PL80418B1 - - Google Patents

Description

Uprawniony z patentu: VEB Delicia, Delitzsch (Niemiecka Republika Demokratyczna) Srodek do zwalczania gryzoni zawierajacy substancje jjrzynecajsjce Przedmiotem wynalazku jest srodek do zwalcza¬ nia gryzoni zawierajacy substancje przynecajace, zwlaszcza przeznaczony do tepienia norników, a w szczególnosci do tepienia karczownika ziemnowod¬ nego (Arvicola terrestris L.).Znane sa rózne sposoby zwalczania karczownika ziemnowodnego. Obok sposobów mechanicznego ro¬ dzaju jak na przyklad pulapki, zwierzeta zwalcza¬ ne sa przy pomocy gazów trujacych lub zatrutych przynet. Dotychczas znane metody wzglednie srod¬ ki maja pewne wady, które uniemozliwiaja skutecz¬ ne wytepienie tych szkodników.Sukces przy chwytaniu zwierzat na duza skale w pulapki zalezy od dokladnej znajomosci trybu zy¬ cia danego gryzonia. Ponadto zakres ich stosowania jest bardzo ograniczony. Stosowanie trujacych ga¬ zów, wzglednie substancji wydzielajacych sie z tych gazów, czesto konczy sie niepowodzeniem dlatego, ze zwierzeta albo ryja przejscia, albo tez wskutek zbyt rozwinietego, wzglednie czesciowo otwartego systemu korytarzy nie osiaga sie koniecznego tok¬ sycznego stezenia gazów.Trujace srodki przynetowe do zwalczania myszy polnych, zarówno znajdujace sie w handlu prepara¬ ty gotowe do uzycia, jak i przygotowywane z tru¬ jaca pasta naturalne pozywienie myszy, jak na przyklad marchew, selery, buraki i inne, nie da¬ waly równiez dotychczas pozadanego skutku, gdyz preparaty te byly przejmowane niezadawalajaco.Przynety byly czesto pomijane lub zagrzebywane i po dluzszym czasie po wyciagnieciu lub tez wnie¬ sieniu do spizarni — zzarte. Przechowywanie w wilgotnej ziemi ma duzy wplyw na zmniejszenie dzialania trucizny. 5 Najwazniejsza przyczyna niedostatecznego przyj¬ mowania przynety pokarmowej lezy w zbyt malej jej atrakcyjnosci. Najczesciej dotychczas stosowa¬ ny jako przyneta chleb swietojanski wykazuje, niezaleznie od jego stezenia w preparacie, jedynie 10 nieznaczne dzialanie necace, tak ze moze ono latwo ulec zniweczeniu.Z przytoczonych powodów szczególnie zwalczanie karczownika ziemnowodnego dotychczas znanymi srodkami bylo malo skuteczne i tylko czesciowo 15 dawalo pomyslne rezultaty. Dlatego w ciagu ostat¬ nich 10 lat szkodliwe dzialanie karczownika ziem¬ nowodnego stale wzrastalo. Skoro wiec rozmiar szkód wyrzadzonych przez Arvicola Terrestris L.s w uprawach modrzewi, topoli, debów, w rolnic- 20 twie i sadownictwie stale wzrasta, wytepienie tego szkodnika jest pilnie konieczne.Zadaniem wynalazku jest sporzadzenie trujace¬ go srodka przynetowego dla gryzoni umozliwiaja¬ cego niezawodne zwalczanie karczownika ziemno- 25 wodnego, które przy zastosowaniu przeciw temu szkodnikowi tradycyjnych srodków i metod nie bylo dotad skuteczne.Nieoczekiwanie stwierdzono, ze cykliczne pochod¬ ne izoprenu wywieraja nadzwyczaj silne dzialanie 30 przynecajace na Aryicola terrestris L. Trujace 80418 f3 przynety, które zawieraja te srodki przynecajace zostaja przez te szkodniki zjadane w pierwszej ko¬ lejnosci.Srodek do zwalczania gryzoni zawierajacy sub¬ stancje przynecajace, zwlaszcza przeznaczony do zwalczania norników, zawiera wedlug wynalazku kuliste lub cylidryczne ksztaltki o srednicy 8— 30 mm z