PL64370B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 64370 KI. 32 b, 17/06 MKP C 03 c, 17/06 Opublikowano: 30.1.1972 CZK " -LMIA UHjBiPPGientowego PolskiBj IzeeijiiisiJKilK*! L"- Wspóltwórcy wynalazku: Maciej Dobrzanski, Waclaw Tuszynski, Boleslaw Ziemba, Boguslaw Cieslik Wlasciciel patentu: Instytut Przemyslu Szkla i Ceramiki, Warszawa (Polska) Sposób nanoszenia warstw ochronnych na wyroby szklane i urzadzenie do stosowania tego sposobu Przedmiotem wynalazku jest sposób nanoszenia warstw ochronnych na wyroby szklane oraz urzadze¬ nie do stosowania tego sposobu.Powierzchnie wyrobów szklanych wykazuja w du¬ zym stopniu tendencje do zmiany pierwotnych zwiazków pokrywajacych je i tak np. szybko absor¬ buja wilgoc z powietrza. Na takich powierzchniach w czasie pocierania wyrobów szklanych o siebie, sily kohezyjne powoduja, miedzy innymi, powstawa¬ nie wysokiego tarcia. Nawet przy slabym docisku stykowym widoczne sa skutki tego zjawiska w po¬ staci zadrapan i zadrasniec powierzchni szklanych.Zadrapania powierzchni powstaja np. przy tran¬ sporcie tasmowym opakowan szklanych juz w cza¬ sie ich produkcji, a równiez w czasie ich napelniania.Zarysowania i zadrapania powierzchni obnizaja w duzym stopniu wytrzymalosc wyrobów szklanych i powoduja pekanie opakowan szklanych przy na¬ pelnianiu i przy transporcie. W konsekwencji powo¬ duje to nie tylko straty w samych opakowaniach, ale straty w produktach czesto wartosciowych, jak tez doprowadza do zanieczyszczania pomieszczen i srod¬ ków transportu.Ten stan rzeczy sprawil, ze zaczeto stosowac po¬ wloki i warstwy ochronne na powierzchniach wy¬ robów szklanych, które zmniejszaja tarcie przy sty¬ kaniu sie powierzchni szklanych.Do znanych sposobów ochrony powierzchni szkla¬ nych naleza: spryskiwanie roztworami zwiazków chemicznych krzemu lub stearynianu przy stosunko- 2 wo niskiej temperaturze, nanoszenie pewnych zwiaz¬ ków metali np. chlorku cynowego (SnCU), nanosze- • nie organicznych zwiazków tytanu przy wysokiej temperaturze. 5 Pierwszy rodzaj zabezpieczenia powierzchni daje w efekcie znaczne zmniejszenie sie tarcia miedzy wyrobami szklanymi, ale ma te wielka wade, ze jest nietrwaly. Naniesiona warstwa ochronna zmy¬ wa sie z wyrobów szklanych na skutek dzialania !o wody.Drugi i trzeci rodzaj polega na spryskiwaniu go¬ racych powierzchni szklanych wodnym lub alkoho¬ lowym roztworem zwiazków metali, co powoduje nie tylko nierównomierne pokrycie, ale i w znacznym 15 stopniu obniza temperature goracej powierzchni szkla, w wyniku oslabia sie reakcje miedzy po¬ wierzchnia a nanoszonym zwiazkiem. Tak wiec i przy tym sposobie naniesione warstwy ochronne nie sa trwale zwiazane z powierzchnia szkla i ule- 20 gaja zniszczeniu pod dzialaniem wody.Zadaniem wynalazku jest wyeliminowanie wyzej przytoczonych wad przez nanoszenie na gorace po¬ wierzchnie wyrobów szklanych trwalych warstw ochronnych, odpornych na dzialanie wody, a rów- 25 noczesnie zwiekszajacych wytrzymalosc mechanicz¬ na tych wyrobów tj. odpornosc na uderzenie.Sposób nanoszenia warstw ochronnych na wyro¬ bach szklanych wedlug wynalazku umozliwia zabez¬ pieczenie ich przed powstawaniem szkodliwych za- so rysowan powierzchni przy tarciu szkla o szklo, co 643703 64370 4 zwieksza zywotnosc wyrobów szklanych w rotacji handlowej.Ten sposób oparty jest na odmiennej zasadzie niz dotychczas znane sposoby, a mianowicie na zasadzie nanoszenia na gorace wyroby szklane warstwy z tlenków metali ciezkich w postaci mieszaniny ga¬ zowej. Mieszanina taka sklada sie z par latwo lot¬ nych zwiazków metali ciezkich i wilgotnego po¬ wietrza. Na skutek reakcji miedzy taka mieszanina gazowa, a powierzchnia wyrobu szklanego o tempe¬ raturze 400—600°C, tworzy sie na powierzchni wy¬ robu cienka warstwa ochronna trwale zwiazana z podlozem o zadanej grubosci. Grubosc warstwy zalezna jest od stezenia zwiazku metalu ciezkiego i czasu dzialania mieszaniny gazowej na wyrób. Po naniesieniu warstwy ochronnej wyroby poddaje sie powolnemu studzeniu (odprezaniu) w sposób znany.Nalezy tez podkreslic, ze ten sposób nanoszenia