PL68949B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem niniejszego wynalazku jest zespól styków nozowych laczników energoelektrycznych skladajacy sie ze styku w postaci sprezystych wi¬ delek oraz z drugiego styku wchodzacego pomie¬ dzy te widelki, przy czym przynajmniej jeden z tych styków sklada sie z dwóch lub wiekszej ilosci umieszczonych obok lub nalozonych na sie¬ bie pretów o znanych przekrojach geometrycznych.Znane sa zespoly styków nozowych, stosowane na przyklad w odlacznikach srednich napiec, skla¬ dajace sie z nieruchomego styku wykonanego z miedzianego preta o przekroju okraglym, wygie¬ tego w ksztalcie przypominajacym cyfre 1 oraz ze styku ruchomego o takim samym ksztalcie ale ma¬ jacego postac widelek obejmujacych w stanie ze¬ styku styk nieruchomy.Zasadnicza wada tego rodzaju zespolów styków jest stosunkowo niewielka powierzchnia zestyku wystepujaca w punktach zetkniecia pretów styku ruchomego z nieruchomym oraz brak regulacji sily docisku tych styków, zas duza gestosc pradu w miejscach zetkniecia powoduje nagrzewanie i wypalanie sie styków.Ponadto inna wada oraz niedogodnoscia tego ro¬ dzaju styków sa odksztalcenia styku widelkowego, na przyklad, odstep miedzy pretami tego styku jest zbyt maly i nastepuje silne nacisniecie osadzonego miedzy nimi styku nieruchomego, natomiast w przypadku gdy odstep ten jest zbyt duzy, docisk jest niewystarczajacy, wskutek czego w miejscach 10 15 20 25 30 2 zestyku wystepuje luk elektryczny, który jest przy¬ czyna uszkodzenia calego zestyku, a nawet urza¬ dzenia energoelektrycznego, w którego sklad ten zespól wchodzi.Celem wynalazku jest wyeliminowanie powyz¬ szych wad i niedogodnosci poprzez skonstruowanie takiego styku, który z jednej strony zapewnialby zwiekszenie powierzchni zestyku, a z drugiej po¬ siadalby trwala wymuszona regulacje sily docis¬ ków styków, przy wykorzystaniu naturalnych wlasnosci materialów, z których styki zostaly wy¬ konane, zas nadane wlasnosci nie ulegalyby zmia¬ nom w czasie eksploatacji, a wprowadzona regu¬ lacja sily docisku na poszczególne ramiona styków zapewnilaby trwale elektryczne polaczenie kazdego punktu zestyków.Cel ten zostal osiagniety wedlug wynalazku dzie¬ ki temu, ze przynajmniej jeden z tych dwóch sty¬ ków albo obydwa z nich skladaja sie z dwóch lub kilku pretów umieszczonych obok lub nalozonych na siebie, przy czym podstawa, do której przymo¬ cowane sa ramiona styku widelkowego ma regu¬ lacyjne tuleje oraz dociskowe sruby zmniejszajace lub zwiekszajace sile docisku ramion w zestyku, zas podstawa majaca ksztalt najkorzystniej ceow- nika lub plaskownika ma element dociskowy w postaci plyty dociskowej lub uksztaltowanej na¬ kladki dociskanej za pomoca srub prety styków do podstawy przymocowanej najkorzystniej do izo¬ latora, natomiast ramiona styków ma nachylone 68 9493 do podstawy pod katem mniejszym od 90°, a pret z którego wykonany jest styk ma rdzen z jednego lub wiecej materialów o róznych wlasnosciach elektrycznych i mechanicznych, oraz styk prawy ma jedna widelke lub wiecej polaczona u góry 5 z elementem, którys jest wykonany z materialu de- jonizacyjnego lub sluzy do mocowania wkladki z materialu dejonizacyjnego, zas