci zespolu sterowania jest polaczone z blokiem sterowania i z blokiem korygujacym oraz z jednym z przekazników. Pozostale trzecie wejscie pomiarowe bloku analizujacego, stanowiace wejscie pomiarowe pozio¬ mu zespolu sterowania jest polaczone z blokiem korygujacym oraz z kolejnymi dwoma przekaznikami. Jedno wyjscie bloku analizujacego jest polaczone z ukladem korygujacym, a drugie z wyjsciem wydatku wody dodatko¬ wej zespolu sterowania. Blok sterowania jest polaczony z pozostalymi dwoma przekaznikami i z blokiem uru¬ chamiajacym oraz z blokiem wprowadzania danych, który równiez laczy sie z blokiem korygujacym. Jedno wyjscie bloku korygujacego stanowi wyjscie wydatku materialu podsadzkowego zespolu sterowania, a drugie wyjscie bloku jest polaczone z wyjsciem wydatku wody zespolu sterowania.Inne urzadzenie sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej ma blok. korygujacy, którego jedno wejscie jest polaczone z nadajnikiem, a drugie wejscie jest polaczone z elementem sterujacym, stanowiac sprzezenie zwrotne. Dwa wyjscia bloku korygujacego sa polaczone z dwoma elementami sterujacymi, ustawiajacymi polozenie i kat nachylenia hydromonitora.Zaleta sposobu i urzadzenia do sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej, wedlug wynalazku, jest uzyskanie automatycznej regulacji programowej lub nadaznej albo stalowartosciowej pracy ukladu podsadzania.Regulacje te przeprowadza sie przy maksymalnej mozliwej zawartosci materialu podsadzkowego w transportowanej mieszaninie podsadzkowej oraz przy duzej pewnosci ruchu ukladu podsadzki hydraulicznej.Ponadto uklad wedlug wynalazku umozliwia uzyskanie okreslonej predkosci i przedzialu zmian parametrów pracy ukladu.Objasnienia na rysunku. Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat blokowy urzadzenia, fig. 2 — schemat blokowy zespolu sterowania a fig. 3 <— schemat zdalnego sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej.Przyklad wykonania. Urzadzenie zawiera zespól sterujacy 1, którego wejscie pomiarowe poziomu WeP jest polaczone z blokiem pomiarowym poziomu 2, którego stanowia przetwornik 3 oraz miernik 4, majacy czujnik 5 umieszczony w leju 6. Wejscie pomiarowe gestosci WeG zespolu sterowania 1 jest polaczone z blokiem pomiarowym gestosci 7, skladajacym sie z przetwornika 8 polaczonego z miernikiem 9, którego czujnik 10 jest umieszczony w rurociagu podsadzkowym 11. Pozostale trzecie wejscie pomiarowe predkosci WeV zespolu sterowania 1 jest polaczone z blokiem pomiarowym predkosci 12, zawierajacym przetwornik 13 polaczony z miernikiem 14, którego czujnik pomiarowy 15 jest umieszczony w rurociagu podsadzkowym 1 \.Natomiast w zespole sterujacym 1 wyjscie wydatku materialu podsadzkowego WM jest polaczone z elementem sterowania 16, który jest polaczony z silnikiem asynchronicznym 17, napedzajacym tasme podajnika 18. Wyjscie wydatku wody WW zespolu sterowania 1 jest polaczone z elementem sterowania 19, który jest sprzezony z zaworem regulacyjnym 20 przy hydromonitorze 21. Wyjscie wydatku wody dodatkowej WD zespolu sterowania jest polaczone z elementem sterowania 22, który jest sprzezony z zaworem regulacyjnym 23, zabudowanym na rurociagu wody dodatkowej 24. Ponadto zespól sterujacy 1 jest polaczony ze wskaznikiem pracy 25 oraz z rejestratorem 26. Zespól sterowania 1 zawiera blok analizujaco-sterujacy 27, którego jedno wejscie sterujace jest polaczone z blokiem wprowadzenia danych 28, a drugie wejscie jest polaczone z blokiem sterowania 29 i poprzez styki dwu przekazników 30, 31 z wyjsciem wydatku wody dodatkowej WD zespolu sterowania 1. Pozostale trzecie wejscie sterownicze bloku