Pierwszenstwo: 19.V.1966 Wielka Brytania Opublikowano: 5.VIIL1970 60339 KI. 63 c, 53/01 MKP B 60 t, 13/26 UKD Twórca wynalazku: inz. Frank Eustace Brittain Wlasciciel patentu: Girling Limited, Birmingham (Wielka Brytania) Cylinder skladany Przedmiotem wynalazku jest skladany cylinder.Skladane cylindry na przyklad dla mechanizmów wspomagajacych hamulców pojazdów, zawieraja zazwyczaj pare cylindrycznych elementów zmon¬ towanych w ukladzie teleskopowym za pomoca zazebiajacych sie wystepów i wyciec wykonanych w samych elementach cylindrycznych, przy czym polaczenie obu czesci obudowy osiagane jest przez ich wzajemny obrót w celu zaczepienia wystepów jednej czesci o kolnierze hib elementy odpowia¬ dajace drugiej czesci. Rozwiazanie to posiada te wade, ze w miejscach, gdzie niezbedne jest umiesz¬ czenie uszczelki pomiedzy dbiema czesciami obu¬ dowy, obrót wzgledny niezbedny do ich wzajem¬ nego unieruchomienia powoduje odksztalcenia spre¬ zyste tej uszczelki, które moze powaznie wplynac na jej dzialanie uszczelniajace.W znanych rozwiazaniach, w celu wyelimino¬ wania obrotu wzglednego miedzy obiema czescia¬ mi obudowy, jedna z tych czesci zaopatrzona jest w jezyczki, które daja sie wyginac z ich pierwot¬ nych ipozycji w celu utrzymania wymienionych czesci w stanie wzajemnego unieruchomienia po ich teleskopowym ruchu osiowym i spowodowa¬ nym tym osiowym scisnieciem uszczelnienia.Jezyczki takie wymagaja jednak odgiecia z po¬ wrotem do ich ipozycji pierwotnych w przypadku, gdyiby zachodzila potrzeba ponownego rozdzielenia czesci cylindra, poza tym wystepuje zmeczenie ma¬ terialu, co powoduje zmniejszenie wytrzymalosci 20 25 30 jezyczków, igdy czesci ohudowy sa ponownie mon¬ towane i unieruchomione, oraz w koncu prowa¬ dzi do .pekniecia i zlamania jezyczków.Poza tym, jezeli, teleskopowa konstrukcja obu czesci cylindra wymaga, iby jedna z nich miala powiekszona srednice czesci zaopatrzonej w je¬ zyczki i z wymiarowana dla przyjecia drugiej cze¬ sci cylindra, oraz jezeli ta czesc o powiekszonej srednicy wystaje poza druga czesc cylindra, na której jest wykonana, wówczas sila osiowa dzia¬ lajaca poprzez wewnetrzna, wsunieta czesc cylin¬ dra i w kierunku zgietych jezyczków, powoduje rozprezenie wymienionej czesci cylindra o powiek¬ szonej srednicy promieniowo na zewnatrz.W skrajnym 'przypadku, kazde takie rozpreze¬ nie czesci o powiekszonej srednicy moze spowodo¬ wac zsuniecie sie jezyczków z zewnetrznej czesci cylindra.Zadaniem wynalazku jest wyeliminowanie na¬ prezenia skrecajacego uszczelki wywolanego przez wzgiledny obrót dwóch czesci cylindra.Innym zadaniem twynalazku jest unikniecie po¬ trzeby stosowania wrazliwych na zmeczenie je¬ zyczków metalowych i wyeliminowanie wszelkiej mozliwosci niebezpiecznego rozprezenia czesci cy¬ lindra przez jakiekolwiek sily skierowane promie¬ niowo na zewnatrz, przenoszone przez te jezyczki.Wedlug najszerszego aspektu niniejszego wyna¬ lazku, do wzajemnego nieruchomego polaczenia 603393 dwóch cylindrycznych czesci, jest zastosowany osobny pierscien zabezpieczajacy, który jest za¬ opatrzony w elementy ryglujace, sluzace do za¬ zebienia sie z fragmentami wyzej wymienionych czesci cylindra w celu ich unieruchomienia w po- 5 lozeniu zmontowanym po obróceniu tego pierscie¬ nia wzgledem wyzej wymienionych czesci cylin¬ dra.Cylinder wedlug niniejszego wynalazku zawiera co najmniej pare