Przedmiotem wynalazku jest wibroizolator silowo-przemieszczeniowy sluzacy do izo¬ lacji sil przekazywanych przez maszyny lub do izolacji czulych urzadzen od drgan podloza.Dotychczasowy stan techniki. Znane dotychczas rozwiazania wibroizolacji biernej oparte sa na zasadzie róznicy miedzy czestoscia sily lub przemieszczania wymuszajacego, a czestoscia wlasna obiektu na amortyzato¬ rach. Uklady te spelniaja swoje zadanie jesli stosunek czestosci wymuszania dó czestosci wlasnej obiektu jest rzedu trzy lub wiecej. Przy takich ukladach wibroizolacja czestotliwosci rzedu herców jest niemozliwa i wynika z ograniczen konstrukcyjnych z uwagi na wielkosc swobodnego skoku amortyzatora. W takich przypadkach stosuje sie wibroizolatory pneumatyczne, które do normalnej pracy wymagaja ciaglego zasilania w powietrze co zostalo opisane w ksiazce C. M. Harrisa, Ch. E. Grede Shock and vibration handbook vol. 2 chartera 30-35 Mc Graw Hill NY 1961. Istnieje równiez koncepcja wykorzystania efektu ujemnej sprezystosci co zostalo opisane w ksiazce H. Kauderera Nichtlineare mechanik (str. 259-265) wydanie rosyjskie Moskwa 1961 r. Efekt ujemnej sprezystosci uzyskuje sie przez odpowiedni uklad naciagu przeciwbieznych sprezyn lub przez obciazenie wstepnie wygietej membrany lub innych elementów sprezynujacych, co zostalo opisane w ksiazce E, E. Ung3rna K. S. Pearsona: New constant spring systems, product engineering, March, 27 wyd. 1961 r.Istota wynalazku oraz skutki techniczne. Wibroizolator silowo-przemieszczeniowy zwlaszcza do wibroizo¬ lacji silowej przy maszynach o duzej dynamicznosci na fundament lub przemieszczeniowej przy izolacji urzadzen od drgan podloza, wedlug wynalazku sklada sie z obudowy, w której zamocowany jest przegubowo pret kierujacy. Pret kierujacy polaczony jest równiez przegubowo z lacznikiem przegubowym, który drugim koncem polaczony jest z podstawa montazowa. W obudowie zamocowane sa dwie sprezyny kompensujace, z których jedna zamocowana jest w przedluzeniu osi lacznika przegubowego, a druga natomiast prostopadle do osi lacz¬ nika przegubowego. Obie sprezyny sa zamocowane w przegubie laczacym pret kierujacy z lacznikiem przegubo¬ wym. Rozwiazaniem alternatywnym sa dwie sprezyny kompensujace zamocowane w obudowie we wspólnej osi, a prostopadle do lacznika przegubowego i polaczone sa z przegubem laczacym lacznik przegubowy z pretem kierujacym, Wibroizolator silowo-przemieszczeniowy wedlug wynalazku ma prosta konstrukcje. Moze on znalezc za¬ stosowanie we wszystkich dziedzinach wibroizolacji sil i przemieszczen maszyn i urzadzen. Wibroizolator ma2 88057 zerowa czestosc drgan wlasnych moze miec wiec równiez zastosowanie w innych dziedzinach techniki wibracyj¬ nej jak w konstrukcji czujników drgan o zerowej czestosci rezonansowej w konstrukcji ukladów zawieszenia wstrzasarek, sit, tlotków pneumatycznych itp. Cecha charakterystyczna zastosowania wibroizolatora jest zdol¬ nosc calkowitej eliminacji zaklócen silowych lub przemieszczeniowych, z dokladnoscia do oporów ruchu, w calym pasmie czestotliwosci (KfO0. Ta cecha odnosi sie do zaklócen zdeterminowanych jak i przypadkowych.Z racji nieliniowosci ukladu wibroizoiator moze spelniac swoja funkcje jedynie do rzedu amplitud ^<0,1, gdzie x - amplituda przemieszczen preta przegubowego, a 1 - dlugosc preta kierujacego.Objasnienie figur na rysunku. Konstrukcje wibroizolatora silowo-przemieszczeniowego wedlug wynalazku objasniono na podstawie rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat w ukladzie dwóch sprezyn kompensuja¬ cych prostopadle wzgledem siebie zamocowanych. Fig. 2 przedstawia schemat w ukladzie dwóch sprezyn kom¬ pensujacych zamocowanych wzgledem siebie w jednej osi, a skierowanych prostopadle do lacznika przegubo¬ wego. Fig. 3 przedstawia przyklad rozwiazania konstrukcyjnego wibroizolatora silowo-przemieszczeniowego w przekroju.Szczególowy opis przykladu wykonania wynalazku. Wibroizoiator silowo-przemieszczeniowy wedlug wynalazku jest przeznaczony do wibroizolacji sil przekazywanych przez maszyny o duzej dynamicznosci na fundament lub wibroizolacji przemieszczeniowej maszyny od drgan podloza. Rozwiazanie wedlug fig. 1 sluzy do wibroizolacji w kierunku zgodnym X ze sila statyczna P, która naciska na montazowa podstawe 1. Montazowa podstawa 1 jest polaczona przegubowym lacznikiem 2 z kierujacym pretem 3 o dlugosci 1 poprzez zlacze przegubowe 4. Kierujacy pret 3 jest zamocowany wahliwie w obudowie 5. W przedluzeniu osi przegubowego lacznika 2 w przegubowym zlaczu 4 jest przylaczona kompensujaca sprezyna 6 oparta drugim koncem o obudowe 5. Prostopadle do sprezyny 6 jest zamocowana w przegubowym zlaczu 4 druga sprezyna 7, której drugi koniec jest równiez oparty o obudowe 5. Rozwiazanie alternatywne wedlug fig. 2 sluzy do wibroizolacji w kierunku X prostopadlym do sily statycznej P.Montazowa podstawa 1 jest polaczona przegubowym lacznikiem 2 z kierujacym pretem 3 o dlugosci 1 poprzez zlacze przegubowe 4. Kierujacy pret 3 jest zamocowany waliliwie w obudowie 5. Prostopadle do przegubowego lacznika 2 w przegubowym zlaczu 4 sa przylaczone dwie kompen¬ sujace sprezyny 6 i 7 oparte drugimi koncami o obudowe 5. Kompensujace sprezyny 6 i 7 sa ustawione wzgle¬ dem siebie przeciwlegle, lecz w tej samej osi.W przykladzie rozwiazania konstrukcyjnego wibroizolatora fig. 3 przyjeto uklad kompensujacych sprezyn 6 i 7 wedlug fig. 1. Kompensujaca sprezyna 7 ma dociskowe urzadzenie 8, które poprzez regulacje docisku sprezyny do przegubowego zlacza 4 niweluje drgania przenoszone przez lacznik przegubowy 2, na którym osadzona jest rekojesc mlotka pneumatycznego. PL