Pierwszenstwo: 0l.vil.l967 Wielka Brytania Opublikowano: 30.XI.1973 69554 KI. 52a,12/03 MKP D05b 7/00 UKD Twórca wynalazku: Denis Matthews Wlasciciel patentu: Mathbirk Limited, Sutton-in-Ashfield (Wielka Bryta¬ nia) Urzadzenie do zszywania dzianiny Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do zszywania dzianiny metoda oczka w oczko, tak zwana sczepiarka lancuszkowa. Nalezy ono do ty¬ pu maszyn majacych tarcze podzialowa z promie¬ niowo rozmieszczonymi punktami zaczepienia, na których rozpina sie dzianine.Znane urzadzenia zawieraja igle z uszkiem, po¬ dajaca przedze oraz igle do splatania przedzy w petle. Ten typ maszyny zawiera ponadto palec wiodacy, który pokrywa brzeg tarczy wychwyto¬ wej, sluzacy równoczesnie jako element oporowy dla ustalenia polozenia lewej strony dzianiny i sczepiania jej szwem lancuszkowym. Zawiera on takze tarcze lancuszkowa na prawej stronie dzia¬ niny, jak równiez urzadzenie do sczepiania oczka w oczko oraz zrzucania dzianin i szwów lancusz¬ kowych z igly w miare cofania sie igly.Wada tego urzadzenia jest jego skomplikowany ksztalt i koniecznosc wykonywania zlozonych ru¬ chów, koniecznych do uzyskania zadanej doklad¬ nosci wspóldzialania z igla przytrzymujaca i spla¬ tajaca przedze w petle. Ponadto wada jest to, ze tarcza wychwytowa nie kieruje nalezycie szwem lancuszkowym, pracujac pustymi iglami. Dalsza niedogodnosc polega na tym, ze nic ma tendencje do zatrzymywania sie pomiedzy palcem wiodacym, a plyta lancuszkujaca wskutek czego urzadzenie nie moze pracowac z duza szybkoscia.Inne znane urzadzenie do obwodowego zszywa¬ nia dzianiny posiada usytuowana centralnie ko- 10 15 20 25 30 2 lumne, tarcze z promieniowo ukierunkowanymi ostrzami, nawleczona igle ze srodkami powoduja¬ cymi drgania igly przy przechodzeniu jej przez dzianine, sczepiarke nitki wspólpracujaca z iglami, lancuszkujacy palec nad ostrzami ustalajacy polo¬ zenie dzianiny i szwu lancuszkowego, oraz plytke lancuszkujaca ponad ostrzami dla odlaczania dzia¬ niny i szwu lancuszkowego. Urzadzenie to posiada igle jezyczkowa oraz ukladacz nitki sterowany ele¬ mentem mimosrodowyim, ukladajacy nitke w kie¬ runku od gladkiego boku igly, do jej boku z za¬ czepem.Wada tego urzadzenia jest centralnie ustawiona podpora kolumnowa, która przeszkadza kolanom pracownika. Sczepiarka dla igly z nitka musi po¬ siadac bardzo precyzyjna i skomplikowana kon¬ strukcje. Ponadto dlugi jezyczek igly powodowal uszkodzenia dzianiny, igla ustawiona byla w taki sposób, ze haczyk i zaczep znajdowaly sie u góry, poniewaz ulkladacz nici przesuwa -przedze od dol¬ nego gladkiego boku igly do jej górnego boku z zaczepem, nitka byla chwytana przez zamocowa¬ ny palec lancuszkujacy. Plytka lancuszkujaca byla takze umocowana, co uniemozliwialo odpowiednie sterowanie szwem lancuszkowym na odkrytych iglach, pomiedzy dzianina rozmieszczona na ostrzach.Wszylstkie te niedogodnosci powodowaly, ze do¬ tychczasowe urzadzenia nie dzialaly efektywnie.Celem Wynalazku jest opracowanie urzadzenia 69 5543 do obwodowego zszywania dzianiny nie posiada¬ jacej wyzej wymienionych wad.Cel ten osiagnieto opracowujac urzadzenie po¬ siadajace osadzona na kolumnie tarcze podzialowa z rozmieszczonymi promieniowo kanalami i punk- 5 tami zaczepienia, splatajaca igle polaczona z ele¬ mentami powodujacymi jej przechodzenie przez dzianine ruchem drgajacym, a