styk srodkowy ma tak uksztaltowana petle skladajaca sie z jed¬ nego lub wiecej zwojów, ze kierunki pradu plyna- 10 ce przez styki i petle w danej jednostce czasu sa przeciwnie skierowane wytwarzajac sile powodu¬ jaca wygaszanie luku elektrycznego, oraz ma ele¬ menty wykonane z materialu dejonizacyjnego i .magnetycznego tworzac cewke wydmuchowa, 15 przy czym os przechodzaca przez srodek petli lub cewki nie jest równolegla do osi wzdluz podstawy styku srodkowego oraz regulacyjna tuleja ma zewnetrzna srednice wieksza od zewnetrznej sred¬ nicy styku wchodzacego w zestyk. 20 Zastosowanie zespolu styków nozowych wedlug wynalazku w lacznikach energoelektrycznych pozwolilo na odpowiednie zwiekszenie powierzchni zestyku, dzieki temu, ze przynajmniej jeden ze styków sklada sie z dwóch lub kilku umieszczo- M nych obok lub nalozonych na siebie pretów o od¬ powiednio dobranym przekroju i ksztalcie. Jest rzecza oczywista, ze podobne zwiekszenie po¬ wierzchni zestyku mozna byloby uzyskac przez za¬ stosowanie ksztaltownika o odpowiednio zwiekszo- 30 nej powierzchni w miejscu przylegania, na przy¬ klad plaskownika.Okazalo sie jednak, ze tego rodzaju styki, które moga miec zastosowanie w pomieszczeniach zamknietych, nie nadaja sie do laczników napo¬ wietrznych, narazonych na zmienne warunki atmo¬ sferyczne, bowiem zmiany temperatury powoduja takie odksztalcenia powierzchni zetkniecia jej ele¬ mentów wsporczych, które nie zapewniaja doklad¬ nego zestyku, zas zamarzajaca miedzy plaszczyzna- 40 mi styków woda powoduje blokade lacznika.Srubowa regulacje docisku ramion styku wedlug wynalazku uzyskano poprzez wykorzystanie spre¬ zystosci ramion styku, która za pomoca srub zosta¬ la ukierunkowana tak, ze zapewnia trwaly docisk 45 styków o regulowanej sile, natomiast sprezystosc ramion styków przewodzacych prad mozna zwiek¬ szyc w ten sposób, ze pret z którego wykonany jest styk ma rdzen z innych materialów o odpo¬ wiednio dobranych wlasnosciach elektrycznych 50 i mechanicznych.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladach na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia zespól styków nozowych w perspektywie, fig. 2 — ten sam zespól styków w widoku z boku, fig. 3 — 55 odmiane zespolu w widoku z boku, fig. 4 — prze¬ krój zespolu styków wzdluz linii A—A z fig. 2, fig. 5 — konstrukcje polaczenia styku wielokrotne¬ go z izolatorem w widoku z boku, zas fig. 6 — przekrój tego styku wzdluz linii B^B z fig. 5 lecz 60 z innym zamocowaniem do izolatora, fig. 7 — od¬ miane konstrukcji polaczenia styku wielokrotnego z nie uwidocznionym na rysunku izolatorem za po¬ moca uchwytu w widoku z boku, fig. 8 — prze¬ krój tej konstrukcji wzdluz linii C—C z fig. 7, 65 4 fig. 9 — konstrukcje polaczenia styku z izolatorem w widoku z boku, fig. 10 — konstrukcje mecha¬ nicznego polaczenia styku z izolatorem w widoku z boku, a fig. 11 — konstrukcje z fig. 10 lecz w wi¬ doku z góry.Zespól styków przedstawiony przykladowo na fig. 1, 2, 3, 4, sklada sie ze styku srodkowego 1, majacego w widoku z boku ksztalt zblizony do cyfry 1 oraz ze styku widelkowego prawego wy¬ gietego w ksztalcie zblizonym do litery U, przypo¬ minajacego kamerton, którego ramiona 