Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.04.1974 i Opis patentowy opublikowano: 12.05.1975 77741 KI. 42a, 15 MKP G01p5/10 ¦ czytelnia! f »! 1«« M 1 Twórcywynalazku: Eugeniusz Ciurzynski, Andrzej Plotek Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Duzych Maszyn Elektrycznych „Ema-Dolmel", Wroclaw (Polska) Czujnik termoelementowy do pomiaru sredniej predkosci przeplywu gazu Przedmiotem wynalazku jest czujnik termoelementowy do pomiaru sredniej predkosci przeplywu gazu w przestrzeni swobodnej oraz w waskich kanalach o malym polu przekroju.Znane dotychczas rozwiazania czujników do pomiaru sredniej predkosci przeplywu gazu, w tym czujników termoelementowych polaczonych z grzejnikiem, których przykladem jest termoanemometr podgrzewany pra¬ dem stalym, nie spelniaja wymagan stawianych czujnikom instalowanym na stale na przyklad w maszynach elektrycznych, gdyz uniemozliwiaja wykonanie czujników z rozrzutem technologicznym mniejszym od 5%, a ponadto ograniczaja mozliwosc ich dalszej miniaturyzacji, co w zwiazku z umieszczeniem czujników w waskich kanalach ma decydujace znaczenie. Niedogodnoscia jest równiez to, ze mocowanie grzejnika na zewnatrz rurki za pomoca lakieru powoduje asymetrie powierzchni walcowej, skutkiem czego przy obrocie czujnika wokól jego osi podluznej wyniki pomiaru zmieniaja sie w znacznych granicach. Zasilanie izolowanego od termoelementu grzejnika pradem stalym wymaga doprowadzenia do czujnika czterech przewodów, co przy kilkuset czujnikach instalowanych w duzych maszynach stwarza dodatkowe trudnosci przy wyprowadzaniu przewodów z maszyny.Celem wynalazku jest opracowanie zminiaturyzowanego czujnika o zmniejszonej liczbie przewodów zasilajacych i konstrukcji eliminujacej blad powstajacy przy obrocie czujnika wokól jego osi podluznej przy równoczesnej mozliwosci wykonywania czujników z minimalnym rozrzutem technologicznym.Istota wynalazku polega na tym, ze grzejnik czujnika termoelementowego umieszczony jest wewnatrz rurki miedzianej stanowiacej jedna z termoelektrod, przy czym jeden koniec czujnika podlaczony jest poprzez spoine goraca termoelementu do termoelektrody miedzianej wykorzystywanej jako jeden z przewodów zasilajacych grzejnik. "* Zaleta czujnika wedlug wynalazku jest znaczne uproszczenie technologii wykonania i wyeliminowania bledów powstajacych przy obrocie czujnika wokól osi podluznej dzieki umieszczeniu grzejnika wewnatrz rurki.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykladzie wykonania na rysunku stanowiacym przekrój osiowy czujnika.Czujnik termoelementowy wedlug wynalazku sklada sie z dwóch termoelektrod, z którychjedna stanowi konstantanowy przewód 1 z umieszczonym na nim grzejnikiem 2 nawinietym spiralnie z drutu oporowego o sta-1 ~n n\ lyin wspólczynniku temperaturowym rezystancji zalanym warstwa izolacji zywicy epoksydowej 3, a druga ter- moelektrode czujnika stanowi miedziana rurka 4, wewnatrz której umieszczony jest i wklejony za pomoca zywicy epoksydowej grzejnik 2 wraz z przewodem konstantanowym 1. Na koncu rurki 4 znajduje sie kulista spoina 5, stanowiaca goraca spoine termoelementu, poprzez która przylaczony jest jeden koniec grzejnika 2 do rurki miedzianej 4.Polaczeniami lutowanymi 6, zarówno rurka miedziana 4' jak i grzejnik 2 podlaczone sa do odpowiednich przewodów wyprowadzonych na zewnatrz czujnika.Przewody 7 czujnika polaczone sa z termoelektrodami 1f 4 w ten sposób, ze jeden przewód przylutowany jest polaczeniem lutowanym 6 do rurki miedzianej 4, a drugi — polaczony jest bezposrednio z przewodem kon¬ stantanowym 1, stanowiac jego przedluzenie.Do zasilanego pradem przemiennym grzejnika 2 podlaczony jest tylko jeden przewód zasilajacy 8 poprzez polaczenie lutowane. 6, jako drugi natomiast przewód zasilajacy grzejnik 2 wykorzystano przewód 7, przylutowa¬ ny do rurki miedzianej 4 z wykonana na jej koncu spoina kulista 5 poprzez która przylaczony jest do rurki miedzianej 4 drugi koniec grzejnika 2.Uchwyt izolacyjny 9/ w którym osadzony jest za pomoca zywicy epoksydowej, jeden koniec rurki miedzia¬ nej 4 pozwala na zamocowanie czujnika w scianie kanalu przystosowanego do przeplywu gazu. PL PL