PL66170B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 31.VIII.1972 66170 KI. 21c,39/04 MKP HOlh 43/02 ukJczyulnia Wspóltwórcy wynalazku: Zbigniew Sawicki, Eugeniusz Blonski, And Dobiech, Ludwik Zielinski Wlasciciel patentu: ELTA Fabryka Transformatorów i Aparatury Trakcyjnej im. Bojowników PPR, Lódz (Polska) Sterownik krzywkowy samopowrotny Przedmiotem wynalazku jest sterownik krzyw¬ kowy samopowrotny, wyposazony w elementy la¬ czeniowe, sluzacy do jednoczesnego sterowania wieloma obwodami urzadzen elektrycznych, prze¬ znaczony zwlaszcza do wózków akumulatorowych.Znane konstrukcje sterowników krzywkowych posiadaja centralny mechanizm migowy rozwia¬ zany w oparciu o zasade napinania specjalna krzywka z wyraznie uksztaltowanymi wierzchol¬ kami, usprezynowanej dzwigni rolkowej, która po przekroczeniu okreslonego kata obrotu tej krzyw¬ ki wyznaczajacego punkt przechylowy przyspiesza raptownie te krzywke wzgledem walka napedo¬ wego wywolujac efekt dzialania migowego. Roz¬ wiazanie to i jego pochodne posiadaja liczne wa¬ dy, a w szczególnosci wymagaja duzej podzialki katowej pomiedzy poszczególnymi stopniami ste¬ rownika, uniemozliwiajac wykorzystanie go do sterowników wielopolozeniowych, oraz sterowni¬ ków napedzanych dzwigniami i pedalami nozny¬ mi lub wymagaja krzywek o duzych srednicach powiekszajac znacznie gabaryty sterownika.Inne, prostsze rozwiazania sterowników zapew¬ niaja migowe otwieranie styków styczników tyl¬ ko przy ruchu sterownika w jednym kierunku, co znacznie ogranicza mozliwosci programowe, uzaleznia ruch styków od ruchów lub drgan nogi przylozonej do pedalu uruchamiajacego sterownik i wywoluje jego szybkie zuzycie, oraz zaklócenia w calym obwodzie sterowniczym. 10 20 25 30 Stosuje sie równiez w sterownikach zamiast centralnego mechanizmu migowego styczniki roz- wierne o dzialaniu migowym, które w takim roz¬ wiazaniu sa bardzo skomplikowane i umozliwiaja przewodzenie tylko bardzo malych pradów.Inna wada znanych sterowników krzywkowych jest rozwiazanie ograniczenia koncowych polozen sterownika przez osadzanie na walku krzywko¬ wym dodatkowych tarcz z odchylanymi zebami, które opieraja sie w krancowych polozeniach o uksztaltowane w obudowie wystepy, lub przez przykrecanie albo spawanie do tarczy zapadkowej sterownika odbojów wspólpracujacych z wymie¬ nionymi wyzej wystepami. Rozwiazania te, dosc skomplikowane, wprowadzajace do aparatu sze¬ reg dodatkowych elementów, sa uzasadnione je¬ dynie w sterownikach, które produkuje sie w róz¬ nych wykonaniach co do ilosci polozen, natomiast sa wadliwe w sterownikach produkowanych ma¬ sowo wedlug stalych programów jak na przyklad dla wózków akumulatorowych.Celem wynalazku jest opracowanie konstrukcji sterownika o zwartej i technologicznej budowie, który nie mialby wyzej wymienionych wad, lub w którym wystepowalyby one w mniejszym za¬ kresie.Cel ten zostal osiagniety wedlug wynalazku przez zastosowanie mechanizmu migowego o dzia¬ laniu dwukierunkowym, skladajacego sie z zespo¬ lu napinajacego, w