Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia nowych barwników kadziowych o wzorze 1, stosowanych do farbowania i drukowania ma- mterialów wlókienniczych.Barwnikom kadziowym odpowiada wzór 1, w którym R oznacza grupe alkilowa o 1-4 ato¬ mach wegla, Ri i R* oznaczaja wodór lub gru¬ pe alkilowa o 1—4 atomach wegla i kazdy z sym¬ boli Ai i A2 oznacza zdolna do sprzegania gru¬ pe o 3-7 skondensowanych pierscieniach.W barwnikach kadziowych o wzorze 1 Ri i R2 oznaczaja zwlaszcza wodór. Zdolne do sprzega¬ nia grupy A1 i A2 moga byc takie same lub rózne, zwlaszcza A1 i A2 sa takie same.Jako zdolne do sprzegania grupy Ai i At wcho¬ dza w gre reszty policyklicznych chinoidowych zwiazków, np. zwiazków antrapirymidyny, antra- pirydonu, antrapirymidonu, azabenzantronu, ben- zantronu, antantronu, antrimidu, antrimidokarba- zolu, izotiazolantronu, pirazolantronu, pirymidan- tronu, antrachinonu, które pochodza od 9,10^dwu- ketoantracenu i ewentualnie ^zawieraja 'dalsze dokondensowane pierscienie karbocykliczne i he¬ terocykliczne, jak chinazolinantrachinony, oksa- zoloantrachinony, tiazoloantrachinony, oksadiazo- loantrachinony, pirazoantrachinony, pirazyno- antrachinony i zwlaszcza zwiazane w po¬ lozeniu 2 lub 8 reszty, 3,4-ftaloiloakrydo- nu jak i zwiazane w polozeniu 1 lub 2 reszty antrachinonu, przy czym wszystkie te reszty, które moga zawierac zwykle dla barwników kadziowych podstawniki. Takimi podstawnikami sa na przyklad: atomy chlorowca, w szczegól¬ nosci chlor, fluor lub brom, grupa alkilowa, al- koksylowa, arylowa, aryloksylowa, arolkilowa, ar- alkoksylowa, aryloaminowa, alkilotio, arylotio, cy- janowa, i tiocyjanowa. Jako grupy alkilowe rozumie sie tu i dalej w szczególnosci grupy o 1.-4 ato* mach wegla, jako grupy arylowe rozumie sie w szczególnosci grupe fenylowa, tolilowa, chloro- fenylowa, metoksyfenylowa lub naftylowa, a ja¬ ko grupy aralkilowe rozumie sie w szczególnosci grupe benzylowa. Szczególnie waznymi podstaw¬ nikami sa poza tym grupy acylowe i acyloami- nowa.Pojecie acylu obejmuje przede wszystkim reszty aromatycznych kwasów karboksylowych i sulfo¬ nowych, w szczególnsci szeregu benzenowego lub niskoczasteczkowe, to znaczy o 1-4 atomach wegla reszty alkanoilo- lub alkilosulfonylowe, jak np. grupa acetylowa, benzoilowa, p-chlorobenzoilowa, p-fenylobenzoilowa, benzenosulfonylowa lub p-to- luenosulfonylowa', dalej niskoczasteczkowa grupa alkoksykarbonylowa jak i grupy amidu kwasu sul¬ fonowego lub karboksylowego, których atom azotu moze byc podstawiony grupa alkilowa lub arylo¬ wa, jak np. grupa etoksykarbonylowa, aminokarbo- nylowa lub aminosulfonylowa.Wyrózniajacymi sie sa wiec barwniki kadziowe o wzorze 2, w którym kazdy z At i As oznacza 91 5063 91 506 4 zwiazana w polozeniu 2 lub 8 reszte 3,4-ftaloilo- akrydonowa lub zwiazana w polozeniu 1 lub 2 reszte antrachinonowa, A1 i A2 moga zawierac wy¬ zej podane podstawniki i R ma znaczenie poda¬ ne przy omawianiu wzoru 1.Sposród barwników kadziowych o wzorze 2 szczególne znaczenie maja barwniki o wzorze 3, w którym jeden z podstawników Ri' i R*' oznacza wodór, a drugim podstawnikiem jest grupa benzo- iloaminowa.Barwniki kadziowe o wzorze 1 wytwarza1 sie przez kondensaqje trójchlorowco-s-triazyny o wzo¬ rze 4, w którym X oznacza chlorowiec, z zdol¬ nymi do sprzegania aminami o wzorze 5 i o