PL9008B3 - Sposób otrzymywania barwników kadziowych pochodnych antantronu. - Google Patents

Description

Najdluzszy czas trwania patentu do 27 kwietnia 1942 r.W patencie Nr 7450 jest opisany spo¬ sób otrzymywania barwników kadziowych pomaranczowych, polegajacy na tern, ze traktuje sie przy niewysokiej temperatu¬ rze antantron, w lagodnych warunkach, chlorowcami przedewszystkiem w obecno¬ sci katalizatorów dla chlorowców, dodajac rozpuszczalnika lub srodka rozcienczajace¬ go, Stwierdzono teraz, ze zamiast chlorow¬ ców mozna uzywac takze takich srodków, które wywiazuja chlor i brom przy reakcji jak: chlorek sulfurylowy, pieciochlorek antymonu, chlorek siarki, podchloryny w obecnosci nieorganicznego kwasu, chlorany w obecnosci kwasu solnego, chloro- i bro- mowodór i woda utleniona i t. d. Jako roz¬ puszczalniki, wzglednie srodki rozciencza¬ jace, moga przy tej reakcji sluzyc takze chlorowce, wzglednie srodki chlorujace w nadmiarze uzyte, tak np. udaje sie bromo¬ wanie antantronu gladko, gdy uzyje sie nadmiar bromu na dobrze rozdrobniony an¬ tantron badzto jako plyn, badz tez w sta¬ nie pary. Stwierdzono dalej, ze mozna o- trzymac barwniki kadziowe chlorowane lub bromowane, gdy dziala sie chlorem, wzglednie srodkiem chlorujacym, i bro¬ mem na antantron w dowolnem nastep¬ stwie. Chlorowcowanie antantronu moze byc wreszcie polaczone z jego wy¬ twarzaniem. Podlug dotychczasowych wy¬ ników badan najcenniejsze przetwory po-wstaja wtedy, gdy chlorowcuje sie tak, by mniej wiecej 2 atomy chlorowca (chlor lub \ hr^mi lulfe chjot ^ brom) weszly do cza- Przyklad I, 25 czesci i, /'-dwunaftylo- 8\ 8-dwukarbonowego kwasu (porównaj D, R. P, 445 390) wprowadza sie stopnio¬ wo do mniej wiecej 200 czesci kwasu siar¬ kowego jednowodzianu, przyczem tempe¬ ratura nie powinna wzniesc sie ponad 60°.Do roztworu kwasu siarkowego dodaje sie 1 czesc jodu i 25—50 czesci bromu i ogrze¬ wa, wszystko przez kilka godzin na mniej wiecej 50—100°. Po skonczonej reakcji wylewa sie na lód, odsacza i przemywa sie wydzielony barwnik. Takotrzymany barw¬ nik kadziowy jest jaskrawo czerwonym proszkiem, rozpuszczalnym w stezonym H2S04 jaskrawo zielona barwa, a barwiacy wlókno roslinne na piekny czerwono-po- maranczowy kolor. Zgodny jest swemi wlasnosciami w glównych zarysach z barwnikiem opisanym w przykladzie I patentu Nr 7450. O ile dodaje sie do roztworu antantronu w kwasie siarkowym tyle kwasu siarkowego dymiacego (np. za¬ wierajacego 65% SOs), by bylo dostatecz¬ nie S03, aby utlenic przez reakcje wytwo¬ rzony bromowodór zpowrotem na brom, to bromowanie antantronu mozna wykonac teoretycznie potrzebna iloscia bromu.Przyklad IL 1 czesc dobrze sproszko¬ wanego antantronu zadaje sie 10 czesciami bromu i miesza sie przez kilka godzin w zwyklej temperaturze. Potem usuwa sie nadmiar bromie, np, przez destylacje w prózni, od sladów bromu uwalnia sie prze¬ twór w zwykly sposób, np, przez ogrzanie z dwusiarczynem albo rozcienczona soda.Tak otrzymany barwnik odpowiada barw- nikarskiemi wlasnosciami poprzedzaja¬ cym przykladom. Podwyzszenie tempera¬ tury na mniej wiecej 63° (prawie punkt wrzenia bromu) przyspiesza reakcje, rów¬ niez dodatek katalizatorów, np, jodu, przy¬ spiesza bromowanie. Bromowac mozna tak¬ ze w ten sposób, ze przeprowadza sie par ry bromu ponad drobno rozdzielony antan- tron, do którego dodaje sie jodu jako ka¬ talizator.Przyklad