którym na walku napedowym 6617066170 jest osadzony korek usytuowany centralnie mie¬ dzy co najmniej jedna pare sprezyn naciskaja¬ cych, umiejscowionych we wnekach krzywki usta¬ lajacej, która lacznie z zazebiona z nia druga krzywka programowa jest obrotowo ulozyskowa- 5 na na tym walku napedowym, oraz z zespolu ustalajacego, w którym na zewnetrznej walcowej powierzchni krzywki ustalajacej po jednej stronie sa uksztaltowane wyciecia do czasowego umiej¬ scowienia rolek dzwigni zapadkowych dla kazdo- 10 razowego ustalenia polozenia walka napedowego, a po drugiej stronie oraz na zewnetrznej walco¬ wej powierzchni krzywki programowej wykonane sa wyciecia dla sterowania elementów laczenio¬ wych. 15 Zastosowano równiez w mechanizmie samopo¬ wrotnym odpowiedniego ksztaltu krzywke umo¬ zliwiajaca ograniczenie krancowych polozen ste¬ rownika.Zastosowanie takiego rozwiazania pozwala na 20 uzyskanie sterownika krzywkowego migowego sa¬ mopowrotnego o malej podzialce katowej z mozli¬ woscia napedzania go dzwignia reczna lub peda¬ lem noznym, o malych gabarytach i prostej kon¬ strukcji. 25 Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój podluzny sterownika, fig. 2 — przekrój poprzeczny wzdluz linii A — A przez zespól napinajacy mechanizmu zapadkowe- 30 go z fig. 1, fig. 3 — przekrój poprzeczny wzdluz linii B — B przez zespól ustalajacy mechanizmu zapadkowego z fig. 1, fig. 4 — widok z tylu me¬ chanizmu samopowrotnego w polozeniu poczatko¬ wym, fig. 5 — widok z tylu mechanizmu samo- 35 powrotnego w polozeniu koncowym, fig. 6 — szczegól zespolu napinajacego, fig. 7 — przekrój podluzny przez krzywke ustalajaca, fig. 8 — wi¬ dok na krzywke ustalajaca od strony wnek, fig. 9 — widok na krzywke ustalajaca od strony 40 wyciec uzebionych, fig. 10, 11, 12 — trzy zasad¬ nicze rzuty krzywki programowej.Budowa sterownika wedlug wynalazku odzna¬ cza sie tym, ze w dwóch plytach 1 sa osadzone lozyskowe tulejki 2, a w nich jest ulozyskowany 45 napedowy walek 3. Plyty 1 sa polaczone ze soba wspornikiem 4 oraz sluzacymi do umocowania la¬ czeniowych elementów 5 dwoma wspornikami 6.Na napedowym walku 3 sa ulozyskowane obro¬ towo za pomoca tulejek 7 ustalajaca krzywka 8 50 i programowana krzywka 9, a miedzy nimi jest osadzony kolek 10 usytuowany centralnie w pro¬ mieniowych wycieciach 11 ustalajacej krzywki 8 miedzy dwoma parami naciskowych sprezyn 12 umiejscowionych we wnekach 13 ustalajacej 55 krzywki 8 i zabezpieczonych przed wypadnieciem przez plaszczyzne czolowa programowej krzywki 9. W przedniej czesci walcowej powierzchni krzywki 8 sa uksztaltowane uzebione wyciecia 14 do czasowego umiejscowienia rolek 15 zapadko- 60 wych dzwigni 16 podpartych naciskowymi spre¬ zynami 17 i zawieszonymi na osiach 18 osadzo¬ nych w plycie 1, przy czym elementy te tworza zespól ustalajacy sluzacy do kazdorazowego usta¬ lenia polozenia napedowego walka 3 przy jego 65 obracaniu. Na pozostalej czesci walcowej po¬ wierzchni krzywki 8 sa wykonane programowe wyciecia 19 dla laczeniowych