wzo- :rze 6 iJz alkilomerkaptanem o wzorze 7. We wzo¬ rach 5, 6 i 7 Ai, Ri, A2, R2 i R maja znaczenie Ipodane przy omawianiu wzoru 1. Czesciowe reak¬ cje w. sposobie mozna prowadzic w dowolnej ko¬ lejnosci.Mozna wiec najpierw wprowadzic w reakcje trójchlorowco-s-triazyne o wzorze 4 z zdolna do sprzegania amina o wzorze 5 i otrzymana amino- -dwuchlorowco-s-triazyne poddac reakcji z dru¬ ga zdolna do sprzegania amina o wzorze 6 i utwo¬ rzona dwuaminochlorowco-s-triazyne poddac re¬ akcji z alkilomerkaptanem o wzorze 7, otrzymujac barwnik kadziowy o wzorze 1. Zamiast alkilomer- kaptanu mozna równiez stosowac odpowiedni mer- kaptyd metalu alkalicznego. Reakcja trójchlorow- co-s-triazyny o wzorze 4 z zdolnymi do sprzega¬ nia aminami o wzorach 5 i 6 moze zachodzic rów¬ niez jednoczesnie, gdy stosuje sie mieszanine po¬ trzebnych ilosci obu zdolnych do sprzegania amin w pierwszej czesciowej reakcji.Wedlug innej postaci wykonania kondensuje sie najpierw trójchlorowco-s-triazyne o wzorze 4 z alkilomerkaptanem o wzorze 7 do odpowiedniej al- kilotiodwuchlorowco-s-triazyny, która poddaje sie kolejno lub jednoczesnie reakcji z zdolnymi do sprzegania aminami o wzorach 5 i 6, otrzymujac barwnik o wzorze 1.W przypadku, gdy reakcje chlorowco-s-triazyny z zdolnymi do sprzegania aminami o wzorach 5 i 6 prowadzi sie kolejno, mozna przeprowadzic kondensacje z alkilomerkaptanem o wzorze 7 rów¬ niez po pierwszej kondensacji z zdolna do sprze¬ gania amina o wzorze 5, przed kondensacja z zdolna do sprzegania amina o wzorze 6.Jezeli kondensuje sie 1 mol trójchlorowco-s-tria¬ zyny o wzorze 4 wzglednie 1 mol alkilotiodwuchlo- rowco-s-triazyny z 2 molami zdolnej do sprzega¬ nia aminy w jednym stadium reakcyjnym i w przypadku, gdy wychodzi sie z trójchlorowco-s- triazyny o wzorze 4 i nastepnie poddaje reakcji z alkilomerkaptanem o wzorze 7, otrzymuje sie wyrózniajace sie korzystnie barwniki kadziowe o wzorze 1, w którym Ai i A2 sa takie same. Od¬ powiednio do poprzednio opisanych postaci wyko¬ nania mozna równiez poddac reakcji 1 mol trój¬ chlorowco-s-triazyny o wzorze 4 wzglednie 1 mol alkilotiodwuchlorowco-s-triazyny najpierw z 1 mo¬ lem zdolnej do sprzegania aminy i nastepnie raz jeszcze z 1 molem takiej samej zdolnej do reakcji sprzegania aminy. Jezeli wychodzi sie przy tym 7 trójchlorowco-s-triazyny o wzorze 4, mozna kon¬ densacje z alkilomerkaptanem o wzorze 7 równiez prowadzic po kondensacji z pierwszym molem i przed kondensacja z drugim molem zdolnej do sprzegania aminy.Przy wytwarzaniu barwników kadziowych o wzorze 1 wychodzi sie korzystnie z juz gotowej alkilotiodwuchlorowco-s-triazyny i wprowadza sie ja w jedno- lub dwustopniowa reakcje, jak wyzej to opisano, z zdolnymi do sprzegania ajminami. o wzorach 5 i 6, otrzymujac barwnik kadziowy o wzorze 1.Zwiazki wyjsciowe do stosowanej alkilotio-dwu- chlorowco-s-triazyny sa znane. Mozna je otrzymy¬ wac przez reakcje trójchlorowco-s-triafcyny o wzo¬ rze 4 z sierczkiem metalu alkalicznego i nastepnie reakcje z halogenkiem alkilu lub, jak wyzej opi- san przez reakcje trójchlorowco-s-triazyny o wzo¬ rze 4 z alkilomerkaptanem o wzorze 7 lub odpo¬ wiednim merkaptydem metalu alkalicznego.Odmiana wyzej podanego sposobu polega na tym, ze dwuamino-alkilotio-s-triazyne o wzorze 4, w którym jeden X oznacza grupe aminowa o wzo¬ rze -N/Ri/H, a