Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.08.1974 Opis patentowy opublikowano: 15.10.1975 81107 KI. 21c, 40/50 MKP H01h 9/00 CZYTELNIA1 Urzedu Patentowego MUkiii lnem*'- Twórcywynalazku: Andrzej Fabijanski, Andrzej Wdowiak Uprawniony z patentu tymczasowego: Instytut Elektrotechniki, Warszawa (Polska) Mechanizm srubowy do napedu styków ruchomych wylaczników wysokiego napiecia Przedmiotem wynalazku jest mechanizm srubowy do napedu styków ruchomych wylaczników wysokiego napiecia, w których medium gaszacym jest ciecz lub gaz. Mechanizm srubowy znajduje zastosowanie zwlaszcza do wylaczników o malych srednicach zewnetrznych rur izolacyjnych, które ze wzgledu na ograniczone miejsce nie moga byc wyposazone w metalowe okucia mieszczace mechanizmy napedu styków.Znane mechanizmy srubowe stosowane do napedzania styków ruchomych maja srube z gwintem o kilku zwojach. Sruba obracana jest w tych mechanizmach za pomoca przekladni zebatej. W zwiazku z malym nachyleniem linii srubowej, co ilustruje stosunek h : D, gdzie h jest skokiem linii srubowej, a D srednica gwintu — rolki, które sprzegaja mechanizm srubowy ze stykiem ruchomym maja ulozyskowanie panwiowe.Przeplyw pradu ze styku ruchomego do nieruchomych czesci bieguna umozliwia w tych rozwiazaniach styk slizgowy umieszczony poza obrebem mechanizmu srubowego. Do obracania czesci ruchomej mechanizmu srubowego wzgledem nieruchomej prowadnicy w rozwiazaniach tych nie moga byc stosowane proste przekladnie korbowe,poniewaz czesc ruchoma mechanizmu srubowego podczas dzialania wykonuje kilka obrotów.Istote mechanizmu srubowego wedlug wynalazku stanowi sruba o liczbie zwoi mniejszej od pól, sprzezona z mechanizmem korbowym. Wewnatrz mechanizmu srubowego umieszczony jest styk rolkowy, który laczy elektrycznie styk ruchomy z nieruchomymi czesciami toru pradowego wylacznika. Rolki sprzegajace naped srubowy ze stykiem ruchomym maja lozyska kulkowe. Naped styków ruchomych wykonany wedlug wynalazku eliminuje z konstrukcji wylaczników duze i trudne do izolowania okucia metalowe i dzieki zwartej budowie szczególnie nadaje sie do wylaczników, których zewnetrzne rury izolacyjne maja mala srednice.Przedstawiony na fig. 1 styk ruchomy wedlug wynalazku sklada sie ze styku wlasciwego 1, którego rzut boczny przestawia fig. 2 i który poprzez cztery zespoly rolek 2 laczy sie elektrycznie z prowadnicami 3 i moze wykonywac ruch posuwisto-zwrotny. Rolki 2, których przekrój przedstawia fig. 3 dociskane sa do styku 1 i prowadnic 3 za pomoca sprezyn naciagowych 4 wkreconych w rolki i stanowiacych ich os. Do styku 1 przymocowane sa za pomoca sworzni 5 i 6 dwie kostki izolacyjne 7. Sworzen 5 odizolowany jest elektrycznie od2 81107 styku 1 a na jego obu koncach osadzone sa na lozyskach kulkowych rolki 8 i 9 mechanizmu srubowego. Styk 1 wraz z czesciami które sa z nim trwale zwiazane, rolki 2 oraz prowadnice 3 umieszczone sa wewnatrz tulei 10 przedstawionej na fig. 4. Tuleja moza wykonywac ruch obrotowy i zakonczona jest walkiem 11, który poprzez uszczelnione lozysko wyprowadzony jest na zewnatrz bieguna wylacznika. Walek 11 jest wewnatrz pusty i ta jego czesc stanowi cylinder amortyzatora hydraulicznego którego tlokiem jest koniec styku M- W sciankach tulei 10 wykonane sa wydecia 13 przedstawione na fig. 4 bedace czescia gwintu sruby dwuzwojnej. Wyciecia rozpoczynaja sie na tej samej srednicy sruby symetrycznie wzgledem jej osi i naciete sa na kacie mniejszym n radianów na przyklad 2/3 n. Tuleja 10 umieszczona jest wewnatrz nieruchomej oslony prowadzacej 12,; która przedstawia fig. 5 i z która sa polaczone elektrycznie prowadnice 3. W sciankach oslony prowadzacej 12 wykonane sa dwa wyciecia 14 równolegle i symetrycznie wzgledem jej osi, co pokazane jest na fig. 5. Rolki mechanizmu srubowego osadzone na lozyskach kulkowych umieszczone sa w wycieciach 13 i 14, przy czym dwie rolki 9 sa umieszczone w dwóch wycieciach 13 a dwie rolki 8 umieszczone sa w dwóch wycieciach 14. Przy obrocie tulei 10 rolki 8 i 9 przesuwaja sie w prawo lub lewo w wycieciach 13 i 14 zaleznie od kierunku obrotu tulei 10 a tym samym przesuwa sie styk 1. Rolki 2 lacza eiektrycznie styk 1 z prowadnicami 3 i zapewniaja przeplyw pradu na prowadnice w dowolnym polozeniu styku. PL