PL67064B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: fitto KI. 21d2t49 26.1II. 1970 (P 139 633) 28.11.1973 MKP HOlf 27/28 CZYTEl: IA UKD Urzedu -Patentówc-no flMllj Iurtpkp -i i Twórca wynalazku: Lucjan Ormontowicz Wlasciciel patentu: „Elta" Fabryka Transformatorów i Aparatury Trakcyjnej im. Bojowników PPR, Lódz (Polska) Uzwojenie transformatorowe, zwlaszcza duzych mocy Przedmiotem wynalazku jest uzwojenie transformato¬ rowe zwlaszcza duzych mocy.W powszechnie znanych uzwojeniach warstwowych, kolejne cewki warstwowe maja wysokosc równa wyso¬ kosci calego uzwojenia, a odstepy miedzy kolejnymi cewkami warstwowymi, wynikajace z ich róznicy sred¬ nic, sa stosunkowo duze na skutek wystepowania duzych róznic napiec miedzy koncami dwóch sasiednich warstw.Duze odstepy miedzy kolejnymi cewkami warstwowymi zapewniaja dobre chlodzenie uzwojenia, ale charaktery¬ zuja isie zlym wspólczynnikiem wypelnienia miedzia uzwojenia, co powodiujje wzrost wymiarów uzwojenia i calego transformatora.Celem wynalazku jest nowa konstrukcja uzwojenia, które nie posiadaloby wad dotychczasowych uzwojen warstwowych.Cel ten zostal osiagniety przez opracowanie nowej konstrukcji uzwojenia transformatorowego, skladajacego sie z kiilku grup cewek warstwowych, w których konce kolejnych warstw sa przesuniete schodkowo wzgledem siebie. Dwie kolejne grupy cewek warstwowych, posia¬ dajace przesuniete schodkowo w róznych kierunkach konce kolejnych warstw posiadaja wspólne poczatki, natomiast dwie kolejne grupy cewek warstwowych, po¬ siadajace jednakowe kierunki przesunietych schodkowo konców warstw maja koniec grupy poprzedniej polaczo¬ ny z poczatkiem grupy nastepnej, przewodem zwojo¬ wym w postaci cewki plaskiej. Kolejne pary grup ce¬ wek warstwowych sa polaczone ze soba zlaczami gal¬ wanicznymi po zewnetrznej stronie uzwojenia. 10 15 20 25 30 Miedzy grupami cewek warstwowych znajduja sie elementy izolacyjne, skladajace sie z wielu krazków, wykonanych z materialu izolacyjnego np. z preszpanu.Po stronie zewnetrznej uzwojenia znajduje sie obejma, wykonana z zywicy syntetycznqj np. z zywicy epoksydo¬ wej, wzmocnionej wlóknem szklanym. Cale uzwojenie jest wykonane z przewodu dwupaskoweigo o przekroju kwadratowym, przy czym paski sa pokryte cienka war¬ stwa izolacyjnej emalii syntetycznej.Uzwojenie wedlug wynalazku odznacza sie zwiekszo¬ na wytrzymaloscia na dynamiczne sily zwarciowe oraz polepszona skutecznoscia chlodzenia cewek warstwo¬ wych, przy jednoczesnym osiagnieciu maksymalnego wspólczynnika wypelnienia uzwojenia miedzia i prawi¬ dlowym wykorzystaniu przestrzeni miedzy grupami ce¬ wek warstwowych. Znaczna pojemnosc wzdluzna uzwo¬ jenia zwieksza jego odpornosc na udarowe fale napie¬ ciowe.