Przedmiotem wynalazku jest sposób wzmacniania uzwojen stoja na silnika elektrycznego indukcyjnego, niskiego napiecia, z wirnikiem klatkowym, pracujacego w trudnych warunkach eksploatacji w ogóle, a w rozruchu w szczególnosci.W uzwojeniach silników indukcyjnych sredniej i duzej mocy, przewidzianych do rozruchu przez bezposred¬ nie zalaczenie na pelne napiecie sieci, wystepuja znaczne sily elektrodynamiczne wywolane przeplywem przez te uzwojenia pradu rozruchowego. Przy czestotliwosci zasilania 50 Hz sily te wywoluja drgania mechaniczne o czestotliwosci 100 Hz, które sa szczególnie grozne w obrebie czól uzwojenia stojana. Drgania te powoduja uderzanie o siebie tak poszczególnych przewodów wewnatrz cewki, jak i calych boków sasiednich cewek, w wyniku czego powstaja pekniecia izolacji zwojowej. Ten stan rzeczy jest szczególnie grozny dla silników pracujacych w rezimach duzej liczby rozruchów oraz w otoczeniu wilgotnym i zapylonym, jak np. dla silników do napedu kombajnów, w których kazde nawet drobne uszkodzenie izolacji zwojowej moze w krótkim czasie pociagnac za soba zwarcie miedzyzwojowe w czolach. W silnikach niskiego napiecia, zwlaszcza zwojonych drutem o przekroju kolowym, wobec zbyt malych odstepów miedzy bokami sasiednich cewek, utrudnione jest zapobieganie opisanym niepozadanym zjawiskom przez stosowanie wstawek wzmacniajacych. We wspomnianych wyzej ciezkich warunkach pracy zawodza tez znane i stosowane sposoby wzmacniania izolacji czól cewek przez wielokrotne bandazowanie czól uzwojen tasmami izolacyjnymi. Tasmy te, mimo dobrych wlasnosci dielektrycz¬ nych i mechanicznych nie zapewniaja przy normalnym owijaniu na zakladke calej dlugosci czól, dobrego zacisniecia wiazki przewodów w cewce i w rezultacie poszczególne druty wewnatrz cewki swobodnie drgaja w czasie przeplywu pradu rozruchowego, uderzaja o siebie i moga sie przemieszczac.Istota wynalazku polega na wzmocnieniu czesci czolowej uzwojenia stojana silnika przez uzycie takiego materialu bandazujacego czola i takiej operacji technologicznej, dzieki której drgania tych polaczen, a w slad za tym i ujemne skutki tych drgan, bylyby sprowadzone do minimum. Zalozono, ze cel ten osiagniety zostanie przez uzyskanie monolitycznej struktury czolowej czesci cewki, a to droga znacznie mocniejszego, niz to bylo osiagalne dotychczas, docisku wzajemnego, tak samych przewodów w cewce, jak i partii cewek stanowiacych polaczenia czolowe, przy warunku, by tak duzy nacisk rozlozony byl równomiernie na calej dlugosci czola, a to dla unikniecia lokalnych zgniecen izolacji.2 89 959 Sposób wzmacniania uzwojen stoja na silnika elektrycznego wedlug wynalazku polega na tym, ze czola uzwojen owija sie podobnie jak to ma miejsce w dotychczasowym znanym procesie technologicznym, równoczes¬ nie na calej ich dlugosci, przed zaimpregnowanie, tasma torlenowa (poliestrowo-szklana), termokurczliwa typu JG/1515/8 lub JG/1516/20, majaca wlasnosc trwalego kurczenia sie pod wplywem podwyzszonej temperatury.Kurczenie sie tej tasmy nastepuje w procesie suszenia uzwojen po impregnacji i pociaga za soba bardzo mocne, równomiernie rozlozone, samoczynnie dokonujace sie scisniecie i sklejenie poszczególnych zwojów wewnatrz cewki, która dzieki temu osiaga strukture monolityczna i sztywnosc znacznie wieksza od tej jaka uzyskuje sie metodami bedacymi obecnie w uzyciu, poszczególne zas przewody wewnatrz cewki nie maja zadnych mozliwosci ruchu wzgledem siebie. W dróznieniu od dotychczasowych zastosowan tasmy samokurcznej, gdzie sluzyla ona do posrednich operacji technologicznych sprasowywania zwojów, a nastepnie byla uspwana, w sposobie wedlug wynalazku pozostawia sie ja na uzwojeniu na trwale, co daje pewnosc osiagniecia pozadanej sztywnosci czól uzwojenia, dla którego poza tym tasma stanowi dodatkowa warstwe ochronna.Przy prostocie procesu, którego glówny etap, to jest usztywnienie czól uzwojen, przebiega podczas ich suszenia samoczynnie, dzieki czemu zagwarantowana jest równomiernosc rozlozenia nacisku na uzwojenia, wykluczona zostaje penetracja wilgoci, oleju i pylu do wnetrza cewek, a zatem i liczba wynikajacych stad przypadków uszkodzen silnika.Tasma torlenowa, termokurczliwa owija sie czola cewek badz to jeszcze przed ich wlozeniem, badz tez po wlozeniu do stojana .silnika. Czynnosc te przeprowadza sie swobodnie przy umiarkowanym naciagu tasmy.Temperatura suszenia uzwojen po impregnacji normalnie przekracza 100°C i ta jej wysokosc zostala w wynalaz¬ ku celowo wykorzystana jako odpowiednia takze dla zaciagniecia sie tasmy przy skurczu.C, przy czym kurczenie to nastepuje w trakcie procesu suszenia stojana po impregnacji uzwojen, a tasme te pozostawia sie na uzwojeniu na trwale jako dodatkowa wartstwe ochronna.Sklad-Prac. Poligraf. UP PRL Druk-WOSJ „Wspólna Sprawa" Format A4. Naklad 120+18. Cena 10 zl PL