przylegajacych osiowo czesci, 10 których stykajace sie krawedzie zaopatrzone sa na obwodzie w kolnierze skierowane pionowo na zewnatrz oraz pierscien zabezpieczajacy, obejmu¬ jacy wyzej wymienione kolnierze, którego brzegi wystaja poza nie w kierunku osiowym, a przynaj- 15 mniej jeden z tych brzegów jest miejscowo od¬ ksztalcony do srodka w odstepach rozmieszczo¬ nych na okregu, kolnierz zas lezacy od strony tego brzegu ma wyciecie promieniowe w takich samych odstepadh na obwodzie, dzieki czemu przy 2o montazu cylindra wspomniany kolnierz moze byc wprowadzony osiowo do wymienionego pierscien nia przez nastawienie wymienionych wyciec kol¬ nierza z miejscowymi odksztalceniaimi pierscienia i elementy oporowe na pierscieniu dla zaczepie- 25 nia drugiego kolnierza i zapewnienia oparcia dla nacisku zamykajacego wywolanego przez obrót pierscienia wzgledem wymienionych wyzej czesci cylindra w celu wzajemnego przemieszczenia wspomnianych odksztalcen miejscowych z wymie- ^o nionymi wycieciami.Chociaz elementy oporowe moga stanowic od¬ ksztalcenia miejscowe na pierscieniu podobne do wymieniony oh wyzej, w którym to przypadku dru¬ gi kolnierz jest równiez zaopatrzony w wyciecia 35 promieniowe w celu umozliwienia wprowadzenia go do pierscienia, moga one byc utworzone alter¬ natywnie przez wygiecie w dól drugiego brzegu pierscienia w celu utworzenia obrzeza skierowane¬ go do wewnatrz, lub przez zastosowanie szeregu 0 jezyczków skierowanych do wewnatrz.Wynalazek wyjasniony jest w przykladzie wy¬ konania na rysunku, na którym: fig. H — przed¬ stawia w rzucie osiowym cylinder mechanizmu wspomagajacego do stosowania w ukladzie ha- 45 mulcowym pojazdu i zawierajacy urzadzenie we¬ dlug wynalazku, fig. 2 — ten sam cylinder w widoku bocznym i w czesciowym przekroju wzdluz linii II-II wedlug fig. 1, fig. 3 — szczegól pola¬ czenia miedzy dwiema czesciami cylindra mecha¬ nizmu wspomagajacego w powiekszonej skali w 50 przekroju oraz fig. 4 — szczegól odmiany wyko¬ nania wynalazku podobny do pokazanego na fig. * 3 w przekroju.Cylinder mechanizmu wspomagajacego pokaza¬ ny na fig. 1 i 2 zawiera pare cylindrycznych cze- ^ sci 10 i 12 zaopatrzonych na koncach w kolnierze skierowane promieniowo na zewnatrz i oznaczone odpowiednio liczfoamd 14 i 16. Pomiedzy kolnierza¬ mi 14 i 16 zacisniete jest zgrubione obrzeze 20 sprezystej przepony 18 dzielacej wnetrze zamonto- 60 wanego cylindra na dwie komory 22 i 24 dostoso¬ wane w dowolny dogodny sposób do zasilania ich wedlug wyboru powietrzem o róznym cisnie¬ niu, w celu poddania przepony 18 dzialaniu rózni¬ cy cisnien, która spowoduje jej osiowe przemiesz- 65 4 czenie sie wzgledem obudowy. Wymieniony brzeg 20 sprezystej przepony 18 stanowi uszczelnienie hermetyczne obudowy urzadzenia wspomagajacego i wobec tego pozadanym jest unikanie poddawa¬ nia tego brzegu naprezeniom, skrecajacym, które pogorszylyby jego dzialanie uszczelniajace.""W celu utrzymania obu czesci 10 i 12 cylindra w stanie polaczonym w pozycji wzajemnego przy¬ legania i nalezytego ustawienia w kierunku osio¬ wym, wynalazek przewiduje pierscien zabezpiecza¬ jacy 26, który obejmuje oba kolnierze 14 i 16.Pierscien zabezpieczajacy 26 ma srodkowe wytlo¬ czone wglebienie 28, sluzace do ustalenia pierscie¬ nia miedzy kolnierzami 14 i 16 i jest zaopatrzo¬ ny po kazdej stronie 'Wglebienia 28 w obrzeze 30 pokrywajace kolnierze i