drugi X ozna«cza grupe aminowa o wzorze -N/R2/H i trzeci X oznacza grupe alki- lotio o wzorze -S-R, kondensuje sie z zdolnymi do sprzegania zwiazkami o wzorach 8 i 9, w których Y i Z sa atomami chlorowca, kolejno lub jedno¬ czesnie. Ri i R2 i R oraz Ai i A2 we wzorach 8 i 9 maja znaczenie podane przy omawiaiiiiu wzo¬ ru 1. Potrzebne jako produkty wyjsciowe dwuamino- alkilotio-s-triazyny otrzymuje sie przez konden¬ sacje trójchlorowco-s-triazyny o wzorze 4 z amo¬ niakiem lub pierwszorzedowa alkiloamina do dwu- amino-chlorowco-s-triazyny i dalsza reakcje te¬ go zwiazku posredniego z alkilomerkaptanem* o wzotrze 7, z odszczepieniem chlorowodoru do dwu- amino-alkilotio-s-triazyny.Jezeli wytwarzanie dwuamino-alkilotio-s-triazy- ny sprowadza sie do wspólnego sposobu wytwa¬ rzania barwnika kadziowego o wzorze 1, to sa tu tez mozliwe dalsze warianty tego sposobu, miano¬ wicie jak w opisanym pierwszym ze sposobów, przez zmiane kolejnosci czesciowych reakcji, np. 1 mol trójchlorowco-s-triazyny o wzorze 4 wpro¬ wadza1 sie najpierw w reakcje z 2 molami amo¬ niaku lub z 2 molami pierwszorzedowej alkiloami- ny, ewentualnie równiez z dwoma molami mie¬ szaniny amoniaku i pierwszorzedowej alkiloaminy wzglednie z dwoma pierwszorzedowymi alkiloami- nami, do dwuaminochlorowco-s-triazyny. Otrzy¬ mana dwuamino-chlorowco-s-triazyne poddaje sie nastepnie reakcji z zdolnymi do sprzegania zwia¬ zkami o wzorach 8 i 9 i nastepnie z alkilomer¬ kaptanem o wzorze 7. Kondensacje dwuamino¬ chlorowco-s-triazyny z zdolnymi do sprzegania zwiazkami o wzorach 8 i 9 prowadzi sie jedno¬ czesnie lub kolejno. W tym ostatnim przypad¬ ku mozna kondensacje z alkilomerkaptanem o wzorze 7 równiez prowadzic po pierwszej kon¬ densacji dwuamino-chlorowco-s-triazyny z zdol¬ nym do sprzegania zwiazkiem o wzorze 8 i przed druga kondensacja z zdolnym do sprzegania zwiaz¬ kiem o wzorze 9.Jezeli kondensuje sie drugim z opisanych wy¬ zej sposobów wytwarzania, alkilotio-dwuchloro-s- 1S 49 45 50 55 605 91 506 6 -triazyne o wzorze 10, w którym R ma znacze¬ nie podane przy wzorze 1, z zdolnymi do sprzega¬ nia aminami o wzorach 11 i 12, w których Ai i A2, oznacza indywidualnie grupe 3,4-ftaloilo- akrydonowa, z która zwiazana jest w polozeniu 2 lub 8 grupa NH2 lub grupe antrachinonowa, z która w polozeniu 1 lub 2 zwiazana jest grupa NH2 wów¬ czas otrzymuje sie wyrózniajace sie korzystnie barw¬ niki kadziowe o wzorze 2. Przez kondensacje metylo- tio-dwuchloro-s-triazyny z aminoantrachinonem o wzorze 13, w którym jeden z obu podstawni¬ ków Ri' i R2' oznacza wodór, a drugi oznacza grupe benzoiloaminowa, w stosunku molowym 1:2, otrzymuje sie szczególnie korzystne barwniki 0 wzorze 3, Opisane wyzej kondensacje prowadzi sie zna¬ nym jako taki sposobem. Jako s-triazyny o wzo¬ rze 4, które stosuje sie w pierwszej z opisanych postaci wykonania sposobu wedlug wynalazku lub jako produkty wyjsciowe, z których wytwarza sie stosowane w dalszych postaciach wykonania spo¬ sobu, alkilotiodwuchlorowco-s-triazyny wzglednie dwuamino-alkilotio-s-triazyny, bierze sie w szcze¬ gólnosci pod uwage chlorek i bromek cyjanurowy.Najwazniejszymi alkilotio-dwuchlorowco,-s-tria- zynami sa: 2~metylotio-4,6-dwucholoro-s-triazyna, 2-etylotio-4,6-dwuchloro-S-triazyna, 2--propylotio-4,6-dwuchloro-s-triazyna, 2-izopropylotio-4,6-dwuchloro-s-triazyna, 