PL62666B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 16.VIII.1969 (P 135 398) 15.Y.1971 62666 KI. 5 d, 13/06 MKP E 21 f, 13/06 CZYTELNIA U Wspóltwórcy wynalazku: Waclaw Warachim, Jerzy Pilarski, Jan Fedyszak, Zdzi¬ slaw Penar, Edward Bochenek, Ewald Spyra Wlasciciel patentu: Zaklady Konstrukcyjno-Mechanizacyjne Przemyslu Weglo¬ wego, Gliwice (Polska) Urzadzenie do kotwienia przenosnika scianowego Przenosnik scianowy przy eksploatacji pochylych po¬ kladów ma sklonnosc do obsuwania sie czyli spelzania.W celu zabezpieczenia go przed obsunieciem stosuje sie urzadzenia kotwiace, które utrzymuja w zalozonym miejscu zespól napedowy przenosnika stanowiacy jego górny koniec. W miare urabiania sciany przenosnik jest przesuwany, wobec czego od urzadzenia kotwiacego wymaga sie przesuwnosci przy ciaglym pelnieniu funk¬ cji kotwienia, aby podczas przesuwania urzadzenia ko¬ twiacego przenosnik sie nie obsunal, badz jego dolny koniec nie ulegl podciagnieciu. Zaleznie od przeznacze¬ nia urzadzenia kotwiacego do ustawienia w scianie lub w chodniku nadscianowym, rozróznia sie urzadzenia scianowe i chodnikowe.Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie chodnikowe do kotwienia przenosnika scianowego, samoprzesuwne wzdluz chodnika, majace moznosc korygowania wlasne¬ go polozenia w poprzecznym przekroju chodnika oraz latwo nastawne do dzialania pad wymaganym katem, •który w danym przypadku tworzy pochyly przenosnik z poziomem.Znane chodnikowe urzadzenia kotwiace samoprze¬ suwne nie maja moznosci korygowania swego poloze¬ nia. Pod dzialaniem sily wywieranej na nie przez spel¬ zajacy przenosnik scianowy, sa one narazone na stop¬ niowe przemieszczanie sie w poprzek chodnika. Gdy urzadzenie zblizy sie zbytnio do ociosu chodnika nalezy wprowadzic je we wlasciwe polozenie. W tym celu od¬ lacza sie przenosnik od urzadzenia zabezpieczajac prze- 20 30 nosnik przed obsunieciem sie za pomoca innych zna¬ nych urzadzen.Odlaczony zespól kotwiacy przesuwa sie we wlasciwe miejsce znanymi w górnictwie przenosnymi urzadzenia¬ mi. Aby przenosnik ponownie dolaczyc do urzadzenia kotwiacego nalezy go podciagnac ku górze podobnymi srodkami, badz uzupelnic go od góry dodatkowym czlo¬ nem. Jak z tego wynika, znane urzadzenia kotwia- co-chodnikowe, nie spelniaja wymagania pelnej ciaglosci kotwienia. Dalsze ich wady wynikaja z ich ustawienia wzdluz malego odcinka chodnika bezposrednio nad scia¬ na, a wiec w miejscu, iw którym z kioniecznosci strop chodnika jest najmniej stabilny i najslabiej podparty.Sila rozparcia urzadzenia kotwiacego musi byc do¬ stosowana do sily dzialajacej na urzadzenie przez prze¬ nosnik scianowy sklonny do obsuwania sie. Aby uzy¬ skac dostatecznie duza sile rozparcia w znanych rozwia¬ zaniach stosowane sa stojaki o szczególnie duzej pod- pornosci. Ma to dwie ujemne konsekwencje. Czesto strop nie wytrzymuje tak wielkiego skupionego nacisku i poddaje sie. Do obslugi tych stojaków potrzebny jest odrebny zespól hydrauliczny dostarczajacy ciecz pod szczególnie wysokim cisnieniem, gdyz wysokosc cisnie¬ nia cieczy obslugujacej obudowe hydrauliczna sciany z reguly nie wystarcza.Poniewaz stabilnosc rozparcia stojaka w chodniku wymaga, aby jego szczyt przypadl w linii srodków lu¬ ków stropowych, znane urzadzenia maja plyte podsta¬ wowa stojaka umieszczona mniej wiecej w srodku sze¬ rokosci spagu chodnika. Ta plyta jest zarazem podsta- 626663 wa calego urzadzenia kotwiacego, a wiec spoczywa na* niej równiez zespól napedowy przenosnika sciano¬ wego wraz z ukladem pochylajacym oraz ukladem pod¬ ciagajacym. Takie ustawienie wymaga, aby ciezkie przedmioty byly podparte w srodku ciezkosci oraz aby masy byly rozlozone równo wzgledem srodka plyty pod¬ stawowej. Dlatego duza czesc zespolu napedowego prze¬ nosnika i silowników podciagajacych oraz przewaznie calosc silowników pochylajacych przypada poza srod¬ kiem szerokosci chodnika. Powoduje to zamkniecie droznosci chodnika lub zmusza do kosztownego wyko¬ nywania specjalnie szerokich chodników nadsciano- wych.W znanych urzadzeniach kotwiacych silowniki sluza¬ ce do podciagania przenosnika scianowego dzialaja okresowo. Po podciagnieciu przenosnika blokuje sie go w danym polozeniu w stosunku do urzadzenia kotwia- J cegó za ponioc^ innych urzadzen blokujacych. Sprzeci¬ wia sie to zasadzie pelnej ciaglosci w przeciwstawianiu sie sklonnosci przenosnika do spelzania.Pod niektórymi wzgledami korzystniejsze sa znane rozwiazania urzadzen scianowych. Urzadzenia te sa roz¬ pierane za pomoca stojaków o strop wyrobiska, a wiec nie istnieja tu kwestie uszkadzania stropu chodnika, za¬ mykania droznosci chodnika i tp.Jednakze wszystkie urzadzenia scianowe maja pod¬ stawowa wade, która je w znacznym stopniu dyskwali¬ fikuje. Mianowicie zajmuja gómy odcinek sciany nie dopuszczajac do niego maszyny urabiajacej. Znane sa pewne urzadzenia kotwiaco-chodnikowe, które w celu zabezpieczenia przenosnika przed spelznieciem w czasie dokonywania manipulacji z urzadzeniem w chodniku, maja dodatkowe stojaki lub eonajmniej jeden stojak w obrebie sciany. Tym samym sa one urzadzeniami scia- nowo-chodnikowymi i maja wyzej wymieniona wade urzadzen scianowych, gdyz w mniejszym lub wiekszym stopniu utrudniaja urabianie górnego odcinka sciany.Celem wynalazku bylo skonstruowanie chodnikowego urzadzenia do kotwienia przenosnika scianowego, które by nie wykazywalo wyzej wymienionych wad znanych urzadzen chodnikowych i nie posiadalo zadnych ele¬ mentów poza chodnikiem ta jest w scianie. Cel ten zo¬ stal osiagniety wedlug wynalazku przez laczne zasto¬ sowanie nastepujacych srodków.Do rozpierania o strop chodnika przeznaczono dwa zespoly stojaków odlegle od siebie o dowolnie dlugi odcinek wzdluz chodnika w tym celu, aby jeden z nich znajdowal sie w miejscu ponad calizna jeszcze nie ura¬ biana, a drugi w miejscu ponad przestrzenia podsadzo¬ na, badz w miejscu w inny sposób dobrze zabezpieczo¬ nym. Na stojakach tych umieszczono stropnice o dosta¬ tecznie duzej powierzchni, zwlaszcza duzej dlugosci, aby nie wywierac zbyt duzych sil skupionych na strop.Stojaki te nie wymagaja wyzszego cisnienia cieczy hy¬ draulicznej, niz cala obudowa scianowa, wobec tego moga byc podlaczone do zródla cieczy hydraulicznej przeznaczonej dla obudowy. Oprócz tych dwu zespolów stojaków nazywanych w dalszym ciagu zespolami kran¬ cowymi, umieszczono miedzy nimi trzeci zespól wew¬ netrzny.W stanie statycznym urzadzenia kotwiacego na ko¬ twienie sklada sie sila wszystkich stojaków. Jedynie przy przesuwaniu urzadzenia kotwiacego wzdluz chod¬ nika, sa na przemian rozparte i na przemian przesuwa¬ ja sie nierozparte albo oba zespoly krancowe, albo ze- 4 spól srodkowy. O odleglosci miedzy krancowymi zespo¬ lami decyduje dlugosc belki laczacej ze soba te zespo¬ ly, która to belka zarazem sluzy do prowadzenia zespo¬ lu srodkowego. Dlugosc tej belki mozna dobrac do da- 5 nych warunków kopalnianych tym latwiej, ze jest ona podzielona na odcinki laczone przegubowo w celu do¬ stosowywania sie do nierównosci spagu chodnika.W sklad skrajnych zespolów wchodza stojaki o usta¬ wieniu zblizonym do pionu do rozpierania