Przedmiotem wynalazku jest zbiornik cisnienio¬ wy do materialów sypkich, skladajacy sie z czesci srodkowej w ksztalcie lezacego cylindra, z jednym lub kilkoma stozkowymi króccami wy¬ lotowymi korpusu oraz z dwóch zamykajacych konce cylindra scian czolowych, na zewnatrz wy¬ puklych, polaczonych z tym cylindrem lagodnym przejscietn.Przy takich zbiornikach cisnieniowych wymaga sie, aby przy danej pojemnosci i przy danej sred¬ nicy ich czesci srodkowej uzyskac mozliwie mala ich dlugosc, szczególnie w przypadku, kiedy zbior¬ nik cisnieniowy jest umieszczony na pojezdzie jako pojemnik, gdzie musza byc uwzglednione obowiazujace przepisy w zakresie najwiekszej, dopuszczalnej dlugosci pojazdu. Oprócz tego mala dlugosc konstrukcyjna zbiornika powoduje to, ze blachy nasypowe, które istnieja w przyla¬ czu do krócców wylotowych, maja mniejsze wy¬ miary, co daje nizsze naprezenia, a tym samym mniejsza grubosc blachy, co z kolei prowadzi do mniejszego ciezaru opakowania i do wiekszego ciezaru uzytecznego, to znaczy powoduje w kon¬ sekwencji bardziej oszczedna konstrukcje zbior¬ nika. Jednoczesnie nalezy jednak, przy ksztalto¬ waniu scian czolowych zbiornika i przy ich po¬ laczeniu z jego czescia srodkowa, troszczyc sie o to, aby uzyskac w zakresie powstajacych napre¬ zen materialu korzystne przejscie pomiedzy scia¬ nami czolowymi zbiornika, a jego czescia srodko- wa, poniewaz dzieki temu uzyskuje sie równiez mniejsza grubosc blachy, a tym samym osiaga sie bardziej oszczedny zbiornik.Znany zbiornik, który spelnia to wymaganie, jest opisany w niemieckim opisie wylozeniowym nr 1269 958. Górna, czesc kazdej sciany czolowej tego zbiornika ma postac cwiartki pólkuli, wypo¬ sazonej w sfazowanie, które ma taki sam pro¬ mien jak cylindryczna czesc srodkowa zbiornika, i w której to pólkuli sfazowanie to rozciaga sie na zewnatrz i u góry na czesci tego promienia.Do polaczenia tych czesci pólkuli z króccami wylotowymi korpusu, lezacymi na koncach czesci srodkowej zbiornika, wymagane sa przy tym specjalnie podwójnie wypukle czesci, które daja sie wykonac tylko za pomoca specjalnych przy¬ rzadów prasujacych, co znacznie podraza koszt wykonania takiego znanego zbiornika, zwlaszcza wówczas, kiedy wytwarza sie go w mniejszych seriach produkcyjnych.Celem wynalazku jest przeto skonstruowanie odpowiedniego, wspomnianego na wstepie zbior¬ nika, który podobnie jak znany zbiornik odpo¬ wiada wspomnianym wymaganiom, ale daje sie wykonac jednoczesnie w prostszy sposób za po¬ moca maszyn i narzedzi znormalizowanych, po¬ niewaz przynalezne do zbiornika czesci maja pro¬ sty ksztalt geometryczny/np. cylindra, stozka lub kuli. 83 78383 b ; W zbiorniku wedlug wynalazku, kazda sciana czolowa zbiornika sklada sie ze scietego w ksztal¬ cie stozka pierscienia wzmacniajacego z osia, u- mieszczona ukosnie w góre i na zewnatrz oraz z czaszy kulistej, zamykajacej jego mniejsza pod¬ stawe. Pomiedzy cylindrem a wieksza podstawa scietego stozkowego pierscienia wzmacniajacego, na kazdej stronie zbiornika przylega kulista czesc przejsciowa o takim samym promieniu jak pro¬ mien cylindra, przy czym ta czesc przejsciowa przylega w plaszczyznie poprzecznej pionowej do cylindra i laczy sie w plaszczyznie poprzecznej ze scietym stozkowym pierscieniem wzmacniaja¬ cym zbiornika, przebiegajacym od wspomnianej plaszczyzny " poprzecznej skosnie do dolu i na zewnatrz.Ze wzgledów estetycznych korzystne jest, aby dlugosc osiowa scietego stozkowego pierscienia wzmacniajacego byla znacznie mniejsza niz pro¬ mien tego pierscienia na mniejszym koncu, oraz aby dlugosc ta miala mniej wiecej taka saiTia wielkosc jak wysokosc kulistej czaszy.Z tego samego powodu celowe jest, aby sciety, stozkowy pierscien wzmacniajacy po stronie gór¬ nej zbiornika i najblizszy w stosunku do pierscie¬ nia wzmacniajacego króciec wylotowy korpusu u dolu zbiornika byly polaczone z cylindrem w prostej linii.Wynalazek jest wyjasniony blizej na dwóch przykladach wykonania, uwidocznionych na ry¬ sunku schematycznym, na którym fig. 1 przed¬ stawia zbiornik wedlug wynalazku, umieszczony na pojezdzie transportowym dó^mafterialu sypkie¬ go,' w widoku z boku, fig. 2 — tylna czesc zbior¬ nika, uwidocznionego na fig. 1, w widoku z boku i w powiekszeniu, fig. 3 — tylna czesc zbiornika, uwidocznionego na fig. 1, w widoku z góry i w powiekszeniu jak na fig. 2, a fig. 4 — odmiane tylnej czesci zbiornika wedlug wynalazku, w wi¬ doku z boku.. Pojazd uwidoczniony na fig. 1 jest pojazdem siodlowym, zlozonym z ciagnika 10 i przyczepy 11. Przyczepa 11 stanowi konstrukcje samonosna, skladajaca sie ze zbiornika 12 i z ramy 13. Rama 13 nie tworzy dla zbiornika 12 wlasciwego pod¬ wozia, poniewaz zbiornik 12 stanowi integralna czesc konstrukcji nosnej przyczepy 11, do której nalezy rama 13, jako czesc skladowa, przejmujaca sily rozciagajace. Przyczepa 11 jest dzwigana z przodu za pomoca tarczy obrotowej 14, a z ty¬ lu za pomoca podwozia trójosiowego 15.Zbiornik 12, zbudowany wedlug wynalazku, sklada sie z czesci srodkowej 16, wykonanej w ksztalcie lezacego cylindra z otworami zaladow¬ czymi 17 i z trzech stozkowych krócców wyloto¬ wych 18, z których kazdy posiada odpowiednie przylacze do przewodów spustowych lub tym po¬ dobnych urzadzen, przeznaczonych do opróznia¬ nia zbiornika 12, którego wnetrzne jest np. pod dzialaniem nadcisnienia. Na kazdym koncu czesc srodkowa 16 zbiornika 12 jest w sposób charakte¬ rystyczny dla wynalazku zamknieta. Dzieki temu sciana czolowa zbiornika 12 jest utworzona przez sciety, stozkowy pierscien wzmacniajacy 19, któ- 783 ,4 '- ¦" ': : ' ' rego os jest skierowana ukosnie w góre Il do ty¬ lu lub ukosnie w góre i do przodu i którego dlu¬ gosc osiowa jest mniejsza niz promien na mniej¬ szym koncu pierscienia wzmacniajacego 19. s Sciana ta jest ponadto ulworzona przez czasze kuli 20, przyspawana na mniejszym koncu pier¬ scienia wzmacniajacego Vj, przy czym wysokosc lej czaszy 20 ma taka aama wielkosc jak dlugosc osiowa pierscienia wzmacniajacego 19. Frzejscie io pomiedzy pierscieniem wzmacniajacym 19 a cza¬ sza kuli 20 nie stanowi zadnej trudnosci, ponie¬ waz daje sie ono latwo wykonac jako równo¬ mierne przejscie bez ostrych zagiec.Równomierne, styczne przejscie jest korzystne, poniewaz jest ono przydatne do przejecia pow¬ stajacych naprezen materialu, a tym samym umozliwia zastosowanie cienszej blachy.Wiekszy koniec scietego, stozkowego pierscienia wzmacniajacego 19 nie moze byc jednak w taki sam korzystny sposób polaczony bezposrednio z czescia srodkowa 16 zbiornika 12* Polaczenie to jest wedlug wynalazku wykonane przez wykorzy¬ stanie stozkowej czesci przejsciowej 21 na kazdej stronie zbiornika 