2-butylotio-4,6-dwuchloro-s-triazyna, Waznymi dwuamino-alkilotio-s-triazynami sa: 2,4-dwuamino-6-metylotio-triazyna, 2,4-dwuamino-6-metylotio-triazyna', 2.4-dwuarnino-6-propylotio-s-triazyna, 2,4-dwuamino-6-izopropylotio-s-triafcyna, 2,4-dwuamino-6-butylotio-s-triazyna, 2,4-dwu-N-metyloamino-6-metylotio-s-triazyna, 2-amino-4-N-metylaamino-6-mettylotio-s-triazyna, 2,4-dwu-N-etyloamino-6-metylotio-s-triazyna.Zdolnymi do sprzegania aminami o wzorach i 6 sa: 1-aminoantrachinon, l-amino-4-metoksyantrachinon, l-amino-4-acetyloaminoantrachinon, l-amino-4-benzoiloamino-antrachinon, l-amino-4w/p-toluenosulfonyloaJmino/-antrachinon, 1 -am ino-4-/p-chlorobenzoiloamino/-antrachinon, 1 -amino-4-anilido-antrachinon, 1-amino-4-(p-/fN,N-dwumefcylosulfam^oW-benzoilo- amino)-antrachinon, l-amirio-4-fenylotio-antrachinon, l-amino-4-/4'-fenylo-benzoiloamino/-antrachinon, l-amino-4-chloroantrachinon, oraz odpowiednie 1-aminoantrachinony, które sa podstawione zamiast w polozeniu 4, w polozeniu lub 8. 2-a!mino-antrachinon, l-amino-2-metylo-antrachinon, l-amino-3-chloro-antrachinon, l-amino-6,7-dwuchloro-antrachinon, ]-amino-6-fenylotio-antrachinon, l-amino-7-fenylotio-antrachinon, ]-am\nc-6-chloro-7-fenylotio-antrachinon, l-amino-7-chloro-6-fenylotio-antrachinon, l,4-dwuamino-2-acetylo-antrachinon, 2-amino-3-chloro-antrachinon, 2-amino-4-chloro-antrachinon, l-amino-2-chloro-antrachinon, l-amino-6-chloro-antrachinon, l-amino-3-chloro-6-metylo-antrachinon, l-amino-2-metylo-3-chloro-antrachinon, 1 -amino-7-chloro-antrachinon, 2-amino-3,4-ftaloiloakrydon, 2-amino-6- lub 7-chloro-3,4-ftaloiloakrydon, 2-amino-6-trójfluorometylo-3,4-ftaloiloakrydon, 2-amino-5,7-dwuchloro-3,4-ftaloiloakrydon, 2-amino-l,7-dwuchloro-3,4-ftaloiloakrydon, 8-amino-5-chloro-3,4-ftaloiloakrydon, 7-amino-l,2-benzo-5,6-ftaloiloakrydon, aminoantantron, aminoizotiazolantron, 1-N-metyloamino-antrachinon, 1-N-propyloamino-antrachinon, l-N-etyloamino-7-chloro-antrachinon, 2-N-'metyloamino-antrachinon, 2-N-metyloamino-3,4-ftaloiloakrydon, 4-amino-l,r-diantrimido-2,2'-karbazol, Jako zdolne do sprzegania zwiazki o wzorach 8 i 9, mozna wymienic w szczególnosci takie zwiazki, w których jako atomy chlorowca Y i Z wystepuja atomy chloru lub bromu. Jako odpo¬ wiednie, zdalne do sprzegania zwiazki o wzo¬ rach 8 i 9 nalezy wymienic: 1-chloroantrachinon, 1,3-dwuchloroantrachinon, 1,5-dwuchloroantrachinon, 1,6-dwuchloroantrachinon, 1,8- dwuchloroantrachinon, 1-bromoantrachinon, 1,5-dwubromoantrachinon, 1,8-dwubromoantrachinon, 2-chloroantrachinon, 2,6-dwuchloroantrachinon, 2,7-dwuchloroantrachinon, 2-bromoantrachinon, 2,6-dwubromoantrachinon, 2,7-dwubromoantrachinon, l-chloro-5-acetyloaminoantrachinon, l-chloro-4-benzoiloaminoantrachinon, l-chloro-4-/p-chlorobenzoiloa{mino/-antrachinon, l-bromo-4-benzoiloaminoantrachinon, l-bromo-4-/4'-fenylobenzoiloamino/-antrachinon, l-chloro-5-benzoiloaminoantrachinon, l-chloro-5-/p-chlorobenzoiloamino/-antrachinon, l-bromo-5-benzoiloaminoantrachinon, l-chloro-2-metyloaminoantrachinon, 1 -chloro-4-metyloantrachinon, 1-chloro-4-metoksyantrachinon, 55 1 -bromo-2-metoksyantrachinon, 1 -bromo-4-metoksyantrachinon, l-chloro-3-acetylo-4-aminoantrachinon, 1 -chloro-4-anilido-antrachinon, l-chloro-4-fenylotio-antrachinon, 60 1-chloro-5-fenylotio-antrachinon, 2-chloro-3,4-ftaloiloakrydon, 2,5,7-tróchloro-3,4-ftaloiloakrydon, Bz-1-chlorobenzantron, ' Bz-1-bromobenzantron, C5 G B^-l-dwuchloroben-antron, 4U 4591 506 6-Bz-l-dwubromobenzantron, dwuchloroantantron, d wubromoantantron, dwubromobenzopirenochinon, trójbromopirantron. 