Pierwszenstwo: 28.IX.1966 Niemiecka Republika Federalna Opublikowano: 10.1.1974 KI. 2b,5 MKP A21c 5/00 Wlasciciel patentu: Fr. Winkler K. G. Spezialfabrik fur Backereimaschi- nen und Backofen, Schwarzwald (Niemiecka Repub¬ lika Federalna) Maszyna do dzielenia ciasta na czesci o jednakowym ciezarze Przedmiotem wynalazku jest maszyna do dziele¬ nia ciasta na czesci o jednakowym ciezarze zwlasz¬ cza ciasta stosowanego do wypieku chleba, bulek i innego pieczywa.Znane sa maszyny do dzielenia ciasta, które po¬ siadaja lej przeznaczony do doprowadzania ciasta na podajnik suwakowy przesuwajacy sie w kie¬ runku otworu wylotowego.Znana jest równiez maszyna do dzielenia ciasta, która posiada lej przeznaczony do wprowadzania masy ciastowej. W leju tym umieszczone sa dwa walce, które ustawione sa na przeciw siebie i któ¬ re obracaja sie w przeciwnych kierunkach, przy czym jeden z nich jest walcem podajacym, a drugi walcem prowadzacym ciasto na bejben. Walec pro¬ wadzacy wyposazony jest w podajnik suwakowy, ulozyskowany przesuwnie w kierunku wzdluznym, który podczas kazdego obrotu walca przecina ciasto znajdujace sie w leju i przesuwa je w kie¬ runku bebna. Bejben zbudowany jest w taki spo¬ sób, ze na swym obwodzie posiada 4 do 8 cylind¬ rów, w których znajduja sie przesuwne tloki, wy¬ posazone w tloczyska, zaopatrzone w rolki i obra¬ cajace sie na miimosrodzie osadzonym na tym sa¬ mym wale co i beben. Cylindry napelnione w cza¬ sie obrotu belbna ciastem podawanym z podajnika, opróznione sa pod wplywem przesuwu tloków-.Ta znana maszyna do dzielenia ciasta posiada te wady, ze jest zbyt skomplikowana i nie zapewnia ciajglej pracy to jest równomiernego podawania 10 15 20 ciasta przez komore dzielenia, skutkiem czego nie zapewnia równomiernego napelniania komory a wiec i wytwarzania kawalków ciasta o jednako- wych ciezarach. Wad^ te(j maszyny jest równiez to, ze ciasto przesuwajace sie wzdluz zakrzywilo- nych scianek leja nie przemieszcza sie w calej war¬ stwie z jednakowa szybkoscia i zwykle na oibrze- zach zewnetrznych przechodzi wolniej niz w war¬ stwach wewnetrznych, w wyniku czego ciasto za¬ wija sie i tworzy wewnetrzne próznie niekorzystne dla procesu wyrastania i pieczenia.Znana jest równiez maszyna do dzielenia ciasta o podobnej konstrukcji, która posiada lej do ciasta wygiety w dlolnym odcinku gckne nastepuje nacisk na splywajace ku dolowi leja ciasto za pomoca obracajacego sie wahliwie zgarniacza. Mechanizm dzielacy sklada sie z cylindra i dwustronnie dzia¬ lajacego tloka, którego rytmiczny obrót razem z cylindrem i przesuw w jejdnym luib drugim kie¬ runku odbywa sie za .pomoca miimosrodowegjo walu.Wada tej maszyny jest to, ze w przypadku po¬ trzeby zmiany ilosci dzielonych czesci ciasta zacho¬ dzi koniecznosc zatrzymania maszyny i regulacji skoku tloka.Celem wynalazku jest skonstruowanie takiej ma¬ szyny, która malalaby prosta konstrukcje i zapobie¬ galaby szkodliwemu oddzialywaniu na ciasto przy jego dzieleniu i wypychaniu. Aby osiagnac ten cel w obudowie symetrycznie w stosunku do pionowej srodkowej plaszczyzny maszyny usytuowano dtwa 68 3703 walce jeden naprzeciw drugiego, które napedzane sa w przeciwnych kierunkach z jednakowa pred¬ koscia, ponizej których usytuowane sa wychylne dwie prowadnice, w