Pierwszenstwo: Opublikowano: 5.Y.1970 59613 KI. 21 a4, 29/04 MKP H03/O il90 UKO Twórca wynalazku: inz. Stefan Nowicki Wlasciciel patentu: Zaklady Radiowe „Diora", Dzierzoniów (Polska) Sposób regulacji szerokosci pasma w zakresie fal dlugich i srednich yv odbiornikach radiofonicznych Przedmiotem wynalazku jest sposób regulacji szerokosci pasma na zakresie fal srednich i dlu¬ gich w odbiorniku radiofonicznym wysokiej kla¬ sy ze wzmacniaczem wielkiej czestotliwosci i zwlaszcza z antena ferrytowa.Znany sposób zmiany szerokosci pasma pole¬ ga na stalym przestrojeniu wspólpracujacych ze soba obwodów posredniej czestotliwosci o war¬ tosci ±dFo od czestotliwosci odbieranego sygna¬ lu Fo. Przestrojenie to uzyskuje sie przez jed¬ norazowe ustawienie indukcyjnosci cewek i po¬ jemnosci trymerów tych obwodów podczas stro¬ jenia odbiornika.Rozwiazanie takie posiada powazne wady a mianowicie stwarza nie jednakowo korzystne warunki odbioru wszystkich sygnalów przez czu¬ ly odbiornik wysokiej klasy szczególnie audy¬ cji stacji lokalnych, w porównaniu z odtwarza¬ niem programu nadajników odleglych, a ponad¬ to z uwagi na niestabilnosc parametrów zarów¬ no elementów pojemnosciowych jak i indukyj- nych zachodzi koniecznosc okresowej korekcji przestrojenia obwodów w czasie eksploatacji od¬ biornika.Innym sposobem poszerzania pasma zwlaszcza przy odbiorze stacji lokalnej stosowanym w ukladzie bez wzmacniacza wielkiej czestotliwos¬ ci jest wlaczanie oporowego elementu tlumia¬ cego w obwód wejsciowy i wtedy zostaje spel¬ niony warunek na szerokie pasmo przenoszenia, li 15 20 30 ale inne parametry obwodu wejsciowego ulega¬ ja znacznemu pogorszeniu i wybitnie wzrasta po¬ datnosc stopnia wielkiej czestotliwosci na modu¬ lacje skrosna, która moze nawet uniemozliwic odbiór audycji zaleznie od usytuowania stacji lokalnej w stosunku do silnych nadajników sa siednich.Opisane powyzej sposoby regulacji umozliwia¬ ja uzyskanie zadawalajacej szerokosci przenoszo¬ nego pasma szczególnie w odbiorniku przy uzy¬ ciu antenty zewnetrznej ale pogarszaja inne ce¬ chy odbiornika.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wymie¬ nionych wad w odbiorze radiofonicznym przy zapewnianiu wymaganej szerokosci przenoszone¬ go pasma pod warunkiem jednoczesnego uzyska¬ nia zadanych wartosci innych parametrów radio¬ odbiornika wysokiej Masy z antena ferrytowa i aby ten cel osiagnac postawiono sobie zadanie opracowania sposobu pozwalajacego na odpo¬ wiednia regulacje szerokosci pasma.Istota wynalazku polega na wprowadzaniu do obwodów wejsciowego i wzmacniacza wielkiej czestotliwosci reaktancyjnych elementów prze- strajajacych, dzieki którym obwody te pracuja jak uklad filtru pasmowego.Sposób wedlug wynalazku zapewnia wymaga¬ na regulacje szerokosci przenoszonego pasma czestotliwosci przy spelnieniu warunków doty¬ czacych czulosci, selektywnosci, tlumienia sygna- 5961359613 lów lustrzanych, modulacji skrosnej i innych wlasnosci odbiornika radiofonicznego. Ponadto przy tym sposobie zmniejsza sie do minimum ilosc elementów decydujacych o szerokosci pas¬ ma a podatnych na wplywy czynników pogar¬ szajacych stabilnosc ich parametrów, oraz elimi¬ nuje sie liczne czynnosci i manipulacje stroje¬ niowe konieczne w przypadku stosowania roz¬ wiazan znanych.Odpowiedni fragment blokowy radioodbiorni- ka^ w którym zastosowano sposób wedlug wy¬ nalazku, pokazany jest na rysunku. W obwód wejsciowy 1 wspólpracujacy zwlaszcza z antena ferrytowa i w obwód wzmacniacza wielkiej cze¬ stotliwosci 2 wlacza sie odpowiednio reaktan- cyjne elementy Xl oraz X2, które przestrajaja te obwody o wartosci ±dFo w odniesieniu do sygnalu odbieranego Fo i czestotliwosci hetero- dyny 3. Obwód wejsciowy 1 pracuje wtedy na czestotliwosci Fo — dFo, a wzmacniacz 2 na cze¬ stotliwosci Fo + dFo i w rezultacie tego krzywe rezonansowe poszczególnych obwodów ulegaja przesunieciu dajac wypadkowa krzywa rezonan¬ sowa o przebiegu identycznym jak w filtrze pas¬ mowym przy wspólczynniku sprzezenia równym 2dFo/Fo. Lacznikiem 4 moga byc zestyki przela¬ cznika klawiszowego, obrotowego lub o innej konstrukcji.Sposób zgodny z wynalazkiem umozliwia do¬ datkowo zsynchronizowanie regulacji szerokosci przenoszonego pasma czestotliwosci w obwodach wejsciowym i