Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.01.1975 75661 KI. 74b, 3 Twórca wynalazku: Eugeniusz Kuzma Uprawniony z patentu tymczasowego:Naukowo-Produkcyjne Centrum Pólprzewodników (Instytut Technologii Elektronowej), Warszawa (Polska) Uklad elektryczny do sygnalizacji wzrostu temperatury Przedmiotem wynalazku jest uklad elektryczny do sygnalizacji wzrostu temperatury, który moze byc stosowany miedzy innymi jako urzadzenie sygnalizacji pozarowej.W dotychczas znanych ukladach sygnalizacji wzrostu temperatury jako czujniki stosowano zwykle termistory o ujemnym temperaturowym wspólczynniku rezystancji. Ich wadami jest niemozliwosc odróznienia sygnalu wzrostu temperatury od sygnalu wywolanego przez ewentualne zwarcie elektryczne w obudowie czujnika, stosunkowo mala czulosc i koniecznosc stosowania czulych przekazników lub ewentualnie wzmacnia¬ czy.Celem wynalazku jest usuniecie powyzszych wad, a zadaniem wynalazku opracowanie ukladu elektryczne¬ go do sygnalizacji wzrostu tempeatury, a w szczególnosci odróznienie i wskazanie falszywego alarmu wywolanego ewentualnym zwarciem w obudowie czujnika.Zadanie to zostalo osiagniete przez zbudowanie ukladu elektrycznego, w którym jako czujnik alarmowy zastosowano termistor o skoku rezystancji posiadajacy wlasciwosci spustowe. Termistor ten jest wlaczony w obwód zasilania szeregowo z przekaznikiem i rezystorem. Przy okreslonym wzroscie temperatury rezystancja termistora gwaltownie maleje, powodujac zadzialanie przekaznika, który wlacza urzadzenia alarmujace.Natomiast dodatkowy przekaznik o opóznionym zadzialaniu dzieki wykorzystaniu wlasciowsci spustowych termistora pozwala odróznic i zasygnalizowac alarm falszywy, wywolany ewentualnym zwarciem w obwodzie czujnika.Taki uklad pozwala na stosowanie malo czulych przekazników energetycznych, mogacych bezposrednio wlaczyc urzadzenie alarmujace i przeciwpozarowe sygnalizujac falszywe sygnaly wywolane ewentualnym zwarciem w obwodzie czujnika. Odznacza sie on prostota ukladowa, duza czuloscia na zmiany wzrostu temperatury zadzialania.Wynalazek zostanie blizej objasniony na przykladzie wykonania, przedstawionym na rysunku, gdzie fig. 1 przedstawia schemat ideowy ukladu elektrycznego, a fig. 2 wykres charakterystyki napieciowo pradowej czujnika dla temperatur otoczenia i zadzialania ukladu.W normalnej temperaturze otoczenia natezenie pradu plynacego przez termistor o skoku rezystacji 1 jest male okreslone przez polozenie punktu pracy Al na charakterystyce napieciowo-pradowej termistora (fig. 2).2 75661 Przy wzroscie temperatury do okreslonej wartosci (np. do 40°C) punkt pracy przeskakuje w polozenie A2 i prad plynacy przez termistor 1 (fig. 1) gwaltownie rosnie. Wzrost pradu powoduje zadzialanie przekaznika 2. Zestyki 3 przekaznika2 zostaja zwarte, powodujac wlaczenie do obwodu zasilania uzwojenie przekaznika 4. Rozwieraja sie wtedy zestyki 5 przekaznika 4 wlaczajac w szereg z termistorem 1 rezystor 6. Wartosc rezystancji rezystora 6 jest tak dobrana ze nastepuje przeskok punktu pracy termistora na charakterystyce napieciowo-pradowej (fig. 2) do punktu A3. Natezenie pradu plynacego przez termistor gwaltownie maleje i przekaznik 2 (fig. 1) puszcza.Natomiast przekaznik 4 trzyma nadal dzieki zwartym zestykom 7 tegoz przekaznika. W rezultacie poprzez zwarte zestyki 8 przekaznika 2 i 9 przekaznika 4 zostaje uruchomione urzadzenie alarmowe.W przypadku zaistnienia zwarcia w obwodzie czujnika termistorowego nastepuje, tak jak przy wzroscie temperatury, zadzialanie przekazników 2 i 4. Jednakze w tym przypadku pomimo wlaczenia rezystora 6 przekaznik 2 nie puszcza, w rezultacie poprzez zwarte zestyki 10 przekaznika 2 i U przekaznika 4 zostaje uruchomione urzadzenie sygnalizujace zwarcie.Kondensator 12 w przedstawionym ukladzie sluzy do uzyskania czasowego opóznienia zadzialania przekaznika 4, koniecznego dla prawidlowej pracy urzadzenia.Wartosc temperatury zadzialania reguluje sie przez zmiane napiecia zródla zasilania 13. PL