których osadizone sa prze¬ suwne dwa suwaki, przeznaczone do dzielenia cia- 5 sta, przy czym ponizej suwaków umieszczony jest suwak nozowy przeznaczony do podtrzymywania ciasta w czasie jego doplywu do komory posred¬ niej.Taka konstrukcja jest bardzo prosta i daje to, 10 ze ciasto wewnatrz pionowej komory, bez zmiany kierunku ruchu i prakttycznie bez zawirowan jest przesuwane w dól. Dzieki temu duze znaczenie ma to, ze w nastepstwie symetrycznego uksztalto¬ wania i usytuowania komory na ciasto i zsynchro- 15 nizowanych ruchów wychylnych obu suwaków do dzielenia ciasta osiagnieta zostaje równomierna szybkosc przesuwania ciasta, wzrastajaca od warstw zewnetrznych ku srodkowi. Ta jednolitosc i równomiernosc przeibieglu predkosci przyczyniaja 20 sie do tego, ze ciasto przesuwane ku dolowi jest jednorodne i nie tworzy wolnych przestrzeni, które moglyby napelniac sie powietrzem.Aby nie dopuscic doplywu powietrza z zewnatrz, a przede wszystkim aby osiagnac mozliwie ryt- 25 mdczne przechodzenie ciasta przez maszyne, dolny otwór komory na ciasto posiada wylot na prze¬ mian otwierany i zamykany przez zasuwe odcina¬ jaca, która jest utworzona przez dwie pary jedna¬ kowych scian obudowy. 30 Sciany boczne zbiornika, które posiadaja w swym górnym polozeniu ksztalt luku, oslaniaja walec doprowadzajacy ciasto. Od dolu, kazda czesc górnej sciany zakonczona jest listwa, której górny klino¬ wy wystep scisle przylega do walca doprowadzaja¬ cego ciasto, a dolny uksztaltowany jest w formie wycinka wkleslej powierzchni walcowej i stanowi scisle przylegajaca do cylindra prowadzacego po¬ wierzchnie uszczelniajaca.Dolne odcinki bocznych scian przylegaja do pro¬ wadnic uksztaltowanych w formlie cylindra, od których odchodza skosnie skierowane ku wnetrzu i w dól powierzchnie kierujace, polaczone z po¬ zioma rama, w której osadzony jest pierscien wy- 45 lotowy otworu razem z przesuwana w nim zasuwa.Sterowanie zapewniajace dzielenie ciasta i wy¬ rzucanie podzielonych jego czesci o równiej wiel¬ kosci i bez zaklócen rozwiazane jest w taki sposób, ze wolne zewnetrzne konce suwaka do dzielenia 50 polaczone sa za posrednictwem przegubowych dzwigni z napedzajacymi je korbowymi lub krzyw¬ kowymi mechanizmami. Mechanizmy te sa tak wy¬ konane, ze przy obrocie suwaków z ich górnego polozenia w kierunku ku dolowi, stykaja sie one 55 wzajemnie w polozeniu srodkowym i utrzymywane sa w tym polozeniu az do osiagniecia maksymal¬ nego dolnego wychylenia, po czym suwaki te zo¬ staja od siebie oddalone do srodka cylindrów i utrzymane w tym polozeniu az do czasu obrotu 60 cylindrów o maksymalny kat Na beziusterkowa prace maszyny do dzielenia ciasta wplywa równiez to, ze ciasto przy dzieleniu i wyrzucaniu podzielonych czesci poddawane jelst powolnemu wzrastajacemu wzglednie malejacemu « 4 naciskowi. Wzajemnie zwrócone ku sobie we¬ wnetrzne brzegi suwaka dzielacego, sa ukosne i po¬ siadaja grzebieniaste palce lufo wystepy w postaci nakladek, które przy zblizeniu ku soibie suwaków wchodza miedzy siebie wzglednie na siebie sie nakladaja.Takie uksztaltowanie krawedzi suwaka powoduje to, ze az do momentu ich wzajemnego zetkniecia sie powstaje zamknieta przestrzen wloinot zmniej¬ szajaca sie, pozwalajaca na odplyw najdmiaru cia¬ sta, która to