PL61211B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 20.XI.1970 61211 KL 47 c, 25/062 MKP F 16 d, 25/062 CZYTAM* |UKD Urzedu Pc^t,v,«QO Twórca wynalazku: Irakli Zautaszwili Wlasciciel patentu: Zaklady Przemyslu Metalowego H. Cegielski Przed¬ siebiorstwo Panstwowe, Poznan (Polska) Sprzeglo cierne tarczowe, wzglednie hamulec, wlaczane hydraulicznie lub pneumatycznie Przedmiotem wynalazku jest sprzeglo cierne tarczowe, wzglednie hamulec,v wlaczane hydrauli¬ cznie lub pneumatycznie przeznaczone do ogól¬ nego zastosowania, zwlaszcza w napedach obra¬ biarek.Znane sa sprzegla cierne tarczowe wlaczane hydraulicznie lub pneumatycznie, w których me¬ dium oddzialywuje bezposrednio na sprezyste tar¬ cze sluzace jednoczesnie jako elementy uszczel¬ niajace dla medium. Tarcze te polaczone w spo¬ sób trwaly z piasta sprzegla tworza wirnik sprze¬ gla, który umieszczony jest pomiedzy dwoma pier¬ scieniowymi powierzchniami ciernymi obudowy (korpusu) sprzegla. v Tarcze sprezyste zamocowuje sie do piasty w pewnej odleglosci od siebie, w efekcie czego pow¬ staje pomiedzy nimi komora robocza, do której doprowadza sie medium poprzez otwory zasila¬ jace w piascie. W sprzeglach tego typu do tarcz sprezystych przymocowane sa pierscienie cierne, a luzy boczne pomiedzy tymi pierscieniami, a kor¬ pusem posiadaja jednakowa wartosc regulowana podczas montazu za pomoca specjalnej nakretki.Korpus tych sprzegiel sklada sie z dwóch róznych elementów skreconych ze soba za pomoca srub, pomiedzy którymi znajduje sie element dystan¬ sowy i uszczelka.Sprzegla tego typu cechuje wiele niedogodnosci.Zasadnicza ich wada jest znaczna ilosc elemen¬ tów skladanych sprzegla. Juz sam np. wirnik 10 15 20 25 30 sklada sie z trzech róznych detali laczonych po kolei w sposób trwaly ze soba.Znacznym utrudnienie/n jest koniecznosc regu¬ lacji luzów bocznych pomiedzy pierscieniami cier¬ nymi wirnika, a powierzchniami ciernymi kor¬ pusu. Sprawnosc tych sprzegiel na biegu luzem jest ograniczona z powodu lepkosci medium, któ¬ re po rozlaczeniu sprzegla pozostaje w przestrze¬ ni pomiedzy pierscieniami ciernymi i korpusem, poniewaz nie ma mozliwosci wyplyniecia. W wy¬ niku tego znaczna czesc poboru mocy na biegu luzem przetwarzana jest w cieplo, co w sprzeg- lach jest jednym z najbardziej szkodliwych i nie¬ pozadanych zjawisk. Z tego samego powodu rów¬ niez czas zalaczania sprzegla jest znaczny ze wzgledu na trudnosci calkowitego usuniecia cien¬ kiej warstwy oleistego medium powierzchni cier¬ nej.Poza tym sprzegla tego typu ze wzgledu na znaczne wymiary szczególnie osiowe oraz wspom¬ niana wyzej koniecznosc indywidualnej regulacji luzów, nie znalazly szerszego zastosowania jako typowe, powtarzalne i znormalizowane elementy sluzace do przenoszenia momentu obrotowego w zamknietych . skrzynkach predkosci i redukto¬ ra, szczególnie w budowie obrabiarek.Celem wynalazku jest opracowanie konstruk¬ cyjne sprzegla-hamulca o prostej budowie, skla¬ dajacego sie z minimalnej ilosci elementów skla¬ danych malych o. wymiarach gabarytowych, od- 6121161211 znaczajacego sie wielka pewnoscia dzialania w ukladzie poziomym i pionowym i posiadajacego bardzo wysoka sprawnosc na biegu luzem.Cel ten zostal osiagniety, dzieki temu, ze sprze¬ glo w swojej najprostszej postaci posiada tarcze sprezyste z podcieciami w poblizu srednicy zew¬ netrznej piasty na zewnetrznych stronach tarcz, przy czym tarcze sprezyste tworza jednolita ca¬ losc z piasta. Rozwiazanie bedace przedmiotem wynalazku posiada bardzo wysoka sprawnosc na biegu luzem dzieki temu, ze posiada znane rowki promieniowe polaczone z otworkami w korpusie przez które usuwane jest w maksymalnym stop¬ niu medium podczas pracy na biegu luzem.Pofkt tr jak wjlijTiijr praktyka bardzo zde- dnte priylzjrijaja sie równiez do zwieksze¬ nia szybkosci dzialania omawianego sprzegla, co ma ljezposrecjni wplyw na wielkosc momentu dy¬ namicznego n^zenbszo^iego przez sprzeglo. W celu zwiekszenia clftslyoKuisci wirnika, tarcze sprezyste posiadaja w poblizu srednicy zewnetrznej piasty specjalne podciecia. Rozwiazanie wedlug wyna¬ lazku nie wymaga regulacji luzów pomiedzy pier¬ scieniami ciernymi, co zagwarantowane jest od¬ powiednio dobranymi tolerancjami wymiaru kor¬ pusu i wirnika dajacymi równiez nieznaczne na¬ piecie osiowe lozysk, w celu uzyskania wiekszej „sztywnosci" sprzegla. Wymiary sprzegla-hamulca wedlug wynalazku szczególnie osiowe ograniczono do minimum co daje mozliwosc ich bardzo sze¬ rokiego zastosowania i bardzo znacznego potanie¬ nia konstrukcji zawierajacych tego typu sprzegla.