Przedmiotem wynalazku jest uklad elektrod do sterowania polem elektrycznym w rozdzielniach z izolacja SF6, w rurowych kablach napelnionych gazem i winnych ukladach zamknietych z izolacja gazowa, zarówno wewnatrz jak i na zewnatrz izolacyjnych przekladek dystansowych.Przebieg pola elektrycznego w ukladach zamknietych z izolacja gazowa mozna wyjasnic w oparciu o pod¬ stawowa postac wspólosiowego pola cylindrycznego. Elektroda wewnetrzna (najczesciej przewód przewodzacy prad) ustalana jest mechanicznie przekladkami dystansowymi, wykonanymi ze stalych materialów izolacyjnych (na przyklad z zywic lanych). Pole elektryczne w bezposrednim otoczeniu przekladek i wewnatrz samych prze¬ kladek jest miarodajne dla okreslenia wytrzymalosci izolacji gazowej w ogóle, poniewaz wytrzymalosc elektrycz¬ na gazu izolacyjnego znajdujacego sie przy powierzchni materialu izolacyjnego jest mniejsza niz na odcinku wypelnionym tylko gazem, wytrzymalosc stalego materialu izolacyjnego moze byc znacznie mniejsza od wytrzymalosci gazu izolacyjnego — nalezy wiec unikac wyladowan czastkowych.W znanych rozwiazaniach ukladów zamknietych z izolacja gazowa stosowane sa albo przebijalne przeklad¬ ki dystansowe z drogami przebicia w materiale stalym i w gazie prawie równej dlugosci — albo przekladki nie- przebijalne. Dzieki specjalnemu uksztaltowaniu droga przebicia w materiale stalym jest dluzsza od drogi przebi¬ cia w gazie.Aby mozliwe bylo opanowanie duzego natezenia pola dla przypadku przekladek przebijalnych, potrzebne sa wysokie naklady technologiczne dla unikniecia slabych punktów w materiale stalym. Niekorzystny jest wysoki koszt materialu, potrzebny dla zmniejszenia duzego natezenia pola przez odpowiednie uksztaltowanie powierzchni granicznych. Aby utrzymac w znosnych granicach natezenie pola w szczelinie pomiedzy przekladka a przewodem wewnetrznym, poszerza sie znacznie przekladke przy przewodzie wewnetrznym przez wielokrotne nawarstwianie materialu izolacyjnego.Ale i te zabiegi konstrukcyjne nie moga zapewnic braku wyladowan czastkowych dla wszystkich rodzajów obciazen.2 89322 Przy przekladkach nieprzebijalnych, natezenia pola uwarunkowane przez zasade wielokrotnego nawar¬ stwiania sa mniejsze. Jednakze w wypelnionej gazem szczelinie pomiedzy przekladka, a przewodem wewne¬ trznym wystepuja jeszcze wysokie natezenia pola. Dla opanowania w wysokim stopniu wyladowan czastkowych w tej szczelinie, znana jest metoda, polegajaca na umieszczeniu czesciowo w przekladce pierscienia, zalozonego na przewód wewnetrzny, jako elektrody sterujacej. Korzysc, która przynosi ta elektroda dla rozkladu natezenia pola przy powierzchni granicznej okupiona jest jednak wyzszymi natezeniami pola w materiale stalym. Najwyz¬ sze natezenia pola w gazie wystepuja jednak wciaz w poblizu powierzchni granicznej w wypelnionej gazem przestrzeni po wewnetrznej stronie stozkowo uksztaltowanej przekladki.Z tego wzgledu nie nalezy oczekiwac wyladowan przebijajacych, lecz tylko przeskoków. Przeskoki te moga na przyklad przy próbach doprowadzic do uszkodzenia przekladki. Wada tego rozwiazania konstrukcyjnego polega na tym, ze po kazdym przeskoku przekladka musi byc z duzym nakladem pracy wymieniana.Opisane powyzej znane konstrukcje umozliwiaja skoordynowanie odcinków izolacji w ten sposób, ze napie¬ cie wyladowania przebijajacego w odcinku wypelnionym gazem jest nizsze od napiecia przeskoku przy powierz¬ chni granicznej, a to z kolei nizsze od napiecia poczatkowego w materiale stalym. Jednoczesnie nie unika sie w nich wyladowan czastkowych lub tez unika sie ich przy bardzo wysokich kosztach technologicznych i zna¬ cznym zuzyciu materialu.Celem wynalazku jest polepszenie sterowania polem elektrycznym wewnatrz i na zewnatrz przekladek dystansowych w zamknietych ukladach z izolacja gazowa z polem wspólosiowym, przy uniknieciu wysokich nakladów materialowych