Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 15.04.1973 Opis patentowy opublikowano: 17.06.1974 70717 Kl.21a4, 74 MfCP HOlp S/14 Twórcawynalazku: Maciej Panecki Uprawniony z patentu tymczasowego: Przemyslowy Instytut Telekomunikagi, Warszawa (Polska) Uklad sprzezenia falowodu prostokatnego z symetryczna linia paskowa Przedmiotem wynalazku jest uklad sprzezenia falowodu prostokatnego z symetryczna linia paskowa, sluza¬ cy do kierunkowego próbkowania przenoszonych przez falowód prostokatny fal elektromagnetycznych i przez¬ naczony do pomiaru mocy generatorów bardzo wielkiej czestotliwosci, do pomiarów wspólczynnika fali stojacej w torze falowodowym tych generatorów oraz do kierunkowego wprowadzania do toru sygnalów b.w.cz. z urza¬ dzen zewnetrznych.Znane sa sprzegacze kierunkowe wykonywane w postaci dwu odcinków falowodu prostokatnego polaczo¬ nych ze soba elektrycznie przy pomocy pojedynczych szczelin sprzegajacych lub ukladów szczelin wycietych na szerszych lub wezszych sciankach falowodu. Stosowane sa równiez uklady sprzezenia falowodu z linia wspól¬ osiowa, utworzone przez petle przewodzaca wprowadzona do falowodu w sposób umozliwiajacy indukowanie w niej napiecia b.w.cz., proporcjonalnego do mocy fali elektromagnetycznej rozchodzacej sie w torze falowodo¬ wym w wybranym kierunku. Rozwiazania te cechuja sie w pierwszym wypadku duzymi wymiarami, ciezarem i kosztami a w przypadku ukladu z petla przewodzaca ograniczeniem dopuszczalnej wartosci sprzezenia do okolo 20 dB oraz rezonansowym charakterem przebiegu kierunkowosci w funkcji czestotliwosci.Celem wynalazku jest uzyskanie prostego sposobu kierunkowego próbkowania falowodowego toru mikrofa¬ lowego przenoszacego sygnaly elektromagnetyczne bardzo wielkiej czestotliwosci.Zadaniem zas wynalazku jest opracowanie zminiaturyzowanego ukladu sprzezenia falowodu prostokatnego z syrnetryczna linia paskowa o szerokopasmowej charakterystyce sprzezenia i kierunkowosci dla zakresu dluz¬ szych fal pasma mikrofalowego.Cel ten zostal osiagniety przez to, ze ekran linii paskowej przylegajacej do falowodu i zakonczonej przej¬ sciem na linie wspólosiowa, uformowany jest z folii metalowej z wycietym w niej rzedem szczelin sprzegajacych ustawionych skosnie do osi podluznej linii paskowej, natomiast przewód wewnetrzny tej linii umieszczony jest miedzy dwiema warstwami dielektryka o malych stratach w zakresie bardzo wielkich czestotliwosci, przy czym jeden jego koniec uksztaltowany zbieznym ostrzem, na które nalozona jest rozbieznie warstwa materialu po¬ chlaniajacego w ksztalcie trójkata, stanowiacego obciazenie dopasowujace sprzegacz kierunkowy, a przewody ekranujace linii paskowej zwarte sa ze soba elektrycznie, przy czym linia paskowa polaczona jest z falowodem1 70 717 prostokatnym mechanizmie za pomoca równomiernie na calym jej obwodzie rozmieszczonych srub lub nitów metalowych o najwiekszej dopuszczalnej odleglosci wzajemnej równej OJ dlugosci fali, odpowiadajacej naj¬ wiekszej czestotliwosci w pasmie pracy ukladu sprzezenia i stanowiacych równoczesnie wspomniane zwarcie elektryczne.Rozwiazanie ukladu sprzezenia wedlug wynalazku usuwa niektóre niedogodnosci i ograniczenia znanyeh rozwiazan, a w szczególnosci cechuje sie relatywnie malymi wymiarami, ciezarem i kosztami oraz umozliwia uzyskanie szerokiego zakresu wartosci sprzezenia, szerokopasmowej charakterystyki kierunkowosci i duzej wytrzymalosci mocowej.Uklad sprzezenia falowodu prostokatnego z symetryczna linia paskowa wedlug wynalazku uwidoczniony jest przykladowo na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia go w przekroju podluznym, przeprowadzonym w plaszczyznie równoleglej do szerszych scianek falowodu prostokatnego, fig. 2 - w przekroju poprzecznym, fig. 3 - w przekroju podluznym, przeprowadzonym w plaszczyznie równoleglej do wezszych scianek falowodu protokatnego, a fig. 4 pokazuje dopasowane w szerokim zakresie czestotliwosci obciazenie linii paskowej.Uklad sprzezenia falowodu prostokatnego z symetryczna linia paskowa wedlug wynalazku sklada sie z odcinka falowodu prostokatnego 1 z wycietym symetrycznie na wezszej sciance tego falowodu otworem 3 majacym ksztalt prostokatny. Od strony zewnetrznej falowodu 1 otwór 3 zamkniety jest symteryczna linia paskowa 2 zlozona z paska folii metalowej 4 zawierajaca wyciete ukosnie w niej szczeliny sprzegajace 5 i z warst¬ wy malostratnego dielektryka 6 stanowiacego osrodek propagacji fali elektromagnetycznej. Pomiedzy warstwa 6 i druga analogiczna warstwa dielektryka malostratnego 8 umieszczony jest wewnetrzny przewód 7 linii paskowej 2 wykonany równiez z folii metalowej. Z zewnatrz linia paskowa ekranowana jest metalowym przewodem ekra¬ nujacym 9 zawierajacym, wbudowany wen wtyk lub gniazdo wspólosiowe 10. W celu elektrycznego dopasowania ukladu sprzezenia falowodu prostokatnego z symetryczna linia paskowa w pasmie czestotliwosci pracy urzadze¬ nia, srodkowy przewód paskowy zakonczony jest zbieznie z jednej strony ostrzem 13 przechodzacym w rozbiez¬ nie nalozona warstwe materialu pochlaniajacego stanowiacego obciazenie 12, a z przeciwnej strony polaczony jest z wyjsciem wspólosiowym 10 sluzacym do wprowadzania lub wyprowadzania sygnalu b.w.cz., przy czym oby¬ dwa konce linii paskowej 2 zakonczone sa zwieraczami elektrycznymi b.w.cz. Dla zapobiezenia promieniowaniu przez uklad sprzezenia pola elektromagnetycznego w otaczajaca przestrzen na obwodzie otworu prostokatnego 3 rozmieszczone sa równomiernie sruby lub nity metalowe 11, przy czym odleglosci miedzy tymi elementami nie moga byc wieksze niz 0,1 dlugosci fali sygnalu o najwiekszej czestotliwosci przenoszonego przez uklad sprzeze¬ nia, a równoczesnie elementy te wykorzystywane sa w celu mechanicznego przymocowania linii paskowej 2 do falowodu prostokatnego 1 pobudzanego w podstawowym rodzaju pola Hi 0. PL PL