Wynalazek niniejszy dotyczy urzadze¬ nia do sztucznego suszenia ulozonych w stogi produktów rolnych, uskutecznianego zapomoca wtlaczania czynnika osuszajace¬ go, np. ogrzanego powietrza do komory, utworzonej wewnatrz stogu, z której po¬ wietrze uchodzi nazewnatrz przez otacza¬ jace ja warstwy stogu.Urzadzenie niniejsze umozliwia wysu¬ szenie zbiorów, które po zzeciu lub zebra¬ niu przechowuje sie zazwyczaj w stogach lub stertach, w sposób dokladniejszy i wydajniejszy, niz to bylo mozliwe dotych¬ czas, nawet w niekorzystnych warunkach atmosferycznych, zapobiegajac w ten spo¬ sób niszczeniu zbiorów i stratom czasu, zwlaszcza w razie spóznionych zniw.Urzadzenie niniejsze umieszcza sie we¬ wnatrz sterty, mianowicie, w srodku jej u- stawia sie komore o podstawie, odpowia¬ dajacej ksztaltem podstawie sterty, i scia¬ nach, pochylonych w taki sposób, iz gru¬ bosc warstw, otaczajacych te komore, wzrasta w miare zmniejszania sie cisnie¬ nia, powodowanego wlasnym ciezarem zbiorów na rozmaitych wysokosciach sterty, poczynajac od podstawy ku szczy¬ towi, dzieki czemu opór, stawiany ogrza¬ nemu powietrzu, przeplywajacemu przez sterte lub stóg, pozostaje wszedzie i we wszystkich kierunkach jednakowy. Ogrza¬ ne powietrze doprowadza sie do tej komo¬ ry rura lub kanalem o rozszerzonym o- tworze wylotowym, wskutek czego powie¬ trze doplywa do komory z szybkoscia nie¬ wielka, co jest niezbedne do skutecznego wysuszenia zbiorów i zapobiega powsta¬ waniu wirów powietrza w komorze. Dzie-ki wskazanemu uksztaltowaniu podstawy i odpowiedniemu nachyleniu boków komo¬ ry oraz rozszerzeniu wylotowego otworu kanalu doprowadzajacego, ogrzane powie¬ trze rozchodzi sie z komory jednostajnie we wszystkich kierunkach, przenikajac jednakowo przez warstwy stogu we wszystkich jego punktach.Urzadzenie niniejsze uwidocznia tytu¬ lem przykladu rysunek, na którym fig, 1 i 2 przedstawiaja schematycznie widoki u- rzadzenia zboku i zgóry; fig. 3 — widok zboku komory srodkowej; fig. 4 — prze¬ krój poprzeczny tejze wzdluz linji 4—4 fig. 3; fig. 5 — przekrój podluzny kanalu, doprowadzajacego powietrze; fig. 6 — przekrój poziomy tegoz wzdluz linji 6—6 fig. 5.Wewnatrz ulozonych w stóg lub sterte zbiorów, przedstawionych na fig. 1 i 2, na których zarys poczatkowy stogu oznaczo¬ ny jest linjami ciaglemi, a zarys po wysu¬ szeniu zbiorów oznaczony jest linjami przerywanemi, wytwarza sie komore srod¬ kowa a, do której powietrze doprowadza sie kanalem lub przewodem c.Komora ta posiada ksztalt taki, iz o- pórf wykazywany przez stóg przechodza¬ cemu przezen ogrzanemu powietrzu, jest w przyblizeniu jednakowy we wszystkich kierunkach i punktach, co jest niezbednym warunkiem jednostajnego wysuszenia zbio* rów w calym stogu, bez powstawania w nich rozkladu i plesni. Opór stogu powie¬ trzu zalezy nietylko od rodzaju i fizycz¬ nych wlasciwosci zbiorów, lecz w wiekszej jeszcze mierze od porowatosci warstw o róznej grubosci, cisnienia, pod którem war¬ stwy te sie znajduja, i szybkosci zlegania sie zbiorów w stogu. Co sie tyczy porowa¬ tosci, czyli przepuszczalnosci zbiorów, to w miare zmniejszania sie cisnienia w sto¬ gu na róznych jego wysokosciach od ma- ksymum, panujacego przy podstawie, do minimum w szczycie, opór stogu mozna u- czynic wszedzie jednakowym, nadajac warstwom, przez które przeplywa powie¬ trze, wieksza grubosc przy cisnieniach mniejszych, a mniejsza grubosc przy ci¬ snieniach wiekszych, czyli ze grubosc war¬ stwy, przez która musi przenikac powie¬ trze, nalezy zwiekszac stopniowo, poczy¬ najac