przestrzen przy dalszym wychylaniu w dól suwaków stopniowo sie powieksza, co umoz¬ liwia niewielki odplyw ciasta i zapobiega powsta¬ waniu szkodliwego nadcisnienia. "f ^ Aby maszyna wykonana zgodnie z wynalazkiem mogla miec zastosowanie przy dzieleniu ciasta na czesci o róznej wielkosci, kalt wychylenia suwaków dzielacych moze byc zmieniony przez odpowiednie nastawienie ich skrajnego górnego wychylenia.Utrzymywanie niezmienionego dolnego skrajnego wychylenia suwaka dzielacego ciasto mozliwie jak najlbliizej od zasuwy odcinajacej ma ten cel, ze po wyrzuceniu oddzielonej czesci ciasta reszta ciasta pozostaje miedzy dzielacymi suwakami a zasuwa odcinajaca. W celu zmniejszenia lub zwiekszenia czesci ciasta przestawia sie kat wychylenia obu cylindrów i suwaków.Chcac ukladac na tasme transportowa wiecej czesci ciasta, nalezy po poszerzeniu maszyny po¬ dzielic komore przeznaczona na ciasto na wieksza ilosc oddzielnych komór i kazda zaopatrzyc w od¬ dzielny otwór wy Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym filg. 1 przedstawia maszyne do dzielenia ciasna w piono¬ wym podluznym przekroju, fig. la przedstawia strumien przeplywajacego ciasta, fig. Ib schemat predkosci spadajacego strumienia ciasta, fig. lc schemat predkosci obydwu nozowych suwaków, fig. 2 i 3 przedstawia dwa prostopadle do siebie przekroje pionowe maszyny z ruchomymi czescia¬ mi w polozeniu wyjsciowym, fig. 4 i 5 w tytm sa¬ mym przekroju pionowym ruchome czesci maszy¬ ny na poczattku procesu dzielenia ciasta, fig. 6 i 7 ruchome czesci maszyny po ukonczeniu procesu dzielenia, przy wypychaniu oddzielonej czesci cia¬ sta, fig. 8 i 9 po zamknieciu suwaka nozowego i fig. 10, 11 przedstawia maszyne podczas rozpoczy¬ nania ruchu zwrotnego suwaka do dzielenia ciasta.Maszyna do dzielenia ciasta uwidoczniona na rysunku zawiera obudowe 1, która posiada otwór górny 4 przeznaczony do doprowadzania ciasta 3 znajdujacego sie w leju 2, oraz otwór dolny 5 prze¬ znaczony do odprowadzania oddzielonego ciasta.Po olbu stronach otworu górnego 4 znajduja sie dwie, skierowane ku dolowi, posiajdajajce w prze¬ kroju ksztalt luku scianki 6 i 7, podczas, gdy przy otworze dolnym 5 znajduja sie dwa skierowtaine ku górze, tworzace w przekroju czesciowy luk scian¬ ki 8 i 9.W czesci górnej obudowy 1 usytuowane sa sy¬ metrycznie do jej pionowej plaszczyzny srodkowej dwa jednakowe, obrotowe walce 10 i 11, doprowa¬ dzajace ciasto, które napedzane sa stale z jednar5 kowa predkoscia, w przeciwnych wzgledem siebie kierunkach.Ponizej walców 10 i 11 doprowadzajacych ciasto, symetrycznie do pionowej plaszczyzny srodkowej maszyny, usytuowane sa wychylnie dwie jedna- 5 kowe prowadnice 12, 13 uksztaltowane w formie cylindra, które wysuniete sa na zewnajtrz i w któ¬ rych znajduja sie dwa promieniowo przechodzace suwaki 14, 15 przeznaczone do dzielenia ciasta, poruszajace sie w kierunku poziomym. Prowadnice 10 12, 13 sa osadzone wychylnie. Kat wychylenia pro¬ wadnic w stosunku do osi 16 i 17 moze byc regu¬ lowany w zakresie 0 -r- 45°. Suwaki 14 i 15 pola¬ czone sa dzwigniami 18, 19, dzieki którym prowad¬ nice 12 i 13 odprowadzane sa na zewnatrz cylin- 15 drów. Wielkosc katowego wychylenia suwaków 14, 15 uwidoczniona jest na fig,. 