analizujacego 27 jest polaczone z blokiem sterowania 29 i z dwoma przekaznikami 31 i 32.Natomiast jedno wejscie pomiarowe bloku analizujacego 27, stanowiace wejscie pomiarowe gestosci WeG zespolu sterowania 1 jest polaczone z blokiem sterowania 29 i z blokiem korygujacym 33 oraz poprzez styki kolejnych czterech przekazników 34, 35, 36, 37 z blokiem korygujacym 33. Drugie wejscie pomiarowe bloku analizujacego 27, stanowiace wejscie pomiarowe predkosci WeV zespolu sterowania jest polaczone z blokiem sterowania 29 i z blokiem korygujacym 33 oraz z jednym z przekazników 36. Pozostale trzecie wejscie pomiarowe bloku analizujacego 27, stanowiace wejscie pomiarowe poziomu WeP, zespolu sterowania 1 jest polaczone z blokiem korygujacym 33 oraz z kolejnymi dwoma przekaznikami 30 i 37. Jedno wyjscie bloku analizujacego 27 jest polaczone z ukladem korygujacym 33, a drugie wyjscie bloku analizujacego 27 jest polaczone z wyjsciem wydatku wody dodatkowej WD zespolu sterujacego 1. Blok sterowania 29 jest polaczony z pozostalymi dwoma przekaznikami 34, 35 i z blokiem uruchamiajacym 38. Ponadto blok sterowania 29 laczy sie z blokiem wprowadzania danych 28, który równiez jest polaczony z blokiem korygujacym 33. Jedno wyjscie97 604 3' bloku korygujacego 33, stanowi wyjscie wydatku materialu podsadzkowego WM zespolu sterowania 1. Drugie wyjscie bloku korygujacego 33 jest polaczone poprzez styki pozostalego przekaznika 32 z wyjsciem wydatku wody WW, zespolu sterowania 1.Inny uklad sterowania praca ukladu podsadzki hydraulicznej zawiera pulpit sterowniczy 39, na którym sa zabudowane wskazniki 40 i monitory telewizji przemyslowej 41 oraz nadajniki sygnalu sterujacego 42. Jeden wskaznik 40 jest polaczony z blokiem pomiarowym poziomu 2, drugi z blokiem pomiarowym gestosci 7, a trzeci z blokiem pomiarowym predkosci przeplywu mieszaniny 12. Monitory 41 sa polaczone z kamerami telewizyjnymi 43, umieszczonymi nad lejem 5. Dwa nadajniki sygnalu sterujacego 42 sa polaczone jeden z elementem sterowania 19 zaworu wydatku wody 20 a drugi z elementem sterowania 22 zaworem wydatku wody dodatkowej 23. Pozostaly trzeci nadajnik sygnalu sterujacego 42 jest polaczony z jednym wejsciem bloku korygujacego 44, którego drugie wejscie jest polaczone z silownikiem 45, ustawiajacym hydromonitor 21 w osi pionowej. Wyjscia bloku korygujacego 44 sa polaczone z dwoma silownikami 45 i 46, ustawiajacymi polozenie hydromonitora21. tym, ze po uruchomieniu ukladu podsadzania, przez otwarcie zaworu na koncu rurociagu podsadzkowego 11, zespól sterowania 1, podaje sygnaly na otwarcie zaworów 20 i 23, az do otrzymania zadanego wadatku wody. < Nastepnie po uzyskaniu zadanej wysokosci medium w leju 6, zespól sterowania 1 podaje sygnal do elementu sterowania 17 predkoscia tasmy podajnika 18, którym podaje sie material podsadzkowy do leja 6. Wydatekl doprowadzonego materialu podsadzkowego jest kontrolowany przez bloki pomiarowe 7 i 12, dajace proporcjonalne sygnaly do zespolu sterowania 1.W czasie normalnego przebiegu procesu podsadzania, powierzchnia mieszaniny w leju 6, powinna sie utrzymywac na stalym poziomie przez doprowadzanie okreslonego wydatku materialu podsadzkowego i wody, przy zamknietym zaworze wody dodatkowej 23. Sygnal podawany z zespolu uruchamiajacego ma dwie alternatywy wartosci, decydujace o uruchomieniu lub zatrzymaniu zespolu sterowania 1. Na wejscie bloku korygujacego 33 podaje sie sygnal z bloku analizujaco-sterujacego 27, jako sygnal korygujacy róznice w wartosci zadanej i pomierzonej zawartosci materialu podsadzkowego w mieszaninie oraz sygnalu podawanego z bloku wprowadzania danych 28, zmieniajacego