PL80569B1 - - Google Patents

Description

Uprawniony z patentu: Dynamit Nobel Aktiengesellschaft, Troisdorf (Re¬ publika Federalna Niemiec) Ladunek miotajacy do narzedzi stosowanych w przemysle Przedmiotem wynalazku jest bezluskowy ladunek miotajacy którego detonacja nastepuje przez ude¬ rzenie. Bezluskowy ladunek miotajacy wedlug wy¬ nalazku ma zastosowanie w przemysle, np. do pi¬ stoletów do wbijania kolków pod sruby, uboju bydla lub w przyrzadach i urzadzeniach do wybuchowego odksztalcania materialów, np. ksztaltowania den i pokryw zbiorników.Znane sa ladunki bezluskowe skladajace sie z kor¬ pusu ze sproszkowanego materialu miotajacego nie reagujacego na uderzenia, posiadajacego korzyst¬ nie centralny otwór przelotowy, w którym znajdu¬ je sie czula na uderzenia masa detonacyjna. Kor¬ pus wykonany ze sproszkowanego materialu mio¬ tajacego stanowi przy uderzeniu amortyzator po¬ chlaniajacy energie, a ' tym samym amortyzuje dzialanie sil dynamicznych, które to dzialanie amortyzujace jest zalezne od grubosci korpusu i wielkosci energii wywolanej przez uderzenie. Ze wzgledu na dzialanie amortyzujace korpusu masy detonacyjnej wymagane jest selektywne skierowa¬ nie uderzenia tylko w obreb samego otworu za¬ wierajacego mase detonacyjna, dlatego tez iglica lub inny element sluzacy do odpalania ladunku przez uderzenie musza byc tak uksztaltowane, aby ich koniec mógl wchodzic do wnetrza tego otworu w celu spowodowania detonacji masy detonacyjnej znajdujacej sie w tym otworze.Wada tych znanych ladunków bezluskowyeh jest to, ze ich zabezpieczenie przed przypadkowym od- 10 15 20 25 30 2 paleniem nie jest wystarczajace, gdy masa deto¬ nacyjna wypelnia calkowicie otwór w korpusie, a to dlatego, ze tylko niewielki nacisk z zewnatrz na korpus jest wystarczajacy dla scisniecia masy detonacyjnej w stopniu wystarczajacym dla spo¬ wodowania jej detonacji, a tym samym odpale¬ nia liadunku.Jednakze takie calkowite wypelnienie otworu w korpusie masa detonacyjna jest w praktyce po- prostu pozadane. Ma to miejsce ze wzgledu na fakt, ze po pierwsze nie jest wtedy wymagane stoso¬ wanie specjalnego dozownika do tej masy poniewaz otwór w korpusie sami spelnia role dozownika.Z drugiej strony gwarantuje to calkowite zapelnie¬ nie otworu luznym materialem sproszkowanym niezaleznie od polozenia ladunku w przestrzeni.I tak ma przyklad przy wypelnieniu takiego otwo¬ ru tylko do polowy, raz proszek ten uklada sie w warstwie o jednakowej grubosci, a innym razem moze w mniejszym lub wiekszym stopniu pokry¬ wac boczne scianki otworu. Ponadto sproszkowany material detonujacy moze sie wysypywac z tego otworu w sposób niekontrolowany, przez co ilosc energii potrzebnej do odpalenia ladunku ulega wa¬ haniom, co z kolei wplywa niekorzystnie na nieza¬ wodnosc dzialania pistoletu do wstrzeliwania kol¬ ków lub innego narzedzia, w którym zastosowano ladunek.Zadaniem zgloszonego wynalazku jest wiec dal¬ sze ulepszenie wspomnianego wyzej ladunku bez- 80 56980 569 3 4 luskowego, który odpowiadalby wymaganiom do¬ nosnie bezpieczenstwa poslugiwania sie nim na¬ wet wtedy, gdy otwór w korpusie tego ladunku jest wypelniony calkowicie masa detonacyjna. Tak wiec w tym ostatnim przypadku, gdy pod wply¬ wem uderzenia nastepuje sciskanie korpusu la¬ dunku, to takze sciskaniu ulega masa detonacyjna, ale nie w tak duzym stopniu aby moglo to spo¬ wodowac jej detonacje i tym samym odpalenie ladunku. Oczywiscie te srodki techniczne sluzace do realizacji wynalazku moga znalezc równiez zasto¬ sowanie w pojedynczych przypadkach, gdy ze wzgledu na szczególne warunki wymagane jest wypelnienie otworu 75% lub nawet w 50%.Stopien scisniecia masy detonacyjnej,. przy któ¬ rym zachodzi rzeczywiscie jej detonacja, jak tez stosunek wspólczynnika scisliwosci korpusu ladun¬ ku do wspólczynnika scisliwosci, masy detonacyjnej zaleza od tego jaki stopien zabezpieczenia przed uderzeniem jest' w konkretnym przypadku wyma¬ gany.Ogólnie rzecz biorac mozna powiedziec, ze sto¬ pien scisniecia masy detonacyjnej wymagany do odpalenia ladunku powinien byc wiekszy, a sto¬ sunek wspólczynników scisliwosci korpusu do masy detonacyjnej tym niniejszy, im wiekszy ma byc stopien zabezpieczenia ladunku przed przypadko¬ wym odpaleniem na skutek uderzenia.Biorac za punkt odniesienia, okreslajaca stopien bezpieczenstwa, wielkosc energii dynamicznej jaka zwykle uzyc trzeba do odpalenia ladunku, na przy¬ klad w pistolecie do wstrzeliwania kolków lub w innym podobnym narzedziu, stosunek wspólczyn¬ nika scisliwosci korpusu ladunku do wspólczynnika .scisliwosci masy detonacyjnej zgodne z wynalaz¬ kiem wynosi najkorzystniej od 1 : 10 do 1: 1000.Odnosnie okreslania scisliwosci trzeba jeszcze dla wyjasnienia dodac, ze chodzi tutaj o zmiany obje¬ tosci bryly lub materialu jakie zachodza pod wply¬ wem jednakowego cisnienia dzialajacego na te bryle lub material ze wszystkich stron. Scisliwosc k okresla sie matematycznie wzorem: _ jL az. k- — v • Ap gdzie V jest objetoscia poczatkowa, przed zwiek¬ szeniem cisnienia, A P stanowi przyrost cisnienia a A V wywolane tym przyrostem zmniejszenie sie objetosci.Gdy w zgloszeniu jest powiedziane na przyklad, ze scisliwosc T korpusu do scisliwosci Z masy de¬ tonacyjnej ma sie tak jak 1 : 10 to oznacza, ze przy VT = Vz i APT = APZ kT AVT 1 stosunekk^=AVz~ = To a AVt = t^t • AVz Wedlug wynalazku otwór w korpusie ladunku miotajacego korzystnie wypelnia sie calkowicie mase detonacyjna. Pociaga to za soba szczególne uproszczenia produkcyjne, gdyz umozliwia te zam¬ kniecie masy detonacyjnej, które zabezpiecza przed jej wypadnieciem, za pomoca równomiernej, cien¬ kiej warstwy lakieru nalozonej na powierzchnie czolowe. Korzystne jest calkowite wypelnienie ot¬ woru w korpusie ladunku miotajacego i z tego wzgledu co zreszta zapewnia sie bez szczególnych podsiewziec, ze masa detonacyjna równiez i w przypadku bardzo luznego lub swobodnego nasy¬ pania zostaje rozmieszczona niezaleznie od chwilo¬ wego polozenia ladunku miotajacego zawsze na tej samej i równomiernej wysokosci w calym prze¬ kroju otworu a dla detonacji ladunku miotajacego zostaja stworzone odpowiednio w calym przekroju te same warunki. , Odpowiednio do kazdorazowych wymagan i w dostosowaniu do materialów uzytych na korpus la¬ dunku miotajacego jak i na mase detonacyjna mozna dobrac lub ustalic wieksza lub mniejsza minimalna wartosc osiowego sprasowania, konie¬ czna do wywolania detonacji. Ze wzgledu na moz¬ liwie wysokie bezpieczenstwo wartosc ta wynosi co najmniej 80%. Taki wysoki stopien sprasowania wzglednie odpowiadajacego mu zageszczenia po¬ siada równoczesnie te zalete, ze uzyskuje sie na skutek uderzenia czysta skuteczna detonacje.Na czula na uderzenie mase detonacyjna stosu¬ je sie znane substancje lub mieszaniny. Szczegól¬ nie dogodna jest wedlug wynalazku starannie wy¬ konana mieszanina tetrazenu i nitrocelulozy, któ¬ ra na skutek odpowiedniego dobrania procentowe¬ go skladu obu skladników moze zmieniac w bardzo szerokich granicach swoja czulosc na uderzenie i pozwala ja regulowac. Czulosc na uderzenie tej mieszaniny jak to wykazaly przeprowadzone ba¬ dania, jest w kazdym przypadku co najmniej rów¬ na lub wieksza od czulosci na uderzenie poszcze¬ gólnych skladników. W korzystny sposób mozna wiec dostosowac kazdorazowo stosowany material miotajacy do wymaganej czulosci na uderzenie i na detonacje masy detonacyjnej.Na korpus ladunku miotajacego wedlug wynalaz¬ ku przewiduje sie stosowanie niezelatynizowanej nitrocelulozy, która zostaje sprasowana na bardzo scisla kostke 'miotajaca. Mozna równiez wytwarzac korpus ladunku miotajacego z zelatynizowanego srodka miotajacego, np. z zelatynizowanej nitroce¬ lulozy metoda wyciskania, przy czym zaleta tego rozwiazania jest prostota i taniosc. Mozna równiez stosowac wytwarzanie korpusu ladunku miotaja¬ cego z porowatego lub nieporowatego srodka miotajacego, sklejonego spoiwem organicznym spalajacym sie bez pozostalosci. Do detonacji la¬ dunku miotajacego