PL62104B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 5.1.1971 KI. 83 b, 13/04 MKP G 04 c, 13/04 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Lech Halborn, Helmut Kurowski, Leon Juchniewicz, Eugeniusz* Góreczny Wlasciciel patentu: Torunska Fabryka Wodomierzy, Torun (Polska) Zegar pierwotny minutowy Przedmiotem wynalazku jest zegar pierwotny mi¬ nutowy wyposazony w mechanizm zegarowy sprze¬ zony fotoelektrycznie z ukladem elektrycznym wy¬ twarzajacym impulsy sterujace siecia czasu.Dokladnosc dzialania zegara pierwotnego zalezy glównie od jakosci zastosowanego regulatora oraz od obciazen mechanizmu zegarowego, a jego trwalosc i niezawodnosc wzrasta w miare zmniejszenia ilosci zastosowanych elementów stykowych. Stosowanie ukladów fotoelektrycznych pozwala na calkowite eliminowanie obciazen zaklócajacych prawidlowa prace regulatora, a tym samym na pelne wykorzy¬ stanie jego wlasnosci metrologicznych. Wskutek tego uklady te sa czesto stosowane w urzadzeniach zega¬ rowych.Zj^ane jest stosowanie ukladów fotoelektrycznych w technice pomiarów czasu dla uruchomienia i wy¬ laczania zegarów do pomiaru przedzialów czasowych np. na imprezach sportowych, dla kontroli i stabili¬ zacji amplitudy wahan regulatorów zegarowych oraz w zegarach pierwotnych dla wytwarzania impulsów sterujacych siecia czasu.Cecha charakterystyczna ukladów fotoelektrycz¬ nych jest wytwarzanie impulsów polaryzowanych jednokierunkowo, natomiast impulsy sterujace sie¬ cia czasu musza byc polaryzowane na przemian zmiennie. Na przemian zmienna polaryzacja impul¬ sów zabezpiecza odbiorniki wtórne przed zmiana ich stanu w przypadku iskrzenia na stykach lub wy- indukowanie serii impulsów na przewodach sieci 10 15 20 25 30 czasu. Zasadnicza wada dotychczas znanych zegarów pierwotnych jest koniecznosc stosowania specjalnych elektromechanicznych lub teletechnicznych ukladów polaryzujacych na przemian zmienne impulsy wyj¬ sciowe zegara. Zegary takie z powodu skompliko¬ wanej budowy sa drogie a jednoczesnie zawodne w dzialaniu. Wymagaja one stalego fachowego nad¬ zoru i czestej konserwacji.Celem wynalazku jest usuniecie tych niedogodnos¬ ci przez eliminacje specjalnego urzadzenia do pola¬ ryzacji impulsów, z jednoczesnym usunieciem obcia¬ zen wywierajacych szkodliwy wplyw na wlasnosci metrologiczne zegara.Wytyczone zadanie rozwiazano w ten sposób, ze mechanizm zegara pierwotnego wyposazono w przy¬ slone ze szczelina lub wieksza iloscia szczelin albo innych elementów optycznych oswietlajacych kolej¬ no co jedna minute jeden z dwu elementów fotoelek¬ trycznych. Kazdemu z tych elementów fotoelek¬ trycznych przyporzadkowana jest inna biegunowosc impulsów wyjsciowych wysylanych przez zegar do sieci czasu. Poniewaz ruch przyslony zapewnia ko¬ lejne oswietlanie elementów fotoelektrycznych, im¬ pulsy wyjsciowe zegara sa kolejno na przemian zmiennie polaryzowane.Dzieki tej kombinacji, bedacej polaczeniem zna¬ nych elementów (mechanizm zegarowy, przyslona, uklady fotoelektryczne) zwiekszono sume dzialan tych elementów o nowa ceche jakosciowa jaka jest uzyskanie polaryzacji impulsów wyjsciowych. 