charakterystyke analogu. Przejscie sygnalu wykonawczego z bloku korygujacego 33 na wyjscie wydatku materialu podsadzkowego WM zespolu sterowania 1, którego wartosc jest zalezna od sygnalów wejsciowych, jest mozliwe przy wystapieniu sygnalu zewnetrznego, pochodzacego od bloku pomiarowego gestosci 7. Sygnal ten decyduje o wartosci sygnalu sterujacego elementem sterujacym 16, a zarazem iloscia doprowadzenia materialu podsadzkowego w czasie. Sygnal na wejscie bloku korygujacego 33, pochodzacego z bloku pomiarowego gestosci 7, jest podawany poprzez przekazniki 34, 35, 36 i 37 do bloku korygujacego 33. Przy czym styki przekaznika 34 sa zwarte jezeli predkosc ruchu medium jest wieksza od predkosci krytycznej mieszaniny i sygnal przechodzi na styki przekaznika 35. Styki przekaznika 35 sa zwarte jezeli trwa podsadzanie, a o polozeniu decyduje blok sterowania 29. Styki przekaznika 36 sa zwarte jezeli predkosc medium jest wieksza od ustalonej predkosci minimalnej i mniejsza od ustalonej predkosci maksymalnej. Nastepnie sygnal jest podawany poprzez styki przekaznika 37 na wejscie bloku korygujacego 33, jezeli wysokosc medium w leju 6 jest wieksza lub równa sredniej wysokosci. Styki przekaznika 32 sa zwierane sygnalem z bloku sterowania 29 w czasie cyklu przeplukiwania ukladu podsadzania, a po zakonczonym przeplukiwaniu nastepuje otwarcie tego przekaznika 32.Dzialanie odmiennego ukladu sterowania polega na tym, ze wydatek wody wyplywajacej z hydromonitora 21 jest regulowany przez obsluge nadajnikiem sygnalu sterujacego 42 na podstawie wskaznika 40, wskazujacego gestosc mieszaniny i predkosc przeplywu mieszaniny. Material podsadzkowy jest splukiwany z rynny 47 strumieniem wody wyplywajacej z hydromonitora 21, którego miejsce zetkniecia z materialem podsadzkowym jest regulowane. « Jezeli przy maksymalnym wydatku wody, poziom mieszaniny w leju 6 obniza sie ponizej wysokosci minimalnej, zagrazajac zassaniu do rurociagu podsadzkowego 11 powietrza, wówczas doprowadza sie odpowiednia ilosc wody dodatkowej do rurociagu podsadzkowego 11. Sterowanie kierunkiem strumienia wody wyplywajacej z hydromonitora 21, który oprócz wydatku wody ma wplyw na wydatek materialu podsadzkowego, doprowadzanego do leja 6, przeprowadza sie na podstawie obserwacji monitorów telewizyjnych 41, silownikami 45 i 46, zmieniajacymi kierunek nachylenia hydromonitora 21 i kierunek wyplywu strumienia wody. Silowniki 45 i 46 sa sprzezone elektrycznie i steruje sie je nadajnikiem sygnalu 42, podajacym sygnal na blok korygujacy 44, który koryguje wartosc sygnalu aktualnego polozenia hydromonitora 21 z zadanym polozeniem. Blok korygujacy 44 podaje skorygowane sygnaly do silowników 45. 46, ustawiajac zadany kierunek strumienia wody.W momencie rozpoczecia cyklu podsadzania, czyli uruchamiania ukladu podsadzania, otwiera sie zawory wody 20 i 23, przy czym zawór wody 20 ma maksymalny wydatek, a strumien wody zostaje skierowany4 97 604 bezposrednio do leja 6. Wydatek wody dodatkowej jest regulowany na podstawie poziomu wody w leju 6 w ten sposób, ze im poziom jest nizszy, tym wydatek wody dodatkowej musi byc wiekszy., Po uzyskaniu predkosci wody w rurociagu podsadzkowym 11 wskazanej przez wskaznik 40, wiekszej od predkosci minimalnej, wówczas strumien wody z hydromonitora 21 zostaje skierowany na material podsadzkowy w rynnie 47, który zostaje splukiwany do leja 6. Nastepnie utrzymujac poziom w leju 6 zmniejsza sie wydatek wody dodatkowej. Po zakonczeniu podsadzania strumien wody z hydromonitora 21 kieruje sie bezposrednio do leja 6, i prowadzi sie przeplukiwanie rurociagu podsadzkowego 11 z mieszaniny. PL