miedzy spa^ 10 giem a stropem chodnika oraz wchodza silowniki o ustawieniu bardzo pochylym bardziej zblizonym do po¬ ziomu do opierania urzadzenia o ocios chodnika po tej samej stronie, po której jest przenosnik.Sila wywierana przez te ostatnie ma znacznie wiek- 15 sza wypadkowa w kierunku, w którym nalezy przeciw¬ dzialac sile wywieranej przez przenosnik. Jest to bardzo korzystne, gdyz dla osiagniecia wymaganej sily w da¬ nym kierunku, zbedne jest stosowanie wielkich sil po¬ osiowych. Te pochyle silowniki sluza równiez do kory- 20 gowania polozenia zespolu w przekroju chodnika.Nalezy zaznaczyc, ze w pewnym znanym chodniko¬ wym urzadzeniu kotwiacym zastosowano bardzo pochy¬ ly silownik do rozpierania o ocios chodnika, jednakze silownik ten jest zamontowany dolnym koncem na 25 wierzchu skrzyni ukladu napedowego. W wyniku tego ustawienia silownik musi byc zwalniany wówczas, gdy uklad napedowy jest przesuwany wzdluz chodnika. Po¬ nadto nie moze on sluzyc do poprzecznego przesuwania uradzenia kotwiacego, gdyz sila wywierana nie wywo- 30 luje przesuwu urzadzenia, a jedynie moment obrotowy dzialajacy na to urzadzenie. Wobec tego silownik tak umieszczony sluzy jedynie jako dodatkowy organ do unieruchamiania ukladu napedowego umieszczonego w obrebie urzadzenia kotwiacego. 35 W przeciwienstwie do tego w urzadzeniu wedlug wy¬ nalazku, pochyle silowniki sa dolnymi koncami zamo¬ cowane do plyt podstawowych i dzieki temu sila wy¬ wierana przez nie przy zwolnieniu stojaków jest w sta¬ nie przesunac cale urzadzenie w poprzek chodnika. Po- 40 niewaz znajduja sie one wylacznie w zespolach skraj¬ nych nie wymagaja zwalniania do przesuwania ukladu napedowego przenosnika znajdujacego sie w srodko¬ wym zespole urzadzenia.W urzadzeniu wedlug wynalazku zastosowano plyty 45 podstawowe znacznej szerokosci, mianowicie zblizonej do polowy szerokosci chodnika. Plyty te sa umieszczone w polowie chodnika od strony przenosnika, a jedynie czesciowo przekraczaja srodek szerokosci chodnika.Stojaki sa umieszczone na plytach przy krawedzi, aby 50 znajdowaly sie w bliskosci srodka chodnika. Wszystkie pozostale elementy urzadzenia mieszcza sie nad plyta¬ mi podstawowymi i nic nie wystaje do drugiej polowy chodnika ipoza linie ustawienia stojaków.Nawet w zespole srodkowym zawierajacym uklad na- 55 pedowy przenosnika zamocowany przesuwnie na uchyl¬ nej plycie, uklad ten równiez w górnym krancowym po¬ lozeniu nie wykracza poza plaszczyzne stojaków. Silow- .niki podciagajace ten uklad jak równiez silowniki do ustalania jego kata pochylenia sa umieszczone calko- 60 wicie na plycie podstawowej, a pod plyta uchylna.Dzieki temu rozmieszczeniu znanych elementów urza¬ dzenia wedlug wynalazku znaczna czesc przekroju chod¬ nika, gdyz blisko polowa jego szerokosci, jest wolna dla celów komunikacyjnych. 65 Opisany tu uklad przestrzenny wedlug wynalazku62666 przynosi druga szczególnie wazna korzysc. Sila dziala¬ jaca na urzadzenie ze strony przenosnika wywoluje mo¬ ment obrotowy o osi, która jest linia krawedziowa plyt podstawowych od strony przenosnika. Moment ten wpiera stojaki w strop, pochyle przesuwniki w ocios, a krawedzie plyt podstawowych w spag. W ten sposób urzadzenie klinuje sie w chodniku i nie ma sklonnosci do przesuwania sie ku ociosowi po stronie przenosnika, która to sklonnosc wystepuje we wszystkich znanych urzadzeniach chodnikowych, do kotwienia przenosnika scianowego.Aby zapewnic scisla ciaglosc dzialania podciagajace¬ go przenosnik, czyli sprzeciwiajacego sie jego spelzaniu w urzadzeniu wedlug wynalazku, silowniki