Przedmiotem wynalazku jest okienkowy licznik Geigera Mullera z ograniczonym czynnikiem gaszacym, przeznaczony do laboratoryj¬ nych pomiarów aktywnosci slabych zródel promie¬ niowania alfa i beta.Stan techniki. Znany jest ze zgloszenia patento¬ wego P. 157891 licznik halegenowy który sklada sie z anody molibdenowej oraz katody zelazo-chromo- wej w ksztalcie rurki i doprowadzenia katody wto¬ pionego w talerz stanowiacy denko licznika, wy¬ konany ze szkla spiekanego, który poprzez piers¬ cien wtapiajacy jest polaczony z banka szklana.Ponadto anoda i katoda licznika sa osadzone po¬ przez przepust w talerzu wykonanym z materialu o duzej ryzystancji skrosnej. Wada tego licznika jest to, ze talerz wykonany jest ze szkla spiekane¬ go, które z reguly zawiera izotop K 40, co wplywa na zmiane rozkladu pola elektrostatycznego wew¬ natrz licznika.Ogólnie niekorzystna cecha liczników ty£u Gei¬ gera Mullera jest wystepowanie biegu wlasnego po¬ legajacego na wystepowaniu przy jednoczesnej nie¬ obecnosci preparatów promieniotwórczych w po¬ blizu licznika dodatkowych impulsów. Impulsy' te spowodowane sa promieniowaniem kosmicznym, promieniowaniem substancji promieniotwórczych bedacych w otoczeniu licznika, promieniowaniem od zanieczyszczen promieniotwórczych znajduja¬ cych sie w materialach konstrukcyjnych licznika, oraz impulsami falszywymi.Natomiast w znanych dotychczas okienkowych licznikach Geigera Mullera z organicznym czyn¬ nikiem gaszacym, anoda zamocowana jest centrycz- nie w rurce pompowej wykonanej ze szkla o ma¬ lej koncentracji izotopu K 40 i wyprowadzona na zewnatrz. Rurka ta zamocowana jest w denku licz¬ nika i przechodzi na zewnatrz. Poniewaz do anody przykladane jest napiecie do rzedu 10*00 V, istnieje mozliwosc wystepowania przebic pomiedzy anoda i wewnetrzna scianka rurki pomjpowej. W celu u- nikniecia tych przebic rurka pompowa wykonana jest o odpowiednio duzej srednicy i wsunieta na duza odleglosc od denka w glab licznika co powo-* duje zwiekszenie wymiarów komory licznika przy jednoczesnym zmniejszeniu przestrzeni czynnej.Wystepujace miedzy anoda a wewnetrzna scianka rurki pompowej wysokie wartosci natezenia pola, sa przyczyna zwiekszenia biegu wlasnego licznika.Cel wynalazku. Celem wynalazku jest opracowa¬ nie licznika odznaczajacego sie malym biegiem wlasnym pozbawionego wyzej omawianych wad.Istota wynalazku. Cel ten zostal osiagniety w roz¬ wiazaniu wedlug wynalazku w którym denko licz¬ nika wykonane jest z materialu o duzej rezystancji skrosnej oraz malej radioaktywnosci, pokrytym we¬ wnatrz warstwa miedzi. Natomiast anoda umiesz¬ czona jest na zewnatrz rurki pompowej zamocowa¬ nej w denku korzystnie w poblizu katody.Korzystne skutki techniczne wynalazku. Licznik wedlug wynalazku charakteryzuje sie malym bie- 97 51797 517 giem wlasnym rzedu kilku imp/min, co umozliwia pomiar b. malych aktywnosci. Ponadto uzycie na denko materialu o duzej rezystancji skrosnej i ma¬ lym skazeniu promieniotwórczym, umozliwia po¬ miar aktywnosci slabych zródel promieniowania alfa i beta. Natomiast pokrycie cienka warstwa miedzi wewnetrznej czesci denka uniemozliwia zmiane rozkladu pola elektrycznego wewnatrz licz¬ nika, spowodowanego osiadaniem jonów dodatnich na denku.Objasnienie rysunku. Przedmiot wynalazku zostal uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku przedstawiajacym przekrój podluzny licznika.Przyklad wykonania. Licznik sklada sie z cylin¬ drycznej miedzianej katody 1, do której z góry przyklejone jest denko 2 wykonane z zywicy epo¬ ksydowej o rezystancji skrosnej rzedu 1015 Qcmj W denko 2 wklejony jest przepust szklany 3, przez który przechodzi anoda 4, zakonczona wtykiem 5.Na drugim koncu anody 4 znajduje sie szklana kul¬ ka 6. Obok anody 4 w denku 2 umieszczona jest szklana rurka pompowa 7. W dolnej czesci katody 1 znajduje sie okienko 8 przytwierdzone za pomo¬ ca pierscienia 9. Denko 2 wewnatrz jest pokryte napylona warstwa miedzi 10 tak, aby licznik mial wlasciwa charakterystyke. Poniewaz denko 2 jest wykonane z materialu o duzej rezystancji skrosnej i malej radioaktywnosci a szklana rurka pompowa 7 o malej srednicy umieszczona jest obok anody 4 i nie wchodzi w glab licznika, nie wystepuje szkodliwe zjawisko wyladowan, oraz zmniejszono do minimum ilosc szkla zawierajacego izotop K 40 w zwiazku z czym licznik posiada maly bieg wlasny. PL