Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.01.1975 75868 KI. 5b, 7/02 MKP E21c7/02 C LY.TELNIA Urzedu Patentowego Polskii) IzoccTpBSfth t| U ?.'ej Twórcy wynalazku: Andrzej Iwan, Henryk Bober Uprawniony z patentu tymczasowego: Zaklady Konstrukcyjno-Mechanizacyjne Przemyslu Weglowego, Gliwice (Polska) Urzadzenie do usuwania zwiercin Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do usuwania zwiercin z otworów wierconych pionowo lub skosnie sposobem obrotowym.Znane jest urzadzenie do usuwania zwiercin skladajace sie ze zbiornika o ksztalcie cylindrycznym wykonanego z elastycznego materialu usztywnionego sprezyna. Zbiornik ten jest polaczony z centryczna tuleja, hamulcem szczekowym i pretami ograniczajacymi, które sluza do ustalenia zbiornika pod stropem podczas cyklu roboczego zerdzi wiertniczej. Zwierciny powstajace w czasie wykonywania otworów wpadaja do zbiornika i sa okresowo usuwane po jego napelnieniu.Zasadnicza wada tego urzadzenia jest ograniczona jego pojemnosc, a w zwiazku z tym zachodzi koniecz¬ nosc czestego usuwania zwiercin ze zbiornika. Powiekszenie zbiornika utrudniloby tylko prace urzadzenia wiertniczego i obslugi przez stopniowe zwiekszanie sie jego ciezaru w miare napelniania zbiornika.Celem wynalazku bylo wykonanie urzadzenia do ciaglego usuwania zwiercin w trakcie jego pracy.Cel ten zrealizowano przez polaczenie znanego wentylatora promieniowego z uszczelnieniem elastycznym i hamulcem szczekowym. W trakcie opracowywania wynalazku stwierdzono, ze urzadzenie to mozna by zastoso¬ wac nie tylko do wiertarek recznych, ale takze do wiertarek z posuwem mechanicznym do wykonywania otworów o wiekszych glebokosciach. Urzadzenie to zamontowane na kolumnie prowadzacej wiertarke pozwala na zastosowanie wentylatora wiekszej wydajnosci, z którym jest polaczona przekladnia wysokosci obrotów w miejsce hamulca, koniecznego przy uzyciu wiertarek recznych.Szczególna zaleta urzadzenia jest natychmiastowe i ciagle usuwanie zwiercin poza obreb stanowiska roboczego. Taki sposób dzialania nie powoduje wzrostu jego ciezaru i umozliwia ciaglosc pracy.Przedmiot wynalazku, w zastosowaniu do wiertarek recznych, przedstawiony jest na rysunku, gdzie fig. 1 obrazuje urzadzenie w widoku z góry nalozone na zerdz wiertnicza, a fig. 2 —jego czesciowy przekrój podluzny, a fig. 3 wiertarke wedlug wynalazku.Urzadzenie wedlug wynalazku sklada sie z wentylatora 1 polaczonego od czola z elastycznym uszczel¬ nieniem 2. Z przeciwnej strony wentylatora przymocowany jest hamulec szczekowy 3. Wentylator zawiera króciec 4 z zamocowanym na nim przewodem 5. Przed przystapieniem do pracy urzadzenie zaklada sie na zerdz wiertnicza 6 i rozpoczyna wiercenie. Poprzez nacisk zerdzi wiertniczej 6 elastyczne uszczelnienie 2 wentylatora 12 75868 przylega do stropu nie pozwalajac na rozsypywanie sie zwiercin na stanowisku roboczym. Hamulec szczekowy 3 ogranicza mozliwosc opadniecia urzadzenia wzdluz zerdzi wiertniczej 6. Przesuwanie urzadzenia nastepuje w miare poglebienia sie wykonywanego otworu przy nacisku elastycznego uszczelnienia 2 za posrednictwem zerdzi wiertniczej 6. Zwierciny przechodza wzdluz zerdzi wiertniczej 6 i sa przekazywane za pomoca lopatek 7 wentylatora 1 poprzez wylotowy króciec 4 i przewód 5 do miejsca ich odbioru.Urzadzenie przystosowane do wiercenia wiertarka z posuwem mechanicznym rózni sie jedynie tym, ze zamiast hamulca 3 zawiera przekladnie. Spowodowane to jest odmiennym sposobem zamocowania urzadzenia, co przedstawiono na fig. 3, gdzie wykorzystujac konstrukcje nosna jaka jest kolumna 8 wiertarki 9 zamocowano na niej wentylator ls, pod stropem, który powoduje ustalenie zerdzi wiertniczej 6 i usuwanie zwiercin.Ustawienie wentylatora 1 usuwajacego zwierciny odbywa sie mechanicznie równoczesnie z kolumna 8 za pomoca urzadzenia rozpierajacego 10. PL PL