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykla¬ dach wykonania na rysunkach, na których flig. 1 przed¬ stawia schematycznie uklad uzwojenia odmiana pierw¬ szej, fig. 2 — uklad uzwojenia odmiany drugiej. Fig. 3 przedstawia przekrój poprzeczny wzdluz linii M—M z fig. 1, fig. 4 — przekrój poprzeczny wzdluz linii N—N z fig. 1, fig. 5 — przekrój elementu izolacyjnego pla¬ szczyzna wzdluz osi podluznej uzwojenia z fig. 1, a fig. 6 — przekrój elementów izolacyjnych plaszczyzna wzdluz osi podluznej uzwojenia z fig. 2. Fig. 7 przed¬ stawia widok boczny fragmentu pojedynczego krazka elementu izolacyjnego z fig. 5, zas fig. 8 — jego widok €706467964 z góry. Fig. 9 przedstawia zwój o przekroju kwadrato¬ wym obrócony o 180°, fig. 10 — przekrój poprzeczny zwoju o przekroju kwadratowym, skladajacego sie z dwóch pasków.Uzwojenie transformatorowe wedlug wynalazku skla¬ da sie z kilkudziesieciu cewek warstwowych 1, 2, 3, 4, 5, pomiedzy którymi znajduja sie kanaly osiowe 6, przy czym cale uzwojenie jest nawiniete na izolacyjnej tu- lei 7.Cewki warstwowe tworza w uzwojeniu kilka grup jednorodnych, w których wszystkie warstwy kazdej gru¬ py posiadaja z obydwu stron chlodzace kanaly osiowe.W pierwszej odmianie uzwojenia konce kolejnych dwóch nastepujacych po sobie warstw grup cewek war¬ stwowych sa przesuniete schodkowo wzgledem siebie w róznych kierunkach, p*zy czym obydwie grupy sasied¬ nie, tworzace pare grup, posiadaja wspólne poczatki w punkcie 8. Kolejne pary grup cewek warstwowych sa polaczone ze soba zlactami galwanicznymi 9 po stronie zewnetrznej uzwojenia,* a zakys przestrzeni miedzy ko¬ lejnymi grupami posiada w przekroju wzdluznym uzwo¬ jenia ksztalt litery V. Obydwa wyprowadzenia znajdu¬ ja sie po stronie zewnetrznej uzwojenia, a miedzy ko¬ lejnymi grupami znajduja sie elementy izolacyjne 10, 11. (fig. 1).W drugiej odmianie uzwojenia dwie kolejne grupy cewek warstwowych posiadaja jednakowe kierunki prze¬ sunietych schodkowo konców warstw, przy czym koniec grupy poprzedniej jest polaczony z poczatkiem grupy nastepnej przewodem zwojowym w postaci plaskiej cew¬ ki 12 w celu optymalneigo wykorzystania przestrzeni miedzy kole-jnymi grupami cewek warstwowych, przy czym cewka 12 znajduje sie miedzy dwoma elementami izolacyjnymi 13 i 14 (fig. 2).Napiecia pomiedzy sasiednimi grupami cewek war¬ stwowych w uzwojeniach odmiany drugiej sa dwa razy mniejsze od napiec jakie wystepuja pomiedzy grupami cewek warstwowych w odmianie pierwszej, co umozli¬ wia zastosowanie odmiany drugiej uzwojenia do napiec wyzszych.Cewki warstwowe sa usytuowane na dystansowych li¬ stwach izolacyjnych 15, które sa krótsze od wysokosci uzwojenia po sprasowaniu. Elementy izolacyjne 10, 11, 13, 14 umiejscowione miedzy grupami cewek warstwo¬ wych skladaja sie z wieki krazków 16, 17 z materialu izolacyjnego np. z preszpanu, posiadajacych otwory od¬ powiadajace pod wzgledem wielkosci i rozmieszczenia kanalom osiowym 6, zas obrzeze wewnetrzne izolacyj¬ nych krazków 16, 17 posiada wystep lub wystepy 18 zazebiajace sie o dystansowe listwy izolacyjne 15, wsku¬ tek czego jest uniemozliwiony ruch obrotowy krazków izolacyjnych, a umozliwione jest ich przesuniecie w kierunku osi wzdluznej uzwojenia (fig. 5, 6).Po stronie zewnetrznej uzwojenia znajduje sie obej¬ ma 19 wykonana z zywicy syntetycznej np. z zywicy epoksydowej wzmocnionej wlóknem szklanym, co zwieksza odjpornosc uzwojenia na dynamiczne sily zwar¬ ciowe.Dla uzyskania maksymalnego wspólczynnika wypel¬ nienia uzwojenia miedzia jest ono wykonane z przewo¬ du dwupaskowego o przekroju kwadratowym (fig. 10)„ przy czym paski sa pokryte cienka warstwa izolacyjnej emalii syntetycznej.Przyklad wykonania uzwojenia dotyczy napiecia gór- 5 nego, przy czym istota wynalazku moze byc wykorzy¬ stana równiez w odniesieniu do uzwojenia dolnego na¬ piecia w celu polepszenia oddawania ciepla do oleju. 