podciagajace sa zaopatrzone w bloki zaworowe jakie maja stojaki hydrauliczne obudowy górniczej. Dzieki tym blokom nie jest potrzebne stosowanie jakiejkolwiek blokady po okresowym podciaganiu, gdyz sila wywierana przez si¬ lowniki ma charakter ciagly,. podobnie jak ciagla jest podpornosc stojaków hydraulicznych.Urzadzenie do kotwienia przenosnika scianowego wedlug wynalazku jest uwidocznione na rysunku, któ¬ rego fig. 1 przedstawia urzadzenie w widoku wzdluz chodnika nadscianowego, fig. 2 przedstawia urzadzenie w widoku z góry, a fig. 3 przedstawia urzadzenie w wi¬ doku w kierunku przenosnika.Urzadzenie sklada sie z dwóch skrajnych zespolów 1 i srodkowego zespolu 2. W sklad skrajnego zespolu 1 wchodza stojaki 3 niosace stropnice 4 dociskane do stropu wzdluz srodków luków stropowych oraz pochyle przesuwniki 5, których budowa w zasadzie nie rózni sie od budowy stojaków. Silowniki 5 sa zakonczone plyta¬ mi 6 dociskanymi przez nie do ociosu chodnika. Ze¬ spól 1 stoi na plycie podstawowej 7. Srodkowy zespól 2 ma równiez takie same stojaki 3 niosace stropnice 8, która lezy w jednej linii ze stropnicami 4. Zespól 2 stoi na plycie podstawowej 9.Plyty podstawowe 7 skrajnych zespolów 1 sa ze soba polaczone belka 10. Belka 10 sklada sie z odcinków po¬ laczonych przegubami 11 pozwalajacymi na uchylenie sie tylko w plaszczyznie pionowej. Srodkowy odcinek belki 10 sluzy do prowadzenia srodkowego zespolu 2.W tym celu. jest on swobodnie przesuniety przez luke w plycie podstawowej 9 tego zespolu stanowiacej pro¬ wadnice. Do przesuwania zespolu 2 wzdluz belki 10, jak równiez do przesuwania belki 10 wzdluz zespolu 2 sluza hydrauliczne przesuwniki 12.W srodkowym zespole 2 na uchylnej plycie 13 na¬ stawianej silownikami 14 pod wymaganym katem po¬ chylenia jest umieszczona przesuwnie rama 15, na któ¬ rej jest zamocowany uklad napedowy 16 przenosnika scianowego 17. Do przesuwania ramy 15 po plycie 13 w kierunku przedluzenia przenosnika scianowego 17 sluza silowniki 18 o sile umozliwiajacej podciaganie przenosnika 17 ku górze, a tym bardziej wystarczajacej do zapobiegania jego spelzaniu. Silowniki 18 sa zaopa¬ trzone w znane bloki zaworowe stosowane przy stoja¬ kach hydraulicznych obudowy górniczej. Te bloki za¬ worowe nie zostaly uwidocznione na rysunku.Aby uwidocznic lokalizacje urzadzenia wedlug wyna¬ lazku w kopalni zaznaczono na fig. 1 i fig. 2 schema¬ tycznie pewne fragmenty kopalni: chodnik nadscianowy A, calizna weglowa B, wneka maszynowa C, wyrobisko scianowe D, zawal lub przestrzen podsadzkowa E.Dzialanie urzadzenia w stanie statycznym polega je¬ dynie na utrzymywaniu ukladu napedowego 16 wraz z rama 15 nieruchomo na plycie 13 za pomoca silowni¬ ków 18 o ciaglym dzialaniu. Gdy zachodzi potrzeba przesuniecia ukladu napedowego 16 wzdluz chodnika w 5 zwiazku z podsuwaniem przenosnika scianowego 17 do czola sciany, zwalnia sie zespól 2 z rozparcia i przesu¬ wa sie go po* belce 10 przesuwnikami 12.Jezeli zabraknie na belce 10 drogi do dostatecznego przesuwu, nalezy przy rozpartym zespole 2 zwolnic z 10 rozparcia zespoly 1 i przesunac je wraz z belka 10. Gdy zachodzi potrzeba przesuniecia calego urzadzenia ko¬ twiacego w poprzek chodnika zwalnia sie z rozparcia wszystkie stojaki 3 obu zespolów 1 i zespolu 2, odpy¬ chajac urzadzenie od ociosu chodnika silownikami 5. 