atrakcyjnych substancji odzywczych, ta¬ kich jak srut pszenny, otreby, wytloki buraczane, grysik owsiany lub melasa, jedna lub kilka gry- zoniobójczych substancji czynnych, takich jak fo¬ sforek cynkowy, chlorofacinon lub inne srodki gryzoniobójcze, oraz jako srodek przynetowy jed¬ na z pierscieniowych pochodnych izoprenu lub ich mieszanine i ewentualnie inne dodatki specjalne, takie jak substancje fungistatyczne i hydrofobizu- jace.Jako korzystne substancje przynecajace okaza¬ ly sie pierscieniowe pochodne izoprenu z szeregu p-mentanu i pinanu, z nich wywodzace sie alko¬ hole, zwlaszcza te, w których grupa hydroksylo¬ wa zajimuje polozenie w acyklicznej czesci cza¬ steczki, takie jak a-terpinol, terpin lub wodzian pinenu, estry tych alkoholi z alifatycznymi kwa- satti|Jiar]poksy^ovc7'mi o 1—5 -atomach wegla, ta¬ kie jak octan c?-ierpinylowy lub propionian a-ter- pinylowy, oraz pierscieniowe etery, takie jak cy- htifiptffckaridtógJlMb £inol.S'rOclelf**wedlu^r'wynalazku zawiera 0,01—5 cze¬ sci wagowych, korzystnie 0,2—0,8 czesci wagowych, substancji przynecajacej w preparacie przyneto- wym.Dodatki substancji fungistatycznych i hydrofobi- zujacych nadaja srodkowi korzystne wlasciwosci uzytkowe, takie jak okreslona trwalosc w glebie, odpornosc na wilgoc i inne. Zmieniajac zawartosc substancji fungistatycznych i hydrofobizujacych oraz sklad ilosciowy pozostalych skladników moz¬ na regulowac czasokres dzialania wylozonej przy¬ nety. Pozwala to na spelnienie warunku gwaran¬ tujacego wykorzystanie preparatu równiez w tych dziedzinach stosowania, w których korzystna lub pozadana jest ograniczona trwalosc preparatu, np. w celu zwalczania myszy polnych.W srodku wedlug wynalazku jako substancje fungistatyczne stosuje sie korzystnie chlorek ety- lorteciowy, octan fenylorteciowy, p-hydroksybenzo- esan metylowy itp., a jako substancje hydrofobi- zujace wprowadza sie silikony, stearyniany itp.W' doswiadczeniach nad zastosowaniem trujacych srodków przynetowyeh przeciw myszy rudej stwierdzono jednoznacznie, ze trujace srodki przy- netowe o ksztalcie zblizonym do kulistego byly zjadane najchetniej. Granulacja przynety o opty¬ malnej srednicy korzystnie równej 10—15 mm jest tak obliczona, aby zwierzeta pozyteczne, w szcze¬ gólnosci ptaki nie mogly przyjac tej przynety.Srodek do zwalczania gryzoni sporzadza sie wedlug znanych sposobów.Wprowadzenie substancji przynecajacych moze nastepowac zarówno podczas procesu sporzadza¬ nia, jak tez pózniej. Sklad przynety jest przedsta¬ wiony w 3 przykladach.Przykl a d I. 62% srut pszenny 80418 4 22% otreby 8% melasa 4% fosforek cynku techniczny 2% olej rzepakowy 5 0,5% barwnik 0,6% olej silikonowy 0,4% ester metylowy kwasu p-hydrok&ybenzoeso- wego 0,2% chlorek etylo- rteciowy io 0,2% propionian a-terpinylu 0,1% cineol Przyklad II. 95,0% srut.pszenny 3,0% olej rzepakowy 15 0,2% chlorfacinon 0,6% barwnik 0,6% ester metylowy kwasu p-hydroksybenzoeso- wego 0,6% cineol 20 Przyklad III. 74,0% srut pszenny 10,0% obrzynki buraków cukrowych 5,0% grysik owsiany 5,0% ziarna slonecznikowe 25 4,0% fosforek cynku techniczny 0,5% barwnik 0,3% stearynian glinu 0,7% ester metylowy kwasu p-hydroksybenzoeso- wego 30 0;3% octan a-terpenyhi 0,2% pinol W licznych laboratoryjnych i terenowych do¬ swiadczeniach