Opis patentowy opublikowano: 30.11.1978 97175 MKP B22c 17/04 Int. Cl2. B22C 17/04 CZYTELNIA f » •? • r Twórcywynalazku: Jan Kopec, Krzysztof Makohonenko, Mikolaj Stefanowicz, Leszek Garstka Uprawniony z patentu : Dolnoslaskie Zaklady Metalurgiczne „Dozamet", Nowa Sól (Polska) Maszyna formierska z urzadzeniem do wymiany plyt modelowych Wynalazek dotyczy maszyny formierskiej z urzadzeniem do wymiany plyt modelowych, instalowanej w odlewniach, a zwlaszcza w zmechanizowanych gniazdach formierskich znajdujacych sie w odlewniach i prze¬ znaczonej do wykonywania fojm odlewniczych.Kazda wymiana plyty modelowej w maszynie formierskiej zwiazana jest z wykonaniem okreslonych czynnosci, a co za tym idzie z postojem maszyny. Zrozumialym wiec jest, ze zmniejszenie czasu trwania wymiany plyty do niezbednego minimum jest problem niezwykle istotnym i rzutujacym na wydajnosc calego gniazda formierskiego.Znane sa urzadzenia do wymiany plyt modelowych w maszynach formierskich, przystosowane do ich podnoszenia lub opuszczania za pomoca czterech ramion lub tez wyposazone w przesuwny stól - przenoszacy dwie plyty modelowe. Stosowane sa równiez urzadzenia, przedstawione przykladowo w polskim opisie patentowym nr 51252, zawierajace, zainstalowane pod przenosnikiem transportu skrzyn formierskich, dwa zespoly podnoszaco-obrotowe. Polaczone sa one ze soba umieszczonym nad stolem maszyny formierskiej przenosnikiem walkowym oraz ze stanowiskiem skladowania plyt modelowych. Urzadzenie to nadaje sie jednak tylko w tych przypadkach, gdzie plyty modelowe - bedace w ruchu okreznym - zmieniaja sie po kazdym zaformowaniu. Nie sa natomiast przydatne w zmechanizowanych gniazdach formierskich, w których wykonuje sie kazdorazowo serie zaformowan, bez wymiany plyty. Nie bez znaczenia jest równiez fakt, ze opisane urzadzenie tworza zespoly o rozbudowanej konstrukcji, zawierajace w sobie elementy zmniejszajace stopien niezawodnosci dzialania i wymagajace ciaglego fachowego nadzoru.W celu usuniecia opisanych niedogodnosci postawiono zadanie opracowania maszyny formierskiej, wypo¬ sazonej w urzadzenie do wymiany plyt modelowych, dzialajace w róznych odcinkach czasu. Cel ten osiagnieto dzieki temu, ze wewnatrz stolu maszyny formierskiej - w przelotowych otworach - umieszczone sa, zgodnie z kierunkiem przepychania plyt modelowych oraz w dwóch równoleglych rzedach, rolki nosne, osad/one obrotowo w uchwytach zakonczonych popychaczami, przechodzacymi suwliwie przez otwory w stole i wspól¬ dzialajacymi okresowo ze znajdujacymi sie po stolem zderzakami. Dla wlasciwego polozenia rolek nosnych2 97 175 zastosowano wpusty polaczone sztywno ze stolem i wspólpracujace z rowkami wpustowymi na popychaczach.Natomiast zderzaki przytwierdzone sa do podstawy dolnej maszyny formierskiej.Maszyna formierska wedlug wynalazku, w polaczeniu ze sprawnym ciagiem transportu plyt modelowych, umozliwia szybka wymiane plyt w dowolnym czasie i bez potrzeby zaangazowania skomplikowanych i drogich urzadzen. Ponadto jest maszyna elastyczna, nadajaca sie do zastosowania, zwlaszcza w tych zmechanizowanych gniazdach formierskich, gdzie czestotliwosc wymiany ze wzgledu na krótkie serie zaformowan jest bardzo duza.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, którego fig. 1 przedstawia formierke w widoku, a fig. 2 - powiekszony szczegól „a" z fig. 1.Formierka przedstawiona na fig. 1 zawiera konstrukcje nosna — utworzona przez podstawe dolna 1, cztery osadzone w jej narozach slupy nosne 2 oraz podstawe górna 3. Wewnatrz konstrukcji nosnej znajduje sie stól 4 z plyta modelowa 5, który wspiera sie na tloczysku silownika hydraulicznego 6 i jest prowadzony przez prowadnice 7. Ponadto stól 4 okresowo wspiera sie na czterech, rozmieszczonych równomiernie na kazdym boku podstawy 1, ruchomych dzwigniach oporowych 8. Natomiast ponad stolem znajduje sie zespól prasujaco-dozuja- cy 9. Jest on podwieszony, poprzez plyte jezdna, do podstawy górnej 3, w której znajduje sie równiez naped hydrauliczny 10 tego zespolu. W stole 4 formierki nawiercane sa w dwóch równoleglych rzedach i jednakowych odstepach przelotowe otwory 11 o powiekszonych od góry srednicach na okreslonych srednica rolek nosnych 14 glebokosciach. W kazdym z nich umieszczony jest, opierajac sie o uskok srednicy, uchwyt 12, którego popychacz 13 przechodzi przez cala dlugosc otworu i dodatkowo wystaje poza dolna plaszczyzne stolu.Uchwyty 12 wyposazone sa w rolki nosne 14, stanowiace przedluzenie przenosnika 15, transportujacego plyty modelowe. Jednoznaczne ustawienie rolek w stole ustalaja wpusty 17, wspólpracujace z rowkami wpustowymi 16, wykonanymi na popychaczach 13, sztywno przytwierdzone do stolu 4.Wyprowadzenie jednej plyty modelowej poza formierke i wprowadzenie nastepnej poprzedza zluzowanie, niepokazanych na rysunku, naczepów mocujacych i opuszczenie stolu 4 w dól. W czasie tego ruchu popychacze 13 opieraja sie o nieruchome zderzaki 18, przytwierdzone do podstawy dolnej 3. Wysokosc zderzaków jest tak dobrana, ze poziom unieruchomionych roleic nosnych 14 pokrywa sie z poziomem przenosnika 15. Podczas dalszego opadania stolu, plyta modelowa 5 pozostaje na rolkach. Umozliwia to wypchniecie jej poza obszar formierki i wepchniecie na jej miejsce nowej. Po zajeciu przez nia okreslonego zderzakami wlasciwego miejsca, zostaje ponownie wlaczony silownik hydrauliczny 6, który unosi stól 4 do góry. Po przesunieciu sie w góre o okreslona wysokosc, rolki nosne 14 chowaja sie w otworach 11, a plyta modelowa 5 spoczywa cala swa powierzchnia na stole 4. Jest to równoznaczne z zablokowaniem naczepów mocujacych i przygotowaniem formierki do pracy. PL