Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 31.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.06.1976 83657 MKP E04b 1/58 Int. Cl.2 E04B 1/58 CZYTELNIA u- Twórcawynalazku: Ryszard Zycki Uprawniony z patentu tymczasowego: Ministerstwo Obrony Narodowej Glówne Kwatermistrzostwo Wojska Polskiego, Warszawa (Polska) Wezel rozbieralnego pretowego przekrycia przestrzennego Przedmiotem wynalazku jest wezel pretowego przekrycia przestrzennego wykonanego z rurowych elemen¬ tów powtarzalnych.Znane dotychczas w budownictwie rozbieralne pretowe konstrukcje przestrzenne stosowane na przekrycia posiadaja miedzy innymi rozwiazania polegajace na stosowaniu dwóch powtarzalnych elementów, takich jakimi sa wezel i pret. Przez wzajemne laczenie wezlów z pretami mozna wykonac rozbieralna konstrukcje przekrycia o róznych rozpietosciach.Elementem decydujacym o nosnosci takiej konstrukcji oraz o latwosci jej montazu i demontazu jest wezel.Stosowane dotychczas wezly posiadaja najczesciej sposoby laczenia pretów przy pomocy: srub, sworzni, czopów i klinów. Znane sa rozwiazania polegajace na laczeniu pretów o przekroju ceowym przy pomocy czopów i srub dociskowych z odpowiednio wyprofilowanymi blachami wezlowymi.Mimo zalet technologicznych wykonywania takich konstrukcji wada jest stosowanie pretów o przekroju otwartym wykazujacych znacznie nizsza wytrzymalosc od podobnych pretów o przekrojach zamknietych.Znane sa równiez wezly wykonane z jednorodnego materialu w ksztalcie przestrzennych figur geometrycz¬ nych, posiadajace nagwintowane otwory, sluzace do laczenia pretów konstrukcji, które w tym celu zakonczone sa srubami. Wada takiej konstrukcji jest koniecznosc wymiany calego elementu w przypadku uszkodzenia chociazby jednego nagwintowanego otworu wezla.Znane sa takze wezly, które przy uzyciu dwóch odpowiednio wyprofilowanych elementów i jednej sruby lacza osiem pretów rurowych konstrukcji.Wada takiej konstrukcji wezla jest brak mozliwosci wymiany pojedynczych pretów bez koniecznosci demontowania calego wezla.Znane sa wezly których elementem laczacym prety jest drazona kula lub pólkula z nagwintowanymi otworami. Wada takiego wezla jest takze koniecznosc wymiany calego elementu w przypadku uszkodzenia gwintu w elemencie laczacym.Znane jest równiez podobne rozwiazanie wezla, którego glówny element ma ksztalt drazonej pólkuli, przedluzonej odcinkiem cylindrycznym zakonczonym wewnetrznym kolnierzem. Przez otwory znajdujace sie2 83 657 w elemencie glównym swobodnie przetkniete sa sworznie, sluzace do zamocowania w wezle elementów rurowych przy pomocy klinów.Istotna wada takiego rozwiazania jest koniecznosc zmniejszenia srednicy pretów na ich koncach, co przy technologii spawanej jest bardzo pracochlonne.Powazna wada jest takze oslabienie konców preta szczelinami sluzacymi do wprowadzania klinów. Wada jest równiez koniecznosc dodatkowego zabezpieczania klinów przed wypadnieciem.Celem wynalazku jest osiagniecie wezla o prostej technologii wykonania, umozliwiajacego laczenie pretów bez koniecznosci ich oslabiania otworami, pozwalajacego na latwy montaz i demontaz calej konstrukcji oraz wymiane pojedynczych pretów w zmontowanej konstrukcji.Cel wynalazku osiagnieto przez opracowanie wezla skladajacego sie z wielosciennej kopulki posiadajacej otwory w których luzno osadzono sruby sluzace do polaczenia jej z pretami konstrukcji.Nagwintowana, koncówki pretów moga byc laczone z pretami rurowymi przez: zawalcowywanie rury, zagniatanie, spawanfe a nawet klejenie, to jest w sposobami minimalnie oslabiajacymi przekrój preta. Dla konstrukcji o duzych rozpietosciach uwzgledniono wariantowe rozwiazanie wzmocnienia kopulki przy pomocy uzbrojonej wkladki z tworzywa sztucznego.W przykladzie wykonania wezel jest wyjasniony na zalaczonych rysunkach, na których fig. 1 przedstawia przekrycie w ujeciu aksonometrycznym, fig. 2 wezel w ujeciu aksonometrycznym, fig. 3 przekrój pionowy wezla, fig. 4 przekrój wezla z wkladka wzmacniajaca kopulke.Jak przedstawiono na zalaczonych rysunkach wezel sklada sie z kopulki 1 z osmioma otworami, w których umieszczone sa sruby 2, sluzace do laczenia pretów 3 konstrukcji przekrycia. Korzystnym jest wypelnienie kopulki 1 wkladka 9 z tworzywa sztucznego, w celu jej wzmocnienia.W górnej czesci kopulki wykonany jest otwór 5, slazacy do umocowania wkladki przy pomocy sruby 10.Na sruby 2 od zewnetrznej powierzchni kopulki nalozone sa tuleje 4 sprzezone ze sruba 2 kolkiem 8. Obrót tuleja 4 powoduje obrót sruby 2 i polaczenie preta z wezlem. • Przez laczenie pretów z wezlami w sposób pokazany na fig. 1 mozna wykonac pretowe przekrycie przestrzenne o róznych rozpietosciach. Wezel wedlug wynalazku posiada dodatkowa ceche rozbieralnosci, co umozliwia wymiane jego uszkodzonych elementów, jak równiez wymiane pojedynczych pretów juz w zmonto¬ wanej konstrukcji.Wezel charakteryzuje sie duza nosnoscia szczególnie przy" zastosowaniu wkladki usztywniajacej oraz umozliwia wykorzystanie pelnego przekroju pretów rurowych. PL PL