10 PL PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Uzwojenie transformatorowe, zwlaszcza duzych mocy, skladajace sie z kilkudziesieciu cewek warstwo¬ wych, tworzacych kilka grup jednorodnych lub rózno¬ rodnych, w których wszystkie warstwy kazdej grupy po- 15 siadaja z obydwu stron chlodzace osiowe kanaly cylin¬ dryczne lub zbiezne, znamienne tym, ze konce kolejnych warstw (1, 2, 3, 4, 5) grup cewek warstwowych sa prze¬ suniete schodkowo wzgledem siebie, przy czym dwie kolejne grupy cewek warstwowych, posiadajace przesu- 20 niete schodkowo w róznych kierunkach konce kolejnych warstw, maja wspólne poczaitki (8) natomiast dwie ko¬ lejne grupy cewek warstwowych, posiadajace jednako¬ we kierunki przesunietych schodkowo konców warstw, maja koniec grupy poprzedniej polaczony z poczatkiem 25 grupy nastepnej przewodem zwojowym w postaci cewki plaskiej (12) w celu optymalnego wykorzystania prze¬ strzeni miedzy kolejnymi gnupami cewek warstwowych.

2. Odmiana uzwojenia wedlug zastrz. 1, skladajaca sie z parzystej liczby grup i nieparzystej liczby warstw, 30 znamienna tym, ze kolejne pary grup cewek warstwo¬ wych sa polaczone ze soba zlaczami galwanicznymi (9) po stronie zewnejtrznej uzwojenia, a przekrój plaszczyz¬ na lezaca na osi wzdluznej uzwojenia poprzez kolejne pary grup posiada ksztalt litery V, zas obydwa wypro- 35 wadzenia usytuowane sa po stronie zewnetrznej uzwo¬ jenia.

3. Uzwojenie wedlug zastrz. 1 i 2, znamiene tym, ze miedzy grupami cewek warstwowych znajduja sie ele¬ menty izolacyjne (10, 11, 13, 14) skladajace sie z wielu 40 krazków (16, 17) wykonanych z materialu izolacyjnego a zwlaszcza z preszpanu, posiadajacych otwory odpo¬ wiadajace pod wzgledem wielkosci i rozmieszczenia ka¬ nalom osiowym (6), zas Obrzeze wewnetrzne izolacyj¬ nych krazków (16, 17) posiada wystep lub wystepy za- 45 zebiajace sie o listwe lub listwy dystansowe (15) wsku¬ tek czego jest uniemozliwiony ruch obrotowy krazków izolacyjnych, a umozliwione jest ich przesuniecie w kie¬ runku osi wzdluznej uzwojenia.

4. Uzwojenie wedlug zastrz. 1 do 3, znamienne tymr 50 ze po stronie zewnetrznej uzwojenia znajduje sie obej¬ ma (19) wykonana z zywicy syntetycznej najkorzystniej z zywicy epoksydowej wzmocnionej wlóknem szklanym, zwiekszajaca odtpomosc uzwojenia na dynamiczne sily zwarciowe. 55

5. Uzwojenie wedlug zastrz. 1 i 2, znamienne tym, ze dla uzyskania maksymalnego wspólczynnika wypelnie¬ nia uzwojenia miedzia, jest ono wykonane z przewodu dwupaskowego o przekroju kwadratowym, przy czym paski sa pokryte cienka warstwa izolacyjnej emalii syn- ^ tetycznej.KI. 21(12,49 $7064 MKP HOlf 27/28 / Z 3 4 5 JL M9 J0_ II 5 = a Figi 12 13 14 " ~JL t i\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\ Fig.2KI. 21dM9 67064 MKP HOlf 27/28 13 9 14 Fig. 5 LW^W^WW^ Fig. 6 Fig.8 Fig.9 Fig. 10 WDA-l. Zam. 4836, naklad 110 egz. Cena zl 10,— PL PL