15 Przy poprzecznym przesunieciu urzadzenia moze, lecz nie musi nastapic równoczesnie podciagniecie przenos¬ nika scianowego 17. Bardziej korzystne jest spowodo¬ wanie poddania sie silowników 18 na tyle, aby w cza¬ sie poprzecznego przesuwania urzadzenia uklad napedo- 20 wy 16 pozostawal wraz z calym przenosnikiem sciano¬ wym 17 w poprzednim polozeniu. Nastepnie po rozpar¬ ciu wszystkich trzech zespolów 1, 2 i 1 podciaga, sie w . miare potrzeby uklad napedowy 16 wraz z calym prze¬ nosnikiem 17 dzialaniem silowników 18. 25 Niektóre z wymienionych zalet urzadzenia sa widocz¬ ne wprost z rysunku. Na przyklad na fig. 1 widac, ze blisko polowa szerokosci chodnika pozostaje wolna do transportu. Ponadto figura ta wyjasnia na czym polega klinowanie sie urzadzenia w chodniku, jesli w miejscu 30 zaznaczonego na rysunku przenosnika 17 wyobrazic so¬ bie wektor sily dazacej do jego obsuniecia sie po po¬ chylosci. Sila ta wywoluje moment obrotu dookola kra¬ wedzi 19 plyty podstawowej 9. Moment ten rozklada sie na trzy zespoly 1, 2 i 1, gdyz belka 10 moment ten 35 przenosi. Momentowi przeciwstawiaja sie" wszystkie sto¬ jaki 3 i silowniki 5, wobec czego sily wywierane przez poszczególne sposród wymienionych elementów moga miec wielokrotnie mniejsza wartosc niz wektor, o któ¬ rym byla mowa. 40 Na fig. 2 widoczne jest ustawienie zespolów 1 po obu stronach miejsca, w którym chodnik nadscianowy styka sie z wyrobiskiem scianowym. Taka mozliwosc rozsta¬ wienia zespolów stanowi jedna z najwiekszych zalet urzadzenia wedlug wynalazku. 45 PL PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do kotwienia przenosnika scianowego zaopatrzone w hydrauliczne stojaki, silowniki do pod¬ ciagania ukladu napedowego przenosnika, silowniki do 50 nastawiania tego ukladu pod wlasciwym katem nachy¬ lenia oraz przesuwniki do wlasnego przesuwu, przezna¬ czone do umieszczania w chodniku, znamienne tym, ze sklada sie z trzech zespolów stojaków (3) o odrebnych plytach podstawowych (7, 9) i odrebnych stropnicach 55 (4, 8) kazdego zespolu, z posród których skrajne zespo¬ ly (1) sa zaopatrzone w pochyle silowniki (5) do roz¬ pierania o ocios, zamocowane na plytach podstawo¬ wych (7) i sa ze soba polaczone przegubowa belka (10) o dlugosci przystosowanej do lokalnych warunków, co 60 powoduje ze przy umieszczeniu przedniego zespolu (1) nad jeszcze nie urobiona calizna (B), tylny zespól (1) przypada poza miejscem styku czynnego wyrobiska (D) z chodnikiem (A), zas srodkowy zespól (2) niosacy uklad napedowy (16) przenosnika (17) jest przesuwny 65 po belce (10) dzialaniem przesuwników (12).7 62666 8

2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 znamienne tym, ze si¬ lowniki (18), których sila dzialania na przenosnik (17) w jego kierunku wzdluznym sa zaopatrzone w znane bloki zaworowe stojaków hydraulicznych.

3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 znamienne tym, ze stojaki (3) sa ustawione na plytach podstawowych (7, 9) przy wzdluznych wzgledem chodnika krawedziach tych plyt po przeciwnej stronie niz przenosnik (17), przy czym elementy urzadzenia nie wykraczaja poza plaszczyzne wyznaczona przez stojaki (3).

4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 i 3 znamienne tym, ze plyty podstawowe (7, 9) maja szerokosc zblizona do polowy szerokosci chodnika.

5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 i 4 znamienne tym, ze silowniki (18), których sila dziala na przenosnik (17) w jego kierunku wzdluznym oraz silowniki (14) sluzace do ustawiania ukladu napedowego (16) pod wymaga¬ nym katem pochylenia sa umieszczone na plycie pod¬ stawowej (9) pod uchylna plyta (13), na której znaj¬ duje sie uklad napedowy (16).KI. 5 d, 13/06 62666 MKP E 21 f, 13/06 IMAA »ti»|f'1" '--AAU * L dl] JJ 4 4 4 3 H 10 3 9 13 8 15 H 42 7 4 fig. 3 PL PL