Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.01.1975 74485 KI. 21c,39/01 21c,29 MKP HOlh 41/00 HOlh 19/OflL CZYTELNIA Twórca wynalazku: Gabriel Kozlowski Uprawniony z patentu tymczasowego: Gabriel Kozlowski, Warszawa (Polska) Lacznik obwodów elektrycznych zwlaszcza stacyjki pojazdów samochodowych Wynalazek dotyczy lacznika obwodów elektrycz¬ nych zwlaszcza do stacyjki pojazdów samochodo¬ wych, który zalacza lub rozlacza obwody indukcyj¬ ne, jak cewka zaplonowa itp. Znane laczniki obwo¬ dów elektrycznych, w których w nieruchomej pod¬ stawie kontaktowej osadzone sa trwale styki kon¬ taktowe, laczone przez dociskanie do ich powierz¬ chni czolowych styków kontaktowych zamocowa¬ nych do elementu obrotowego lacznika obwodów, posiadaja te wade, ze nie zapewniaja przy odlacze¬ niu obwodu natychmiastowego przerwania i zga¬ szenia luku, co powoduje opalanie lukiem styków kontaktowych, a tym samym skrócenie okresu ich trwalosci oraz niezawodnosci dzialania lacznika.Znane sa równiez laczniki obwodów elektrycznych z nieruchoma podstawa kontaktowa, zawierajaca styki kontaktowe, w których zalaczanie lub rozla¬ czanie obwodów elektrycznych nastepuje przez spre¬ zyscie osadzone w elemencie obrotowym lacznika styki, np. w postaci kolków, kulek, rolek itp. ele¬ mentów. Tego rodzaju znane rozwiazania laczników charakteryzuja sie skomplikowana budowa oraz nie¬ korzystnymi duzymi wymiarami geometrycznymi, co wyklucza mozliwosc stosowania ich w malej przestrzeni i na malej powierzchni, np. w tablicy rozdzielczej pojazdu samochodowego.Celem niniejszego wynalazku jest usuniecie wy¬ mienionych niedoskonalosci i wad znanych rozwia¬ zan technicznych przez opracowanie nowego roz¬ wiazania konstrukcyjnego lacznika obwodów elek- 15 20 trycznych wymienionego rodzaju, które zapewni wlasciwe zalaczenie i rozlaczenie obwodów elek¬ trycznych oraz niezawodnosc dzialania lacznika.Zadanie to zostalo rozwiazane wedlug wynalazku w ten sposób, ze we wglebieniu plaszczyzny czolo¬ wej nieruchomej podstawy kontaktowej zawieraja¬ cej trwale zamocowane styki kontaktowe, osadzo¬ na jest kulka, po której zeslizguje sie ramie zwory, co powoduje natychmiastowe rozlaczenie obwodów oraz przerwanie i zgaszenie luku, niezaleznie od predkosci obrotowej wlacznika elementu obrotowe¬ go lacznika, przy czym kulka jest tak usytuowana na plaszczyznie nieruchomej podstawy kontaktowej, ze po wylaczeniu obwodów zapewnia staly odstep pomiedzy krawedziami zwory a stykami kontakto¬ wymi.W wyniku rozwiazania konstrukcyjnego bedacego przedmiotem wynalazku nieoczekiwanie uzyskano nowy efekt techniczny, polegajacy na niezawodno¬ sci lacznika obwodów elektrycznych. Dodatkowa za¬ leta lacznika wg wynalazku jest jego trwalosc, pro¬ sta konstrukcja oraz niski koszt wytwarzania.Przedmiot wynalazku, w przykladowym jego wy¬ konaniu, zostal uwidoczniony na rysunku. Fig. 1 przedstawia przekrój lacznika obwodów elektrycz¬ nych w plaszczyznie pionowej, przechodzacej przez os styku elektrycznego i kulki, fig. 2 widok z góry nieruchomej podstawy kontaktowej lacznika wraz ze zwora po zdjeciu nasady obrotowej oraz sprezy¬ ny, przy czym w przedstawionym widoku zwora 7448574485 3 laczy dwa styki kontaktowe, fig. 3 ilustruje poloze¬ nie zwory na podstawie kontaktowej po rozlaczeniu obwodów elektrycznych.Jak uwidoczniono na rysunku przedmiot wyna¬ lazku sklada sie z obrotowej glowicy 1 polaczonej z nieruchoma podstawa kontaktowa 2, za pomoca dowolnego elementu zlacznego 3. We wglebieniu glowicy 1 miesci sie osadzona na prowadniku 4 wie- loramlenna zwora 5, która dociskana jest dowolnym elementem sprezystym 6 do podstawy kontaktowej 2. W podstawie kontaktowej 2 sa trwale zamoco¬ wane styki kontaktowe 7 oraz osadzona jest we wglebieniu kulka 8 usytuowana na plaszczyznie podstawy 2 w miejscu zapewniajacymi po wlaczeniu obwodów staly odstep a miedzy krawedziami ra¬ mion zwory 5 a stykami kontaktowymi 7.Dzialanie lacznika obwodów elektrycznych we¬ dlug wynalazku jest nastepujace. Jak przedstawio¬ no na fig. 2 jedno ramie zwory '5 jest docisniete do kulki 8 a pozostale ramiona zwory 5 przez do¬ cisk na styki kontaktowe 7 lacza obwód indukcyjny z zasileniem. Po przekreceniu w lewo wlacznika po¬ wodujacego obrót glowicy 1 z osadzona w niej zwo¬ ra 5 jedno jej ramie zeslizguje sie po kulce 8 z pred¬ koscia wieksza od predkosci oibrotowej wlacznika rozlaczajac natychmiast olbwód indukcyjny i zasi¬ lania. W tym polozeniu ustala zadany ddstep pomiedzy krawedziami zwory 5 a stykami kontaktowymi 7 uniemozliwiajac zalacze¬ nie obwodów. PL