Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 31.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 10.09.1975 73193 KI. 74d,,l/07 MKP G08g 1/07 CZYTELNIA Urzedu Patentowego P i 'R| Hzec7vpo$fic!ta] Ludne) Twórcy wynalazku: Walerian Gruszczynski, Krzysztof Koszewski, Marian Ligmanowski, Henryk Wierzba Uprawniony z patentu tymczasowego: Politechnika Gdanska, Gdansk (Polska) Uklad do wlaczania swiatel sygnalizacji ulicznej Przedmiotem wynalazku jest uklad do wlaczania swiatel sygnalizacji ulicznej, który moze realizowac dowolny program zapalania swiatel.Znane uklady do wlaczania swiatel sygnalizacji ulicznej, przystosowane do realizacji stalego próg- 5 ramu, maja strukture dostosowana do scisle okres¬ lonej sekwencji swiatel. Na przyklad w przypadku kolejnosci zapalania swiatel w jednym cyklu syg¬ nalizacji — zielone, zólte, czerwone i zólte, zielone stosuje sie uklad o jednym wejsciu i trzech wyjs- 10 ciach, zlozony z zestyków trzech przekazników.Wejscie ukladu jest polaczone przez zestyk roz- wierny przelacznika pierwszego przekaznika z prze¬ lacznikiem drugiego przekaznika w^ ten sposób, ze przez jego zestyk rozwienny jest polaczone z wyjs- 15 ciem dla swiatla zielonego, a przez jego zestyk zwiemy z wyjsciem dla swiatla zóltego. Przez ze¬ styk zwiemy wymienionego przelacznika pierwszego przekaznika wejscie jest polaczone z wyjsciem dla swiatla czerwonego, przy czym wyjscie to przez ze- 20 styk zwiemy trzeciego przekaznika jest polaczone z wyjsciem dla swiatla zóltego.Niedogodnoscia znanych ukladów jest to, ze rea¬ lizacja zmienionej sekwencji zapalania swiatel wy¬ maga dokonania przelaczen w ukladzie. Realizacja 2s zmienionej sekwencji wymaga bowiem innej kolej¬ nosci wlaczania i wylaczania przekazników ukladu, co oznacza koniecznosc dostosowania ukladu steru¬ jacego tymi przekaznikami do danej sekwencji za¬ palania swiatel. Istniejase rozwiazania nie ca wiec 30 uniwersalne, ale przystosowane do okreslonego pro¬ gramu. Zmiana programu wymaga dokonania indy¬ widualnych dla danych warunków przeróbek, zwlaszcza w sterowaniu ukladu, które sa zalezne od programu. Na przyklad w opisanym ukladzie przy realizacji sekwencji wlaczania swiatel — zielone, zólte, czerwone, czerwone i zólte, zielone, wlaczany jest najpierw przekaznik drugi, potem pierwszy, na¬ stepnie wylaczony drugi, wlaczony trzeci, wylaczony pierwszy, wylaczony trzeci. Jezeli uklad ma zapew¬ nic wlaczenie swiatel — czerwone, czerwone i zól¬ te, zielone, zólte, wówczas zestyki zwiemy i roz- wierny przelacznika pierwszego przekaznika nalezy zamienic miejscami. Zasadniczej zmianie ulega jed¬ nak sterowanie przekaznika ukladu, które powinno odbywac sie wedlug kolejnosci. Wlaczany przekaz¬ nik trzeci, wlaczony pierwszy, wylaczony trzeci, wylaczony drugi, wlaczony drugi, wylaczony pierw¬ szy, wylaczony przekaznik drugi.Celem wynalazku jest opracowanie ukladu do wlaczania swiatel sygnalizacji, który bylby dosto¬ sowany do realizacji dowolnej sekwencji wlaczania swiatel, bez potrzeby dokonywania zmian polaczen elementów ukladu i przy zawsze jednakowej kolej¬ nosci wlaczania i wylaczania przekazników ukladu.Cel ten zostal osiagniety przez dolaczenie wejscia ukladu do punktu wspólnego^ przelacznika pierw¬ szego przekaznika, który przez jego zestyk zwiemy jest dolaczony do punktu wspólnego pierwszego przelacznika drugiego przekaznika, a przez jego ze- 73 19373193 3 styk rozw"erny polaczony jest z punktem wspólnym drugiego przelacznika drugiego przekaznika. Punkt wspólny pierwszego przelacznika drugiego przekaz¬ nika polaczony jest przez jego zestyk rozwierny z drugim wyjsciem, zas przez zestyk zwiemy pola- 5 czony jest z wyjsciem trzecim ukladu. Z kolei punkt wspólny drugiego przelacznika drugiego prze¬ kaznika polaczony jest przez jego zestyk zwiemy z punktem wspólnym pierwszego przelacznika oraz dolaczony jest przez zestyk rozwierny do punktu 10 wspólnego drugiego przelacznika trzeciego