6210462104 4 Efektem zastosowania wynalazku jest zmniejsze¬ nie ilosci ukladów stykowych, a tym samym stwo¬ rzenie mozliwosci calkowitej eliminacji tych ukla¬ dów, poprawienie trwalosci i niezawodnosci zegara, zmniejszenie jego wymiarów, obnizenie kosztów jego 5 produkcji i eksploatacji.Wynalazek zostanie blizej wyjasniony na przykla¬ dzie wykonania przedstawionym na rysunku, na którym fig 1 przedstawia schemat blokowy zegara, fig. 2 — przykladowe rozwiazanie przyslony, a fig. 3 10 przedstawia przykladowy schemat elektryczny ze¬ gara.Zegar wedlug wynalazku sklada sie z mechanizmu zegarowego 1 wyposazonego w mechanizm wskazan czasu 2 oraz w przyslone 3 ze szczelina 4. Przyslona 15 3 wspólpracuje z ukladem fotoelektrycznym sklada¬ jacym sie z oswietlacza 5 i fotoelementów 6 i 7, które steruja przez wzmacniacze 8 i 9 i przelacznik* 10 zespolem przelaczajacym 11. Zespól przelaczajacy 11 wytwarzajacy impulsy wyjsciowe zegara zasila 20 równiez wtórny mechanizm wskazan czasu 12. Ze¬ spoly elektryczne 5, 6, 7, 8, 9, 10 i 11 zasilane sa przez stabilizator napiecia 13.Budowe przykladowego rozwiazania ukladu elek¬ trycznego zegara przedstawiono na fig. 3. Jako foto- 25 elementy 6 i 7 uzyto fotooporniki. Wzmacniacze 8 i 9 stanowia znane wzmacniacze jednotranzystorowe sterowane fotoopornikami 6 i 7 umieszczonymi w ob¬ wodach baz. Przelacznik 10 jest przelacznikiem tele¬ technicznym o jednym stanie stabilnym. Zespól 30 przelaczajacy 11 sklada sie z 2 przekazników tele¬ technicznych 14 i 15, których cewki i styki robocze zablokowano diodami. Stabilizator napiecia 13 zre¬ alizowano w postaci znanego ukladu z oporowym dzielnikiem napiecia, dioda Zenera i kondensatorem. 35 Jako oswietlacza 5 uzyto zarówke teletechniczna.Przyslona 3 obracana jest przez mechanizm zega¬ rowy 1 wykonujac 1 obrót w czasie 2 minut o ile posiada jedna szczeline 4 (w przypadku n szczelin czas ten wynosi 2 n minut). Przyslona 3 obracajac sie przepuszcza przez szczeline 4 co jedna minute strumien swiatla z oswietlacza 5 kolejno do fotoele¬ mentów 6 i 7. Jesli oswietlany jest fotoelement 6 to spadek jego opornosci powoduje przeplyw pradu, który po wzmocnieniu przez wzmacniacz 8 i przej¬ sciu przez bierny w tym czasie przelacznik. 10 spo¬ woduje zadzialanie przekaznika 14, którego styki robocze zalaczaja prad staly w okreslonej polary¬ zacji napiecia na wyjscie zegara. Czas trwania tego stanu (impulsu wyjsciowego) jest zdeterminowany szerokoscia szczeliny 4.Jezeli oswietlony jest fotoelement 7, to analo¬ giczne dzialanie w obwodzie wzmacniacza 9, prze¬ lacznika 10 i przekaznika 15 powoduje zalaczenie na wyjscie zegara pradu o przeciwnej polaryzacji napiecia. Mechanizmy wskazan czasu 2 i 12 sluza do kontroli dzialania zegara. Zegar pierwotny minu¬ towy wedlug wynalazku moze znalezc zastosowanie zwlaszcza do sterowania siecia czasu bezposrednio lub za posrednictwem centrali zegarowej. PL PL

Claims (1)

Zastrzezenie patentowe

1. Zegar pierwotny minutowy wyposazony w przy¬ slone ze szczelina, czujnik fotoelektryczny i uklad elektryczny wytwarzajacy impulsy wyjsciowe, zna¬ mienny tym, ze posiada drugi czujnik fotoelektrycz¬ ny a obydwa czujniki ustawione sa symetrycznie w stosunku do osi obrotu przyslony (3) napedzanej przez mechanizm zegarowy (1), wykonanej w ksztal¬ cie tarczy ze szczelina (4) promieniowa przy czym kazdy z czujników fotoelektrycznyeh tworzy oddziel¬ ny tor i jest polaczony ze wzmacniaczem (8) i (9), którego wyjscie polaczone jest z ukladem wyjscio¬ wym zbudowanym z dwóch przekazników tele¬ technicznych (14) i (15) z których kazdy wytwarza impulsy o odmiennej polaryzacji.KI. 83 b, 13/04 62104 MKP G 04 c, 13/04 Fig. 1 Fig. 2 Fig 3 PL PL