III, 22 czesci antantronu roz¬ puszcza sie w 200 czesciach jednowodzia¬ nu kwasu siarkowego, dodaje 42 czesci o- leum o 65% S03, 0,2 czesci jodu oraz 6 czesci bromu i ogrzewa roztwór przez kil¬ ka godzin do 60°, Potem ochladza sie i przy zwyklej temperaturze wprowadza sie strumien chloru tak dlugo, az przyrost cie¬ zaru wskazuje wejscie w czasteczke jedne¬ go atomu chloru. Wylewa sie mase na lód i saczy pomaranczowo zabarwiony osad.Tak otrzymany barwnik, zawierajacy chlor i brom, barwi wlókno roslinne z fio¬ letowej kadzi w odcieniach pomaranczo¬ wych o nadzwyczajnym polysku i prawdzi¬ wosci. Zmieniajac kolejnosc srodków chlod¬ nij acych, to jest: z poczatku chlorujac an- tantron, a potem bromujac, otrzymuje sie podobne barwniki, zawierajace chlor i brom. Odcien tych barwników jest nieco wiecej zólty od poprzednich przykladów, a wiecej czerwony niz kolor antantronów, opisanych w nastepnych przykladach* Przyklad IV, 15 czesci antantronu za¬ wiesza sie w mniej wiecej 600 czesciach nitrobenzenu, albo w 400 czesciach trój- chlorobenzenu, dodaje sie 0,2 czesci jodu lub 1,5 czesci chlorku zelazowego i ogrze¬ wa sie te mieszanine mniej wiecej z 25 czesciami chlorku sulfurylowego przez kil¬ ka godzin w temperaturze 80—100°, albo okolo 30—60 czesciami pieciochlorku anty¬ monu w temperaturze mniej wiecej 150°, albo z mniej wiecej 50 czesciami chlorku siarki pod chlodnice zwrotna.Dalsza przeróbka zalezna jest od zuzy¬ tego srodka chlorujacego. Po ostudzeniu odsacza sie wydzielony barwnik, przemy¬ wa sie i suszy. Przy uzyciu pieciochlorku antymonu trzeba wpierw usunac nadmiar — 2 -chlorku antymonu. Celem oczyszczania ogrzewa sie barwnik z alkalicznym roz¬ tworem podchloranów tak dlugo, az pier¬ wotnie brunatno-zólty kolor substancji przemienia sie na jaskrawy zólto-oranz.Tak otrzymany barwnik ma wlasnosci bar¬ wiace, podobne do barwnika z przykladu III patentu Nr 7450, Przyklad V. Przeprowadza sie ponad drobno rodzielonym antantronem, zada¬ nym katalizatorem z jodu lub chlorku ze¬ lazowego, dobrze mieszajac, strumien chlo¬ ru. Reakcja zachodzi w zwyklej tempera¬ turze i moze byc przyspieszona lekkiem podgrzaniem, jest zas ukonczona, jezeli przyrost ciezaru odpowiada przylaczeniu dwóch atomów chloru do czasteczki. Kata¬ lizator usuwa sie w znany sposób, np. przez ogrzewanie w prózni, albo traktowaniem odpowiednim rozpuszczalnikiem. Tak o- trzymany barwnik odpowiada barwiacemi wlasnosciami ostatniemu przykladowi. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenia patentowe. L Sposób otrzymywania barwników kadziowych pochodnych antrantronu we¬ dlug patentu Nr 7450, znamienny tern, ze uzywa sie do reakcji srodków oddajacych chlorowce, 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tem, ze uzywa sie jako srodka rozciencza¬ jacego nadmiar chlorowców lub substan- cyj oddajacych chlorowce. 3. Sposób wedlug zastrz, 1, znamienny tem, ze uzywa sie chloru, wzglednie srod¬ ków chlorujacych i bromu w dowolnej ko¬ lejnosci, 4. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tem, ze otrzymywanie antantronu z kwasu

1. V dwunaftylo-8. 8' dwukarbonowego i chlorowcowanie przeprowadza sie bez wy¬ dzielania antantronu w tem samem sro¬ dowisku. Leopold Ca s e 11 a & Co. G e s e 11 s c h a f t mit beschrankte.r Ha f t un g. Zastepca: Dr. inz. M. Kryzan, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL PL