wzmacniacza wielkiej czestotli¬ wosci ze zmiana szerokosci pasma w obwodach stopnia posredniej czestotliwosci. PLPriority: Published: 5.Y.1970 59613 KI. 21 a4, 29/04 MKP H03 / O il90 UKO Inventor: inz. Stefan Nowicki Patent owner: Zaklady Radiowe "Diora", Dzierzoniów (Poland) The method of bandwidth regulation in the range of long and medium waves yv radio receivers The subject of the invention is the method of regulation bandwidth in the medium and long wave range in a high-class radio receiver with a high-frequency amplifier and especially with a ferrite antenna. The known method of changing the bandwidth is based on the constant tuning of the co-operating intermediate frequency circuits with a value of ± dFo This tuning is achieved by one-time setting of the inductance of the coils and the capacity of the trimmers of these circuits during tuning of the receiver. Such a solution has serious drawbacks, namely it creates not equally favorable conditions for receiving all signals by the senses. they are a high-end receiver especially for broadcasting local stations, in comparison Due to the instability of the parameters of both capacitive and inductive elements, it is necessary to periodically adjust the tuning of the circuits during the operation of the receiver. Another method of extending the bandwidth, especially when receiving a local station, is in a system without a high-frequency amplifier, it is necessary to connect the resistive damping element to the input circuit, and then the condition for a wide bandwidth is met, but other parameters of the input circuit are significantly deteriorated and the usefulness increases significantly. the degree of high frequency to cross modulation, which may even make it impossible to receive broadcasts, depending on the location of the local station in relation to the strong neighboring transmitters. The methods of adjustment described above make it possible to obtain a satisfactory bandwidth, especially in the receiver, using the antenna external but worsen and The aim of the invention is to eliminate the above-mentioned disadvantages in radio reception while ensuring the required bandwidth of the transmitted band, provided that the desired values of other parameters of the high-mass radio receiver are simultaneously obtained with a ferrite antenna, and in order to achieve this goal, The essence of the invention consists in introducing to the input circuits and the amplifier high-frequency reactance transducers, thanks to which these circuits work as a band-pass filter system. The method according to the invention provides the required adjustment of the transmitted width. frequency bands while meeting the conditions relating to sensitivity, selectivity, attenuation of mirror signals, cross modulation and other properties of the radio receiver. In addition, with this method, the number of elements determining the width of the belt and susceptible to the influence of factors deteriorating the stability of their parameters is reduced to a minimum, and numerous operations and tuning manipulations necessary in the case of using known solutions are eliminated. a block fragment of a radio receiver in which the method according to the invention was applied is shown in the drawing. The input circuit 1 cooperating, in particular, with the ferrite antenna, and the high frequency amplifier circuit 2, respectively, includes the reactive elements X1 and X2, which tune these circuits with a value of dFo in relation to the received signal Fo and the frequency of the heterodyne 3. Circuit input 1 then operates at the frequency of Fo-dFo, and the amplifier 2 at the frequency of Fo + dFo, and as a result, the resonance curves of individual circuits are shifted, resulting in a resultant resonance curve with a course identical to that in the pass filter with a coupling factor of 2dFo Fo. The switch 4 may be a key switch, a rotary switch or some other design. The method according to the invention makes it possible to additionally synchronize the adjustment of the width of the transmitted frequency band in the input circuits and the high frequency amplifier with a change in the band width in the circuits of the intermediate frequency stage. PL