Przedmiotem wynalazku jest tlumik drgan mechanicznych fundamentu lub pod¬ loza pracujacej maszyny. Tlumik wedlug wynalaz¬ ku jest przeznaczony do tlumienia skladowych pio¬ nowych drgan, zwlaszcza podstaw maszyn do ob¬ róbki wiórowej lub plastycznej. Tlumik bedacy przedmiotem wynalazku moze byc równiez stoso¬ wany do tlumienia skladowych drgan miedzy ele¬ mentami maszyny.Stan techniki. Sa znane tlumiki drgan, zwane równiez wibroizolatorami, pracujace przy obciaze¬ niach prostych lub zlozonych, przy czym przy ob¬ ciazeniach zlozonych mogace wytlumiac dowolne skladowe drgan lub tylko skladowe o okreslonych kierunkach. Sposród tlumików drgan do tlumienia okreslonych skladowych tych drgan, najczesciej pio¬ nowych, sa znane tlumiki drgan elastyczne o prak¬ tycznie nieregulowanej sztywnosci, to znaczy wy¬ kazujace brak lub maly zakres regulacji tej sztyw¬ nosci. W tlumikach tych stosowane sa elastyczne elementy posredniczace gumowe lub gumowane albo tez wypelnione plynem. Zasadnicza wada znanych tlumików, wynikajaca z braku mozliwosci regulo¬ wania ich sztywnosci jest koniecznosc przeprowa¬ dzania kazdorazowo dokladnych badan charakteru obciazen dynamicznych urzadzenia wytwarzajacego drgania dla dobrania wymaganej sztywnosci tlumi¬ ków, które to trudne i pracochlonne badania nie zawsze gwarantuja pozadany skutek.Znane urzadzenie o regulowanej jednokierunko- 2 wej sztywnosci wedlug patentu nr 64909 i nr 81025, patentu dodatkowego do poprzedniego, noszace na¬ zwe „hydraulicznego urzadzenia zaciskowego", nie jest elastyczne i dlatego nie moze byc stosowane do tlumienia drgan, poniewaz doprowadzone medium stanowi ciecz niescisliwa, która wyklucza odksztal¬ cenia gumowej membrany z wkladka metalowa w kierunku dzialania sil (obciazen dynamicznych).Istota wynalazku. Istota tlumika drgan wedlug wynalazku jest odwrócenie zasady rozwiazania za¬ strzezonego w „hydraulicznym urzadzeniu zacisko¬ wym" przez doprowadzenie bezposrednio pod mem¬ brane medium stanowiacego plyn scisliwy — ko¬ rzystnie gaz. Uzyskano przez to elastycznosc urno- zliwiajaca odksztalcenia membrany w kierunku dzialania obciazen dynamicznych. W innym wyko¬ naniu wynalazku plyn scisliwy — gaz znajduje sie nie bezposrednio pod membrana, ale w dowolnym miejscu ukladu cisnieniowego cieczowego. W jesz- cze innym wykonaniu wynalazku zastosowano sze¬ reg membran z doprowadzeniem plynu scisliwego — gazu, pomiedzy te membrany. Umozliwia to zwiek¬ szenie efektu tlumienia. W jeszcze innym wykona¬ niu wynalazku pod membrana znajduje sie element sprezysty — korzystnie sprezyna. W jeszcze innym wykonaniu wynalazku element sprezysty — spre¬ zyna znajduje sie nie bezposrednio pod membrana, ale w dowolnym miejscu ukladu cisnieniowego cie¬ czowego.Objasnienie rysunków. Przedmiot wynalazku zo- 95 3003 95 300 4 brazowano w schematycznych przykladach wyko¬ nania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia tlu¬ mik drgan z jedna membrana, w przekroju wzdluz osi podluznej korpusu, fig. 2 przedstawia schemat polaczen kilku (czterech) tlumików drgan z ukla¬ dem cisnieniowym cieczowym, w którym znajduje sie akumulator hydrauliczny gazowy, fig. 3 przedsta¬ wia tlumik drgan, w którym zastosowano szereg (dwie) membran, w przekroju wzdluz osi podluznej korpusu, fig. 4 przedstawia tlumik drgan z elemen¬ tem sprezystym bezposrednio pod membrana, w przekroju wzdluz osi ¦ podluznej korpusu, a fig. 5 przedstawia schemat polaczen kilku (czterech) tlu¬ mików drgan z ukladem cisnieniowym cieczowym, w'którym znajduje sie akumulator hydrauliczny sprezynowy. : Przyklady wykonania. Jak pokazano na fig. 1, bedacy przedmiotem wynalazku tlumik drgan ma w komarze 2 korpusu 1 osadzona membrane 3, we¬ wnatrz której znajduje sie wkladka 3a. Membrana 3 jest wykonana z elastycznego materialu, nato¬ miast wkladka 3a z materialu sztywnego. Po jed¬ nej stronie powierzchni czolowej membrany 3 znaj¬ duje sie suwliwie osadzony w korpusie 1 tloczek 4, natomiast po drugiej stronie membrany 3 znajduje sie kanal 5 do doprowadzenia medium wywoluja¬ cego cisnienie. Membrana 3 jest szczelnie osadzona w korpusie 1. Korpus 1 jest polaczony z fundamen¬ tem 6 maszyny a tloczek 4 jest polaczony z pod¬ stawa 7 tej maszyny.Na fig. 3 pokazano, bedacy przedmiotem wyna¬ lazku tlumik drgan zlozony z szeregu dwóch mem¬ bran 3 oraz dwóch tloczków 4, w którym jeden tloczek 4 jest polaczony z fundamentem 6 maszyny, a drugi tloczek 4 jest polaczony z podstawa 7 tej maszyny.Na fig. 2 pokazano schemat polaczen tlumików drgan przedstawionych na fig. 1 i 3, bedacych przedmiotem wynalazku, z ukladem cisnieniowym cieczowym 8. Zródlem cisnienia jest generator 9 doprowadzajacy ciecz przewodami 10 do kanalów 5.Przewody 10 sa polaczone z akumulatorem hydrau¬ licznym gazowym 11.Na fig. 4 pokazano, bedacy przedmiotem wyna¬ lazku tlumik drgan, w którym zastosowano ele¬ ment sprezysty 12, korzystnie sprezyne, stykajacy sie z powierzchnia czolowa membrany 3 od strony przeciwnej do tloczka 4. Korpus tego tlumika jest dwudzielny i sklada sie z czesci 1 i 13 polaczonych gwintowo. Tlumik ten dziala bez doprowadzania plynu. Sztywnosc tlumika jest regulowana naci¬ skiem elementu sprezystego 12 na membrane 3 przez pokrecenie czesci 1 wzgledem czesci 13.Na fig. 5 pokazano schemat polaczen tlumików drgan przedstawionych na fig. 1 i 3, bedacych przedmiotem wynalazku, z ukladem cisnieniowym cieczowym 8. Zródlem cisnienia jest generator 9 doprowadzajacy ciecz przewodami 10 do kanalów 5.Przewody 10 sa polaczone z akumulatorem hydrau¬ licznym sprezynowym 14. PL