Pierwszenstwo: Opublikowano: 27.X.1970 (P. 144 091) 22.XII.1969 Niemiecka Republika Demokratyczna 15.XII.1973 V-V% KI. 17a,l/02 MKP F25b 1/02 CZYTELNIA WJE£*25 Twórca wynalazku: Werner Mann v$L 1w*n^ciciel patentu: VEB Kiihlautomat, Berlin (Niemiecka Republika De- 3——^ mokratyezna) Kompresor srubowy Przedmiotem wynalazku jest kompresor srubo¬ wy z oslona, zawierajacy plaszcz, którego po¬ wierzchnia wewnetrzna ma ksztalt wielu przeci¬ najacych sie w przekroju cylindrów kolowych, przy czym w tym plaszczu umieszczone sa co naj¬ mniej dwa wirniki zazebiajace sie ze soba i two¬ rzace z powierzchnia wewnetrzna plaszcza komo¬ ry wyporowe. W czesciach bocznych, na jednej stronie jest umieszczony osiowo kanal niskiego cisnienia, a na drugiej stronie kanal wysokiego cisnienia.Znane sa kompresory srubowe, tak zwane kom¬ presory mokre, w których wtryskuje sie olej i przy jednostopniowej pracy uzyskuje sie duzy stosunek sprezania, za pomoca bezprzekladniowego, bezpo¬ sredniego napedu od dwubiegowego silnika elek¬ trycznego bez urzadzen synchronizujacych.Zadaniem wtryskiwanego oleju jest uszczelnia¬ nie, chlodzenie, smarowanie i wyciszanie halasów.Ze wzgledu na chlodzenie olejem znaczna czesc energii sprezania zostaje odprowadzona z olejem w postaci ciepla. Dlatego tez konieczne jest chlo¬ dzenie tego oleju przed ponownym doprowadze¬ niem do sprezarki.W znanych kompresorach srubowych stosuje sie czynnik chlodniczy, który w wyniku wtryskiwa¬ nia oleju jest nim silnie wzbogacony. W dolaczo¬ nym oddzielaczu oleju nastepuje oddzielenie czyn¬ nika chlodniczego i oleju. Czynnik chlodniczy jest dostarczany do skraplacza dla dalszego przebiegu 10 15 20 25 procesu chlodzenia. Olej oddzielony w oddzielaczu oleju jest pompowany pompa olejowa, chlodzony w chlodnicy oleju i przez filtr wtryskiwany do kompresora.Chlodzenie oleju przeprowadza sie na ogól przy pomocy plaszczowo-rurowego wymiennika ciepla, w którym nastepuje wymiana ciepla pomiedzy ole¬ jem i czynnikiem chlodniczym, przy czym cieplo zostaje odprowadzane z czynnika chlodniczego. Ja¬ ko czynnik chlodniczy stosuje sie wode chlodzaca, powietrze chlodzace, parujace chlodziwa, pary chlodziwa, solanke chlodnicza. Znane jest równiez zapobieganie nadmiernemu ogrzaniu oleju nie tyl¬ ko chlodnica oleju, ale przez wtryskiwanie do przewodu zasysania sprezarki plynnego czynnika chlodniczego.Jest niekorzystnym stosowanie chlodnicy olejo¬ wej, która ze wzgledu na stosunkowo zle wlasci¬ wosci wymiany ciepla od oleju do wody chlodza¬ cej, powietrza chlodzacego, solanki chlodzacej, pa¬ rujacego chlodziwa lub pary chlodziwa, musi miec duza powierzchnie chlodzenia. Jest to szczegpkrTe niekorzystne przy specjalnych urzadzeniaon na przyklad na statkach, gdyz zajmuje duzo n/iejsca, co powoduje utrate czesci powierzchni uzytkowej.W razie chlodzenia oleju przez wtryskiwanie do przewodu zasysania sprezarki cieklego czynnika chlodzacego oraz w przypadkach wymiany ciepla w chlodnicy oleju z czynnikiem chlodniczym — parujacym chlodziwem lub/para chlodziwa — nic- 6S53368 533 korzystne jest ponadto to, iz zmniejsza sie obje¬ tosc pary chlodziwa, która jest zasysana sprezarka urzadzenia chlodniczego ze sprezarki, co ostatecz¬ nie prowadzi do zmniejszenia wydajnosci chlo¬ dzenia sprezarki.Celem wynalazku jest zastosowanie potrzebnego do chlodzenin oleju czynnika chlodniczego w taki sposób, aby nie nastepowal spadek wydajnosci urzadzenia chlodniczego oraz skonstruowanie urza¬ dzenia, w którym chlodzenie oleju