Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.10.1974 Opis patentowy opublikowano: 30.09.1975 80002 D. 47g\l/00 MKP F16k1/00 Twórcywynalazku: Eugeniusz Jablonski, Bernard Bardonski, Pawel Murawski Uprawniony z patentu tymczasowego: Zaklady Maszyn i Urzadzen Technologicznych „UNIMA", Zaklad Zamiejscowy w Koszalinie, Koszalin (Polska) Zawór prózniowy odcinajacy Przedmiotem wynalazku jest zawór prózniowy odcinajacy, przeznaczony do odcinania i otwierania dróg przeplywu gazów i par w urzadzeniach prózniowych.W znanych zaworach prózniowych odcinajacych docisk grzybka do gniazda zaworu zapewnia sprezysty mieszek, odizolowany próznioszczelnie od przewodu, przy czym we wnetrzu mieszka panuje cisnienie atmosfe¬ ryczne. Srednica skuteczna mieszka jest przy tym w przyblizeniu równa lub mniejsza od srednicy podzialowej uszczelki. Dla zapewnienia prawidlowego docisku w przypadku nieduzej róznicy cisnien w mieszku i odcinanym przewodzie stosuje sie sprezyne dociskajaca znajdujaca sie wewnatrz mieszka. W zaworach z^ilownikami pneu¬ matycznymi nieruchomy cylinder wraz z tlokiem znajduje sie powyzej mieszka a powietrze doprowadzane jest kanalami znajdujacymi sie w korpusie zaworu.Wada stosowanych zaworów jest wykorzystanie sprezyny dociskajacej. Otwarcie zaworu zwiazane jest z koniecznoscia pokonania sily sprezyny, sily wzrastajacej wraz z podnoszeniem grzybka. Wymaga to stosowania silowników o znacznych gabarytach. Ponadto mocowanie sprezyny zwiazane jest z szeregiem trudnosci. W rezul¬ tacie prowadzi to do zawodnosci pracy zaworu i duzych jego gabarytów. Twarda charakterystyka sprezyny nie pozwala na plynne otwieranie przewodu.Celem wynalazku jest wyeliminowanie powyzszych wad. Cel ten osiagnieto przez skonstruowanie zawpru bez sprezyny dociskajacej.Zawór wedlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze srednica skuteczna mieszka jest wieksza od srednicy podzialowej uszczelki. Mieszek posiada wstepne naprezenie. Przez to dzialajacy na grzybek napór cisnienia atmosferycznego panujacego w mieszku wraz z sila sprezystosci mieszka jest w kazdej sytuacji wiekszy od sily dzialajacej pod grzybkiem. Zawór zawierajacy silownik pneumatyczny posiada ruchomy cylinder znajdujacy sie wewnatrz mieszka polaczony z grzybkiem zaworu. Nieruchomy tlok silownika stanowi jednoczesnie przewód sprezonego powietrza. W celu otwarcia zaworu powietrze elementami sterujacymi podawane jest poprzez kanal w górnej czesci korpusu do kanalu srodkowego w tloku, skad dalej do objetosci znajdujacej sie nad tlokiem powodujac ruch cylindra razem z grzybkiem i otwarcie zaworu. W wyniku zastosowania zaworu wedlug wyna - lazku uzyskuje sie wyeliminowanie sprezyny dociskajacej. Pozwala to na znaczne zmniejszenie gabarytów zar woru. Praca zaworu jest plynna oraz zwiekszona jego trwalosc i nie?awodnosc.2 80002 Zawór wedlug wynalazku przedstawiony zostal na zalaczonych rysunkach, gdzie fig. 1 przedstawia zawór z silownikiem elektromagnetycznym a fig. 2 zawór z silownikiem pneumatycznym. Zawór zawiera grzybek 1 z uszczelka 2 dociskany do gniazda zaworu. Grzybek 1 podnoszony jest trzpieniem 3 zakonczonym glówka 4. Na trzpieniu 3 osadzony jest nur 5. Na korpusie zaworu 6 osadzony jest elektromagnes 7. Zawór w pozycji zamknie¬ cia dociskany jest cisnieniem powietrza znajdujacego sie w mieszku sprezystym 8. W celu otwarcia zaworu wlacza sie przeplyw pradu w uzwojeniu. Wytworzone pole magnetyczne dziala na nur 5 podnoszac trzpien 3, którego glówka 4 zabiera grzybek 1. Górna koncówka trzpienia 3 dzialajac na mikrolacznik sygnalizacyjny sygnalizuje stan otwarty zaworu.Zawór w drugim przykladzie wykonania z silownikiem pneumatycznym posiada cylinder 9 mocowany do grzybka 1. Nieruchomy trzpien 3 jest polaczony z tlokiem 10. N?d górna czescia korpusu zaworu znajduje sie' zawór sterujacy 11. Z zaworem sterujacym 11 polaczony jest obszar powyzej tloka 10 kanalami 12 i 13. W celu otwarcia zaworu wprowadza sie poprzez zawór sterujacy sprezone powietrze kanalami 12 i 13. Cylinder 9 unosi sie razem z grzybkiem 1 i zawór przechodzi w pozycje otwarcia. PL