2 i 3 maja równiez ksztalt w widoku z boku zblizony do cyf¬ ry 1, a kat a nachylenia ramion styków do pod¬ stawy jest mniejszy od 90°.Styk srodkowy moze skladac sie z jednej lub wiekszej ilosci widelek polaczonych u góry na przyklad elementem 4, w okolicach którego mozna umiescic wkladki dejonizacyjne, a element 4 moze byc z materialu dejonizacyjnego badz sluzyc do jego zamocowania.Ramiona 2 i 3 moga skladac sie z dwóch umiesz¬ czonych obok siebie pretów 5, 6, a prety 5, 6 skla¬ dac sie z wiekszej ilosci nalozonych na siebie ra¬ mion 2, 3 styków celem zwiekszenia punktów zetkniecia 7 ze stykiem srodkowym 1 (fig. 4) badz ulozonych obok siebie celem zwiekszenia spre¬ zystosci ramion i docisku miejsc zestyku 7.Zespól styków przedstawiony w stanie zestyku na fig. 2, ma styk srodkowy 1 wchodzacy miedzy ramiona 2 i 3 prawego styku widelkowego w jego srodkowej czesci stykowej, zas odmiana zespolu styków przedstawiona na fig. 3, ma styk la wcho¬ dzacy w ramiona 2 i 3 styku widelkowego, zarów¬ no w jego srodkowej jak i dolnej czesci, wskutek czego zwieksza sie powierzchnia zestyku oraz sila docisku ramion styków.Odmiana zespolu styków nie przedstawiona na rysunku wedlug fig. 1, 2, 3^ 4 jest zespól styków, który rózni sie tym, ze styk srodkowy 1 sklada sie z wielu umieszczonych obok lub nalozonych na siebie pretów o znanych przekrojach geometrycz¬ nych, które w zestyku wchodza pomiedzy ramiona 2, 3, lub tez obejmuja jedno lub wiecej ramion.Inna odmiana zespolu styków nie przedstawiona na rysunku wedlug fig, 1—9 jest taki zespól sty¬ ków dla jednej fazy bieguna pradu elektrycznego, gdzie styk srodkowy sklada sie z zespolu styków prawych lub odwrotnie, badz w sklad styku srod¬ kowego wchodzi zespól styków prawych i srodko¬ wych co moze miec równiez zastosowanie dla sty¬ ku prawego. Dzieki tak dobrym zespolom styków uzyskano zwielokrotnienie miejsc zestyku 7 oraz zwiekszenie trwalosci jak i wielkosci laczeniowej pradu elektrycznego.Na fig. 9 przedstawiono styk srodkowy 1 z wkladka dejonizacyjna 23, którego górna czesc naroza zblizona jest ksztaltem do petli 21. Takie uksztaltowanie górnej czesci styku 1 w czasie la¬ czen, gdy styk srodkowy nie jest w zestyku ze stykiem prawym, powoduje to, ze w danej jed¬ nostce czasu plynacy prad i2, w górnej czesci sty¬ ku jest przeciwnie skierowany do pradu il9 plyna¬ cego w jego dolnej czesci, dzieki czemu ograniczo¬ no czas trwania luku. Takie uksztaltowanie petli 21 górnej czesci styku, gdzie os przechodzaca przez68 949 jej srodek nie jest równolegla do osi wzdluz pod¬ stawy styku srodkowego 1, w której to petli w da¬ nej jednostce czasu plynace prady wytwarzaja ta¬ ka sile, która powoduje z koncowego naroza 22 jak gdyby wystrzelenie luku elektrycznego powodujac 5 jego wygaszenie.Odmiana styku srodkowego 1 przedstawionego na fig. 9 jest styk, którego petla 21 sklada sie z jednego lub wiecej zwojów oraz z elementów wykonanych z materialu magnetycznego i dejom- 10 zacyjnego ibworzac w ten siposób cewke wydmu¬ chowa.Zespoly styków przedstawione na fig. 1—9, w sklad których wchodza styki (prety) wykonane z jednego rodzaju mterialów o jednakowych wlas- 15 nosciach elektrycznych i mechanicznych moga byc zastapione stykami z rdzeniem, gdzie materialem przewodzacym jest zewnetrzna powloka styku, zas rdzen moze 'byc wykonany z jednego materialu o odpowiednio dobranych wlasnosciach mechanicz- 20 nych i elektrycznych lub tez moze byc wykonany z róznych materialów o dowolnych przekrojach, ulozonych równolegle, skreconych, splecionych lub tez czesc z tych materialów jest ulozona równo¬ legle, a czesc skrecona lub spleciona. 