PL78721B2 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 15.10.1973 Opis patentowy opublikowano: 30.06.1975 78721 KI. 61 b, 2 MKP A62d 1/00 Twórcywynalazku: Borys Czykieta, Maria Dolega, Wladyslaw Mackiewicz, Adam Nowotarski, Wiktor Switluk, Stefan Wilczkowski, Heliodor Zak Uprawniony z patentu tymczasowego: Wroclawskie Zaklady Chemii Gospodarczej „Pollena", Wroclaw (Polska) Sposób wytwarzania gasniczego koncentratu pianotwórczego Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania gasniczego koncentratu pianotwórczego, który zawiera jako srodek pianotwórczy, sól oksyetylowanego alkilosiarczanu o wzorze R-0/C2H40/n S03X, gdzie .R jest rodnikiem alkilowym frakcji C10 -C16, „n" wynosi srednio 2-4, a „X" stanowi kation sodowy,potasowy, amonowy lub etanoloaminowy. Koncentrat ten w postaci 3—6% roztworu wodnego stosuje sie do otrzymywania piany o liczbie spienienia 10—1000.W celu otrzymania piany o odpowiedniej trwalosci i spienieniu, do koncentratów zawierajacych oksyetylo- wane alkilosiarczany wprowadza sie alkohol tluszczowy frakcji C10-C16, który spelnia role stabilizatora piany.Dodatek stabilizatora wynosi okolo 10-30% wagowych w stosunku do zawartosci oksyetylowanego alkilosiar¬ czanu.Wzgledy uzytkowe wymagaja, aby koncentraty pianotwórcze charakteryzowaly sie odpowiednia wydaj¬ noscia piany, na przyklad dla otrzymania 1 m3 piany o liczbie spienienia 15, zuzycie koncentratu winno wynosic 2-3 kg. Wynika stad potrzeba wytwarzania koncentratów zawierajacych okolo 20% wagowych srodka pieniace¬ go. Wystepuja wówczas trudnosci w uzyskaniu koncentratu w postaci jednorodnej cieczy, zwlaszcza w tempera¬ turze ponizej 0°C, poniewaz zawartosc srodka pieniacego i stabilizatora jest wielokrotnie wyzsza od stezenia krytycznego, co z kolei sprzyja rozwarstwianiu sie koncentratu, wzglednie wytracaniu sie z niego osadów.W obu tych przypadkach wydziela sie z koncentratu przede wszystkim stabilizator piany, a w dalszej kolej¬ nosci substancja pieniaca. Jest oczywiste, ze wlasnosci pianotwórcze koncentratu ulegaja w tych warunkach pogor¬ szeniu - na przyklad trwalosc piany okreslana czasem, w którym wydziela sie z niej 50% fazy cieklej, zmniejsza sie nawet kilkakrotnie.Znany sposób podwyzszenia trwalosci koncentratów pianotwórczych polega na wprowadzeniu do ich receptury rozpuszczalników organicznych w ilosci przekraczajacej zawartosc substancji pieniacej, a takze zawar¬ tosc wody 3—4 krotnie.Wymieniony sposób nie daje jednak efektu w pelni zadowalajacego. Koncentraty zawierajace okolo 60% rozpuszczalnika organicznego sa palne, co stwarza zagrozenie przy ich stosowaniu i przechowywaniu. Ponadto znaczna ilosc rozpuszczalnika organicznego, którym czesto sa niskoczasteczkowe alkohole alifatyczne lub inne rozpuszczalniki polarne, obniza liczbe spienienia i trwalosc piany.2 78721 Celem wynalazku jest wyeliminowanie wspomnianych niedogodnosci znanych koncentratów pianotwór¬ czych opartych na bazie soli oksyetylowanego alkilosiarczanu. Dla osiagniecia tego celu postawiono zadanie opracowania sposobu wytwarzania koncentratu pianotwórczego, który charakteryzowalby sie stabilnoscia w temperaturze ponizej -5°C, zawierajac jednoczesnie 15-20% srodka pieniacego przy stosunku wody do roz¬ puszczalnika organicznego nie nizszym niz 1 : 2,5.Stwierdzono, ze cel ten mozna osiagnac stosujac do wytwarzania koncentratu mieszanine cykloheksanolu, glikolu etylenowego i alkoholu alifatycznego Ct —C4f korzystnie butanolu.Wedlug wynalazku koncentrat pianotwórczy wytwarza sie w ten sposób, ze 15—35 czesci wagowych alkoholu alifatycznego Ci—C4, 5—15 czesci wagowych cykloheksanolu i 5—10 czesci wagowych glikolu etyleno¬ wego miesza sie do uzyskania klarownego roztworu. Nastepnie rozpuszcza sie w nim 1—5 czesci wagowych alkoholu tluszczowego frakcji C10—C16 i 15—25 czesci soli oksyetylowanego alkilosiarczanu, po czym wprowa¬ dza sie 25-45 czesci wody ogrzanej do okolo 40-60°C i miesza do uzyskania