12, która laczy sie z cylindrycz- 26 na czescia srodkowa 16, glównie w pionowej plaszczyznie poprzecznej 22 i ze scietym stozko¬ wym pierscieniem wzmacniajacym 19 w plaszczy¬ znie poprzecznej 23, która przebiega pod katem a; ukosnie w dól i na zewnatrz od wspomnianej plaszczyzny poprzecznej 22.Stozkowa czesc przejsciowa 21, istniejaca na kazdej stronie zbiornika 12, ma na swym koncu dolnym, w miejscu 24 przylacze dla krócca spu¬ stowego, lezacego na drugim koncu zbiornika 12, przy czym przylacze to jest latwe do wykonania z równomiernym przejsciem pomiedzy stozkowa czescia wypukla, a scieta, stozkowa czescia zbior¬ nika 12. Jest to istotne równiez dla polaczenia pomiedzy stozkowym króccem spustowym a scie- 40 tym, stozkowym pierscieniem wzmacniajacym 19, na stronie dolnej sciany czolowej, w miejscu . Pierscien wzmacniajacy 19 ma prostoliniowe polaczenie z czescia srodkowa 16, w kierunku strony górnej zbiornika 12 i w kierunku krócca 45 wylotowego 18, na stronie dolnej zbiornika 12.Dzieki takiej konstrukcji scian czolowych zbior¬ nik 12 moze miec przy. danej pojemnosci naj¬ mniejsza" dlugosc. Wskutek tego osiaga sie rów¬ niez przede wszystkim to, ze oba krócce wyloto¬ we 18, lezace najblizej konców, moga byc u- mieszczone w wiekszej odleglosci przed koncami danej masy maksymalnej zbiornika 12, co odno¬ snie przedniego krócca wylotowego daje te ko- rzysc, ze króciec ten nie ma wplywu na wolna przestrzen, jaka musi istniec z przodu, w zasiegu polaczenia przyczepy 11 z ciagnikiem 10, aby te dwa pojazdy mogly byc swobodnie skrecane wzgledem siebie przy sterowaniu pojazdem. go Oprócz tego prowadzi to do zwartej konstrukcji krócców wylotowych 18 oraz' do tego, ze w przy¬ laczeniach tych krócców moga byc wykorzystane mniejstfe^ blachy nasypowe, co prowadzi w kon¬ sekwencji do mniejszych naprezen w konstrukcji fi[- zbiornika 12.5 83 783 6 Te srodki i korzystne przejscia pomiedzy po¬ szczególnymi czesciami blachy w konstrukcji ^cian czolowych zbiornika 12 prowadza do tego, ze caly zbiornik 12 moze byc mniejszy, co znowu pozwala na znaczne potanienie transportu.Rama 13, jak juz wspomniano, nalezy do kon¬ strukcji samonosnej oraz sluzy do przejmowania naprezen rozciagajacych od ciagnika 10 do przy¬ czepy 11. Celowe jest wyposazenie ramy 13 na jej koncach w wystajace podpory 26, .które, jak jest to pokazane na fig. 1, sa polaczone ze scia¬ nami czolowymi zbiornika 12. / / Zamiast ramy 13 czesc sitkowa 16 zbiornika 12 moze byc wyciagnieta wokól krócców wyloto¬ wych korpusu 18 tak, ze przylpgaja one czescioi wo w czesci srodkowej 16, któr^przejmuje fun¬ kcje ramy 13 jako czesc przejmujaca naprezenia rozciagajace. ;'^ ' Rozwiazanie zbiornika wedlug wynalazku, przedstawione na fig. 1—3 jest zalecane równiez .ze wzgledów estetycznych. Istnieje jednak mozli¬ wosc oczywistych zmian w uksztaltowaniu scian czolowych zbiornika 12 w ramach wynalazku.Taka odmiana jest przedstawiona na fig. 4. W odmianie tej sciety, stozkowy pierscien wzmac¬ niajacy 19 ma wieksza dlugosc; osiowa niz w roz¬ wiazaniu, uwidocznionym na fig. 1—3.Zbiornik wedlug wynalazku! jest, jak juz wspomniano, zbudowany z / przeznaczeniem, do stosowania go w pojazdach. Moze dn byc jednak uzywany równiez jako zbiornik stajy, przy czym w tym przypadku przy danej pojemnosci wyma¬ gana jest mala dlugosc zbiornika. PL