25 Takie wykonanie styku, którego rdzen ma od¬ mienne wlasnosci niz powloka zewnetrzna, a od¬ powiednio dobrane materialy oraz ksztalty rdze¬ nia nadaja stykom z jednej strony sprezystosc o zadanej sile i kierunku, zas z drugiej zapewnia¬ ja dlugotrwala sprawnosc laczeniowa spowodowa¬ na tym, ze element (rdzen) nadajacy stykom spre¬ zystosc nie jest narazony na bezposrednie dziala¬ nie temperatury i atmosfery otoczenia, przy czym zewnetrzne miejsca powloki styku, gdzie w rdze¬ niu wystepuja naprezenia mechaniczne sa tak uksztaltowane, ze nie wplywaja na sprezystosc styku.W celu regulacji sily docisku ramion 2 i 3 styku widelkowego do umieszczonego miedzy nimi styku 40 srodkowego 1 zespól styków jest zaopatrzony w tuleje 20 oraz w sruby regulacyjne 8 wystepu¬ jace w jednym lub wiecej miejscach, wkrecone na przyklad w podstawe 9 styku widelkowego. Wkre¬ canie tych srub powoduje zmniejszanie odleglosci 45 miedzy ramionami 2 i 3 umozliwiajac uzyskanie zadanej sily docisku, natomiast wykrecanie srub 8 umozliwia zwiekszanie tej odleglosci zblizonej do srednicy zewnetrznej tulei 20 wskutek sprezystego rozprezania sie obydwu ramion 2 i 3 styku widel- 50 kowego, przy czyni zewnetrzna srednica tulei 20 musi byc wieksza od zewnetrznej srednicy styku srodkowego wchodzacego w zestyk miedzy ramio¬ na 2 i 3, zas tuleje 20' sluza do odpowiedniego ustawienia pretów 17 i 18 styku srodkowego 1. Do 5g mocowania z podstawa 9 poziomych czesci pretów 5 i 6 tworzacych ramiona 2 i 3 styku widelkowego, sluzy plytka dociskowa 10 dociskana do tych pre¬ tów za pomoca srub 11.Podstawa 9 jest mocowana do glówki 12 izola- 60 tora w znany sposób za pomoca strzemienia sru¬ bowego 13, polaczonego z ramieniem 14 i 15 tej podstawy 9, albo tez za pomoca nasady stozkowej 15 polaczonej z glówka 12 izolatora za pomoca warstwy 16 tezejacej masy, na przyklad glejty itp. 65 30 35 Na fig. 7 i 8 przedstawiony jest styk srodkowy 1 zlozony z dwóch nalozonych lub umieszczonych obok siebie pretów 17 i 18 majacych na celu zwiek¬ szenie powierzchni zestyku. Poziome czesci tych pretów 17 i 18 sa przymocowane do podstawy 9 za pomoca plyty dociskowej 10 i umieszczonych z obydwu jej stron srub 19 w tulejach 20*.Element dociskowy 10 oraz utrzymujace w zada¬ nym polozeniu styki srodkowe 1 oraz tuleje IW mozna zastapic innymi elementami odpowiednio uprofilowanymi, przy czym prety 17 i 18 styku srodkowego 1 1 prawej strony maja uksztaltowane ramiona, przystosowane do zestyku z innymi ra¬ mionami (fig. 7), badz tez jedna strona przystoso¬ wana jest do zestyku, a druga do przylaczenia lub odprowadzenia energii elektrycznej (fig. 5 lub 9).Podstawa 9 moze miec inne uksztaltowanie i moze byc przymocowana do innego elementu izolacyj¬ nego niz izolator 12.Na fig. 