PL 70 560 Y1 2 Opis wzoru Przedmiotem wzoru uzytkowego jest znak punktu posredniego, zwlaszcza dla potrzeb wyznacza- nia deformacji terenu. Znak punktu posredniego przeznaczony jest do integracji niwelacji satelitarnej z precyzyjna niwelacja geometryczna. Glównym zastosowaniem znaku punktu posredniego bedzie mozliwosc uzupelnienia danych z obserwacji klasycznych wynikami z niwelacji satelitarnej na obiektach, na których istnieja sieci kontrolne do badan deformacji terenów zwlaszcza górniczych. W badaniach deformacji terenu integracja niwelacji satelitarnej z precyzyjna niwelacja geome- tryczna moze byc realizowana tylko poprzez jednoznaczne okreslenie wspólnie mierzonych punktów. Warunek ten jest trudy do spelnienia poniewaz w precyzyjnej niwelacji geometrycznej do wyznaczenia wysokosci mierzonych punktów wykorzystywane sa specjalne laty niwelacyjne ustawiane bezposrednio na ich znakach oraz odpowiednie techniki pomiarowe. Natomiast w niwelacji satelitarnej niezbedne jest bardzo dokladne wyznaczenie wysokosci anteny GNSS nad punktem pomiarowym, umieszczonej na statywie geodezyjnym, jak i uwzglednienie wlasciwego typu anteny, ze wzgledu na realizacje pomiaru satelitarnego do tzw. sredniego centrum fazowego anteny GNSS. W wiekszosci przypadków, w celu wyznaczenia wysokosci anteny GNSS, wykorzystuje sie przymiar liniowy, którym mierzona jest odle- glosc od znaku punktu wysokosciowego do odpowiedniego miejsca anteny GNSS. Takie podejscie jest jednak malo dokladne, a generowane bledy moga wielokrotnie przewyzszac wartosci bledów pomiarów satelitarnych. W celu zmniejszenia zródel powstawania bledów w integracji obu technik niwelacyjnych w badaniach deformacji, wykorzystuje sie specjalne przyrzady do wymuszonego precyzyjnego centro- wania anten GPS, których dlugosci bezposrednio wyznaczaja wysokosci anten GNSS (do punktów re- ferencyjny anten GNSS - ARP) wzgledem znaków punktów wysokosciowych. Takie rozwiazanie jest mozliwie jednak w przypadku nowych sieci kontrolnych, gdzie uwzgledniono wlasciwy ksztalt oraz tole- rancje dokladnosci wykonania znaków. W przeciwnym przypadku, co ma miejsce przy adaptacji istnie- jacych sieci, gdy zastosowano róznorodne konstrukcje znaków punktów wysokosciowych, integracja niwelacji satelitarnej z precyzyjna niwelacja geometryczna jest niemozliwa. Taka sytuacja wystepuje na istniejacych sieciach kontrolnych, w których punkty stabilizowane sa znakami zeliwnymi o róznych ksztaltach i rozmiarach. Wedlug wzoru uzytkowego, znak punktu posredniego, zwlaszcza dla potrzeb wyznaczania defor- macji terenu sklada sie ze znaku, w ksztalcie kuli osadzonej na scietym stozku, nakrecanego na pionowy trzpien z podkladka. Trzpien jest trwale polaczony klejem montazowym z betonowym lub kamiennym elementem infrastruktury przestrzennej trwale powiazanym z gruntem. Rozwiazanie polegajace na mozliwosci mocowania znaku punktu posredniego na trzpieniu mon- tazowym, zapewnia jego ochrone przed zniszczeniem oraz umozliwia ograniczenie ilosci tych elemen- tów do liczby zespolów pomiarowych bioracych udzial w synchronicznych pomiarach satelitarnych. Z zalozenia zespolów pomiarowych moze byc kilka lub kilkanascie, natomiast samych punktów posred- nich w sieci kontrolowanej kilkaset. Konstrukcja oraz tolerancje wykonania znaku punktu posredniego zapewni luzne pasowanie tulei znajdujacej w dolnej czesci przyrzadu do precyzyjnego wymuszonego centrowania anteny GPS, a tym samym pewne posadowienie przyrzadu na punkcie posrednim na czas prowadzenia pomiaru satelitarnego. Przedmiot wzoru uzytkowego zostanie przedstawiony na przykladzie rysunku fig. 1, na którym uwi- doczniono przekrój znaku punktu posredniego, zwlaszcza dla potrzeb wyznaczania deformacji terenu. Znak punktu posredniego sklada sie ze znaku 1 w ksztalcie kuli osadzonej na scietym stozku, nakrecanego na pionowy trzpien 2, z podkladka 3. Trzpien 2 polaczony klejem 4 montazowym z beto- nowym elementem 5 infrastruktury przestrzennej trwale zwiazanym z gruntem. Montaz trzpienia odbywa sie poprzez wywiercenie w elemencie infrastruktury przestrzennej 5 odpowiedniej srednicy i glebokosci otworu. Nastepnie, po oczyszczeniu otworu sprezonym powietrzem, wypelnienia sie go klejem monta- zowym 4 i umieszcza w nim trzpien 2 wraz z podkladka 3. Znak 1 punktu posredniego stanowia nowatorskie rozwiazanie, majace na celu umozliwienia in- tegracji klasycznej, precyzyjnej niwelacji geometrycznej z niwelacja satelitarna. W badaniach deformacji terenów górniczych umozliwia kontynuacje badan poprzez przyspieszenie procesu pomiarowego na istniejacych sieciach kontrolnych. W przypadku wystapienia gwaltownych zdarzen (szkód górniczych), punkty posrednie przyczynia sie do szybkiego wyznaczenia pomiarami satelitarnymi wysokosci punktów PL PL