korzystnie s.tasuje sie specjalnie uksztaltowane narzedzie, które jednoczesnie za¬ pewnia wysoki stopien zabezpieczenia ladunku miotajacego przed niepozadanym zaplonem. W na¬ rzedziu tym obsada mieszczaca w sobie ladunek miotajacy i iglica zapalajaca lub uderzeniowa sa tak uksztaltowane, wzglednie tak ze soba wspól¬ pracuja, iz albo masa detonacyjna zostaje sama jako taka na skutek osiowego sprasowania ladun¬ ku miotajacego w wyniku dzialania typowej dla danego narzedzia energii uderzeniowej sprasowana lub zageszczona powyzej odpowiedniej wartosci, 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 605 80 569 6 albo masa detonacyjna otrzymuje dodatkowo do wynikajacego z energii uderzeniowej typowej dla danego narzedzia sprasowania calego ladunku mio¬ tajacego jeszcze dalsze sprasowanie lub zageszcze¬ nie, które doprowadza do przekraczania wartosci koniecznej do zaplonu i wskutek tego do detonacji.Wysoki stopien zabezpieczenia przed niepozada¬ na detonacja wynika takze i z tego, ze sily wy¬ stepujace w opisanym narzedziu sa znacznie wyz¬ sze niz sily, które moga dzialac na ladunek znajdu¬ jacy sie poza narzedziem, np. przy nieuwaznym uderzeniu mlotkiem w rozrzucone ladunki miota¬ jace, lub tez przy nastapieniu moga na ladunek miotajacy, który spadl na podloge. Osiaga sie dzieki temu calkowite bezpieczenstwo przy pos¬ lugiwaniu sie ladunkami miotajacymi wedlug wy¬ nalazku w warunkach warsztatowych.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony przy¬ kladowo na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia ladunek miotajacy w przekroju osiowym, fig. 2-urzadzenie do zapalania ladunku miotajacego w pozycji otwartej, a fig. 3-urzadzenie w pozycji zamknietej.Ladunek miotajacy posiada korpus 1 w postaci kolowej kostki wykonany ze sproszkowanego ma¬ terialu miotajacego, prasowanego lub prasowany przy zastosowaniu znanego organicznego spoiwa spala¬ jacego sie bez pozostalosci, np. zywicy epoksydo¬ wej, oraz mase zapalajaca 2 wypelniajaca calko¬ wicie kolowy przekrój otworu. Stosunek scisliwosci substancji miotajacej do masy detonacyjnej wy¬ nosi 1 : 10 do 1 : 1000, z czego wynika, ze przy za¬ stosowaniu w narzedziach do wykorzystania prze¬ myslowego, zwlaszcza w narzedziach do osadzania kolków, typowej energii uderzeniowej na skutek wywolanego naglego osiowego sciskania ladunku miotajacego, masa detonacyjna podlega tylko sto¬ sunkowo niewielkiemu zageszczeniu, które nie wy¬ starcza jeszcze do detonacji, tak ze wymagane jest jeszcze dalsze zageszczenie masy detonacyjnej. Dla zabezpieczenia przed nieprzewidzianym wypadnie¬ ciem masy detonacyjnej z kostki miotajacej stosuje sie do zakrycia przynajmniej na przekroju otworu folie prochowa 9, lub maluje strone czolowa la¬ kierem z odpowiedniego materialu, zwlaszcza ta¬ kiego, który spala sie bez pozostalosci.Pokazane na fig. 2 i 3 elementy 3 i 4 to czesci narzedzia do osadzania kolków, nie pokazanego w calosci, które pracuje na zasadzie tak zwanego przesuwanego tloka. Do zaglebienia 5 elementu 3 wchodzi wystep 6 trafiajacy swoim przekrojem na przekrój otworu w korpusie 1 ladunku miotajacego napelnionego masa detonacyjna 2 odpowiednio zwymiarowanego ladunku miotajacego wedlug fig. 1. Zaglebienie 5 przeznaczone na obsade ladunku miotajacego jak równiez i walcowa nasadka 7 elementu 1, maja wymiary zgodne z wymiarami ladunków miotajacych, przy czym sa one dopaso¬ wane do wymiarów zglebienia 5, wskutek czego po zlaczeniu elementów 3 i 4 wedlug fig. 3 powsta¬ je zamknieta przestrzen walcowa 8.W przestrzen ta przy zblizeniu elementów urza¬ dzenia jest wciskany wlozony korpus 1 ladunku miotajacego. Po sprasowaniu masy detonacyjnej 2 do najmniejszej objetosci pomiedzy plaszczyznami czolowymi nasadki 7 i wystepu 6 a tym samym po zageszczeniu jej wysoko ponad wartosc wymagana do detonacji i wywolaniu detonacji, zamienia s.ie ona na gazy miotajace wysokiego cisnienia, ko¬ nieczne do zadanego przyspieszenia jednego z dwóch elementów. PL PL PL PL