elementów 5.Podobne programowe wyciecia 19 sa wykonane na zewnetrznej walcowej powierzchni programo¬ wej krzywki 9. Takie rozwiazanie krzywek 8 i 9 upraszcza znacznie konstrukcje sterownika, po¬ zwala uzyskac bardzo male gabaryty, eliminuje z niego szereg normalnie wystepujacych czesci, pozwala na stosowanie wysokowydajnych metod wytwarzania np. przez ksztaltowanie metoda wtryskowa z tworzyw termoplastycznych. Promie¬ niowe wyciecia 11 wykonane dla kolka 10 maja szerokosc okreslona katem (3 nieco wieksza od po- dzialki katowej y uzebionych wyciec 14, dzieki czemu mozna uzyskac wymuszane przemieszcze¬ nie krzywek 8 i 9, a co za tym idzie, zadzialanie elementów laczeniowych 5 w przypadku pojawie¬ nia sie w ukladzie zaciec lub uszkodzenia naci¬ skowej sprezyny 12, co stanowi istotny czynnik niezawodnosci dzialania aparatu.Osie naciskowych sprezyn 12 umieszczonych we wnekach 13 ustalajacej krzywki 8 sa skierowane do osi kolka 10 pod katem a ^ 90°, co daje znacz¬ nie mniejsze obciazenie zginajace sprezyny i wyz¬ sza ich trwalosc niz przy czesto stosowanym roz¬ mieszczaniu takich sprezyn na obwodzie kola.Krzywki 8 i 9 zazebione sa ze soba za pomoca dwu par zebów 20 i 21 oraz odpowiadajacych im rowków 22 i 23 lezacych w dwu róznych plasz¬ czyznach wzajemnie przecinajacych sie, co odbie¬ ra im dwa stopnie swobody i tworzy z nich sztywna konstrukcje rurowa ulozyskowana jedy¬ nie na jej koncach, dzieki czemu zmniejszono ogólna ilosc lozysk i uproszczono znacznie kon¬ strukcje sterownika.Na zewnetrznej stronie sterownika osadzono na napedowym walku 3 za pomoca otworu ksztalto¬ wego krzywke 24 i zabezpieczono sprezynuja¬ cym osadczym pierscieniem 25. Krzywka 24 ma ksztalt zblizony do ósemki i posiada na swym obwodzie dwa wystepy 26 i 27 o dobranej wyso¬ kosci. Z krzywka 24 wspólpracuja dwie zapadko¬ we dzwignie 28 posiadajace rolki 29 ulozyskowane na osiach 30 i zawieszane na osiach 31. Zapad¬ kowe dzwignie 28 sa podparte naciskowymi spre¬ zynami 32 opartymi o wystepy plyty 1. Osie 30 rolek 29 znajduja sie, w polozeniu poczatkowym sterownika, w osi geometrycznej napedowego walka 3.Wystepy 26 i 27 maja tak dobrane wysokosci, ze prosta n wyznaczana przez punkt styku ich wierzcholków z rolka 29 i srodek osi 30 przecho¬ dzi obok srodka osi 31 od strony wewnetrznej sterownika lub przechodzi przez srodek osi 31.Dzieki takiemu rozwiazaniu walek sterownika mozna, jak np. w przedstawionym rozwiazaniu, obracac tylko w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara (fig. 4) i ruch ten mozliwy jest do chwili gdy wystep 26 oprze sie o rolke 29 (fig. 5). W rezultacie ograniczenie krancowych polozen napedowego walka 3 nie wymaga zad¬ nych dodatkowych elementów.Dzialanie sterownika wedlug wynalazku pole¬ ga na obróceniu napedowego walka 3 o kat zbli-66170 5 zony do podzialki sterownika 7. W tym czasie kolek 10 sciska pare naprzemianleglych nacisko¬ wych sprezyn 12 gromadzac w nich energie, któ¬ ra przy koncu tego ruchu, po pokonaniu momen¬ tu ustalajacego wywolanego przez wspólprace ro- 5 lek 15 z uzebionymi wycieciami 14 krzywki 8, wyzwoli sie gwaltownie, przemieszczajac ruchem migowym wzgledem napedowego walka 3 zaze¬ bione ze soba krzywki 8 i 9, o wielkosc kata po¬ dzialki 7 i uruchamiajac laczeniowe elementy 5. 