Pierwszenstwo: 24.03.1972 (P. 154 296) Zgloszenie ogloszono: 31.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 25.02.1974 70318 KI. 63e,23/01 MKP B60c 25/00 Twórca wynalazku: Krzysztof Majkiewicz Uprawniony z patentu tymczasowego: Zaklad Doswiadczalny przy Wytwórni Sprzetu Komunikacyjnego „Delta-Mielec" Mielec (Polska) Urzadzenie do zakladania opon bezdetkowych Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do zakladania opon bezdetkowych pojazdów bezszynowych. Znane dotychczas urzadzenia do zakladania opon bezdetkowych charakteryzuja sie tym, ze posiadaja rolke obciagajaca, która dociska sie obrzeze opony wokól piasty kola. Obieg rolki, która wywiera okreslony nacisk na brzegi opony powoduje wcisniecie obrzeza na wlasciwe miejsce na piascie kola.Zakladanie opony przy pomocy znanego urzadzenia jest pracochlonne, bo wymaga wprowadzenia dwóch operacji, to jest zalozenia jednego obrzeza opony na piaste kola, a nastepnie obciskanie drugiego obrzeza rolka wokól piasty kola. Ponadto — przy obciskaniu obrzeza rolka mozliwe jest nadwyrezenie lub uszkodzenie obrze¬ za, co moze spowodowac utrate szczelnosci opony bezdetkowej.W celu ulatwienia i zmechanizowania czynnosci zakladania opon bezdetkowych wykonano urzadzenie zgod¬ nie z wynalazkiem oparte na zasadzie wspóldzialania ukladów pneumatycznych z odpowiednio dobranym ukla¬ dem kinematycznym poszczególnych elementów urzadzenia.Do ukladu kinematycznego przedmiotowego urzadzenia wchodza nastepujace elementy skladowe: dwa ramio¬ na, dwa silowniki pneumatyczne, lacznik, kierownica i dociskacz.Ramiona osadzone sa przegubowo z jednego konca na wspólnym sworzniu a drugim koncem z silownikami pneumatycznymi, które polaczone z lacznikiem i kierownica oraz z dociskaczem piasty tworza uklad trójkata obracajacego sie wokól wspólnej osi obrotu, laczacej ramiona z silownikami. W ukladzie tym kierownica zamo¬ cowana jest przesuwnie i przegubowo na sworzniu laczacym ramiona z lacznikiem.Powyzszy uklad pozwala na wprowadzenie piasty kola w opone, nie powodujac nadwerezenia obrzezy a jedy¬ nie tylko chwilowa zmiane ksztaltu kolowego opony na owalny.Urzadzenie wedlug wynalazku eliminuje mozliwosc ewentualnego uszkodzenia obrzezy podczas zakladania opony na piaste kola.Odmiana urzadzenia do zakladania opon bezdetkowych wedlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze zamiast dwóch silowników pneumatycznych urzadzenie posiada tylko jeden silownik umiejscowiony posrodku urzadze¬ nia, tworzacy z dwoma ramionami, lacznikiem, kierownica i z dociskaczem uklad trójkata obracajacego sie wokól wspólnej osi obrotu.2 70318 Zastosowanie urzadzenia do zakladania opon bezdetkowych umozliwilo uproszczenie czynnosci zakladania opon na piaste kola, poprawilo szczelnosc opon bezdetkowych oraz przyczynilo sie do zwiekszenia wydajnosci i zmechanizowania procesu montazowego.Urzadzenie do zakladania opon bezdetkowych wedlug wynalazku zostalo uwidocznione w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w widoku bocznym, fig. 2 — to samo urzadzenie w widoku z przodu, a fig. 3 odmiane urzadzenia w widoku z przodu.Jak uwidoczniono na fig. 1, opona 1 w stanie splaszczonym umieszczona jest w urzadzeniu skladajacym sie z ramy 2, na której znajduja sie zawory rozdzielcze 3 polaczone poprzez sztywne przewody 4 z pneumatycznym cylindrem 5, sluzacym do sciskania opony przy pomocy tloka 6. Tlok prowadzony jest w prowadnicach 7, dzieki czemu przybliza sie lub oddala od tarczy 8, która umieszczona jest na odpowiedniej wysokosci przy pomocy srub 9 i nakretek 10. Ruch tloka w dól ograniczony jest plyta 11 umocowana do prowadnic 7 nakret¬ kami 12. Nad tarcza 8 umieszcona jest piasta kola 13 do wnetrza której wprowadzona jest zamocowana przesuw¬ nie i przegubowo kierownica 14 na sworzniu 15. Ze sworzniem 15 przy pomocy lacznika 16 polaczony jest przegubowo, poprzez poprzeczke 17, dociskacz 18 zakonczony stopka 19, sluzacy do obrotu piasty kola. Na sworzniu 15 zamocowane sa równiez przegubowo ramiona 20, które polaczone sa obrotowo z silownikami pneumatycznymi 21 w osi obrotu 22. Silowniki pneumatyczne 21 polaczone sa z zaworami rozdzielczymi przy pomocy gietkich przewodów 23.Odmiana urzadzenia wedlug wynalazku uwidoczniona na fig. 3, charakteryzuje sie tym, ze zamiast dwóch silowników pneumatycznych 21 urzadzenie posiada tylko jeden silownik 21, zamocowany jednym koncem na osi 24 podtrzymywanej1 amionami 25.Dzialanie urzadzenia wedlug wynalazku jest nateepujace: na stole ramy uklada sie opone 1, po czym przy pomocy jednego z zaworów 3 otwiera sie cylinder pneumatyczny 5, który wypelnia sie sprezonym powietrzem.Tloczysko cylindra poprzez tlok 6 powoduje docisniecie obrzeza opony do drugiego obrzeza przylegajacego do tarczy 8. Po docisnieciu do siebie obrzezy opony, ustawia sie ukosnie piaste kola 13 do której wklada sie kierownice 14 zamocowana przesuwnie i przegubowo na sworzniu 15, po czym razem z kierownica wprowadza sie ja do otworu tarczy 8.Uklad lacznika 16, ramion 20 i silowników 21 tworza trójkat sprzegniety z dociskaczem 18, posiadajacy mozliwosc obrotu w osi obrotu 22.Przez wlaczenie jednego z zaworów rozdzielczych 3, sprezone powietrze przechodzi przewodami 23 do silow¬ ników 21, w których przesuwajace sie tloczyska powoduja, poprzez dociskacz 18 wywieranie nacisku na piaste kola i wciskanie jej miedzy obrzeza opony. Obrót wspomnianego wyzej trójkata i wciskanie piasty do wnetrza opony trwa az do chwili, gdy kierownica 14 znajdzie sie w polozeniu osi opony, co nastepuje przy calkowitym wlozeniu piasty kola do wnetrza opony.Zasada dzialania i sposób poslugiwania sie odmiana urzadzenia sa analogiczne jak w opisanym urzadzeniu wedlug wynalazku. PL PL