Opublikowano: 25.1.1972 KI. 80 b, 1/02 MKP C 04 b, 13/00 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Aleksander Rusiecki, Leonard Urban, Broni¬ slaw Brodzik, Sabina Kulak Wlasciciel patentu: Instytut Techniki Budowlanej, Warszawa (Polska) Zaprawa wapienno-gipsowa Przedmiotem wynalazku jest zaprawa wapien¬ no-gipsowa o opóznionym czasie wiazania do wy¬ konywania wypraw tynkarskich zewnetrznych i wewnetrznych, przeznaczona dla budownictwa przy wykonawstwie recznym lub mechanicznym na budowach lub w zakladach prefabrykacji.Znane zaprawy wapienno-gipsowe wykazuja szereg wad i niedogodnosci. Przy zaprawach o wiekszej zawartosci wchodzacego w ich sklad gi¬ psu pólwodnego wystepuja duze trudnosci w za¬ cieraniu nie tylko mechanicznym lecz nawet recz¬ nym. Natomiast przy mniejszej zawartosci gipsu a wiekszej zawartosci wchodzacego w ich sklad piasku powstaja trudnosci przy tynkowaniu me¬ chanicznym, szczególnie przy transporcie piono¬ wym i poziomym oraz narzucie na podklad. Nie¬ dogodnoscia jest równiez to, ze zaprawy wapien¬ no-gipsowe o wiekszej zawartosci spoiwa, np. 0 stosunku objetosciowym gipsu do piasku jak 1 : 0,5 sa bardzo wrazliwe na niewielka nawet nie¬ jednorodnosc gipsu pólwodnego. W praktyce wy¬ zej wymienione wady uniemozliwiaja stosowanie zapraw wapienno-gipsowych w budownictwie.Celem wynalazku jest usuniecie podanych nie¬ dogodnosci, zwlaszcza przeciwdzialanie rozfrakcjo- nowywaniu sie i sedymentacji zapraw wapienno- -gipsowych oraz poprawienie ich cech Teologicz¬ nych.Dla osiagniecia tego celu zostalo wytyczone za¬ danie opracowania skladu zaprawy wapienno-gi- 10 15 25 2 psowej, który zapewnialby pozadane wlasciwosci.Istota wynalazku polega na wprowadzeniu do skladu zaprawy wapienno-gipsowej lateksu kau¬ czuku syntetycznego butadienowo-styrenowego w ilosci do 3% ciezarowo w stosunku do spoiwa wa- pienno-gipsowego w stanie suchym.Zaprawa wedlug wynalazku odznacza sie za¬ letami takimi jak: jednolitosc konsystencji, mini¬ malna sedymentacja, dobra przyczepnosc do pod¬ loza rzedu 2 kG/cm2, dobre wlasciwosci Teologicz¬ ne. Zalety te sa nader istotne przy mechanicznym tynkowaniu, przy czym istotny jest tu fakt, ze zachodzace na budowach wahania w dokladnosci dozowania skladników zaprawy nie wplywaja w wiekszym stopniu na zmiane cech zaprawy. Wlas¬ ciwosci zaprawy wedlug wynalazku umozliwiaja ponadto wykonywanie tynków jednowarstwowych, tj. tylko z jednego rodzaju zaprawy — o gru¬ bosci zaleznej od rodzaju podloza: cienkich — od kilku milimetrów oraz grubszych, zwiazanych z wyrównaniem podloza — rzedu 20 milimetrów i wiecej.Do zapraw wedlug wynalazku mozna zamiast piasku stosowac drobne wypelniacze w postaci drobnego piasku, kredy, tonu, popiolów lotnych, odpadów poflotacyjnych i im podobnych — w ilosci dobieranej zaleznie od przeznaczenia — do 500 kG/m8 zaprawy.Dla uzyskania barwnych tynków nakrapianych mozna zastepowac drobne wypelniacze pigmenta- 643853 64385 4 mi, najkorzystniej mineralnymi w ilosci do 40% wypelniacza. Przy stosowaniu zaprawy wedlug wy¬ nalazku do wykonywania tynków zewnetrznych celowym jest nadawanie tynkom cech hydrofobo¬ wych przez stosowanie powierzchniowo lub wgleb¬ nie zwiazków krzemoorganicznych, pochodnych kwasu stearowego itp.Ponizej podano przyklady wykonania zaprawy wedlug wynalazku w przeliczeniu na 1 m8.Przyklad I. Zaprawa do wykonywania wy¬ praw tynkarskich wewnetrznych: gips pólwodny 280 kg ciasto wapienne 308 kg (220 litrów) piasek 1050 kg opózniacz czasu wiazania 7 kg lateks butadienowo-styrenowy 2 kg woda 230 kg Przyklad II. Zaprawa do wykonywania wy¬ praw tynkarskich zewnetrznych: gips pólwodny 280 kg ciasto wapienne 308 kg (220 litrów) piasek 1050 kg opózniacz czasu wiazania 7 kg lateks butadienowo-styrenowy 4 kg 5 woda 230 kg Zamiast ciasta wapiennego mozna stosowac wap¬ no hydratyzowane zastepujac 1 litr ciasta wapien¬ nego iloscia 0,5 kg wapna