Wynalazek dotyczy obreczy gumowych do kól samochodowych i ma na celu takie uksztaltowanie obreczy, zeby masa gumo¬ wa byla w istocie obciazona tylko na sci¬ skanie* Wynalazek ten opiera isie na spostrze¬ zeniu, ze przy wiekszem obciazeniu czesc gumy uisuwiai sie niabok ii nie podlega dzia¬ laniu sciskajacemu,, dzieki czemu nie moz¬ na korzystac z wlasciwej kauczukowi natu¬ ralnej elastycznosci. W czesciach tych wy¬ cisnietych na boki powstaja obciazenia na ciagnienie, które wywoluja szybkie krusze¬ nie gumy i przeszkadzaja elaistyczfriemu sprezynowaniu.Obrecz gumowa do pojazdów1 'pelna lub deta wedlug wynalazku ma powierzchnie oparciaJ mniej wiecej o polowe szersza, niz powiienzichnie naciskaina (-toczna), i (bokach ograniczonych krzywemii w taki sposób, ze pod obciazeniem nie ujawniaja sie na niej zadne widoczne wycisniecia, Obrecz taka posiada maximum naturalnej elastyczno'sci gumy i trwalosc, której nie skraca skrusze¬ nie z ipow|odu bocznych wycasniien. Jezeli w takiej obreczy maja byc przewidziane za¬ glebienia dla ochrony przeciw slizganiu sie obwodowemu lub Iboczinemu, to zaglebienia te riie moga byc jak dotychczas dowolnie ksztaltowane, lecz powierzchnie ogranicza¬ jace je musza ukladac sie dokladnie pft- dlug linji wyciskania masy gumoiweij i skut¬ kiem tego musza sie powoli od wewnatrz naizewlnata rtoziszeriziac ii w sciatnach Ograni-Czajacych me moga sie pod olbciazeniem pokazywac boczne wycisniecia.Przyklady wykonania wynalazku objai- smiiomje sa na rysimkach: Fijg, 1 (przedstawia obrecz z pelniej gu¬ my ksztaltu dotychczas stosowanego w przekroju osiowym i pokazuje zmiane kon¬ turów (pod rozmaitetmi obciazeniami Fig. 2 pokazuj e w takim samym prze¬ kroju obrecz wedlug wynalazku i izachowy¬ wianie sie bocznych konturów pod rozmai¬ lem obciazeniem.Na fig, 3 do 7 objasnione sa w przekro¬ jach osiowych 'i w widoku z|góry (fig. 4) wglebienia wykonane celem zabezpieczenia przed slizganiem sie i uksztaltowane we¬ dlug wynalazku.Fig. 8 pokazuje obrecz objasniona na fig. 3 ido 7 w widoku perspektywicznym.Jezeli przekrój zwyczajnej obreczy, ja¬ ka pflzedstalwiona jest nip. na fig. 1,, podzieli sie na czesci w formie siatki, to punkty skrzyzowan tej siatki z linji podaja droge, która odbywaja pojedyncze czasteczki gu¬ my] iprlzy swem pirzesjuwajniu sie. Na fi|g. 1 nie przedstawione sa punkty skrzyzowan, lecz tylko krzywe laczace ze soba punkty skrzyzowan, zajmujace pod razmaitemii obciazeniami rozmaite polozenia. Z fig. 1 widac, ze w górnej trzeciej czesci obreczy pojedyncze czasteczki gumy przesunely siie pjrafwie rówmolegle do kierunku cisnie¬ nia, Linije posuniec staja sie jednak krzy- wemi coraz silniej zlakrzywionemi im blizej pierscienia nosnego a' i boków obreczy le¬ za pojedyncze czasteczki gumy. Obciazenie na sciskanie zmienia sie zatem w pojedyn¬ czych czesciach obreczy na mniej lub wie¬ cej silne obciazenie na ciagnienie, które wywoluje boczne wycisniecia. Wycisniete masy gumy nie biora udzialu w 'sprezyno¬ waniu elastycznem, a obciazenie na cia¬ gnienie powstale w nich krusza przedwcze¬ snie gume na bokach. Z fig. 1 wynika juz jednak w grubych zarysach, ze pod obcia¬ zeniem na sciskanie pojedyncze czasteczki gumy posuwaja sie po krzywych, które sta¬ raja sie rozszerzyc podstawe. Jezeli boki uksztaltulje sie wedlug tych krzywych, to wynika z tego ksztalt przekroju podany na fi|g. 2. Powierzchnia toczna jest przytem do ppwierzchni oparcia, która w tym wy¬ padku takze jest ziakrzywiiona, w stosunku mniej wiecej jak 2:3, t. j. powierzchnia o- parclilai jest zawsze mniej wiecej o polowe wiekszia od powierzchni! tocznej, wzglednie powierzchni, na która dziala' (obciazenie, aiby krzywe ruchy pojedynczych czasteczek gumy w catloscii zostaly ujete przez pier¬ scien nosny. Jezeli teraz tak uksztaltowa¬ na obrecz podda sie znowiu pod lakie same stopniowe obciazenie nal sciskanie, jak to podane bylo na fig. 1, to w scianach bocz¬ nych jak to pokaizmje fig. 2 nie wystepuja zadne wycisniecia, poniewaz w obreczy gu¬ mowej nie moga powstawac obciazenia (na ciagnienie) nieregplarne, niie ujete przez pierscien nosny. Wedlug wynalazku ksztal- tuje sie takze wglebienia, majace zabezpie¬ czyc obrecze przed slizganiem sie obwodio- wem i boczmem, W praktyce pokajalo sie, ze obrecz, za¬ opatrzona w sciany boczne i boczne wgle¬ bienia wedlujg wynalazku, wykazala pod¬ niesienie sie elastycznosci az do 35%, przy- czem jako miara 'elastycznosci sluzyla gle¬ bokosc wcisnieniia. Fakt ten udowadnia, ze boczne wycisniecia powstajace pod obcia¬ zeniem, w dotychczas uzywanych formach olbreczy, wywieraja niietylko szkodliwy w(plyw na trwalosc obreczy lecz zmniejsza¬ ja takze ibh elastycznosc, poniewaz opiera¬ ja sie zamierzonemu zgeszczeiniu masy ob¬ reczy.Ksiztalt krzywych, ograniczajacych scia¬ ny boczne, potrzebnych do osiagniecia celu wynalazku, zalezny jest od wymiarów ob¬ reczy i do pewnego stopnia takze od skladu masy gumowej. Krzywa winfna byc tak do¬ brana, alby pod obciazeniem niie moigly byc widoczne zadne boczne wycisniecia. — 2 — PL