Claims (7)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Ladunek miotajacy do narzedzi stosowanych w przemysle zwlaszcza do narzedzi do wstrzeliwa¬ nia kolków, majacy korpus wykonany ze sproszko¬ wanego materialu miotajacego posiadajacy ko¬ rzystnie centralny otwór przelotowy, w którym znajduje sie czula na uderzenie masa detonacyjna, znamienny tym, ze scisliwosc korpusu (1) wykona¬ nego ze sproszkowanego materialu miotajacego do scisliwosci masy detonacyjnej (2) ma sie tak jak 30 1 : 10 do 1 : 1000.

2. Ladunek miotajacy wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tym, ze zawiera korpus (1), którego otwór jest calkowicie wypelniony masa detonacyjna (2).

3. Ladunek miotajacy wedlug zastrz. 1, znamien- 35 ny tym, ze zawiera korpus wykonany z takiego materialu miotajacego w zestawieniu z masa de¬ tonacyjna, detonacja ladunku nastepuje dopiero po zageszczeniu osiagnietym przez osiowe sprasowanie rzedu co najmniej 80%. 40

4. Ladunek miotajacy wedlug zastrz. 1 znamien¬ ny tym. ze jako czula na uderzenie mase detona¬ cyjna (2) zawiera mieszanine tetrazenu i nitrocelu¬ lozy.

5. Ladunek miotajacy wedlug jednego z zastrz. 1, 45 znamienny tym, ze zawiera korpus (1) wykonany z niezelatynizowanej wysoko zageszczonej nitroce¬ lulozy.

6. Ladunek miotajacy wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawiera korpus (1) wykonany z zelatynizo- wanego srodka miotajacego metoda wyciskania.

7. Ladunek miotajacy wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tym, ze zawiera korpus (1) wykonany korzy¬ stnie z porowatego srodka miotajacego, sklejonego 55 nieorganicznym spoiwem spalajacym sie bez po¬ zostalosci.80 569 Fig.1 r^^ Mi SS Fig.3 Fig.2 Olsztynskie Zaklady Graficzne Lz. 2177/VIII ; 5) Cena zl 10 PL PL PL PL