9, 10, 11 przedstawiono przykladowo od¬ miane zamocowania styku srodkowego 1, do pod¬ stawy 9 za pomoca kablakowych srub 24 i uksztal¬ towanej nakladki 25.Rozwiazania wedlug wynalazku nie ograniczaja sie do opisanych wyzej przykladów rozwiazan kon¬ strukcyjnych lecz przewiduja inna regulacje od¬ stepu miedzy ramionami 2 i 3 styku widelkowego przy uzyciu znanych elementów jak kliny prze¬ suwne, dzwignie samohamowne, mimosrody itp., zas regulacja sily docisku styków za pomoca na przyklad srub 8 jest tak dobrana, ze moze byc za¬ stosowana do zespolu styków wykonanych z poje¬ dynczych pretów jak i do styków wykonanych z wiecej niz jednego preta i wystepowac w jed¬ nym badz wielu miejscach ramion 1, 2, 3 (fig. 1 do 9) nadajac tym ramionom zadane kierunki jak równiez moze byc stosowana w róznego rodzaju stykach laczników elektrycznych. PL PL

Claims (6)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Zespól styków nozowych laczników energo- elektrycznych zlozony ze styku widelkowego oraz wchodzacego miedzy jego ramiona styku srodko¬ wego, znamienny tym, ze przynajmniej jeden z tych dwóch styków albo obydwa z nich skladaja sie z dwóch lub kilku pretów (5, 6) umieszczonych obok lub nalozonych na siebie, przy czym podsta¬ wa (9), do której przymocowane sa ramiona (2, 3) styku widelkowego ma regulacyjne tuleje (20) oraz dociskowe sruby (8) zmniejszajace lub zwiekszaja¬ ce sile docisku ramion (2, 3) w zestyku, zas pod¬ stawa (9) majaca ksztalt najkorzystniej ce ownika lub plaskownika rna element dociskowy w postaci plyty dociskowej (10) lub uksztaltowanej nakladki (25) dociskanej za pomoca srub (11, 19 lub 24) pre¬ ty styków do podstawy (9) przymocowanej najko¬ rzystniej do izolatora (12).

2. Zespól styków wedlug 'zastrz. 1, znamienny tym, ze ramiona styków ma nachylone do podsta¬ wy pod katem mniejszym od 90°.

3. Zespól styków wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze pret, z którego wykonany jest styk ma68 949 rdzen z jednego lub wiecej materialów o róznych wlasnosciach elektrycznych i mechanicznych.

4. Zespól styków wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze styk prawy ma jedna widelke lub wiecej polaczona u góry z elementem (4), który jest wy¬ konany z materialu dejonizacyjnego lub sluzy do mocowania wkladki z materialu dejonizacyjnego. 8 sty^ki i petle w danej jednostce czasu sa przeciwnie skierowane wytwarzajac sile, powodujaca wyga¬ szanie luku elektrycznego, oraz ma elementy wy¬ konane z materialu dejonizacyjnego i magnetycz¬ nego tworzac cewke wydmuchowa, przy czym os przechodzaca przez srodek petli (21) lulb cewki nie jest równolegla do osi wzdluz podstawy styku srodkowego (1).

5. Zespól styków wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze styk srodkowy (1) ma tak uksztaltowana petle (21) skladajaca sie z jednego lub wiecej zwojów, ze kierunki pradu (ii, i2) plynace przez io

6. Zespól styków wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze regulacyjna tuleja (20) ma zewnetrzna srednice wieksza od zewnetrznej srednicy styku srodkowego wchodzacego w zestyk. W i 1 ¦) . ' T 6 Fig-2 iS Fis.3 5 ^ ~ 'Th tlSW Zakl. Graf. W-wa, zam. 687-73, nakl. 125+20 egz. Cena 10 zl PL PL