5 W ostatniej z podanych postaci wykonania spo¬ sobu wedlug wynalazku, korzystnie stosuje sie katalizator z CuJ-pirydyny, opisany w francuskim opisie patentowym nr 1 603 058.Jezeli stosowana jako produkt wyjsciowy -zdal- io na do sprzegania amina o wzorze 5 i/lub o wzo¬ rze 6 wzglednie o wzorze 11 i/lub o wzorze 12 zawiera dalsza wolna, zdolna do kondensacji gru¬ pe aminowa lub jezeli zdolny do sprzegania zwiazek o wzorze 8 i/lub o worze 9 zawiera 15 oprócz atomu chlorowca Y wzglednie Z, wolna, zdolna do kondensacji grupe aminowa lub dal¬ szy reaktywny atom chlorowca, to moga one byc kondensowane z druga chlorowco-s-triazyna lub alkilotio-chlorowco-s-triazyna wzglednie z alki- 20 lotio-amino-s-triazyna. O ilje druga s-triazyna nie zawiera juz zwiazanej zdolnej do sprzega¬ nia1 grupy, mozna ja równiez nastepnie konden- sowac z dalsza, zdolna do sprzegania amina wzglednie z dalszym zawierajacym chlorowiec 25 zdolnym do sprzegania zwiazkiepn. W ten sposób mozna wytwarzac tworzace lancuchy barwniki kadziowe o dwóch lub wiecej niz o dwóch re¬ sztach S-triazynowych, wzglednie o wiecej niz dwóch grupach zdolnych do sprzegania.W resztach s-triazynowych tak otrzymanych barwników kadziowych ewentualnie jeszcze wy¬ stepujace atomy chlorowca mozna równiez na¬ stepnie wymienic na grupy alkilotio, przez reak¬ cje z alkilomerkaptanem. Otrzymane sposobem wedlug wynalazku produkty nadaja sie do far¬ bowania i drukowania najrozmaitszych materia¬ lów, w szczególnosci do farbowania i drukowa¬ nia wlókien z naturalnej lub regenerowanej celu¬ lozy w obecnosci srodków redukujacych, jak np.Dithionit.Otrzymane wybarwienia odznaczaja sie dosko¬ nala jednolitoscia. Ich trwalosc jest na ogól bar¬ dzo dobra, w szczególnosci sa odporne na swiat¬ lo, wode, gotowanie z chlorem oraz z soda. No¬ we barwniki chronia wlókna poliestrowe dobrze lub wykazuja jednobarwnosc, co powoduje, ze sa odpowiednimi do farbowania wlókien miesza¬ nych w mieszaninie z barwnikami dyspersyjnymi.W stosunku do odpowiednich barwników kadzio¬ wych, które zamiast grupy alkilotio zwiazanej z reszta s-triazynowa, zawieraja grupe alkoksylo- wa, barwniki otrzymywane sposobem wedlug wy¬ nalazku wykazuja lepsza odpornosc na alkalia.Nowe barwniki mozna stosowac jako pigmenty.Dzieki ich korzystnym wlasciwosciom mozna je stosowac do najrozmaitszych zastosowan pigmen¬ tów, np. w postaci subtelnie rozdrobnionej, do far¬ bowania sztucznego jedwabiu i eterów lub estrów wiskozy lub celulozy lub superpoliamidów wzgledie superpoliuretanów lub poliestrów w ma¬ sie przednej, oraz do wytwarzania barwionych lakierów lub srodków tworzacych lakier, roztwo¬ rów lub produktów z acetylocelulozy, nitrocelu¬ lozy, naturalnych zywic lub zywic syntetycznych, jak zywice otrzymywane przez polimeryzacje lub kondensacje, np. aminoplasty, zywice alkidowe, fenoplasty, poliolefiny, jak polistyren, guma, ka¬ zeina, silkony i zywice silikonowe. Ponadto moz¬ na je korzystnie stosowac do wytwarzania sztyf¬ tów barwiacych, preparatów kosmetycznych lub laminatów.W nastepujacych przykladach, czesci o ile nie jest podane