przekaz¬ nika. Punkt wspólny pierwszego przelacznika trze¬ ciego przekaznika dolaczony jest za posrednictwem jego zestyku rozwiernego do czwartego wyjscia, a przez zestyk zwiemy polaczony jest z wejsciem 15 piatym itd. przy czym purikt wspólny drugiego przelacznika przedostatniego przekaznika jest po¬ laczony przez jego zestyk rozwierny z pierwszym wyjsciem. Uzwojenie kazdego przekaznika jest po¬ laczone szeregowo z rezystorem dolaczonym do jed- l0 nego bieguna zródla napiecia. Do punktu wspólnego rezystora i uzwojen kolejnych przekazników z wy¬ jatkiem dwóch ostatnich dolaczone sa diody. Pozo¬ stale konce uzwojen przekazników i diod stanowia wejsciasterujace. 25 W przypadku impulsowego napiecia sterujacego do koncówek uzwojen przekazników stanowiacych wejscia sterujace dolaczone sa diody. Do punktu wspólnego uzwojenia i diody dolaczony jest zestyk zwiemy danego przekaznika, polaczony z drugiej 30 strony z biegunem zródla zasilania przekazników.Korzysci techniczne wynikajace z zastosowania wynalazku polegaja na uniwersalnosci ukladu, który bez zadnych zmian moze byc wykorzystany do rea¬ lizacji dowolnej sekwencji wlaczania swiatel, zgod- 35 nie z programem, przy czym kolejnosc wlaczania i wylaczania przekazników jest stala i nie zalezy od programu. Efekt ten osiaga sie przez dolaczenie wlasciwych lamp sygnalizacyjnych do poszczegól¬ nych wyjscukladu. 40 Przedmiot wynalazku jest pokazany w przykladzie wykonania na rysunku, przedstawiajacym schemat ukladu do wlaczania swiatel sygnalizacji ulicznej.Jak pokazano na rysunku, uklad zbudowany jest z pieciu przekazników Xi,Xs,...X5» których przelacz- 45 niki oznaczone sa przez xi,x*,...X5. Wejscie I ukladu dolaczone jest do punktu wspólnego przelacznika xi pierwszego przekaznika Xj. Punkt ten jest polaczony przez zestyk zwiemy z punktem wspólnym pierw¬ szego przelacznika x2 drugiego przekaznika X2, a przez zestyk rozwierny dolaczony jest do punktu wspólnego drugiego przelacznika xt drugiego prze¬ kaznika Xt Punkt wspólny pierwszego przelacznika x« drugiego przekaznika Xi polaczony jest poprzez jego zestyk rozwierny z drugim wyjsciem 2, zas S5 przez zestyk zwiemy polaczony jest z trzecim wyjs¬ ciem 3» Z kolei punkt wspólny drugiego przelacz¬ nika xj drugiego przekaznika X* polaczony jest przez zestyk zwiemy z punktem wspólnym pierwszego przelacznika x4 trzeciego przekaznika X* który za posrednictwem jego zestyku rozwiernego jest dola¬ czony do czwartego wyjscia 4, a przez jego zestyk zwiemy do piatego wyjscia 5. Punkt wspólny dru¬ giego przelacznika x2 drugiego przekaznika X2 jest dolaczony przez jego zestyk rozwierny do punktu 65 4 wspólnego drugiego przelacznika x3 trzeciego prze¬ kaznika X3 itd. Natomiast punkt wspólny drugiego przelacznika xi czwartego przekaznika X4 jest po¬ laczony przez jego zestyk rozwierny z pierwszym wyjsciem.Uzwojenie kazdego przekaznika Xi,X2,...X5 pola¬ czone jest szeregowo z rezystorem R dolaczonym do jednego bieguna zródla napiecia Do punktu wspól¬ nego polaczenia rezystorów R i uzwojen pierwszych trzech przekazników Xi,X2,Xs dolaczone sa diody D. Pozostale konce uzwojen przekazników Xi,X2,..., X5 i diod D stanowia wejscia sterujace II.Uklad wedlug wynalazku dziala w ten spocób, ze na poczatku cyklu dzialania sygnalizacji do zadnego z wejsc sterujacych II nie jest doprowadzone na¬ piecie i wobec tego wejscie I jest polaczone z pierw¬ szym wyjsciem 1.Nastepnie do wejsc sterujacych II doprowadza sie napiecia w takiej kolejnosci, ze najpierw dziala pierwszy przekaznik Xi, potem pierwszy i drugi przekaznik Xi i X2, pózniej tylko drugi przekaznik X2 z kolei drugi i trzeci przekaznik X2 i Xs itd.Dzieki temu w czasie cyklu dzialania wejscie I ukladu laczone jest poprzez przelaczniki przekaz¬ ników z kolejnymi wyjsciami 1,2,3,...,9 tego ukladu.Po zakonczeniu cyklu wszystkie dzialajace przekaz¬ niki zwalniaja i wejscie I ukladu zostaje ponownie polaczone z piewszym wyjsciem 1. PL PL