nad punktami za¬ czepienia palec wiodacy wokól którego igla wyko¬ nuje dziany lancuszek, zas nad zewnetrznymi kon- 10 cami punktów zaczepienia plytke lancuszkujaca dla sterowania dzianina i szwem lancuszkujacym.Istota wynalazku polega na tym, ze palec wiodacy zagiety pod katem prostym posiada ramie osadzo¬ ne przesuwnie za pomoca sruby w bloku mocuja- 15 cym osadzonym równiez przesuwnie na pionowym precie za pomoca sruby, zas plytka lancuszkujaca jest podtrzymywana przez obracajaca sie na osi dzwignie, której ramie zakonczone zaczepem styka sie z plytka zamocowana na dzwigni grzebienia 20 iglowego.Korzystnie kolumna jest przesunieta wzgledem osi urzadzenia.Zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest to, ze nic podawana jest najpierw po itej stronie igly, po 2g której znajduje sie zaczep, przy czym nic jest wy¬ ciagana w poprzek górnej czesci igly, nastepnie podajnik porusza sie w góre po tej stronie igly, po której znajduje sie zaczep i w poprzek dolnej czes¬ ci igly, a zatem nic odbywa ruch w góre po glad¬ kiej stronie igly. Zapobiega to zatrzymywaniu sie nici wówczas, gdy urzadzenie pracuje z duza szyb¬ koscia. Urzadzenie to moze pracowac wykonujac okolo 3000 szwów na minute.Urzadzenie wedlug wynalazku umozliwia lacze¬ nie dzianiny metoda oczko w oczko pojedynczymi M szwami lancuszkowymi przez zmontowanie na ko¬ lumnie, zaopatrzonej w urzadzenie do wykonywa¬ nia szwu lancuszkowego, posiadajace palec wio¬ dacy, wspóldzialajacy z brzegiem tarczy wychwy¬ towej maszyny dla rozpinania dzianiny na lewej 40 stronie i jej sczepiania, poza tym jest zaopatrzone w spiczasta igle z haczykiem, przemieszczana ru¬ chem posuwisto-zwrotnym przez urzadzenie stero¬ wane krzywka, a która to igla sluzy do wychwy¬ tywania zwalniajacej sie kazdorazowo przedzy po 45 obu stronach dzianiny. Posiada równiez urzadzenie podajace przedze igle w chwili, kiedy ta ostatnia wystaje poprzez dzianine w poblizu palca wioda¬ cego.Urzadzenie podajace przedze jest unoszone mi- 50 mosrodowo przez oscylujaca oprawke, otrzymujac naped od mechanizmu krzywkowego, nadajacego ruch krzyzowy pod spodnia strona iglyr tak, aby móc zlozyc petle i nastawic ja w odpowiedni spo¬ sób w stosunku do polozenia igly i palca wiodace- 55 go, które wychwytuja przedze. Wygodnym urza¬ dzeniem jest boczny haczyk igly, jak i obrotowo osadzony boczny jezyczek do wspóldzialania ze zwojem petli lancuszkowych, przy czym podawacz przedzy uzyskuje naped po tej-stronie igly, a do- eo piero nastepnie, przechodzi na krzyz pod igla, na jej strone przeciwna. Równiez wygodnym urza¬ dzeniem jest plyta sczepiania do rozpinania dzia¬ niny na prawej stronie i wykonywania szwów lan¬ cuszkowych, jak i do spychania petli z igly, przy 65 4 czym ta plyta jest przemieszczana w granicach od zupelnego bezruchu, az do nieskonczenie zmienne¬ go polozenia roboczego dla umiejscawiania przy róznych grubosciach dzianin i sczepiania lancusz¬ kowego lub takze aby sczepianie nastepowalo wy¬ lacznie pomiedzy kolejno laczonymi dzianinami.