Pierwszenstwo: 28.01.1972 i(P. 153151) Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 17.02.1975 74822 KI. 81e,2 MKP B65g 15/34 CZYTELNIA Urredu Patentowego Twórcy wynalazku: Andrzej Decowski, Stanislaw Grajner, Stanislaw Badura Uprawniony z patentu tymczasowego: Glówny Instytut Górnictwa, Katowice (Polska) Tasma przenosnikowa odporna na przebicie Przedmiotem wynalazku jest tasma przenosnikowa odtpofrima ma iprzehitoie, iprcezinaiczoina do praenoiaiików transportujacych nosiwo w formie bryl o twardej strukturze i ostrych ikrawedziach.Znane tkaninowe tasmy .przenosnikowe pracujace w trudnych warunkach wystepujacych przy spada¬ niu duzych bryl urobku na tasme w miejscu nada- wy, wykazuja niewystarczajaca odpornosc na prze¬ bicia objawiajace sie przerywaniem rdzenia tasmy wzdluz osnowy. Jest to wynik malej wytrzymalosci watka przekladek, tworzacych rdzen tasmy.Wartosc wytrzymalosci watka stanowi okolo 50% wytrzymalosci osnowy, przenoszacej sily rozciagaja¬ ce tasme wzdluz jej osi. Wiekszej wytrzymalosci watku z wlókna tego samego gatunku z jakiego wy¬ konana jest osnowa, nie uzyska sie bez zmniejszenia ilosci nici osnowy przypadajacej na 1 cm szerokosci tkaniny, co pociaga za soba z kolei zmniejszenie wzdluznej wytrzymalosci tasmy. W celu powieksze¬ nia wytrzymalosci tasmy w przekroju poprzecznym do jej osi stosowane sa wiec dodatkowo specjalne przekladki posiadajace wzmocniony watek, w któ¬ rych osnowe stanowi znikoma ilosc nici, spelniaja¬ ca role zabezpieczenia nici watku przed rozsypa¬ niem sie.Przekladki tego typu z uwagi na wytrzymalosc i rodzaj wlókna, z którego sa obecnie robione, rów¬ niez nie zabezpieczaja w pelnym stopniu tasmy przed przebijaniem ich w czasie eksploatacji. Stosowane sa tez w tym celu wkladki stalowe, ulozone po- 15 20 25 30 przecznie do osi tasmy. Wzmacniaja one watek tas¬ my, lecz stwarzaja dodatkowe trudnosci technolo¬ giczne w procesie produkcyjnym, zwiazane z otrzy¬ mywaniem wlasciwej przyczepnosci gumy ze stala.Wkladki te usytuowane w pierwszej warstwie gu¬ my pod bieznikiem, maja tendencje do przecinania bieznika podczas wystepowania uderzen i wychodze¬ nia na zewnatrz tasmy, a oprócz tego przez skrajne ulozenie wzgledem pozostalych przekladek tkanino¬ wych nie wspólpracuja dobrze z nimi. Uzyskuje sie równiez w lym przypadku rózne sztywnosci po¬ przeczne tasmy przy dwukierunkowym jej zginaniu.Celem wynalazku jest nowa konstrukcja tasmy pirzenosairikprwej odpornej ma przebtiioiia, która usuwa wady i niedogodnosci eksploatacyjne stosowanych dotychczas tasm.Cel ten zostal osiagniety dzieki temu, ze w rdzeniu tkaninowym, poprzecznie do osi tasmy jest ulozony szklany kord, przenoszacy jedynie naprezenia po¬ przeczne i dzieki temu, ze sklejony jest poprzez warstwy gumy z przekladkami rdzenia. Zastosowa¬ nie tego rodzaju kordu o wytrzymalosci zblizonej do wytrzymalosci stali, bardziej elastycznego od stalowych wkladek, o wspólczynniku sprezystosci wdejkjszyim od wisipólczyinindka sjprezyjstosci pnze- kladiek omaz uniiieisziczonego w sirodikowym polo¬ zeniu w rdzeniu tasmy, zapewnia tasmie duza trwa¬ losc oraz elastycznosc poprzeczna i .podluzna.Glówna zaleta tak wykonanej tasmy jest mozli¬ wosc zastosowania jej w transporcie tasmowym, 7482274822 pracujacym w ciezkich warunkach, a wiec we wszelkich kopalniach glebinowych i odkrywkowych, w których transportuje sie urobek o róznej granula¬ cji i ostrych krawedziach.Tasma przenosnikowa wedlug wynalazku, dzieki wyposazeniu jej w kord wlókna .szklanego latwo sklejajacego sie z guma, zapewnia jej wysoka wy¬ trzymalosc polaczen mechanicznych, co jest istotne, a jednoczesnie zaleta, przy laczeniu ze soba odcin¬ ków tasmy.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, który przedstawia tasme w przekroju poprzecznym.Tasma sklada ,sie z biezników 1, wykonanych z gu¬ my lub polichlorku winylu, których grubosc moze byc dowolnie dobierana i które sa przyklejone do rdzenia tasmy, utworzonego z przekladek 2 tkani¬ nowych. Przekladki te moga byc wykonane z wló¬ kien celulozowych lub syntetycznych. Zaleca ,sie, aby liczba ich byla parzysta, dla umozliwienia równego podzialu rdzenia na dwie równe pod wzgledem 10 15 sztywnosci czesci. Miedzy przekladkami 2 stanowia¬ cymi rdzen tasmy, ulozona jest warstwa szklanego kordu 3 o wysokiej wytrzymalosci, przy czym kord ten moze byc kladziony luzem lub w postaci prze¬ kladki, powiazany nicmi tego samego rodzaju co nici przekladek, zapewniajacymi utrzymanie go w jednej warstwie. Tak zbudowany rdzen, jest wytrzy¬ malszy na naprezenia rozciagajace, powstajace w plaszczyznie poprzecznej do osi tasmy i wplywa równiez na zwiekszenie jej odpornosci na napreze¬ nia zginajace, które powstaja na przenosniku przy formowaniu tasmy zblizonej ksztaltem do koryta. PL