nastepuje bez umieszczania osobnego agregatu.Zadanie to zostalo rozwiazane wedlug wynalazku w ten sposób, ze w komorze sprezania umieszcza sie w miejscu, tuz przed miejscem, w którym para rowków wirnika uzyskuje polaczenie z ka¬ nalem wysokiego cisnienia, osiowe lub promie¬ niowe otwory dla doprowadzania cieklego, sprezo¬ nego chlodziwa, dzieki czemu w wyniku postepu¬ jacego sprezania nastapi silne ogrzanie oleju a cie¬ plo oleju zostaje odprowadzone przez parowanie chlodziwa. Odstep pomiedzy otworem wtryskowym, czyli wyjsciem otworów i polozeniem kanalu wy¬ sokiego cisnienia jest tylko tak duzy, zeby istniala wystarczajaca róznica cisnienia pomiedzy sprezo¬ nym; wtryskiwanym chlodziwem i cisnieniem w komorze wyporowej w punkcie wtryskiwania, dla zapewnienia potrzebnej dla chlodzenia oleju ilosci chlodziwa.Ze wzgledu na niewielki odstep kata obrotu pomiedzy punktem wtryskiwania i polozeniem ka¬ nalu wysokiego cisnienia nastepuje niewielki wzrost sprezenia przez niewielka ilosc dodatkowo wtryskiwanego chlodziwa.Duza szybkosc wirników i korzystnie skiero¬ wany w kierunku przeciwnym do przeplywu stru¬ mienia wylot chlodziwa zapewniaja dobry podzial strumienia.Wstrzykniety do komory sprezania ciekly sro¬ dek chlodniczy powoduje swym parowaniem po¬ zadane chlodzenie oleju. Tym samym energia ca¬ lego sprezania zostaje odprowadzona do skrapla¬ cza. W wyniku znacznej wydajnosci wymiany cie¬ pla uzyskiwanej przy skraplaniu pary chlodziwa ta wymiana ciepla moze odbywac sie na niewiel¬ kich powierzchniach.Wyeliminowana zostala tym samym umieszczana oddzielnie chlodnica oleju o duzej powierzchni.Wynalazek jest przykladowo wyjasniony na ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój po¬ ziomy kompresora srubowego, fig. 2 — widok w kierunku osiowym, w którym widac profil wir¬ ników, fig. 3 — uklad sprezarki z doprowadze¬ niami i agregatami.Wedlug fig. 1 i 2 w plaszczu kompresora sru¬ bowego 1 umieszczone sa glówny wirnik 13 i wir¬ nik dodatkowy 14, które zazebiaja sie. Do zassanej przez pare rowków wirnika glównego 13 i dodat¬ kowego wirnika 14 i sprezanej ciagle — gdy tylko ustanie polaczenie z kanalem niskiego cisnienia '— pary chlodziwa wtryskuje sie w celu uszczelnia¬ nia, chlodzenia, smarowania i wyciszania halasów przez otwory 15 olej, który jak pokazano na fig. 3 przechodzi przez przylaczenie 10, filtr 9, pompe 7 i oddzielacz oleju 2.Zanim para rowków wirników uzyska polacze¬ nie z kanalem 16 wysokiego cisnienia, przez otwór lub otwory 17 i 18 wtryskuje sie do komory spre¬ zania sprezony, ciekly czynnik chlodniczy, który 5 doprowadzany jest przez przylaczenie 12, zawór 11 i przewody doprowadzajace ze skraplacza 3.Uklad otworów 17 i 18 moze byc promieniowy lub osiowy. Odstep pomiedzy punktem wtryski¬ wania, czyli wyjsciem otworów 17 lub 18, a polo- 10 zeniem kanalu 16 wysokiego cisnienia jest tak duzy, aby istniala wystarczajaca róznica cisnienia pomiedzy sprezonym, wtryskiwanym chlodziwem i cisnieniem w komorze laczacej w punkcie wtry¬ skiwania, dla zapewnienia potrzebnej do chlodze- 15 nia oleju ilosci chlodziwa. Ilosc wtryskiwanego chlodziwa jest regulowana korzystnie rozmieszczo¬ nym wedlug fig. 3 termostatycznym zaworem roz¬ prezonym. Duza szybkosc wirników oraz skiero¬ wane korzystnie w kierunku przeciwnym do prze- 20 plywu wyjscie chlodziwa zapewniaja bardzo do¬ bry podzial, tak iz nie sa potrzebne dodatkowe urzadzenia mieszajace. Tym samym energia spre¬ zania jest odprowadzana do skraplacza 3. 25 PL