Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 23.12.1974 75553 KI. 42r3, 5/00 MKP G05f 5/00 CZYTELNIA Urzedu Patentowen- Polskiej lMCTtW|:'*l !¦¦ , Twórcawynalazku: Boguslaw Dubowik Uprawniony z patentu tymczasowego: Przemyslowy Instytut Automatyki i Pomiarów Oddzial w Lodzi, Lódz (Polska) Sposób stabilizacji spoczynkowego punktu pracy calkujacego wzmacniacza operacyjnego Przedmiotem wynalazku jest sposób stabilizacji spoczynkowego punktu pracy calkujacego wzmacniacza operacyjnego wchodzacego w sklad ukladu regulacji obiektów inercyjnych, zwlaszcza w ukladzie regulatora predkosci obrotowej silnika elektrycznego.Stabilizacja spoczynkowego punktu pracy calkujacego wzmacniacza operacyjnego jest konieczna dla za¬ pewnienia szybkiego rozruchu regulowanego obiektu przy nastawianiu regulatora na wartosc minimalna i war¬ tosci bliskie minimalnej wielkosci regulowanej. Brak stabilizacji spoczynkowego napiecia wyjsciowego wzmacnia¬ cza, w chwili rozruchu moze byc przyczyna duzych przeregulowan, których likwidacja trwa bardzo dlugo ze wzgledu na niski poziom sygnalu zadajacego.Znany sposób stabilizacji spoczynkowego punktu pracy oparty na zasadzie kompensacji wplywu tempera¬ tury w ukladzie wzmacniacza symetrycznego stwarza niedogodnosci wynikajace z koniecznosci bardzo dokladne¬ go dobierania tranzystorów. Ponadto zjawisko starzenia elementów przebiegajacego róznie w róznych elementach prowadzi do rozchwiania koniecznej symetrii wzmacniacza. Wzmacniacze te wyposaza sie w urzadzenia zerujace, których regulacja jest. trudna ze wzgledu na duze stale czasowe sprzezenia calkujacego'i duze wzmocnienie wynikajace z braku sprzezenia zwrotnego z czlonu pomiarowego.Celem wynalazku jest wyeliminowanie niedogodnosci i wad znanego sposobu stabilizacji.Istota sposobu stabilizacji spoczynkowego punktu pracy calkujacego wzmacniacza operacyjnego wedlug wynalazku polega na tym, ze stosuje sie petle ujemnego sprzezenia zwrotnego laczaca wejscie wzmacniacza operacyjnego zjego wyjsciem poprzez dodatkowy wzmacniacz o dzialaniu progowym, przy czym obwód sprzezenia zwrotnego zalacza sie w stanie pracy spoczynkowej wzmacniacza operacyjnego przez zamkniecie styków zwiazanych funkcjonalnie z wylacznikiem glównym.Zaleta sposobu wedlug wynalazku jest mozliwosc stosowania niesymetrycznych wzmacniaczy operacyj¬ nych, niewymagajacych pracochlonnego dobierania tranzystorów i niewrazliwych na zmiany parametrów elemen¬ tów spowodowane starzeniem. Dzieki zastosowaniu ujemnego sprzezenia zwrotnego uzyskuje sie dobra stabiliza¬ cje spoczynkowego punktu pracy wzmacniacza operacyjnego.2 75 553 Uklad do stosowania sposobu stabilizacji wedlug wynalazku zostanie objasniony na przykladzie wykona¬ nia pokazanym na rysunku, który przedstawia schemat blokowy ukladu stabilizacji spoczynkowego punktu pracy wzmacniacza operacyjnego.Do wejscia We i wyjscia Wy niesymetrycznego calkujacego wzmacniacza operacyjnego 1 jest dolaczona petla ujemnego sprzezenia zwrotnego, zlozona z dodatkowego wzmacniacza tranzystorowego 2 o dzialaniu pro¬ gowym, wlaczonego swoim wejsciem do wyjscia Wy, a wyjsciem do wejscia We wzmacniacza operacyjnego 1 poprzez styki 3, których zalaczenie jest uzaleznione od wylaczenia wylacznika glównego. Dodatkowy wzmac¬ niacz tranzystorowy 2 dziala progowo na przyklad przez zastosowanie stalego lub zmiennego dzielnika napiecia 4. Przez regulacje napiecia progowego Up uzyskuje sie zadany, zblizony do napiecia progowego dodatkowego wzmacniacza 2, poziom napiecia wyjsciowego wzmacniacza operacyjnego 1 przy pracy spoczynkowej. PL PL