Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 15.11.1973 Opis patentowy opublikowano: 31.12.1975 82242 KI. 49d,23/08 MKP* B23f 23/08 Urzadz Nowego Twórcywynalazku: Jan Latoszek, Tadeusz Konecki, Henryk Jasinski .Uprawniony z patentu tymczasowego: „Ponar-Komo" Kombinat Obrabiarek do Czesci Korpusowych i Przedsiebiorstwo Panstwowe, Zaklady Przemyslowe / ; 1-go Maja, Pruszków (Polska) Wielowrzecionowy aparat podzialowy Przedmiotem wynalazku jest wielowrzecionowy aparat podzialowy do podzialu na okreslona ilosc czesci obwodu.Znany jest podzial dokonywany za posrednictwem silnika elektrycznego. Wada tego urzadzenia jest, ze podzial dokonuje sie w czasie rozruchu silnika a po kazdym podziale silnik elektryczny musi byc wylaczany.Z takim rodzajem podzialu wiaze sie nierównomierna praca urzadzenia dajac dynamiczne uderzenia. Znana jest podzielnica trójwrzecionowa, której podzial oparty jest na wykorzystaniu bebna zapadkowego i tarczy kontakto¬ wej. Uklad podzialowy urzadzenia jest skomplikowany, który moze powodowac czeste awarie.Celem wynalazku jest usuniecie wymienionych wad. Aby osiagnac ten cel wytyczono sobie zadanie opracowanie proste] konstrukcji, która zapewni podzial przy ciaglej pracy silnika elektrycznego.Zgodnie z wytyczonym zadaniem opracowano konstrukcje wielowrzecionowego aparatu podzialowego przez zastosowanie silnika elektrycznego z którym polaczona jest przekladnia slimakowa. Slimacznica osadzona jest na sprzegle przeciazeniowym. Sprzeglo przeciazeniowe wspólpracuje z tuleja która przenosi naped za posrednictwem klina obrotowego i tarczki na walek oraz kola zebate do wrzeciona. Ustalenie wrzeciona w podziale zostalo rozwiazane przez zastosowanie tarczki podzialowej blokowanej pilotem, który wspólpracuje za posrednictwem przelozen zebatych ze stolikiem. Zastosowanie klina obrotowego zezwala na prace automa¬ tyczna urzadzenia, a zastosowanie w wielowrzecionowym aparacie podzialowym nie powoduje uderzen dy¬ namicznych oraz drgan co ma wplyw na dokladnosc podzialu.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku na którym fig. 1 przedsta¬ wia przekrój przez wrzeciono, fig. 2 — przekrój przez mechanizm klina obrotowego, fig. 3 przedstawia wymienne kola zebate wielowrzecionowego aparatu podzialowego a fig. 4 przedstawia sterowanie mechanizmu klina obrotowego.Jak przedstawia fig. 1 silnik elektryczny 1 przymocowany jest do wkladki 2 osadzonej w korpusie 3.W korpusie 3 ulozyskowane jest wrzeciono 4 na którym osadzono tarczke podzialowa 5 oraz kolo zebate 6.Tarczke podzialowa 5 blokuje pilot 7 w którym osadzona jest uzebiona wkladka 8 zazebiajaca s\e z kolem zebatym 9 osadzonym na walku 10. Pilot 7 wspólpracujace ze sprezyna 11. Kolo zebate 6 zazebia sie z ko^m zebatym 12 osadzonym na walku 13. Slimak 14 osadzony wkladce 2 zazebia sie ze slimacznica 15. Fig. 22 82 242 przedstawia osadzenie slimacznicy 15 na jednej czesci 16 sprzegla przeciazeniowego, która poprzez lozyska osadzona jest na walku 17. Druga czesc 18 sprzegla przeciazeniowego dociskana sprezyna 19 osadzona jest na tulei 20. Wtulei 20 osadzona jest tarczka 21 z wycieciem 32 w którym znajduje sie klin obrotowy 22. Tarczka 21 jest jednoczesnie osadzona na walku 17. Fig. 3 przedstawia wymienne kolo zebate 23 osadzone na walku 17, które zazebia sie z kolem zebatym 24 osadzonym na walku 13. Dzwignia 25 osadzona jest na walku 10. Fig. 4 przedstawia klin obrotowy 22 sciagany sprezyna 26, który opiera sie o stolik 27. Stolik 27 osadzony jest na uzebionym walku 28 który zazebia sie z podwójnie uzebionym walkiem 29. Podwójne uzebiony walek 29 zazebia sie z ko^m zebatym 30 osadzonym na walku 10.Zeby dokonac podzialu nalezy obrócic dzwignie 25 osadzona na walku 10. Poniewaz na walku 10 osadzone jest kolo zebate 9 wspólpracujace z uzebiona wkladka 8 osadzona w pilocie 7 to wskutek obrotu dzwigni 25 zostaje wprowadzony pilot 7 z tarczki podzialowej 5. W tym czasie sprezyna 11 jest sciaskana przez cofajacy sie pilot 7 a kolo zebate 30 osadzone na walku 10 przesuwa podwójne uzebiony walek 29 który obraca uzebiony walek 28 a wraz z nim stolik 27. Obrót stolika 27 powoduje zwalnianie klina obrotowego 22, natomiast wychylenie jego powoduje sprezyna 26. Wychylenie klina 22 jest konieczne dla sprezenia nieruchomej tarczki 21 osadzonej na walku 17 ze stale obracajaca sie tuleja 20 napedzana poprzez czesci 18 i 16 sprzegla przeciazeniowego oraz slimacznica 15 zazebiajaca sie ze slimakiem 14 oraz silnikiem elektrycznym 1. Obracajacy sie walek 17 za posrednictwem wymienionych kól zebatych 23, 24 powoduje obrót walka 13 który z kolei obraca kolo zebate 12 i wspólpracujace z nim kolo zebate 6 osadzone na wrzecionie 4. W tym czasie jak obraca sie walek 17 i tarczka 21 wraz z nia klin obrotowy 22a stolik 27 slizga sie po czolowej powierzchni 31 tarczki 21.W koncowym momencie podzialu stolik 27 najdzie na wyciecie 32 tarczki 21. Pilot 7 przesuwa sie do oparcia o tarczke podzialowa 5 pod naporem rozprezajacym sie sprezyny 11. W czasie przesuwu pilota 7 wkladka zebata 8 poprzez kolo zebate 9, walek 10, kolo zebate 30, podwójnie uzebiony walek 29 uzebiony walek 28 nastepuje wprowadzenie stolika 27 w wyciecie 32 tarczki 21. Obracajacy sie klin obrotowy 22 opiera sie o stolik 27 powodujac napiecia sprezyny 26.Koniec podzialu nastepuje w chwili gdy klin obrotowy 22 rozlaczy tarczke 21 ze stale obracajaca sie tuleja 20 a pilot 7 wejdzie w odpowiednie wyciecie tarczki podzialowej 5 pod dzialaniem sprezyny 11. Zadany podzial obwodu na 2 czesci uzyskuje sie przez dobór wymienionych kól zebatych 23, 24. Obrót wrzeciona 4 o 2 dokonuje sie przy jednym pelnym obrocie walka 17 co zapewnia mechanizm klina obrotowego. Mechanizm klina obrotowego wystepuje tyle razy ile wystepuje wrzecion w aparacie podzialowym. Opisany wielowrzeciono- wy aparat podzialowy jest zastosowany w podzielnicy trójwrzecionowej. Moze pracowac w cyklu pojedynczym sterowanym recznie lub automatycznie i moze byc wlaczony w cykl automatyczny obrabiarki. PL PL