-Palec wiodacy moze byc regulowany obrotowo w plaszczyznie zarówno pionowej, jak i poziomej, a to w celu nastawienia go w poblize brzegu tar¬ czy wychwytowej i kata nachylenia wzgledem tej tarczy. Plyta lancuszkujaca jest odpowiednio osa¬ dzona na obrotowej dzwigni, naprzeciwko grzebie¬ nia iglowego, umozliwia to prawidlowe dzialanie tego grzebienia i kierowanie równiez plyta lancusz¬ kujaca.Wygodne jest równiez to, ze wahliwy ruch po¬ dajnika przedzy jest wspólsrodkowy z ruchem igly.Zaleta urzadzenia jest równiez to, ze dzwignia grzebienia iglowego moze byc sterowana za posred¬ nictwem elementów mimosrodowych i napedzana silnikiem, ustawionym w niewielkiej odleglosci, ponizej sczepiarki.Przedmiot wynalazu jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie do zszywania dzianin poje¬ dynczymi szwami lancuszkowymi, umieszczone na wahliwej kolumnie w widoku perspektywicznym, fig. 2 — naped dzwigni sterujacej w powiekszeniu i czesciowo w przekroju, fig. 3—palec wiodacy sczepiarki w rzucie poziomym, fig. 4 — palec wio¬ dacy sczepiarki, w widoku z przodu, fig. 5 — igly i podajnik przedzy w stadium ruchu igly, w po¬ wiekszeniu w rzucie poziomym, fig. 6 — podobny widok (jak fig. 5 podczas podawania przedzy przez igle, fig. 7 — podobnie jak na fig. 5 i 6 te same szczególy sczepiarki w stadium wycofywania igly, fig. 8 — igla i podajnik w powiekszeniu w widoku z boku, w stadium podawania przedzy, fig. 9 — podajnik przedzy oraz igly w sczepiarce w prze¬ kroju.Urzadzenie do zszywania dzianiny ma podzialowa tarcze % z promieniowo umieszczonymi kanalami i punktami zaczepienia 30. Nad tarcza 2 jest zamon¬ towana obudowa 3, w której znajduje sie mecha¬ nizm napedowy uruchamiajacy dzwignie 4. Punkty zaczepienia sluza do rozpinania na nich dzianiny w tym celu, aby mozna bylo ja sczepic pojedyn¬ czym szwem lancuszkowym.Sczepiarka 1 jest zmontowana na wahliwej ko¬ lumnie 5, umieszczonej mimosrodowo wzgledem osi urzadzenia i polaczonej ze sczepiarka 1 za pomoca górnego ramienia 6 promieniowo wygietego, a z podstawa — za pomoca dolnego ramienia 7. Na dolnym ramieniu 7 umieszczony jest podnózek, za pomoca którego mozna obracac kolumne 5, co znacznie ulatwia rozpiecie dzianiny na punktach zaczepienia.CDo napedu dzwigni 4 sterujacej grzebieniem iglo¬ wym i podajnika przedzy 27 sluzy silnik ? (fig. 2) osadzony w niewielkiej odleglosci iod , maszyna, który napedza pionowy walek 10, wchodzacy gle¬ boko w obudowe 3, a który jest polaczony za po¬ srednictwem mimosrodu 11 i drazka laczacego 12, dzwignia 4 grzebienia iglowego.5 Krzywka 13 zamocowana na walku 10 naciska swoim profilem na ramie 14 osadzone w prowadni¬ cy 8 nadajac ruch posuwisto-zwrotny dzwigni 4 grzebienia iglowego w zaleznosci od obrotu tarczy podzialowej 2.Plyta lancuszkujaca 15 jest (podtrzymywana przez dzwignie 16, obracajaca sie na osi 17, osadzonej w czesci 18 obudowy 3. Dzwignia 16 ma zaczep 17a, naciskajacy plytke 19, przymocowana do dzwigni 4 grzebienia iglowego.Palec wiodacy 20 katem prostym i przechodzi w ramie 20a, unieru¬ chamiane sruba 21 w bloku mocujacym 22, który jest unieruchamiany sruba 23, na pionowym precie 24, ma on równiez drugie ramie 20b, lezace po¬ wyzej punktów tarczy wychwytowej 2a. Palec wio¬ dacy 20 mozna dowolnie nastawiac zarówno w pla¬ szczyznie pionowej, jak i poziomej, za pomoca srub 21 i 23, w celu ustalania wlasciwej odleglosci ra¬ mienia 20b od obrzeza tarczy wychwytowej 2a, jak tez i nastawiania odpowiedniego kata jego na¬ chylenia w stosunku do jej brzegu.Dzwignia 4 grzebienia iglowego jest zaopatrzona w splatajaca igle 25, która, jak widac na fig. 5, posiada dlugi ostry koniec 25a, boczne wciecie 25b, tworzace haczyk 25c i krótki, wahliwie