Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30. 04. 1973 Opis patentowy opublikowano: 16.04.1974 69927 f Kl..39a 17/12 MKPB29C 17/12 Twórca wynalazku: Roman Janowski Uprawniony z patentu tymczasowego: Piastowskie Zaklady Przemyslu Gumowego "Stomil11, Piastów /Polska/ NÓZ DO OBRÓBKI NIEMETALOWYCH PRZEDMIOTÓW, SZCZEGÓLNIE Z GUMY I Z TWORZYW SZTUCZNYCH Przedmiotem wynalazku jest nóz do obróbki niemetalowych przedmio¬ tów, szczególnie z gumy i z tworzyw sztucznych.Dotychczas do obróbki przedmiotów niemetalowych, szczególnie z gu¬ my i z tworzyw sztucznych, na przyklad do obcinania wylewów lub wyplywów w procesie formowania tych przedmiotów, uzywano stalowych nozy, których tnaca krawedz miala albo ksztalt okreslonej linii krzywej, utworzonej na styku dwu wypuklych powierzchni a lezacej w przyblizeniu we wspólnej plaszczyznie z wektorem predkosci skrawania, albo byla punktem na wierz¬ cholku noza, utworzonym przez plaszczyzny ograniczajace ostrze. Uzywa¬ nie nozy o krzywoliniowej krawedzi tnacej bylo zwiazane z trudnosciami przy odtwarzaniu zalozonego, optymalnego ich ksztaltu a powstajace odchyle¬ nia powodowaly zmiane warunków pracy ostrza, cq wplywalo niekorzystnie na jakosc obróbki oraz na trwalosc ostrza noza. Przy stosowaniu nozy, któ¬ rych tnaca czesc byla punktem, nastepowalo bardzo szybkie tepienie ostrza, co doprowadzalo do koniecznosci czestej wymiany nozy i ich ostrzenia.Do obróbki przedmiotów wykonanych z gumy lub z tworzyw sztu¬ cznych sa uzywane równiez noze wykonane z weglików spiekanych o prostoli¬ niowej krawedzi tnacej, która tworzy z wektorem predkosci skrawania kat 40 lub wiekszy a w rezultacie ostrze pracuje w przyblizeniu jednym punk¬ tem znajdujacym sie na jego wierzcholku, poniewaz tak duze odchylenie krawedzi tnacej od wektora predkosci skrawania uniemozliwia punktom sasiednim branie udzialu w czynnosci rozdzielania czastek obrabianego przedmiotu. Stosowane reczne zaokraglanie wierzcholka jest trudne i pra¬ cochlonne a uzyskana poprawa jest nieznaczna. Ponadto noze te maja kat2 69 927 przylozenia wiekszy niz 90 , co w polaczeniu z rozszerzeniem sie ostrza wraz z zaglebianiem sie w obrabiany przedmiot jest zródlem ponownego wcinania sie dalszych czesci krawedzi tnacej w obrabiana powierzchnie lub przynajmniej wyrywania czastek materialu z obrobionej powierzchni - zjawiska te bardzo niekorzystnie wplywaja na jakosc obrabianej powierz¬ chni, uniemozliwiajac zastosowanie tych nozy w wysoko-wydajnych urza¬ dzeniach automatycznych.Celem wynalazku jest latwy w wykonaniu i trwaly nóz przeznaczo¬ ny do obróbki przedmiotów wj^konanych z gumy lub z tworzyw sztucznych, majacy zastosowanie w wysokowydajnych urzadzeniach automatycznych zapewniajacy dobra jakosc obrabianej powierzchnia Cel ten osiagnieto w ten sposób, ze nóz wykonany z weglików spiekanych, ma glówna krawedz tnaca bedaca odcinkiem linii prostej, która tworzy z wektorem predkosci skrawania kat wynoszacy od 5 do 30 , przy czym glówny kat natarcia i glówny kat przylozenia maja wartosci w granicach od 80 do. 89 , nato¬ miast pomocnicza krawedz tnaca jest w przyblizeniu prostopadla do we¬ ktora predkosci skrawania, zas pomocniczy kat natarcia i pomocniczy kat przylozenia zawieraja sie w granicach od 65 do 85 .Nóz wedlug wynalazku charakteryzuje sie prostota i powtarzalno¬ scia wykonania jego .ksztaltu, latwoscia odtwarzania w czasie ostrzenia, dzieki zastosowaniu plaszczyzn i katów latwych do zmierzenia. Jego trwalosc jest okolo dwadziescia razy wieksza od trwalosci dotychczas uzywanych nozy punktowych, dzieki zastosowaniu pochylonej glównej kra¬ wedzi tnacej.Przedmiot wynalazku pokazano w przykladzie wykonania na rysun¬ ku, na którym fig. 1 przedstawia ostrze noza w widoku od strony glównej krawedzi tnacej, fig. 2 - ostrze noza w widoku od strony powierzchni przy¬ lozenia noza, fig. 3 - ostrze noza w widoku od strony powierzchni natarcia, fig. 4 - ostrze noza w przekroju wzdluz linii A-A na fig. 3, fig. 5 - ostrze noza w przekroju wzdluz linii B-B na fig. 3.Ostrze noza wykonanego z weglików spiekanych ma ksztalt nie- foremnego ostroslupa, posiadajacego wierzcholek sciety plaszczyzna _1 natarcia i plaszczyzna 2 przylozenia, które zbiegaja sie, tworzac glówna krawedz 3 tnaca bedaca odcinkiem linii prostej i kat Q_ zawarty miedzy glówna krawedzia 3 tnaca a wektorem predkosci skrawania, który to kat fj wynosi od 5 do~~30 , zas glówny kat natarcia X^ i glówny kat przyloze- ma ^przyjmuja wartosci w granicach od 80 do 89 . Ponadto nóz ma pomocnicza krawedz 4_ tnaca, w przyblizeniu prostopadla do wektora pred¬ kosci skrawania, utworzona na styku pomocniczej plaszczyzny 5^ natarcia i pomocniczej plaszczyzny 6 przylozenia z tym, ze pomocniczy kat natar¬ cia Tfr i pomocniczy kat przylozenia oC^ maja wartosci zawarte miedzy 65 a 85 a pomocnicza krawedz 4 tnaca laczy sie z glówna krawedzia 3 tnaca. PL PL