rozciagajace sie osiowo na znaczna odleglosc poza nimi. W obrzezach 30 pierscienia zabezpieczajacego 26 wystajacych w kierunku osiowym wykonane sa w regularnych odstepach na obwodzie miejscowe odksztalcenia 32, podczas gdy kolnierz 16 wykonany jest z row¬ kami lub wycieciami 34 rozmieszczonymi na ob¬ wodzie podobnie jak odksztalcenia 32, dzieki któ¬ rym kolnierze 14 i 16 mozna wsunac do pierscie¬ nia zabezpieczajacego 26, gdy wyciecia 34 i od¬ ksztalcenia 32 wzajemnie sie pokrywaja. Nastep¬ nie, polaczenie miedzy obiema czesciami 10 i VS cylindra zostaje dokonane przez obrót pierscienia 26-wzgledem nich, w celu przemieszczenia wyciec 34, by nie pokrywaly sie z wglebieniami 32. Nalezy zauwazyc, ze skutkiem obecnosci pierscienia 26 zabezpieczajacego, który jest jedynym elementem konstrukcji obudowy podlegajacym obrotowi, nie wystepuje zaden wzgledny ruch miedzy kolnie¬ rzami 14 i 16 z jednej, a obrzezem 20 i przepony 18 z drugiej strony tak, ze obrzeze £0 pozostaje nieodksztalcone i jego sprawnosc uszczelniajaca nie pogarsza sie.W przykladzie wykonania wynalazku opisanym powyzej, pierscien -zabezpieczajacy 26 zaopatrzony jest w obrzeza 30 rozmieszczone symetrycznie i rozciagajace sie w kierunku osiowym, przy czym te obrzeza 30 zaopatrzone sa w odksztalcenia 32 wykonane miejscami tak, ze przy polaczeniu razem obu czesci obudowy za pomoca pierscienia 26, re¬ akcja na cisnienie blokowania wywierane przez jeden zestaw odksztalcen 32 przenoszona jest na drugi zestaw odksztalcen 32* znajdujacych sie ma drugim obrzezu. Fig. 4 przedstawia odmiane wy¬ nalazku wedlug której pierscien zabezpieczajacy 36 zaopatrzony jest w czesc 38 rozciagajaca sie w kierunku osiowym tylko po jednej stronie pier¬ scienia i w tej czesci 38 wykonane sa miejscami odksztalcenia 40 rozmieszczone na obwodzie kola, podobne do odksztalcen 32 opisanych uprzednio.Po drugiej stronie natomiast, pierscien zabezpie¬ czajacy 36 zagiety jest o 90° w celu utworzenia obrzeza 42 skierowanego promieniowo do wew¬ natrz, które wspólpracuje z kolnierzem 14 i przej¬ muje reakcje docisku blokowania wywierana przez odksztalcenia 40 na kolnierz 16, kiedy pierscien zabezpieczajacy 36 zostanie obrócony wzgledem obu czesci cylindra. Nalezy zauwazyc, ze ponie¬ waz tylko w jednej stronie pierscienia zabezpie¬ czajacego 36 wykonane sa miejscowe odksztalce¬ nia 40, kolnierz 16 wykonany jest z wycieciami60339 5 brzegowymi podobnymi do wyciec 34 pokazanych na fig. 1.Dzieki niezaleznemu pierscieniowi zabezpiecza¬ jacemu 26 lub 36 wedlug wynalazku, obrót wzgled¬ ny miedzy obiema czesciami obudowy 10 i 12 sta- 5 je sie zbyteczny tak, ze obrzeze 20 przepony nie jest poddane dzialaniu naprezen skrecajacych.Równoczesnie odpada potrzeba zastosowania da¬ jacych sie zginac jezyczków na czesci skladowej cylindra, takiej jak kolnierze 14 lub 16, a sily osiowe, wynikajace z dazenia obrzeza do powrotu do stanu niescisnietego, sa przejmowane przez pierscien 26 lub 36 i przez to zapobiega sie ich dzialaniu na kolnierze 14 lub 16 lub tez jakakol¬ wiek inna czesc cylindra mechanizmu wspomaga¬ jacego. Poniewaz zadna czesc cylindra nie jest zmu¬ szona do przejmowania sil dazacych do odksztalca¬ nia jej promieniowo i ewentualnie osiowo skutkiem sil sprezystych obrzeza, mozna wykonywac obudowe z metalu cienszego i ewentualnie nizszej jakosci 2o niz to bylo uwazane dotychczas za dopuszczalne. PL