osadzony jezyczek 26, wspóldzialajacy z haczykiem 25c.Wspólpracujacy z igla 25 podajnik przedzy 27, jak widac na fig. 6, ma ksztalt cienkiego precika z oczkiem 27a prowadzacym przedze. Jest on umie¬ szczony na koncu ramienia 28, osadzonego na jed¬ nym koncu wrzeciona 29.Wrzeciono 29 obraca sie w tulejce 39, umocowa¬ nej do ramy 31 i zaopatrzonej w ramie 32, umoco¬ wane na drugim koncu tulejki 39. Ramie ma na koncu kolek 33, polaczony ogniwem 34 z kolkiem .35, mimosrodowo obsadzonym w pierscieniu 36, umocowanym na walku poprzecznym 37, otrzymu¬ jacym naped od silnika 9, za posrednictwem pio¬ nowego walka 10 oraz zebatej przekladni 38, umie¬ szczonej na walkach 10 i 37.Dzialanie urzadzenia jest nastepujace. Dzianiny, które nalezy sczepic, sa nasuwane, w odstepach na poszczególne punkty zaczepienia 30 {fig. 3), dookola podzialowej tarczy 2 podczas, gdy cala maszyna jest obracana nogami operatora, poslugujacego sie podnózkiem.Igla 25, pod dzialaniem silnika 9, wykonuje ruch wahadlowy, dosuwajacy i odsuwajacy ja kolejno do kazdego z punktów zaczepienia 30, tak, azeby prze¬ niknac przez dzianine i w tym wlasnie polozeniu przejac przedze od podajnika przedzy 27, w ten sposób igla 25, wycofujac sie, przeciaga petle przez -dzianiny i przez poprzednia petle lancuszkowa znajdujaca sie na niej, która nastepnie jest spycha¬ na z igly w dzianine.Jak widac na fig. 4, ramie 20b palca wiodacego posiada od spodu podciecie 20c, które sluzy do umieszczania w podajniku 27, przedzy wychodzacej ze szwu lancuszkowego.Aby przedza byla nalezycie podawana do boczne¬ go wciecia 25b w igle 25, rozmieszczenie ramion 554 6 28, 32 i mimosrodowe obsadzenie kolka 35, w po¬ laczeniu z faktem, ze igla 25 i wrzeciono 29 sa wzgledem siebie wspólosiowe, daja w wyniku obro¬ towy ruch podajnika przedzy 27 (fig. 9) wspólsrod- 5 kowy w stosunku do igly 25. Przedza przebiega w poprzek nad igla 25, a nastepnie równiez poprzecz¬ nie pod nia, przechodzac przez wciecie 25b (fig. 6) po drugiej stronie igly. W ten sposób (fig. 8) prze¬ dza jest wyciagana i przechodzi nad igla tak, jak 10 to pokazano na rysunku w miejscu oznaczonym Y.Sposób regulacji palca wiodacego, pozwala na jego bardzo dokladne ustawienie, co daje bardzo dokladne prowadzenie dzianiny oraz szwu lan¬ cuszkowego na jej lewej stronie.Plyta lancuszkujaca 15 uzyskuje ruch za posre¬ dnictwem uderzajacej plyty 19, za pomoca dzwigni 4 grzebienia iglowego. Jak widac na fig. 4, igla 25 znajduje sie w polozeniu jak najbardziej wysunie¬ tym do przodu, kiedy plyta lancuszkujaca 15 znaj¬ duje sie w polozeniu calkowicie cofnietym. Kiedy 20 igla 25 cofa sie (fig. 7), to wówczas plyta lancuszku- jaca 15 powraca do polozenia roboczego, pokaza¬ nego linia przerywana na fig. 8 i zwiazuje po¬ przednia petle lancuszkowa OL (fig. 7), która spy¬ cha te petle z igly 25 podczas, gdy ta ostatnia prze- 25 ciaga nowa petle przedzy przez petle poprzednia.Dzieki takiemu ruchomemu umieszczeniu plyty lancuszkujacej 15, moze ona zajmowac nieskoncze¬ nie wiele polozen roboczych, okreslonych przez gru¬ bosc dzianiny, a gdy nie ma dzianiny na punktach zaczepienia 30 i jest tam tylko szew lancuszkowy pomiedzy kolejnymi partiami dzianiny rozpietej na punktach 30, to palec wiodacy 20, dosuwa sie do brzegu tarczy wychwytowej 2a tak, aby dokladnie nadzorowac szew lancuszkowy na pustych punk- 35 tach. PL PL