10 Jednoczesnie obrót napedowego walka 3 i zwia¬ zanej z nim krzywki 24 mechanizmu samopowrot¬ nego powoduje odchylenie zapadkowych dzwigni 28 i scisniecie naciskowych sprezyn 32, groma¬ dzac w nich energie wyzwalana po odjeciu mo- 15 mentu napedowego i wywolujaca ruch powrotny . ukladu do polozenia wyjsciowego. Dalsze obra¬ canie napedowego walka 3 powoduje migowe przemieszczenie krzywek 8 i 9 do nastepnego ustalonego polozenia.Ruch powrotny, wywolany przez mechanizm 20 samopowrotny odbywa sie podobnie, lecz jedynie z wykorzystaniem innej pary naprzemianleglych naciskowych sprezyn 12. PL PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 25 1. Sterownik krzywkowy samopowrotny, wypo¬ sazony w elementy laczeniowe sterowane krzyw¬ kami umieszczonymi na wspólnym wale, zna- 30 mienny tym, ze posiada mechanizm migowy o dzialaniu dwukierunkowym, skladajacy sie z ze¬ spolu napinajacego, w którym w napedowym wal¬ ku (3) jest osadzony kolek (10) usytuowany cen- 6 tralnie w promieniowych wycieciach (11) ustala¬ jacej krzywki (8) miedzy co najmniej jedna para naciskowych sprezyn (12) umiejscowionych we wnekach (13) ustalajacej krzywki (8), która lacz¬ nie z programowa krzywka (9) jest obrotowo ulo- zyskowana na napedowym walku (3), oraz z ze¬ spolu ustalajacego, w którym na zewnetrznej wal¬ cowej powierzchni ustalajacej krzywki (8) po jed¬ nej stronie sa uksztaltowane uzebione wyciecia (14) do czasowego umiejscowienia rolek (15) za¬ padkowych dzwigni (16) dla kazdorazowego usta¬ lenia polozenia napedowego walka (3), a po dru¬ giej stronie walcowej zewnetrznej powierzchni ustalajacej krzywki (8) oraz na walcowej ze¬ wnetrznej powierzchni programowej krzywki (9) sa wykonane programowe wyciecia (19) dla ste¬ rowania laczeniowych elementów (5).

2. Sterownik wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze osie naciskowych sprezyn (12) umiejscowionych we wnekach (13) ustalajacej krzywki (8) sa skie¬ rowane pod katem a ^ 90° do osi kolka (10).

3. Sterownik wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze ustalajaca krzywka (8). i programowa krzywka (9) sa zazebione ze soba za pomoca dwu par zebów (20 i 21) oraz odpowiadajacych im rowków (22 i 23) lezacych w dwu róznych plasz¬ czyznach wzajemnie przecinajacych sie.

4. Sterownik wedlug zastrz. 1 do 3, znamienny tym, ze krzywka (24) mechanizmu samopowrotne¬ go posiada na swym obwodzie dwa wystepy (26 i 27) o wysokosciach dobranych tak, ze linia pro¬ sta wyznaczana przez punkt styku wierzcholka wystepu (26 i 27) z rolka (29) i srodek osi (30) przechodzi obok srodka osi (31) zapadkowej dzwi¬ gni (28) lub przechodzi przez srodek osi (31).KI. 21c, 39/04 6G170 MKP HOlh 43/02 &-7^3tJKI. 21c,39/04 66170 MKP HOlh 43/02 fo* fig. 7 fi?9 fig. 10 fg.11 ftg.12 PL PL