hydratyzowanego. Jako opózniacz czasu wiazania stosuje sie najczesciej ciekly opózniacz keratynowy lub retardan. PL PLPublished: 01/25/1972 KI. 80 b, 1/02 MKP C 04 b, 13/00 UKD Inventors of the invention: Aleksander Rusiecki, Leonard Urban, Broni¬saw Brodzik, Sabina Kulak Patent owner: Building Research Institute, Warsaw (Poland) Lime-gypsum mortar The invention is a mortar lime-gypsum with a delayed setting for external and internal plastering, intended for the construction industry with manual or mechanical execution at construction sites or in prefabrication plants. Known lime-gypsum mortars have a number of disadvantages and inconveniences. In the case of mortars with a greater content of the semi-water gypsum, there are great difficulties in rubbing, not only mechanically but also manually. However, when the gypsum content is lower and the sand content is greater, difficulties arise in mechanical plastering, especially when transporting vertically and horizontally, as well as for the underlay. Another disadvantage is that lime-gypsum mortars with a higher binder content, for example with a gypsum to sand ratio of 1: 0.5, are very sensitive to even a slight non-uniformity of gypsum under water. In practice, the above-mentioned disadvantages make it impossible to use lime-gypsum mortars in building industry. The aim of the invention is to remove the above-mentioned inconveniences, in particular to counteract the fracture and sedimentation of lime-gypsum mortars and to improve their theological features. The aim of the invention was to develop a composition of lime-gypsum mortar that would provide the desired properties. The essence of the invention consists in introducing synthetic butadiene-styrene rubber latex into the composition of the lime-gypsum mortar in an amount of up to 3% by weight in a proportion The mortar according to the invention is distinguished by advantages such as consistency uniformity, minimal sedimentation, good adhesion to the substrate in the order of 2 kg / cm2, good theological properties. These advantages are very important in mechanical plastering, but it is important here that the fluctuations in the accuracy of the dosing of the mortar components on construction sites do not affect the mortar properties to any greater extent. The properties of the mortar according to the invention allow for the implementation of single-layer plasters, i.e. only one type of mortar - the thickness depending on the type of substrate: thin - from a few millimeters and thicker, related to the leveling of the substrate - in the order of 20 millimeters and more. According to the invention, instead of sand, it is possible to use fine fillers in the form of fine sand, chalk, tone, fly ash, flotation waste and the like - in an amount selected depending on the intended use - up to 500 kg / m8 of mortar. To obtain colored speckled plasters, fine pigment fillers can be replaced - 643853 64385 4 ml, most preferably mineral in the amount of up to 40% of filler. When using the mortar according to the invention to make external plasters, it is advisable to make the plasters hydrophobic by applying organosilicon compounds, stearic acid derivatives, etc. on the surface or in the soil. Examples of the mortar according to the invention are given below, calculated per 1 m2. Mortar for interior plastering: semi-water gypsum 280 kg lime paste 308 kg (220 liters) sand 1050 kg setting time delay 7 kg styrene-butadiene latex 2 kg water 230 kg Example II. Mortar for external plastering: water gypsum 280 kg lime paste 308 kg (220 liters) sand 1050 kg setting time delay 7 kg styrene butadiene latex 4 kg 5 water 230 kg Hydrated lime can be used instead of lime dough replacing 1 1 liter of lime dough to the amount of 0.5 kg of hydrated lime. The most frequently used setting time retarder is liquid keratin retarder or retardane. PL PL