inaczej, sa czesciami wagowymi, pro¬ centy sa procentami wagowymi, a temperatury podane sa w stopniach Celsjusza.Przyklad I. 3,9 czesci 2-4-dwuchloro-6-me- tylo-trio-s-triazyny i 9,2 czesci 1-aminontrachino- nu miesza sie w 60 czesciach objetosciowych nitrobenzenu w temperaturze 180° przez 4 godzi¬ ny. Po oziebieniu odsacza sie zólty osad i grun¬ townie przemywa mala iloscia nitrobenzenu i me¬ tanolu. Otrzymany barwnik (10,4 czesci) o wzorze 14 barwi bawelne metoda kadziowa na zólty od¬ cien o dobrej trwalosci.Przyklad II. W przykladzie I zastepuje sie 9,2 czesci 1-aminoantrachinonu wyszczególniony¬ mi w podanej nizej tabeli 1 w kolumnie 1 an- trachinonami w ilosciach podanych w kolumnie 1, przy czym otrzymuje sie barwniki, które bar¬ wia bawelne w odcieniach podanych w kolum¬ nie 3.Tabela 1 '_5 5D eo 65 1 14,2 ,6 17,2 13,6 14,2 ,6 18,5 17,2 ,4 13,0 9,8 ,6 ,6 ,6 11,6 2 1-am no-5-benzoiloamino-an- trachinon 1 -amino-5-/p-chlorobenzcilo- amino/-antrachinon 1 -amino-5-/p-fenylo-benzoilo- amino/-antrachinon l-amino-5-fenylotio-antrachi- non l-amino-4-benzoiloamiflo-ari- trachinon l-amino-4-f/p-chloro-benzoilo- amino/-antrachinon l-amino-4-/p-/N,N-dwumety- losulfonamidq/-ben!zoiloamino/ -antrachinon 1-amiino -4/p-fenylo-benzoilo- amino/ l-amino-4-metoksy-antrachi- non 1-amino-4-anilido-antrachinon l-amifno-2-metylo-antrachmon 1 -amino-3-chloro-antrachinon l-amino-7-chloro-antrachinon l-amino-5-chloro-antrachinon l-4-dwuamino-2-acetylo-an- trachinon 3 zloto-zólty " " zólty czerwony czerwony czerwony pomaran¬ czowy niebieski zólty zólty zólty zólty niebieski9 91 506 c. d. tabeli 1 1 2 3 i miesza przez 8 godzin w temperaturze 160°. Po oziebieniu produkt poddaje sie zwyklej obróbce.Otrzymuje sie 12,5 czesci barwnika oliwkowego, który w wiekszej czesci odpowiada barwnikowi o wzorze 16 i barwi bawelne metoda kadziowa na czysty odcien oliwkowy.Przyklad VII. 10,1 czesci monokondensatu o wzorze 17, otrzymanego przez reakcje 1-amino -5-benzoiloaminoantrachinonu w o-dwuchloroben- zenie z 2-metylotio-4, 6-dwuchlorotriazyna w nad¬ miarze, miesza sie z 4,6 czesciami 1-aminoantra- chinonu w 60 czesciach objetosciowych nitroben¬ zenu przez 5 godzin w temperaturze 180-185° i nastepnie jeszcze jedna godzine pod chlodnica zwrotna. Po oziebieniu odsacza1 sie zólty osad i przemywa najpierw nitrobenzenem, po tym grun¬ townie metanolem. Otrzymuje sie 10,5 czesci bar¬ wnika o wzorze 18. Barwnik barwi bawelne na odcien zólty.Przyklad VIII. Jezeli 4,6 czesci 1-ami.no- antraichinohu w przykladzie VII zastepuje sie wy¬ szczególnionymi w podanej nizej tabeli 2 w ko¬ lumnie 2 zwiazkami aminowymi,w ilosciach wska¬ zanych w kolumnie 1, wówczas otrzymuje sie bar¬ wniki, które barwia bawelne w odcieniach poda¬ nych w kolumnie 3, wedlug przepisu farbowania 1.Tabela 2 1 4,6 7,1 ,2 ,8 7,0 ,1 ,4 ,2 6,5 2 2-aminoantrachinon l-amino-4-benzoiloaminonant- rachinon 1 -amino-4-metoksyantracni- non l,4-dwuam,ino-2-acetylo-antra- chinon 2-amino-3,4-ftaloiloakrydon Bz-1-amino-benzantr on Bz-l-amino-2-metylo-benzan- tron -amino-izotiazolantron l-fenylo-5-amino-antrapirymi- dyna 3 zólty pomaran¬ czowy pomaran¬ czowy oliwkowy oliwkowy zólty zólty zólty zólty Przyklad IX. 10,3 czesci opisanego w przy¬ kladzie VII monokondensatu miesza* sie z 4,55 czesciami 4, 4'-dwuamino-l, l,-dwuantrymido-2, 2'-karbazolu w 100 