Zlaczka rurowa Przedmiotem wynalazku jest zlaczka rurowa sluzaca do laczenia koncówek rur i skladajaca sie z umieszczonego miedzy nimi gumowego pierscienia uszczelniajacego oraz z dwudzielnego korpusu zlaczki, którego obydwie czesci sa polaczone za pomoca srub. Znanych jest wiele rodzajów zlaczek rurowych sluzacych do laczenia koncówek rur przy uzyciu uszczelek oslonietych pierscieniem metalowym tworzacym korpus zlaczki. Na przyklad z opisu patentowego Stanów Zjednoczonych AP nr US 3540625 znana jest wieloczesciowa zlaczka zaopatrzona na swej powierzchni zewnetrznej w rowki, sluzaca do laczenia dwóch koncówek rur, przy czym poszczególne segmenty tej zlaczki sa zakonczone w miejscu ich zetkniecia elementami w ksztalcie klina. Zlaczka ta jest wyposazona w uszczelke gumowa. W praktyce okazalo sie jednak, ze rozwiazanie to nie zapewnia wystarczajacej szczelnosci zlacza, a ponadto jego istotna niedogodnoscia jest równiez oslabienie stosunkowo cienkich scian zlaczki w miejscu, w którym znajduja sie rowki.2 Z opisu patentowego Wielkiej Brytanii nr GB 1135154 znana jest zlaczka, której rowki sa na koncach laczonych elementów zlaczki stosunkowo plytkie, natomiast gumowy pierscien uszczelniajacy jest wewnatrz wydrazony i zaopatrzony w szczeline. Niedogodnoscia tego rozwiazania jest jednak niewielka wytrzymalosc mechaniczna poszczególnych czesci zlaczki, zwlaszcza w przypadku wystepowania obciazen sciskajacych. Wymienione niedogodnosci eliminuje zlaczka rurowa wedlug wzoru skladajaca sie z przyspawanych do konców laczonych rur koncówek rurowych, z umieszczonego miedzy tymi koncówkami gumowego pierscienia uszczelniajacego oraz z zamykajacymi zlacze dwudzielnego korpusu, którego obydwie czesci sa polaczone ze soba srubami. Zlaczka rurowa wedlug wzoru charakteryzuje sie tym, ze jest wyposazona w dwie koncówki rurowe przyspawane na calym obwodzie do czolowych zakonczen obydwu laczonych rur i zaopatrzone na swej zewnetrznej powierzchni w rowek zaczepowy, wspólpracujacy z wewnetrznymi wystepami pierscieniowymi obydwu czesci dzielonego korpusu zlaczki, natomiast na swej wewnetrznej powierzchni jest zaopatrzona od strony spawu w skosne sciecie, przy czym gumowy pierscien uszczelniajacy sklada sie z czesci walcowej oraz z dwóch obustronnie z nia polaczonych ukosnych ramion. Ukosne ramiona gumowego pierscienia uszczelniajacego sa korzystnie skierowane do srodka i do dolu, przy czym miedzy tymi ramionami jest utworzona szczelina, przy czym szerokosc obrzeza ramion gumowego pierscienia uszczelniajacego wynosi od 2,5 mm do 3 mm.3 Rowek zaczepowy koncówki rurowej ma glebokosc wynoszaca przynajmniej 2,5 mm, przy czym jego krawedz znajduje sie korzystnie w odleglosci osiowej wynoszacej przynajmniej 5 mm, a korzystnie 10 mm od krawedzi ukosnego sciecia koncówki rurowej. Kat nachylenia a skosnego sciecia koncówki rurowej wynosi okolo 10°, natomiast czolowa powierzchnia koncówki rurowej, stykajaca sie z pierscieniem uszczelniajacym jest chropowata, przy czym wysokosc nierównosci wynosi okolo 1,6 (im. Obydwie polówki dwudzielnego korpusu zlaczki sa korzystnie zaopatrzone w obustronne ramiona ze scieciem wewnetrznym w miejscu ich polaczenia, tworzacym po zlozeniu korpusu trójkatne