i dodatkowych nakladów technologicznych.Wynalazek ma za zadanie ulozenia elektrod sterujacych — unikajac wyladowan czastkowych — na zewnatrz i wewnatrz przekladki dystansowej i, takiego ich uksztaltowania konstrukcyjnego, aby przy odpowiednim dobo¬ rze cisnienia gazu izolujacego i rodzaju materialu stalego napiecie wyladowania przebijajacego w odcinku wypel¬ nionym gazem bylo nizsze od napiecia przeskoku przy powierzchni granicznej, a to z kolei nizsze od napiecia poczatkowego w materiale stalym.Wedlug wynalazku rozwiazano to zadanie dzieki temu, ze przekladka dystansowa miesci w sobie wewne¬ trzna elektrode sterujaca w ksztalcie pierscienia, zaopatrzona w boczne zebra i jest umocowana przy pomocy dwóch elementów zlacznych, wyposazonych w profil do sterowania pola, w taki sposób, ze utworzona przez zewnetrzna pierscieniowa elektrode sterujaca srednica elementu zlacznego, która jest wieksza lub równa srednicy nominalnej przewodu przewodzacego prad, jest jednoczesnie wieksza od srednicy utworzonej przez wewnetrzna pierscieniowa elektrode sterujaca, a ta ostatnia z kolei wieksza od mniejszej srednicy tej samej elektrody wewne¬ trznej. Przy tym dla przypadku zastosowania przebijalnych przekladek dystansowych elektrody zewnetrzne umieszczone sa w przestrzeni wypelnionej gazem po obu stronach przekladki, a dla przekladek nieprzebijalnych tylko na zewnatrz przekladki. W celu polepszenia sterowania wedlug wynalazku w obszarze elektrod sterujacych nastepuje zmiana grubosci przekladki.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonanie na rysunku, na którym jest przedsta¬ wiony uklad elektrod do sterowania pola elektrycznego w rozdzielniach z izolacja SF6 w rurowych kablach napelnionych gazem.Przekladka dystansowa przedstawiona na rysunku jest konstrukcja nieprzebijalna przy rózaych srednicach przewodu wewnetrznego. Jest ona scisnieta przez elementy zlaczne i w ten sposób umocowana do przewodu wewnetrznego.Dla lepszego zrozumienia zaznaczono linie ekwipotencjalne (odstep co 10% napiecia calkowitego). W od¬ niesieniu do przewodu wewnetrznego 7 w przestrzeni wypelnionej gazem w obszarze zewnetrznym 2 przekladki 12 umieszczona jest zewnetrzna pierscieniowa elektroda sterujaca 3, która wykonuje sie badz przez odpowiednie uksztaltowanie elementu zlacznego 8, badz tez w postaci pierscienia. Wewnatrz przekladki 12 umieszczona jest wewnetrzna pierscieniowa elektroda sterujaca 4 z zebrami bocznymi. Wewnetrzna elektroda 4 w przekladce 12 i odpowiednio wyprofilowane celem sterowania polem elementy zlaczne 8 i 9 przewodu wewnetrznego 7 maja w poblizu powierzchni granicznych 6 taka sama srednice. W punktach styku 10 elektroda wewnetrzna 4 i elemen¬ ty zlaczne 8 i 9 maja ze wzgledów technologicznych maly promien. Aby jeszcze bardziej poprawic sterowanie polem i wzmocnic dzialanie elektrod, powierzchnie graniczne 6 przekladki 12 w otoczeniu przewodu wewne¬ trznego 7 sa w stosunku do siebie nachylone.Poniewaz w opisywanym wykonaniu unika sie ostrych krawedzi jak równiez klina w punkcie styku 10, a w warstwie gazu 1 dzieki wewnetrznej elektrodzie sterujacej 4 nie ma pola, przy odpowiednio dobranym cisnieniu gazu izolujacego nie^ wystepuja wyladowania czastkowe. Z przebiegu linii ekwipotencjalnych widac wyraznie, ze najwyzsze natezenie pola wystepuje przy elektrodzie 3, podczas gdy przy powierzchni granicznej 6 i w samej przekladce 12 panuja znacznie nizsze natezenia. Jezeli cisnienie gazu izolujacego oraz staly material89322 3 izolacyjny zostana odpowiednio dobrane, wówczas przebicie bedzie nastepowalo w odcinku napelnionym gazem zawsze pomiedzy elektroda 3 i cylindrem zewnetrznym 11 w przestrzeni na zewnatrz przekladki.Napiecie wyladowania przebijajacego tego odcinka jest nizsze niz napiecie przeskoku wzdluz powierzchni granicznej 6, a to z kolei nizsze od napiecia poczatkowego w materiale stalym. PL