war¬ stwy ochronnej nie powoduje obnizenia temperatury powierzchni wyrobu i tym samym reakcja miedzy goraca powierzchnia szkla, a nanoszona mieszanina gazowa zachodzi we wlasciwej temperaturze, co za¬ pewnia trwalosc warstwy ochronnej.W celu nanoszenia warstw ochronnych wypelnia sie komore lub tunel, w którym znajduja sie gorace wyroby szklane, mieszanina gazowa.Jako zwiazki metali ciezkich do nanoszenia uzy¬ wa sie SnCl4, TiCl4, FeCl3 i inne zwiazki metali cie¬ zkich, które przy parowaniu nie ulegaja rozkladowi.Stosuje sie te zwiazki pojedynczo lub w róznych wzajemnych stosunkach ilosciowych, przy dwóch zwiazkach w stosunku 1 :1 lub 2:1, przy trzech zwiazkach w stosunku 1:1:1 lub 1:1:2. Stosowane zwiazki metali ciezkich przeprowadza sie w stan ga¬ zowy w specjalnym urzadzeniu (parowalniku) przez podgrzewanie do temperatury nie wyzszej niz tempe¬ ratura wrzenia danego zwiazku i przedmuchiwanie potrzebnej ilosci powietrza przez zbiornik, w którym znajduje sie ciekly zwiazek. Tak otrzymana miesza¬ nine gazowa doprowadza sie do komory lub tunelu, w którym znajduja sie gorace wyroby szklane.Dla uzyskania równomiernego pokrycia wyrobów szklanych warstwa ochronna stosuje sie urzadzenie przedstawione w przekroju na rysunku. Urzadzenie to sklada sie z komory lub tunelu 1, w którym umieszczone sa wyroby szklane 2 i parowalnika 3 do otrzymywania mieszaniny gazowej zwiazku me¬ talu ciezkiego z wilgotnym powietrzem. W sklad parowalnika 3 wchodzi umieszczony w termostacie 5 zbiornik 4 z cieklym zwiazkiem metalu ciezkiego, polaczony przewodem 6 doprowadzajacym sprezone powietrze i przewodem 7 sluzacym do przetlaczania 15 mieszaniny gazowej z parowalnika 3 do komory lub tunelu 1.Opisany sposób nanoszenia warstw ochronnych na wyroby szklane pozwala na otrzymanie wyrobów 5 o wiekszej wytrzymalosci mechanicznej tzn. bardziej odpornych na zarysowanie i na stluczenie. Przez sto¬ sowanie sposobu wedlug wynalazku przedluza sie zywotnosc wyrobów szklanych, a tym samym zwie¬ ksza sie ilosc cykli w rotacji handlowej, w których io moga one brac udzial. PL PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób nanoszenia warstw ochronnych na wy¬ roby szklane, znamienny tym, ze wyroby szklane o temperaturze 400—600°C wprowadza sie do komo¬ ry lub tunelu, który nastepnie wypelnia sie miesza¬ nina gazowa, skladajaca sie z par latwo lotnych zwiazków metali ciezkich i wilgotnego powietrza, i w którym wywoluje sie reakcje miedzy miesza¬ nina, a goraca powierzchnia wyrobu szklanego, przez co wytwarza sie na wyrobach warstwa ochronna o zadanej grubosci, zaleznej od stezenia zwiazku me¬ talu ciezkiego i czasu przebywania wyrobu w ko¬ morze.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze ja¬ ko zwiazki metali ciezkich sluzacych do nanoszenia warstw ochronnych stosuje sie SnCl4, TiCl4, FeCl3 i inne zwiazki metali ciezkich, które przy parowa¬ niu nie ulegaja rozkladowi, przy czym zwiazki te stosuje sie pojedynczo lub w róznych wzajemnych stosunkach ilosciowych, w stosunku 1 :1 lub 1 :2 przy dwóch zwiazkach i 1:1:1 lub 1:1:2 przy trzech zwiazkach.

3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze zwiazki metali ciezkich przeprowadza sie w stan gazowy przez podgrzewanie do temperatury nie wyz¬ szej niz temperatura wrzenia danego zwiazku i prze¬ dmuchuje sie potrzebna ilosc powietrza przez zbior¬ nik, w którym znajduje sie ciekly zwiazek, po czym tak otrzymana mieszanine gazowa doprowadza sie do komory reakcyjnej.

4. Urzadzenie do stosowania sposobu wedlug zastrz. 1, 2 i 3, znamienne tym, ze sklada sie z ko¬ mory lub tunelu (1), w którym umieszczone sa wy¬ roby szklane (2), i parowalnika (3) do otrzymywania mieszaniny gazowej zwiazku metalu z powietrzem, w sklad którego wchodzi umieszczony w termosta¬ cie (5) zbiornik (4) z cieklym zwiazkiem metalu cie¬ zkiego z dolaczonym przewodem (6) doprowadzaja¬ cym sprezone powietrze i przewodem (7) sluzacym do przetlaczania mieszaniny gazowej z parowalnika (3) do komory lub tunelu (1). 30 35 45 50 \2ZZZLAwvA izzzttA lllltmi^CTT^ 4023 — LDA — 4.11.71. — 270 egz. PL PL