wyciecie o kacie wierzcholkowym wynoszacym okolo 45°. Dzieki opisanej wyzej konstrukcji zlaczka rurowa wedlug wzoru charakteryzuje sie zarówno dobra szczelnoscia zlacza rur, jak i stosunkowo duza wytrzymaloscia. Ponadto konstrukcja jej jest prosta i latwa w wykonaniu, co wplywa na niskie koszty wykonania zlaczki. Zlaczka rurowa wedlug wzoru jest uwidoczniona na rysunku, na którym: fig. 1 - przedstawia zlaczke rurowa w widoku z boku, z polowicznym przekrojem osiowym; fig. 2 - koncówke rurowa zlaczki w widoku z boku, z polowicznym przekrojem osiowym; fig. 3 - gumowy pierscien uszczelniajacy zlaczki w widoku z boku, z polowicznym przekrojem osiowym, a fig. 4 - zlaczke wedlug fig. 1 w widoku z przodu. Zlaczka rurowa przedstawiona na fig. 1 sklada sie z dwóch laczonych ze soba rur 1 (które w przykladzie rozwiazania przedstawionym na rysunku maja grubosc scianki wynoszaca 4,5 mm), z koncówek rurowych 2, z gumowego pierscienia uszczelniajacego 3 oraz z dwudzielnego korpusu 4 zlaczki.4 Do powierzchni czolowych obydwu konców laczonych rur 1 sa przyspawane koncówki rurowe 2, przedstawione oddzielnie na fig. 2. Koncówki te sa zaopatrzone od strony spawu w ukosne sciecia 25, tworzace z osia koncówki kat a=15°. Ponadto koncówki rurowe 2 sa zaopatrzone na swej górnej powierzchni w rowek zaczepowy 21_, którego krawedz znajduje sie w odleglosci osiowej wynoszacej przynajmniej 5 mm, a korzystnie 10 mm od krawedzi 24 ukosnego sciecia 25. Glebokosc rowka 21 wynosi przynajmniej 2,5 mm, a jego szerokosc okolo 13 mm. Gumowy pierscien uszczelniajacy 3, przedstawiony oddzielnie na fig. 3, sklada sie z czesci walcowej 32 oraz z dwóch ukosnych ramion 31 skierowanych do srodka i do dolu, przy czym miedzy obrzezami tych ramion 31 jest utworzona szczelina 33 o szerokosci okolo 4 mm. Zewnetrzna srednica pierscienia 3 wynosi w przykladowym rozwiazaniu konstrukcyjnym przedstawionym na rysunku 177 mm, szerokosc zewnetrznej powierzchni czesci walcowej 32 równa jest 31 mm, zas szerokosc obrzeza ramion 31 wynosi od 2,5 mm do 3 mm. Obydwie czesci tworzace polówki dzielonego korpusu 4 zlaczki sa zaopatrzone w obustronne ramiona 41 ze scieciami w miejscu polaczenia ramion obydwu polówek, tworzacymi po zlozeniu korpusu 4 trójkatne wyciecia 42 o kacie wierzcholkowym równym 45°. Wskutek tego koncówki 43 ramion 41 maja ksztalt trapezów prostokatnych. Koncówki rurowe 2 sa wykonane najkorzystniej z takiego samego materialu jak laczone rury 1, przy czym czolowe powierzchnie tych koncówek, stykajace sie z pierscieniem uszczelniajacym 3, winny byc chropowate, przy sredniej wysokosci nierównosci wynoszacej okolo 1,6 ^im. Od strony ukosnego sciecia 25 koncówki rurowe 2 zostaja5 przyspawane na calym swym obwodzie do powierzchni czolowych konców laczonych rur 1_. Po dostarczeniu rur 1_, z przyspawanymi do nich koncówkami rurowymi 2, na miejsce montazu wsuwa sie miedzy czolowe powierzchnie 22 tych koncówek 2 gumowy pierscien uszczelniajacy 3, nastepnie dosuwa sie do siebie laczone rury 1 sciskajac pierscien 3, po czym od spodu i z wierzchu przykrywa sie zlacze dwoma polówkami dwudzielnego korpusu 4 zlaczki, które laczy sie za pomoca srub 44 oraz nakretek 45. k—..ZNIK PATENTOWY10 992 1 Z-1582/99 PL