Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.06.1973 Opis patentowy opublikowano: 31.12.1975 82138 KI. 5df 13/04 MKP' E21f 13/04 LNIA P - R- ¦ ¦¦ ci- ^<*w| Twórcywynalazku: Feliks Stoltny, Wlodzimierz Baranek Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Techniki i Organizacji Produkcji Maszyn Górniczych „ORTEM", Katowice (Polska) Hydrauliczna zapora torowa, zwlaszcza do wozów kopalnianych Przedmiotem wynalazku jest hydrauliczna zapora torowa przeznaczona do hamowania wozów kopalnia¬ nych poruszajacych sie w rejonie górniczych urzadzen przyszybowyeh.Znane dotychczas hamulce torowe stosowane w obiegach wozów kopalnianych rozwiazane sa w ten sposób, ze tor po którym przejezdza hamowany wóz jest nieruchomy, zas hamowanie nastepuje przez docisk ruchomych plozów na bieznie kól wagonu. W wyniku tego docisku i wywolanego nim tarcia zostaje wytracona energia kinetyczna wozu i zmniejszona przez to jego predkosc. Znane sa równiez hamulce torowe, w których stosuje sie uchylny pomost wahadlowy oraz sprzezony z tym pomostem hydrauliczny uklad dlawiacy.Wymienione urzadzenia maja zastosowanie wszedzie tym, gdzie konieczne jest przyhamowanie i wyrówna¬ nie predkosci nadjezdzajacych samoczynnie wozów. W pewnych przypadkach jednak istnieje koniecznosc calkowitego wytracenia predkosci wozu, czego hamulce torowe nie gwarantuja. Ponadto znane hamulce torowe wymagaja zazwyczaj stosowania skomplikowanego hydraulicznego ukladu zasilajacego, co z kolei podraza konstrukcje i utrudnia automatyzacje.Celem wynalazku jest unikniecie wyzej wymienionych niedogodnosci. Dla osiagniecia tego celu zostalo wytyczone zadanie opracowania konstrukcji zapory torowej zapewniajacej calkowite wytracenie energii kinetycz¬ nej wozu na mozliwie krótkiej drodze hamowania. Cel ten zostal osiagniety przez zabudowanie pomiedzy szynami toru dwóch prowadnic wyposazonych w przesuwny hak roboczy oraz hak sterujacy, które sa polaczone miedzy soba ciegnem np. lancuchem sworzniowo-rolkowym przewinietym przez kolo lancuchowe. Hak roboczy jest polaczony z elementem roboczym np. nurnikiem cylindra hydraulicznego wlaczonego w uklad hydrauliczny zlozony ze zbiornika oleju, wymienionego cylindra nurnikowego i cylindra tlokowego oraz z zabudowanych pomiedzy zbiornikiem a cylindrami zespolu zaworów przelewowych, zaworu zwrotnego i zaworu dlawiacego jednostronnego dzialania.Zapora torowa wedlug wynalazku charakteryzuje sie konstrukcja i malymi gabarytami. Zamkniety uklad przeplywu oleju eliminuje koniecznosc stosowania oddzielnych napedów hydraulicznych i umozliwia stosowanie wymienionych zapór w dowolnym miejscu. Nieskomplikowana budowa oparta na elementach typowych, prosta obsluga oraz latwosc stosowania w zautomatyzownych obiegach wozów stanowia dalsze zalety przedmiotowego wynalazku.2 82 138 Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia schemat ukladu hydraulicznego dla zapory torowej, fig. 2 — widok z boku prowadnicy z hakiem sterujacym, a fig. 3 — wykres pracy hamowania zapory torowej. Pomiedzy szynami 1 po których porusza sie wóz kopalniany w kierunku oznaczonym strzalka sa usytuowane dwie prowadnice 2, w których sa zabudowane przesuwnie w odleglosci L hak sterujacy 3 oraz hak roboczy 4 polaczone lancuchem 5. Hak roboczy 4 jest polaczony na sztywno z nurnikiem 7 cylindra hydraulicznego 8. Uklad hydrauliczny 9 zapory torowej posiada zbiornik oleju 10 polaczony ukladem przewodów cisnieniowych 11 z cylindrem hydraulicznym tlokowym 12 oraz z cylindrem hydraulicznym nurnikowym 8. W przewodach cisnieniowych 11 sa zabudowane ponadto zawory przelewowe 13 i 14, zawór dlawiacy jednostronnego dzialania 15 oraz zawór zwrotny 16.Dzialanie zapory torowej jest nastepujace: Poruszajacy sie po torze 1 wóz w kierunku oznaczonym strzalka popycha przednia osia 17 hak sterujacy 3 i powoduje za posrednictwem lancucha sworzniowo-rolkowe- go 5 ruch haka roboczego 4 w kierunku przeciwnym do ruchu wozu co z kolei powoduje zassanie oleju do cylindra hydraulicznego 8, którego objetosc skokowa odpowiada polowie odleglosci L pomiedzy hakami 3 i,4 w ich skrajnych! polozeniach. Olej przedostaje sie do cylindra 8 ze zbiornika 9 poprzez zawór dlawiacy jednostronnego dzialania 15 zainstalowany w ten sposób, ze przy ruchu zassanie istnieje przeplyw swobodny oleju ze zbiornika 9 do cylindra 8 przewodami 11. Równoczesnie nastepuje wyssanie oleju spod tloka 18 cylindra 12 o objetosci odpowiadajacej skokowi L, tloka 18 oraz napelnienie olejem ze zbiornika 9 tej samej objetosci po drugiej stronie tloka 18 poprzez zawór zwrotny 16. Wynikajace w trakcie zassania oleju opory przeplywu sa nieznaczne i dlatego nie uwzgledniono ich wplywu na hamowanie wozu.W polowie drogi L hak sterujacy 3 wchodzi w wyciecie 19 w prowadnicy 2 (fig. 2) i traci kontakt z osia 17 hamowanego wozu. Os 17 napotyka natomiast na swej drodze hak roboczy 4 powodujac ruch miernika 7 w kierunku przeciwnym i wlasciwe hamowanie wozu na pozostalym odcinku drogi L. Pierwszy impet wozu na odcinku Lj przejmuje cylinder tlokowy 12 do którego przeplywa olej z cylindra 8 przewodami 11. W celu zlagodzenia sily uderzenia wozu za cylindrem tlokowym 12 znajduje sie zawór przelewowy 14 wyregulowany na cisnienie p= 25kG/cmf. Sila hamowania cylindra 12 wynoszaca okolo 100 kG powoduje lagodne przejecie pozostalej energii kinetycznej wozu przez zawór przelewowy 13 nastawiony na cisnienie 122 kG/cm2, który powoduje calkowite wyhamowanie predkosci wozu na odcinku drogi hamowania równej róznicyL/2 — LA (fig. 3). Zawór dlawiacy jednostronnego dzialania 15 pozwala na wydluzanie lub skracanie drogi hamowania, w zaleznosci od energii kinetycznej wozu w obrebie odcinka L/2—L/j drogi hamowania. PL PL