czesciach objetosciowych ni¬ trobenzenu w obecnosci 0,1 czesci jodku miedzia- wago przez 3 godziny w temperaturze 190-195° i nastepnie jeszcze 3 godziny pod chlodnica zwrot¬ na. W temperaturze 10Qi°saczy sie, przemywa ma¬ la ilosciia goracego nitrobenzenu i nastepnie grun¬ townie metanolem. Otrzymuje sie 12,5 czesci czar- no-brazowego barwnika o wzorze 19, który bar¬ wi bawelne metoda sprzegania na czerwono-bra- zowy odcien.Przyklad X. 11,2 czesci produktu posred¬ niego o wzorze 20 i 3,3 czesci merkaptydu sodo- wobutylowego miesza sie w 75 czesciach objetos- 9,2 ,8 13,6 1 10,6 11,6 2-aminoantrachinon 1-amino-4-/p-toluenosulfonyH loamino-/-antrachinon ] -amino-4-fenylotio-antrachi- non 1 -amino-4-chloroantra'chinon 1-amino-6,7-dwudhloroantra- chinon zólty czerwony czerwony zólty zólty Przyklad III. 11,75 czesci 2,4-dwuchloro-6- -metylotio-s-triazyny i 42 czesci 2-amino-3,4-fta- loiloakrydonu miesza sie w 400 czesciach nitro¬ benzenu, w obecnosci 1 czesci pirydyny, przez 8 godzin w temperaturze 170°. Po oziebieniu wy¬ odrebnia sie barwnik w znany sposób. Odpowia¬ da on wzorowi 15 i barwi bawelne metoda ka¬ dziowa na odcien niebieski, o dobrej trwalosci.Otrzymuje sie barwnik o podobnych wlasciwo¬ sciach przez zastapienie 42 czesci 2-amino-3, 4- ftaloiloakrydonu przez 46,2 czesci 2-amino-6- lub -7-chloro-3, 4-ftaloilqalqrydonu lub $0,7 czesci 2-amino-5, 7-dwuchloro-3, 4-ftaloiloakrydonu lub 50,7 czesci 2-amino-6-trójfluorometylo-3, 4-ftalo¬ iloakrydonu. Barwnik barwiacy na fioletowo otrzy¬ muje sie z 46,2 czesci 8-amino-5-chloro-3, 4-fta¬ loiloakrydonu.Przyklad IV. Jezeli w przykladach I, II i III 2, 4-dwuchloro-6-metylotio-s-triazyne zastapi sie równowazna iloscia 2, 4-dwuchloro-6-etylotio-s- triazyny, wzglednie 2, 4-dwuchloro-6-propylotio-s- triazyny, wzglednie 2, 4-dwuchloro-6-izopropylo- tio-s-triazyny lub przez 2, 4-dwuchloro-6-butylotio -s-triazyne, wówczas otrzymuje sie analogowe barwniki o podobnych odcieniach i trwalosci.Przyklad V. Do zawiesiny skladajacej sie z czesci 1-ehloroantrachinonu, 3,15 czesci 2, 4- dwuamino-6-metylotio-s-triazyny, 5,3 czesci wegla¬ nu sodowego w 70 czesciach nitrobenzenu, dodaje sie roztwór z 0,55 czesci jodku miedziawego w 3 czesciach pirydyny i calosc ogrzewa sie przez 1 godzine do temperatury 180-185oC. Nastepnie mie¬ szanine miesza sie w tej temperaturze przez 4 go¬ dziny. Mase reakcyjna oziebia sie do temperatury 80°, saczy i pozostalosc przemywa gruntownie nitrobenzenem, nastepnie metanolem i woda. Dla usuniecia ewentualnie znajdujacej sie miedzi mie¬ sza sie zólty barwnik w rozcienczonym kwasie azotowym przez 1 godzine w temperaturze 80°C.Nastepnie odsacza sie, przemywa do odczynu obo¬ jetnego i suszy. Otrzymuje sie 10,2 czesci zóltego barwnika, który jest identyczny z wytworzonym wedlug przykladu I barwnikiem, pod kazdym wzgledem.Przyklad VI. 3,9 czesci 2, 4-dwuchloro-6-me- tylotio-s-triazyny, 7 czesci 2-amino-3, 4-ftaloilo¬ akrydonu miesza sie w 50 czesciach nitrobenzenu przez 3 godziny w temperaturze 140-145°. Nastep¬ nie (-"odaje sie 7,1 czesci l-amino-5-benzoiloamino ~antrach"nonu i dalszych 50 czesci litrobenzenu 45 50 55 4,6 7,1 ,2 ,8 7,0 ,1 ,4 ,2 6,5 2-aminoantrachinon zólty l-amino-4-benzoiloaminonant- pomaran- rachinon czowy 1-amino-4-metoksyantrachi- pomaran- non ozowy l,4-dwuam,ino-2-acetylo-antra- oliwkowy