Pierwszenstwo: KI. 46 d, 5/05 13.IX.1966 (P 116 450) Opublikowano: 31.111.1970 MKP F 01 c UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Adam Nowotny, mgr inz. Krzysztof Karowiec, inz. Tadeusz Michalik Wlasciciel patentu: Zaklady Konstrukcyjno-Mechanizacyjne Przemyslu Weglowego, Gliwice (Polska) Silnik powietrzny Przedmiotem wynalazku jest silnik napedzany powietrzem sprezonym o dwóch zazebiajacych sie kolach zebatych, pracujacy znacznie ciszej niz znane silniki tego typu.Halas, który wytwarza pracujacy silnik powietrz¬ ny, o dwóch zazebiajacych sie kolach zebatych, jest wynikiem wydmuchu powietrza z wielka predkos¬ cia dwoma strumieniami o szybko zmiennym na¬ tezeniu. Tlumienie halasu polega na prowadzeniu wydalonego powietrza przez znane tlumiki, któ¬ rymi sa w zasadzie przewody zmuszajace strumien powietrza do wielokrotnych zmian kierunku, po¬ wodujace czesciowo wytracanie szybkosci i czescio¬ we wyrównanie natezenia. Im bardziej skuteczne sa znane tlumiki, tym wiekszy opór stawiaja one przeplywowi powietrza, co odbija sie ujemnie na sprawnosci silnika zaopatrzonego w tlumiki.Znane jest stosowanie do silników powietrznych obudowy majacej conajmniej w pewnej czesci pod¬ wójne sciany oraz prowadzenie wydmuchów z dwóch otworów w scianie wewnetrznej, otaczajacej komore kól zebatych, dwoma przewodami miedzy ta sciana a sciana zewnetrzna, do otworów wy¬ dmuchowych w scianie zewnetrznej, przez które powietrze opuszcza obudowe silnika. Krzywodroz- ne przewody w obudowie spelniaja w pewnym stopniu role tlumika halasu. Jednakze ich dziala¬ nie nie jest wystarczajace do wydatnego wycisze¬ nia pracy silnika.W pewnych typach znanych silników otwory w 10 20 25 30 scianie komory kól zebatych sa rozmieszczone sy¬ metrycznie, co jest wynikiem ogólnej symetrii bu¬ dowy silnika. Równiez znane jest laczenie obu strumieni w jeden wydmuch z silnika, przy czym silnik ten ma dla jednego wydmuchu droge do punktu mieszania krótka i bezposrednia, a dla drugiego dluga droge poprzez kanal obiegowy w obudowie.Celem wynalazku jest wyciszenie pracy silnika przy jak najmniejszej stracie energii. Cel ten zostal osiagniety przez zastosowanie budowy, opisanej po¬ nizej, która warunkuje interferencje fal glosowych.W silniku wedlug wynalazku otwory wydmuchowe w scianie komory kól zebatych znajduja sie w sci¬ sle jednakowej odleglosci katowej od miejisca za¬ silania, a ich wymiar katowy jest bliski modulo¬ wi kól zebatych. W chwili przechodzenia zeba jed¬ nego z kól w obrebie otworu, w obrebie drugiego otworu przechodzi luka miedzy zebami drugiego kola.Powoduje to, ze oba srumienie maja charakter fal o jednakowej czestotliwosci, lecz sa przesu¬ niete wzgledem siebie o polowe dlugosci fal. Ma¬ ksimum natezenia jednego z nich odpowiada w czasie minimum drugiego. Polaczenie takich dwóch strumieni w jeden daje wyplyw o natezeniu w znacznym stopniu wyrównanym, pod warunkiem, ze kazdy z dwóch strumieni przebywa do miejsca laczenia taka sama droge. Strumien polaczony opuszczajac silnik nie powoduje tak intensywnego 5948530485 halasu, jak kazdy ze srumieni skladowych z osob¬ na. Ponadto strumien polaczony nadaje sie lepiej do dalszego wyciszania.Silnik wedlug wynalazku ma miedzy podwójny¬ mi scianami uksztaltowane dwa przewody, które schodza sie do komory mieszalnej, równiez uksztal¬ towanej miedzy scianami obudowy.Sposród róznych lokalizacji otworów wlotowych komory mieszalnej najkorzystniejsze okazalo sie umieszczenie jednego otworu naprzeciw drugiego, aby poszczególne strumienie o przeciwnych kierun¬ kach zderzaly sie czolowo.Wygluszanie halasu przez laczenie obu strumieni w komorze mieszalnej nastepuje bez straty energii, jednakze nie jest ono calkowite. Wobec tego w silniku wedlug wynalazku wykorzystano przestrzen miedzy scianami obudowy, równiez na uksztalto¬ wanie mozliwie dlugich przewodów o zmiennym kierunku, zarówno dla obu poszczególnych stru¬ mieni jak i dla strumienia polaczonego. Oba prze¬ wody prowadzace do komory mieszalnej sa scisle jednakowe i symetryczne wzgledem siebie, aby nie nastepowalo w nich odmienne przeksztalcenie posz¬ czególnych strumieni.Z komory mieszalnej prowadzi dalszy przewód w obudowie do otworu wylotowego sciany ze¬ wnetrznej. Ten przewód dla polaczonego strumie¬ nia moze byc w zaleznosci od uksztaltowania bu¬ dowy silnika, jak równiez w dostosowaniu do wy¬ magan technologii odlewniczej, rozdzielony na dwa lub wiecej przewodów, wyprowadzajacych powie¬ trze dwoma lub wieksza iloscia otworów poza obu¬ dowe silnika. Przewodom tym nadano mozliwie jak najwieksza dlugosc oraz zmienny kierunek.Okazalo sie szczególnie korzystne odprowadzenie z komory mieszalnej strumienia polaczonego czte¬ rema przewodami i mieszanie poszczególnych par strumieni w dwóch wtórnych komorach mieszal¬ nych^ Przypuszczalnie dopiero tam nastepuje do¬ kladne wymieszanie powietrza pochodzacego z dwóch kól zebatych. Strumienie powietrza wyply¬ wajacego z wtórnych komór mieszalnych moga byc 10 15 20 25 30 35 40 laczone w jeden wydmuch w ostatecznym otworze wylotowym obudowy.Przyklad wykonania silnika powietrznego we¬ dlug wynalazku, przedstawiony jest na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój poprzeczny silnika, a fig. 2 — rozwiniecie sciany zewnetrznej obudowy w widoku od strony wewnetrznej.Dwa zazebiajace sie kola zebate nieuwidocznione na rysunku znajduja sie w komorze 1 kól zeba¬ tych. Komora 1 zaopatrzona jest w dwa otwory 2, które prowadza do dwóch symetrycznych wzgle¬ dem siebie przewodów 3, które z kolei prowadza do komory 4. Ujscia przewodów 3 do komory 1 leza na przeciw siebie. Komora 4 (fig. 1) jest prze¬ cieta przewodem 5 doprowadzajacym powietrze sprezone do komory 1. Z komory 5 prowadza czte¬ ry przewody 6. Przewody te lacza sie po dwa we wtórnych komorach 7 mieszalnych, w których umieszczone sa otwory wylotowe 8. PL