przy pomocy nowoczesniejszych me¬ tod kontrolnych mozna stwierdzic, ze trujaca przy- 35 neta zawierajaca substancje przynecajaca wedlug wynalazku, w porównaniu z dotychczas znanymi preparatami zwlaszcza w zwalczaniu Arvicola ter- restris L. przedstawia nadzwyczajne ulatwienie w zwalczaniu norników. Przyjmowanie srodka przy- 40 netowego nie tylko bez wahania, lecz takze — jak doswiadczenia wykazuja — w ciagu krótkiego cza¬ su. Wskutek znacznego zwiekszenia atrakcyjnosci ten sam srodek przynetowy bedzie bardzo latwo przyjmowany przez szkodnika, i gwarantuje po- 45 nad 90% skutek zwalczania, rezultat, który przy uzywanych dotychczas trujacych przynetach nawet w przyblizeniu nie byl osiagany.W dwuletniej plantacji topoli (rodzaju Andros- coggin) czynione byly znaczne szkody przez gryzo- 50 nie. Wykryto, ze szkodnikiem byl karczownik ziemnowodny (Arvicola terrestris L..). Polowa po¬ wierzchni zostala potraktowana srodkami do zwal¬ czania gryzoni wedlug wynalazku. Ustalenie szkód i ocena wyniku zostala dokonana na powierzchni 55 50X200 m (po 600 sadzonek) i wykazala: A. Powierzchnia trak- B. Powierzchnia nie- towana traktowana 443 zdrowych sadzo- 119 zdrowych sadzo¬ nek nek 60 157 zzartych sadzo- 481 zzartych sadzo¬ nek nek -^600 = 26% —600 = 80% ubytków uibytkó.w Ubytki na powierzchni traktowanej byly prze- 65 waznie w strefie skrajnej i przypuszczalnie byly5 86418 6 spowodowane przez wedrujace myszy polne. Na¬ tomiast na nietraktowanej powierzchni kontrolnej zniszczone zostaly cale rzedy sadzonek. PL PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Srodek do zwalczania gryzoni zawierajacy substancje przynecajace zwlaszcza przeznaczony do tepienia norników, znamienny tym, ze zawiera ku¬ liste lub cylindryczne ksztaltki o srednicy 8— 30 mm z atrakcyjnych substancji odzywczych, ta¬ kich jak srut pszenny, otreby, wytloki buraczane, grysik owsiany lub melasa, jedna lub kilka gry- zoniabójczych substancji czynnych, takich jalk fo¬ sforek cynkowy, chlorofacinon lub inne srodki gry¬ zoniobójcze, oraz jako srodek przynetowy jedna z pierscieniowych pochodnych izoprenu lub ich mie¬ szanine, i ewentualnie inne dodatki specjalne, ta¬ kie jak substancje fungistatyczne i hydrofobizu- jace.

2. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze 15 jako substancje przynecajace zawiera korzystnie pierscieniowe pochodne izoprenu z szeregu p-men- tanu i pinanu, z nich wywodzace sie alkohole, zwlaszcza te, w których grupa hydroksylowa zaj¬ muje polozenie w acyklicznej czesci czasteczki, ta¬ kie jak a-terpinol, terpin lub wodzian pinenu, estry tych alkoholi z alifatycznymi kwasami kar- baksylowymi o 1—5 atomach wegla, takie jak oc¬ tan a-terpinylowy lub propionian a-terpinyIowy, oraz pierscieniowe estry, takie jak cyneol, askari- dol lub pinol.

3. Srodek wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze zawiera 0,01—5 czesci wagowych, korzystnie 0,2—0,8 czesci wagowych, substancji przynecajacych w preparacie przynetowym.

4. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje fungistatyczne zawiera chlorek etylorteciowy, octan fenylorteciowy, p-hydroksy- benzoesan metylowy i inne.

5. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje hydrofobizujace zawiera silikony, stearyniany i inne. PL PL