chinon 2-amino-3,4-ftaloiloakrydon oliwkowy Bz-1-amino-benzantron zólty Bz-l-amino-2-metylo-benzan- zólty tron -amino-izotiazolantron zólty l-fenylo-5-amino-antrapirymi- zólty dyna11 91 506 12 ciowych dwumetyloformamidu pod chlodnica zwrotna tak dlugo, az w oddzielonej próbce nie mozna stwierdzic obecnosci chlorowca. Po ozie¬ bieniu barwnik wyosobnia sie przez odsaczenie, przemywa woda i nastepnie suszy. Otrzymany barwnik o wzorze 21 barwi bawelne wedlug prze¬ pisu barwienia 1 na zólty odcien.Przepis barwienia 1. 1 czesc barwnika sprzega sie z 10 czesciami objetosciowymi lugu sodowego o 36° Be i 5 czesciami wodorosiarczku sodowego w 200 czesciach wody, w temperaturze 50-70°. Do kapieli farbiarskiej, zawierajacej w 2000 czesciach wody 5 czesci objetosciowych lugu sodowego o 3©° Be i 3,7 czesci wodorosiarczku sodowego, dodaje sie powyzsza kadz stezona i wprowadza w tem¬ peraturze 40,'° 100 czesci bawelny. Po 10 minutach dodaje sie 15 czesci chlorku sodowego. Po 20 mi¬ nutach dalszych 15 czesci i farbuje w tempera¬ turze 4Q° przez 45 minut. Nastepnie bawelne od¬ ciska sie, utlenia i poddaje zwyklemu wykonczaniu.Przepis barwienia 2. 1 czesc otrzymanego we¬ dlug przykladu I barwnika i 0,5 czesci CI Dis- persionsgelb 84 miele sie na mokro z 2,5 czescia¬ mi 50% wodnego roztworu soli sodowej kwasu dwunaftylometanodwusulfonowego. Z tego pre¬ paratu barwnikowego, 2 czesci siarczanu amonu i 1000 czesci wody wytwarza sie kapiel farbiar- ska i wartosc pH doprowadza sie za pomoca mo- nofosforanu sodowego do 6,0-6,9.Do kapieli tej wprowadza sie 100 czesci mie¬ szanej tkaniny z bawelny i poliestru (67% PE) i ogrzewa przez 45 minut do temperatury 120-I25P.Farbuje sie przez 60 minut w zamknietym naczy¬ niu w tej temperaturze, pozwala sie oziebic do temperatury 60-70° i dodaje 20 czesci objetoscio¬ wych lugu sodowego o 36(° Be i 5 czesci wodoro¬ siarczku sodowego. Po 45 minutach tkanine od¬ ciska sie, utlenia i poddaje zwyklemu wykon¬ czaniu. Otrzymuje sie zólto zabarwiona tkanine mieszana.Farbowanie pigmentem: 5 czesci barwnika wy¬ mienionego w tablicy podanej w przykladzie II, na pierwszym miejscu miesza sie z 95 czesciami ftalenu dwuoktylu i miesza w mlynie kulowym az czastki barwnika beda mniejsze od 3 \x. 0,8 czesci tej pasty z ftalenem dwuoktylu mie¬ sza sie z 13 czesciami polichlorku winylu, 7 cze¬ sciami ftalenu dwuoktylu i 0,1 czescia steary¬ nianu kadmu i nastepnie walcuje w dwuwalco- wym mlynie w temperaturze 140°. Otrzymuje sie zólto zabarwiony material o dobrych wla¬ sciwosciach przemieszczania sie i dobrej odpor¬ nosci na swiatlo.Farbowanie lakierem: 10 g dwutlenku tytanu i 2 g pigmentu, wymienionego w tablicy poda¬ nej w przykladzie II na piatym miejscu miele sie z mieszanina z 26,4 g zywicy kokosowoalkido- wej, 24,0 g zywicy melaminowo-formaldehydowej (50% zawartosci staiego ciala), 8,8 g eteru mo- nometylowego glikolu etylenowego i 28,8 g ksy¬ lenu, przez 48 godzin w mlynie kulowym.Lakier ten rozpryskuje sie na folii aluminio^ wej, suszy wstepnie przez 30 minut w tempera- turze pokojowej i w ciagu 30 minut wypala w temperaturze 120°, po czym otrzymuje sie prze-, zroczysta powloke z lakieru, która przy dobrej mocy barwy wyróznia sie dobra odpornoscia na wtórne lakierowanie, nadzwyczajna odpornoscia na swiatlo i dzialanie czynników atmosferycznych,. PL