1 za pomoca linii zao¬ patrzonych w strzalki i oznaczonych kreska i kropka.Scianki 6, 7 oslaniajace czesciowo walce 10, 11, których powierzchnie wewnetrzne znajduja sie w pewnej od nich odleglosci, posiadaja w swym dolnym polozeniu dwustronne zgrubienia 20, 22 i 21, 23 o ukosnych krawedziach tworzacych noze, przeznaczane do scinania ciasta z walcy 10 i 11.Zgrubienia 20, 21 dolnymi powierzchniami zamy¬ kajacymi 24, 25 uksztaltowanymi w formie luku przylegaja scisle do obwodu prowadnic 12, 13 wy¬ konanych w ksztalcie drazonego cylindra. Dolne czesci 8, 9 scianek, przylegaja górnymi powierzch¬ niami zamykajacymi 26, 27 do obwodu prowad¬ nic 12, 13 przy czym powierzchnie prowadzace 28, 29 przechodza promieniowo w stosunku do pro¬ wadnic 12, 13. Powierzchnie prowadzace 28, 29 w dolnym polozeniu lacza sie z nasadka 30. Na¬ sadka 30 osadzona jest w uchwycie 31 umieszczo¬ nym w dolnym otworze 5 obudowy 1. Wyposazona ona jest w suwak nozowy 32, samoczynnie otwie¬ rany w celu wypchniecia oddzielnej czesci ciasta.Obydwie, zwrócone ku sobie krawedzie 33, 34 suwaka 14, 15 przeznaczonego do oddzielania ciasta, zazebiaja sie ze soba grzebieniowo, jak to uwi¬ docznione na fig. 2 do 11. Moga one byc równiez wykonane w sposób taki, ze beda sie nakladaly. ^ Walce 10 i 11 prowadzace ciasto, przylegajace do nich zgrubienia 22 i 23, prowadnice 12 i 13 oraz powierzchnie zamykajace 28 i 29, tworza razem z nie przedstawiona na rysunku sciana przednia — wzglednie tylna obuldowy 1 zamkniety zbiornik na 50 ciasto. Prowadnice 12, 13, suwaki 14, 15 do oddzie¬ lania ciasta, powierzchnie zamykajace 28, 29 oraz nasadka 30 z suwakiem nozowym 32 tworza, znowu razem z przednia i tylna sciana obudowy 1, ze wszystkich stron zamkniety zbiornik tak, ze pow- 55 stawanie prózni powietrznych w oddzielnych cze¬ sciach ciasta jest praktycznie niemozliwe.Maszyna do dzielenia ciasta pracuje w sposób nastepujacy: Gdy suwak nozowy 32 jest zamknie¬ ty to suwaki 14, 15 przeznaczone do dzielenia cia- 6° sta, przesuniete sa w polozenie wyjsciowe, przy czym ich ostre krawedzie skierowane sa ku górze i niemal calkowicie znajduja sie wewnatrz pro¬ wadnic 12, 13, skutkiem czeigo uzejbibne krawedzie 33, 34 na ciasto niedzialaja. • 6 Gdy krawedzie 33; 34 zostana pod wplywem czesciowego ohrotu prowadnic przesuniete ku srod¬ kowi maszyny, to nastepuje wówczas zamkniecie przez nie powierzchni i oddzielenie górnego ob¬ szaru maszyny od obszaru dolnego i wytworzenie komory zawierajacej okreslona ilLosc ciasta miedzy suwakami 14, 15, a suwakiem nozowym 32. Po cal¬ kowitym zblizeniu sie ku sobie* suwaków 14, 15 na¬ stepuje otwarcie suwaka nozowego 32 i na skutek tego ciasto znajdujace sie w zamknietym obszarze dolnym, pod wplywem wlaisnego ciezaru wypada na przygotowana podstawe lub przenosnik. Suwaki 14, 15 przechylajac sie ku dolowi i zazebiajac sie ze soba krawedziami 33, 34, naciskaja na oddzie¬ lony kawalek ciasta 35 nasadka 30, przy czym oddzielona czesc ciasta 35 choc nie posiada tak idealnego ksztaltu, to jednak nie zawiera zadnych pecherzyków powietrza. Suwak nozowy 32, po przejsciu kawalka ciasta przez otwór zostaje zam¬ kniety, po czyim suwaki 14, 15 zostaja przesuniete w kierunku zewnetrznym tworzac przejscie dla nastepnej porcji ciasta do komory posredniej ze zbiornika górnego. PL