od podstawy az do szczytu stogu.Wobec tego grubosc warstw, znajdujacych sie pod cisnieniem mniejszem, czyli na wiekszych wysokosciach, powinna byc wieksza. W razie np. stogu o podstawie okraglej b, wytwarza sie w nim stozkowa komore srodkowa a, ustalajac wymiary podstawy i pochylosc scian komory w za¬ leznosci od srednicy podstawy, zarysu i rozmiarów stogu 6. Co sie zas dotyczy zle¬ gania sie, czyli osiadania stogu po jego ulozeniu, to przekonano sie, ze wysokosc stogu zmniejsza sie pod wplywem osiada¬ nia o mniej wiecej 20%. Kurczenie sie i poprzeczne rozszerzanie sie zbiorów, ulo¬ zonych w stóg, zmienia jego zarys, a wiec i opór stogu, stawiany przeplywajacemu przezen powietrzu, w stopniu, zaleznym glównie od rozmiarów stogu; niedogodno¬ sci tej zapobiega sie przez odpowiednia zmiane nachylenia scian komory srodko¬ wej, które to nachylenie powinno byc ob¬ rane tak, aby wytworzyc w stogu opór mniej wiecej jednakowy we wszystkich punktach.Na fig. 1 linjami pelnemi i przerywane¬ mi a1 oznaczone sa pochyle sciany komory srodkowej. Przekonano sie jednak, ze wskutek rozklinowywajacego dzialania scianek komory a na stóg b rozszerzanie sie stogu przy jego okapach 61, wywolane osiadaniem, jest tak znaczne, iz powoduje dodatkowe, aczkolwiek nieznaczne przed¬ muchiwanie stogu, celem calkowitego u- suniecia wilgoci z warstw, tworzacych wy¬ suniete okapy stogu.Scianki komory srodkowej powinny wiec posiadac u szczytu nachylenie takie, aby grubosc warstwy, otaczajacej komore wpoblizu poziomu okapów 6] stogu, byla — 2 —nieco mniejsza, przyczem opór tej war¬ stwy, przeciwstawiany powietrzu, dobiera sie w stosunku odwrotnym do wzrostu stloczenia zbiorów rolnych, spowodowa¬ nego wiekszem osiadaniem, czyli do roz¬ szerzania sie na boki stogu na i pod jego okapami, W tym celu rozszerza sie szczy¬ towa czesc komory a w stosunku do zasad¬ niczego ksztaltu jej scianek, oznaczonego linjami przerywanemi, tak, aby spowodo¬ wac przez to pozadane zmniejszenie sie grubosci warstwy, otaczajacej komore na poziomie okapów b1 stogu 6. W przykla¬ dzie, przedstawionym na rysunku, czesc dolna a1 scian komory a z pochylej staje sie wpoblizu szczytu pianowa a2, a na¬ stepnie pochyla sie ponownie, jak wskaza¬ no w miejscu a3, ku srodkowi komory, od¬ powiednio do nachylenia spadków 62 stro¬ pu stogu b, a wierzcholek komory sciety jest powierzchnia pozioma a4, równolegla do plaskiego szczytu stogu 63. Rozszerzo¬ na czesc komory a mozna jednak uksztal¬ towac inaczej, w kazdym jednak razie tak, aby jej rozszerzenie na boki bylo odpo¬ wiednie stloczeniu warstw w stogu, lecz zarys szczytu komory powinien w kaz¬ dym razie odpowiadac ogólnemu zarysowi szczytu stogu.Powyzsze zasady, dotyczace ksztaltu komory srodkowej a, stosowac mozna rów¬ niez do stert o innych zarysach, np. pro¬ stokatnych, w kazdym przypadku jednak podstawa komory powinna byc podobna i proporcjonalna do podstawy sterty, a sciany jej powinny posiadac pochylosc, zgodna z ogólnym zarysem i rozmiarami sterty, przyczem górna czesc komory po¬ winna byc nieco rozszerzona* Komora, uksztaltowana w sposób powyzszy, powin¬ na posiadac pojemnosc, znajdujaca sie w takim stosunku do objetosci stogu, aby mozna go bylo najwydajniej osuszyc za- pomoca okreslonej ilosci powietrza. Po¬ niewaz zas wymiary komory musza stac zawsze w odpowiednim stosunku do wy¬ miarów stogu, mozna wymiary komory zawsze dostosowac do sterty o danym za¬ rysie, jezeli wymiary tejze sa znane na podstawie przypuszczalnej wagi zboza, ja¬ kie bedzie zebrane z danego