koncentratu w postaci klarownej cieczy, W przypadku gdy dysponuje sie kwasem oksyetyloalkilosiarkowym, a nie jego sola, koncentrat wytwarza sie zmieniajac kolejnosc poszczególnych operacji w sposób nastepujacy: do mieszaniny podanych wyzej rozpusz¬ czalników organicznych, w której rozpuszczono alkohol tluszczowy, wprowadza sie rozpuszczone w 25—45 czesciach wody wodorotlenki sodu, potasu, amoniak lub etanoloamine, wziete w ilosci stechiometrycznie równo¬ waznej 15—25 czesciom wagowym srodka pieniacgo. Do otrzymanej w ten sposób mieszaniny dozuje sie przy ciaglym mieszaniu w temperaturze 30—50°C kwas oksyetyloalkilosiarkowy, az do osiagniecia pH = 6,5—7,5.Gasniczy koncentrat pianotwórczy otrzymany sposobem wedlug wynalazku ma postac klarownej cieczy nie rozwarstwiajacej sie podczas przechowywania w temperaturze ponizej -5°C przez okres kilkunastu dni. Dzieki zawartosci wody, wynoszacej srednio od 0,4 do 1 ilosci rozpuszczalnika organicznego, ulegla obnizeniu palnosc koncentratu.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykladach wykonania.Przyklad 1. Do mieszalnika o pojemnosci 150 I zaopatrzonego w mieszadlo mechaniczne i wezownice wprowadza sie 25 kg butanolu, 10 kg cykloheksanolu i 5 kg glikolu etylenowego. Po wymieszaniu roztworu dodaje sie do niego 2,5 kg alkoholu laurylowego i miesza do calkowitego rozpuszczenia. Nastepnie wprowadza sie w sposób ciagly 18 kg soli sodowej alkilosiarczanu frakcji C12-C14 oksyetylowanego 3 molami tlenku ety¬ lenu o ciezarze czasteczkowym 430 i miesza przez okolo 10 minut do uzyskania jednorodnego roztworu, po czym dodaje sie 36 kg wody o temperaturze 50° C i miesza az do calkowitego sklarowania roztworu.Otrzymany koncentrat posiada temperature metnienia —9°C i zachowuje postac klarownej cieczy podczas przechowywania w temperaturze -6°C w okresie kilkunastu dni.Przyklad 2. Do mieszalnika, w którym znajduje sie roztwór rozpuszczalników organicznych i alkoholu tluszczowego w ilosciach podanych w przykladzie 1, oprowadza sie 1,675 kg wodorotlenku sodowego rozpusz¬ czonego w 36 kg wody. Nastepnie przy ciaglym mieszaniu dodaje sie kwas oksyetyloalkilosiarkowy o ciezarze czasteczkowym 408, utrzymujac przez caly czas temperature mieszaniny reakcyjnej w wysokosci 40°C.Dozowanie kwasu oksyetyloalkilosiarkowego przerywa sie w chwili gdy mieszanka osiagnie ph = 7,5.Otrzymany koncentrat posiada identyczne parametry jak koncentrat z przykladu 1. PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania gasniczego koncentratu pianotwórczego, zawierajacego jako srodek pieniacy sól oksyetylowanego alkilosiarczanu o wzorze R—0/C2H40/nS03X, gdzie R stanowi rodnik alkilowy Cl0~Ci6, „n" wynosi 2—4, a „X" oznacza kation sodowy, potasowy, amonowy lub etanoloaminowy, a jako stabilizator piany alkohol tluszczowy frakcji Ci0—C16, znamienny tym, ze miesza sie do uzyskania klarownego roztworu 15—35 czesci wagowych alkoholu alifatycznego C!-C4, korzystnie butanolu, 5-15 czesci wagowych cykloheksanolu i 5—10 czesci wagowych glikolu etylenowego, nastepnie w tym roztworze rozpuszcza sie kolejno 1-5 czesci wagowych stabilizatora piany i 15-25 czesci srodka pieniacego, po czym dodaje sie 25—45 czesci wody o tem¬ peraturze okolo 40°C i miesza do uzyskania koncentratu pianotwórczego w postaci klarownej cieczy.

2. Sposób,.znamienny tym, ze do roztworu rozpuszczalników organicznych zawierajacych stabilizator piany którym jest alkohol tluszczowy frakcji C10-C16 wprowadza sie rozpuszczone w 25-45 czesciach wagowych wody wodorotlenki sodu, potasu, amoniak lub etanoloamine wziete w ilosci stechiometrycznie równowaznej 15-25 czesciom wagowym srodka pieniacego, a nastepnie przy ciaglym mieszaniu dozuje sie kwas oksyetyloalki¬ losiarkowy o wzorze R-0/C2H40/nS03H o znaczeniu R i n jak w zastrzezeniu 1 az do osiagniecia pH = 6,5-7,5 utrzymujac przez caly czas w mieszaninie reakcyjnej temperature 30°-50°C. Prac. Poligraf. UP PRL. zam. 2580/75 naklad 120+18 Cena 10 zl PL PL