PL85270B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób elektrochemicznego rozpuszczania chromu na powierzchni blachy ocynkowanej i ocynowanej, oraz urzadzenie do elektrochemicznego rozpuszczania chromu na powierzchni blachy ocynkowanej i ocynowanej.Podstawowym czynnikiem, poza gruboscia powloki ocynowanej decydujacej o jakosci blachy ocynowanej, jej przydatnosci w procesie wykonywania opakowan, oraz odpornoscia powloki, jest ilosc chromu na powierz¬ chni warstewki pasywnej wytworzonej w koncowym etapie cyklu produkcyjnego. Ilosc chromu na powierzchni blachy decyduje o odpornosci na przebarwienie pod wplywem temperatury i zwiazki siarki, oraz na przyczep¬ nosc powlok organicznych. Dlatego dokladne ilosciowe okreslenie zawartosci chromu jest istotne przy kontroli efektów pasywacji.Znane sa sposoby okreslania ilosci chromu w warstwie pasywnej polegajace na chemicznym rozpuszczaniu w roztworach kwasnych lub alkalicznych. W tym celu nalezy wyciac próbke o scisle okreslonej powierzchni i zanurzyc w trawiacym roztworze. Rozpuszczony chrom utleniany jest do chromu szesciowartosciowego i oznaczany fotometrycznie, otrzymany wynik jest suma z dwóch powierzchni trawionej próbki.Wada znanej metody jest to, ze podczas rozpuszczania metoda chemiczna przechodzi do roztworu wieksza ilosc cyny i zelaza, które w dalszym etapie analizy podwyzsza wielkosc tak zwanej slepej próby zmniejszajac dokladnosc otrzymanych wyników, brak mozliwosci okreslenia ilosci chromu z jednej strony arkusza blachy.Niedogodnoscia natomiast jest koniecznosc kazdorazowego wycinania próbki o scisle okreslonych wymiarach.Celem wynalazku jest opracowanie sposobu elektrochemicznego rozpuszczania chromu na powierzchni blachy zabezpieczajacy przedostanie sie do elektrolitu wiekszej ilosci cyny i zelaza oraz umozliwienie wykonywa¬ nia pomiaru z jednej strony próbki.Konstrukcja urzadzenia pomiarowego winna umozliwic wykonywanie pomiarów z próbek o przyblizonych wymiarach i w malej ilosci roztworu.2 85 270 Cel ten zostal osiagniety przez opracowanie sposobu wedlug wynalazku polegajacego na prowadzeniu procesu trawienia okreslonej powierzchni z jednej strony badanej próbki, w warunkach anodowej polaryzacji tej próbki.Urzadzenie wedlug wynalazku stanowi dielektryczne naczynie z metalowa siatka, oraz dno stanowiace badana próbke. Do metalowej siatki i dna podlaczono bieguny pradu z zasilacza.Zastosowanie sposobu wedlug wynalazku umozliwia wykonywanie pomiarów ze znacznie zwiekszona dokladnoscia przy zapewnieniu powtarzalnosci otrzymywanych wyników. Sposób ten zabezpiecza przed przechodzeniem do roztworu wiekszej ilosci cyny i zelaza oraz umozliwia wykonywanie pomiarów z zadanej strony próbki.Urzadzenie wedlug wynalazku jest przedstawione na rysunku w przekroju. W dielektrycznym naczyniu 1 umieszczona jest platynowa siatka 2,przez która w czasie trawienia próbki przepuszcza sie prad z zasilacza 3. Dno naczynia 1 stanowi badana próbka 4 dociskana sruba 5 poprzez dociskowy element 6. Elektrolit wlewa sie zalewowym otworem 7, a wylew nastepuje otworem 8 zakonczonym rurka 9 po uprzednim przechyleniu naczynia TUmocówanego obrotowo czopem 10 w kolumnie 11 przytwierdzonej do podstawy 12.Badana próbke 4 zaklada sie do przyrzadu w ten sposób, ze po wsunieciu jej miedzy scianki naczynia 1 a element dociskowy 6 dociska sie sruba 5. Nastepnie wlewa sie elektrolit otworem 7 do poziomu siatki platynowej 2. Po napelnieniu naczynia 1 elektrolitem wlacza sie prad elektryczny na kilka minut z zasilacza 3 do siatki platynowej 2. Po wylaczeniu pradu, przechyla sie przyrzad w obrotowym czopie 10, tak, aby poprzez otwór 8 i rurke 9 wyplynal elektrolit do podstawionego naczynia. Otrzymany elektrolit z rozpuszczonym chromem poddawany jest dalszej znanej obróbce chemicznej zakonczonej fotometrowaniem zabarwienia pochodzacego od barwnego kompleksu chromu.Sposób i urzadzenie wedlug wynalazku mozna dodatkowo zastosowac przy elektrochemicznych pomiarach grubosci warstw na blachach, przy których nie jest wymagane usuniecie tlenu z elektrolitu, a w szczególnosci do kontrolowanego rozpuszczania warstw powierzchniowych jak oznaczanie porowatosci blachy bialej poprzez anodowe rozpuszczanie w roztworach zawierajacych kwas sulfosalicylowy, do pomiarów potencjostatycznych, galwanostatycznych i potencjokinetycznych, na przyklad przy elektrochemicznym ustalaniu szybkosci korozji w roztworach elektrolitów. Konstrukcja urzadzenia wedlug wynalazku umozliwia wykonanie pomiarów z próbek o wymiarach przyblizonych bez wplywu na wynik pomiaru. Dodatkowa zaleta wynalazku jest mozliwosc przeprowadzenia trawienia próbki w malej ilosci roztworu. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób elektrochemicznego rozpuszczania chromu na powierzchni blachy ocynkowanej i ocynowanej przy zastosowaniu znanych elektrolitów, znamienny tym, ze proces trawienia prowadzi sie na okreslonej powierzchni z jednej strony badanej próbki w warunkach anodowej polaryzacji tej próbki.
2. 2. Urzadzenie do elektrochemicznego rozpuszczania chromu na powierzchni blachy ocynkowanej i ocyno¬ wanej skladajace sie z dielektrycznego naczynia zaopatrzonego w otwory i zawieszonego obrotowo na kolumnie oraz zasilacza pradu elektrycznego, znamienne tym, ze dielektryczne naczynie (1) ma metalowa siatke (2) korzystnie platynowa, oraz dno (4) stanowiace badana próbke, przy czym do metalowej siatki (2) i dna (4) podlaczono bieguny pradu z zasilacza (3). /85 270 11 10 li 7 9 S 3 PL