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia sprzeglo-hamulec w przekroju osiowym a fig. 2 odmiane w. przekroju osio¬ wym. Sprzeglo wedlug wynalazku posiada dwu¬ dzielny korpus 1 wewnatrz którego osadzona Jest obrotowo piasta 2, z dwiema tarczami sprezysty¬ mi 4, pomiedzy którymi jest utworzona komora 3. Piasta 2 posiada otwory 5 doprowadzajace la¬ czace wnetrze piasty 2 z komora 3. Tarcze spre¬ zyste 4 maja podciecia 6 powodujace ich dodat¬ kowa sprezystosc.W korpusie 1 sa wykonane rowki promieniowe 7 polaczone z rowkami obwodowymi 8, a te z ko¬ lei polaczone sa z otworami 9. Do mocowania sprzegla sluza otwory gwintowane 10 oraz otwory ustalajace 11, natomiast do polaczenia dwudziel¬ nego korpusu 1 sluza sruby 12. Korpus 1 osadzo¬ ny jest na piascie 2 na lozyskach tocznych 13.Na fig. 1* przedstawiono przykladowo sprzeglo i jego elementy w polozeniu biegu luzem. Piasta 2 wraz z tarczami sprezystymi 4 osadzona na wale obraca sie stanowiac zespól napedzajacy, nato¬ miast korpus 1 stanowi element zespolu napedza¬ nego.Zalaczenie sprzegla nastepuje poprzez doplyw medium pod cisnieniem do wybrania 3 przez otwo¬ ry 5 i otwory w drazonym wale. Poniewaz luz obwodowy pomiedzy korpusem 1 a tarczami spre¬ zystymi 4 jest bardzo maly, medium w minimal¬ nej ilosci przenika pomiedzy wewnetrzne pó~ wierzchnie boczne korpusu 1 oraz tarcze spre¬ zyste 4 a wzrost cisnienia w przestrzeni powsta¬ lej przez wybranie 3 powoduje rozpieranie tarcz 5 sprezystych 4. W tym czasie medium znajdujace sie pomiedzy tarczami sprezystymi 4 a korpu¬ sem 1 jest zgarniane do rowków promieniowych 7 skad wyplywa na zewnatrz poprzez rowki obwo¬ dowe 8 i otwory 9. Zalaczenie sprzegla nastepuje 10 w momencie wytworzenia sie pomiedzy korpu¬ sem 1 a tarczami sprezystymi 4 dostatecznego tarcia do zalaczenia i przenoszenia momentu obro¬ towego. Od momentu zalaczenia, w trakcie pracy sprzegla ustaje calkowicie wyplyw medium na 15 zewnatrz sprzegla na skutek bocznego uszczelnie¬ nia wyniklego z przylegania tarcz sprezystych 4 do korpusu 1. Rozlaczenie sprzegla nastepuje po¬ przez przerwanie doplywu pod cisnieniem me¬ dium a tym samym powrót tarcz sprezystych 4 20 do polozenia pierwotnego pod wplywem sily spre¬ zystosci rozwartych tarcz sprezystych 4.Aby rozwarcia — odksztalcenia tarcz sprezys¬ tych 4 miescily sie w granicach sprezystosci ma¬ terialu oraz aby nie zmniejszac sily docisku tarcz 25 sprezystych 4 do korpusu 1 nalezy dawac stosun¬ kowo male luzy boczne pomiedzy korpusem 1 a tarczami sprezystymi 4. Odmiana sprzegla przy¬ kladowo jest przedstawiona na fig. 2.W tym przykladzie elementem uszczelniajacym 30 jest obrotowo osadzony pierscien 14- na tarczach sprezystych 4. Dla zwiekszenia momentu obroto¬ wego przenoszonego przez sprzeglo i skrócenia czasu zalaczania mozna stosowac wymienne wy¬ kladziny cierne 15. Wynalazek nie ogranicza sie 35 oczywiscie do przedstawionych postaci wykona¬ nia, w których mozna poczynic rozmaite zmiany w ksztalcie, budowie i rozmieszczeniu poszczegól¬ nych elementów jednak w granicach zastrzezen patentowych. 40 PL PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 1. ) Sprzeglo cierne tarczowe, wzglednie hamulec 45 wlaczane hydraulicznie lub pneumatycznie, skla¬ dajace sie z korpusu i osadzonej wewnatrz niego obrotowo., piasty z tarczami sprezystymi, zna¬ mienne /tym, ze tarcze sprezyste (4) posiadaja podciecia (6) znajdujace sie w poblizu srednicy zewnetrznej piasty (2) na zewnetrznych stronach tarcz (4), przy czym tarcze (4) tworza jednolita calosc z piasta (2).

2. ) Sprzeglo cierne wedlug zastrz. i, znamienne tym, ze korpus (1) posiada w komorze roboczej znane rowki promieniowe (7) polaczone z row¬ kami obwodowymi (8), a te z kolei sa polaczone r z otworami (9), przez które okresowo wyplywa medium.

3. ) Odmiana sprzegla wedlug zastrz. 1, znamien¬ na tym, ze komora (3) miedzy tarczami sprezys- 60 tymi (

4. ) jest uszczelniona jednolitym pierscieniem (14). 50 55KI. 47 c, 25/062 61211 MKP F 16 d, 25/062 Fig.1KI. 47 c, 25/062 61211 MKP F 16 d, 25/062 Fig. Z ZG „Ruch" W-wa, zam. 1012-70 nakl. 290 egz. PL PL