Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie zwiekszajace moment tarcia wewnetrznego mechanizmu róznicowego w mostach napedowych pojazdów.Podczas poruszania sie pojazdu w trudnych warunkach ze wzgledu na rózne wspólczynniki przyczepnosci podloza pod poszczególnymi kolami jedno z kól napedzanych podlega poslizgowi, co w efekcie prowadzic moze do unieruchomienia pojazdu.Celem wyprowadzenia pojazdu z tego stanu na kole nieruchomym lub wolniej obracajacym sie powinien pojawic sie zwiekszony moment napedowy.Znane sa rozwiazania mechanizmów róznicowych o zwiekszonym tarciu wewnetrznym jak mechanizm ze sprzeglem wielotarczowym miedzy pólosia a koszem satelitów, mechanizm róznicowy typu Thornton Power—Lok, slimakowy mechanizm róznicowy, krzywkowy mechanizm róznicowy.Znane sa takze mechanizmy róznicowe wyposazone w pompy zebate, które powoduja okresowe hamowanie satelitów. Itak znany z polskiego opisu patentowego nr 71003 mechanizm róznico w/ jest wyposazony w obrotowe jarzmo, wewnatrz którego jest ulozyskowana zebata przekladnia oraz sa osadzone samoczynne zawory hydrauliczne, tworzace z przekladnia pompe zebata.Urzadzenie wedlug wynalazku zwiekszajace moment tarcia wewnetrznego mechanizmu róznicowego w mostach napedowych pojazdów wyposazone jest w olejowa pompe zebata o zazebieniu wewnetrznym, której obudowa jest polaczona z koszem satelitów mechanizmu róznicowego, a kolo zebate jest osadzone na wielowypuscie pólosi. W obudowie pompy jest kanal laczacy przestrzenie ssace i tloczace pompy, przy czym w kanale tym jest gniazdo na dlawik w ksztalcie walca z przelotowym osiowym otworem o stozkowych wylotach umieszczonych naprzeciw trzpieni ze stozkowymi koncami, nadto o czolo dlawika wsparte sa sprezyny srubowe. Dodatkowo w obudowie jest zbiornik wyrównawczy dla pompy zebatej polaczony z kanalem laczacym przestrzenie ssace i tloczace pompy po obu stronach dlawika.W chwili gdy obroty kosza satelitów i pólosi sa rózne pompa zaczyna przetlaczac olej, przy czym olej ten wraca do przestrzeni ssacej po przeplynieciu przez dlawik. Ze wzrostem predkosci roboczej pompy rosnie2 93 042 natezenie przeplywu oleju, a takze opór przeplywu. Pompa stawia duzy moment oporowy o dzialaniu podobnym do momentu tarcia wewnetrznego w mechanizmie róznicowym, co powoduje pojawienie sie na kole nieruchomym lub wolniej obracajacym sie zwiekszajacego swa wartosc momentu napedowego.Przedmiot wynalazku zostal uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fl'g 1 przedstawia urzadzenie wraz z mechanizmem róznicowym w przekroju wzdluznym, fig. 2 — urzadzenie w przekroju dokonanym wzdluz linii A—A na fig. 1 i fig. 3 przedstawia urzadzenie w przekroju dokonanym wzdluz linii B—B na fig. 1.Z koszem satelitów 1 mechanizmu róznicowego jest polaczen obudowa 2 pompy zebatej o zazebieniu wewnetrznym. Na pólosi 3 jest z kolei osadzone kolo zebate 4 tej pompy. W obudowie 2 pompy jest kanal 5 saczacy przestrzenie ssaca i tloczaca pompy. W kanale 5 jest wykonane gn^zdo 6 na dlawik 7, Dlawik 7 ma ksztalt walca z przelotowym osiowym otworem o stozkowych wylotach umoczonych naprzeciw trzpieni 8 i 9 ze stozkowymi koncami. Nadto o czolo dlawika 7 sa wsparte sprezyny srubowe 10 i 11. W obudowo ? jest takze zbiornik wyrównawczy 12, dla pompy zebatej, polaczony z kanalem 5 po ¦?¦'-. stronach dlawika 7.W przypadku jazdy pojazdu na wprost predkosc obrotowa kosza satelitów 1 i pólosi 3 jest równa co powoduje iz pompa zebata nie pracuje poniewaz predkosci obudowy 2 i kola zebatego 4 sa równe. Podczas jazdy po luku predkosc kosza satelitów 1, a tym samym obudowy 2 pompy jest rózna od predkosci kola zebatego 4 i pólosi 3, powyzsze powoduje iz pompa zaczyna przetlaczac olej. Przeplyw oleju jest mozliwy w obu kierunkach i zalezy od tego czy wieksza predkosc obrotowa ma pólos 3 czy tez kosz satelitów 1. Bezwzgledna wartosc róznicy tych predkosci obrotowych jest predkoscia robocza pompy, przy czym predkosc robocza pompy osiaga najwieksza wartosc w przypadku gdy pojazd jest unieruchomiony na skutek poslizgu jednego kola.Ze wzrostem predkosci roboczej pompy, rosnie natezenie przeplywu oleju i rosnie opór przeplywu na dlawik 7. Zwiekszajaca sie róznica cisnien przed i za dlawikiem 7 powoduje zblizanie dlawika 7 do trzpieni 8 i 9 i w efekcie dalszy wzrost dlawienia. Oparcie sie dlawika 7 o trzpien 8 lub 9 uniemozliwia uksztaltowanie gniazda 6. Parametry sprezyn 10 i 11 wspartych na czolo dlawika 7 sa tak dobrane, ze wzrost dlawienia, wywolany przemieszczeniem dlawika 7 wystepuje tylko przy duzej predkosci roboczej pompy, czyli w sytuacji gdy jedno z kól napedowych pojazdu pracuje z duzym poslizgiem. W tych warunkach pompa stawia duzy moment oporowy o dzialaniu podobnym do momentu tarcia wewnetrznego w mechanizmie róznicowym co sprawia, ze na kole nieruchomym lub wolniejszym pojawia sie coraz wiekszy moment napedowy.Olej ze zbiornika wyrównawczego 12 uzupelnia ubytki wynikle z nieszczelnosci.Urzadzenie wedlug wynalazku umieszczone po jednej stronie mechanizmu róznicowego dziala zarówno przy poslizgu kola prawego jak i lewego oraz przy jezdzie do przodu i do tylu. PL