pola.Komore srodkowa a, umieszczana w stogu 6 o kolistym przekroju poprzecz¬ nym, mozna wykonac tak, jak przedsta¬ wiono na fig. 3 i 4, mianowicie z zerdzi drewnianych d, tworzacych stozkowa klat¬ ke; w tym celu zerdzie mozna powiazac ze soba obreczami d1, poczem klatke po¬ krywa sie np. siatka druciana, podtrzymu¬ jaca siano lub zboze. Zerdzie klatki nalezy wygiac tak (fig. 3), aby utworzyly rozsze¬ rzona czesc górna komory, albo tez mozna te czesc komory utworzyc zapomoca od¬ powiednio uksztaltowanej klatki dodatko¬ wej, która zostaje przymocowana na odpo¬ wiednim poziomie do klatki glównej.Kanal lub przewód, doprowadzajacy jednostajnie powietrze wewnatrz komory powinien byc wykonany tak, aby w komo¬ rze nie powstawaly wiry i strumienie wi¬ rowe, które moglyby powodowac raptow¬ ne rozszerzanie sie strumienia powietrza w chwili jego doplywu do komory. Powsta¬ waniu wirów, wywolywanemu glównie nad¬ mierna wzgledna szybkoscia strumienia powietrza, wstepujacego do komory, moz¬ na przeciwdzialac, nadajac temu strumie¬ niowi mozliwie jak najmniejsza szybkosc, dostosowana jednak do pozadanej szybko¬ sci suszenia zbiorów. Przekonano sie przy-^ tern, ze szkodliwe skutki powstawania wi¬ rów mozna znacznie zmniejszyc, reduku¬ jac szybkosc wdmuchiwanego powietrza tak, aby objetosc powietrza, wprowadzo¬ nego do stogu w ciagu minuty, byla dwa lub trzy razy wieksza od objetosci stogu.Do zmniejszenia tej szybkosci sluzy zwiekszenie wylotu stozkowego kanalu c do wnetrza komory a (fig. 1^2), wskutek czego cisnienie dynamiczne powietrza przetworzone zostaje czesciowo w cisnie¬ nie statyczne na tych samych zasadach, — 3 —jak w rozszerzonej czesci stozka Ventu- ri'ego. Rozmiary i ksztalt kanalu lub prze¬ wodu, doprowadzajacego powietrze, obli¬ cza sie w zaleznosci od objetosci wdmuchi¬ wanego powietrza i cisnienia, pod jakiem jest wtlaczane, przyczem stosunek wielko¬ sci przeswitów konców tego kanalu lub przewodu zalezy od poczatkowego cisnie¬ nia uzytego powietrza.Kanal powyzszy mozna umiescic wzgledem komory a w dowolny sposób, umozliwiajacy nalezyty doplyw do niej powietrza. Kanal c (fig. 1) zweza sie jed¬ nostajnie, a jego szerszy otwór wylotowy c1 znajduje sie w plaszczyznie, pochylej do podluznej osi kanalu i do powierzchni gruntu, na którym ustawiony jest stóg b.Wskutek tego otwór c1 znajduje sie pod powierzchnia ziemi w obrebie zarysu pod¬ stawy komory a; czesc wezsza kanalu c (koniec c2) wznosi sie ponad powierzch¬ nie ziemi.Powietrze doprowadza sie do dolu e, wykopanego w ziemi pod komora a tuz przy ukosnym otworze wylotowym c1 ka¬ nalu c. Dól ten powinien byc prostokatny i ograniczony trzema w przyblizeniu pio- nowemi skarpami e1, e2 i e3, przyczem kra¬ wedz, utworzona przez przeciecie sie skarpy e1 z dnem, jest zaokraglona. Dno dolu e mozna równiez zaokraglic, lecz w mniejszym stopniu niz krawedz e4, jak to wskazano na fig. 2 zapomoca odpowied¬ niego zacieniowania. Dzieki takiemu umie¬ szczeniu kanalu c wzgledem komory a, po¬ wietrze mozna wdmuchiwac do komory jednostajnie i z minimalna szybkoscia; wo¬ bec zas pochylosci swej kanal jest latwo dostepny.Kanal lub przewód c mozna np. wyko¬ nac w postaci zwezajacej sie rury blasza¬ nej /, wzmocnionej w pewnych odstepach rozporami t1 (fig. 5—6).Sposób wykonania i przekrój poprzecz¬ ny kanalu lub przewodu c mozna oczywi¬ scie zmieniac dowolnie. Powiel rze mozna wdmuchiwac do kanalu zapomoca prze- wietrznika, polaczonego za posrednictwem gietkiej rury z koncem c2 kanalu, wystaja¬ cym ponad powierzchnie ziemi. PL