PL59115B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 1.IY.1970 59115 MKP XJKD A«lb 4ffeK Wspóltwórcy wynalazku: doc. dr med. Krzysztof Schneiberg, mgr inz.Tadeusz Ordysinski Wlasciciel patentu: Instytut Onkologii (Oddzial w Gliwicach), Gliwice (Polska) Sposób pomiaru liczby komórek jadrzastyeh |W zywej tkance Przedmiotem wynalazku jest sposób pomiaru li¬ czby komórek jadrzastyeh w zywej tkance na za¬ sadzie ujemnej korelacji linearnej pomiedzy prze¬ wodnoscia wlasciwa tej tkanki, a liczba jader ko¬ mórkowych znajdujacych sie w mierzonym polu.Pomiar liczby komórek jadrzastyeh stanowi pod¬ stawe do stwierdzenia zmian zachodzacych w tkan¬ ce pod wplywem okreslonych czynników chorobo¬ wych, czy tez wskutek dzialania takich czynników zewnetrznych jak na przyklad srodki chemiczne, (pewne substancje lekowe, promieniowanie jonizu¬ jace i tym podobne.Pomiar ma szczególne zastosowanie do okreslania liczby komórek jadrzastyeh w szpiku kostnym co zostalo stwierdzone laboratoryjnie w toku licznych doswiadczen oraz do okreslania ilosci tych komórek w innych zywych tkankach jak sledziona, wezly chlonne, watroba i niektóre typy guzów nowotwo¬ rowych. Dotychczas zagadnienie bogactwa komór¬ kowego tkanki rozwiazywano klasyczna technika histologii, która wymaga pobrania wycinka tkanki badanej, utrwalenia jej, skrojenia na skrawki gru¬ bosci kilku mikronów, wybarwienia i oceny pod mikroskopem. Metoda histologiczna jest w samym swym zalozeniu praco- i czasochlonna, ponadto nie zawsze moze znalezc zastosowanie u ludzi.Orientacyjnie czas potrzebny do uzyskania w tej metodzie odpowiedzi wynosi od kilku do kilkunastu dni, a w przypadku szpiku kostnego, gdzie nalezy 10 20 25 30 najpierw odwapnic kosc, nawet do kilkudziesieciu dni.Przy badaniu liczby komórek jadrzastyeh w szpi¬ ku mozna tez stosowac metode ilosciowego wyplu¬ kiwania komórek krwiotwórczych z danej kosci i ich liczenie w odpowiednich kamerach, co jednak moze miec praktyczne zastosowanie tylko w eks¬ perymencie zwierzecym. Metoda ta nie stanowi roz¬ wiazania zadowalajaco dokladnego, gdyz przy sa¬ mej czynnosci wyplukiwania dochodzi nieuchronnie do utraty pewnej liczby komórek, która dodatkowo zwieksza proces krzepniecia.Ponadto powstaja zlepy komórek liczone nastep¬ nie w kamerze jako jedna komórka, co zaniza wyni¬ ki pomiarów. Próby rozbicia tych zlepów prowadza do fragmentacji jader komórkowych, co z kolei zawyza wynik.Podobne zastrzezenia mozna miec do znanej me¬ tody obliczania „blastozy" szpiku u ludzi, to znaczy obliczania w kamerach liczby komórek jadrzastyeh, znajdujacych sie w jednym milimetrze szesciennym tresci szpikowej wydobytej strzykawka po nakluciu kosci. Dowiedziono tez, ze uzyskiwana w ten spo¬ sób liczba komórek zalezy w duzym stopniu od si¬ ly z jaka aspiruje sie tresc szpikowa, od ilosci wy¬ dobytej tresci oraz od wielu innych szczególów techniki nakluwania, które nie daja sie ujednolicic.Stosuje sie równiez badania ilosci czynnego szpi¬ ku na zasadzie szybkosci znikania z osocza i szyb¬ kosci wbudowywania sie w komórki szpikowe nie- 591153 l " których izotopów promieniotwórczych na przyklad fosfor trzydziesci dwa, chrom piecdziesiat jeden, ze¬ lazo piecdziesiat dziewiec, kobalt szescdziesiat i in¬ ne, podanych badanemu doustnie lub dozylnie, lub tez prekursorów znakowanych izotopami, jak tymi¬ dyna znakowana trytem, metionina znakowana siar¬ ka trzydziesci piec i inne. Metody izotopowe daja odpowiedz na temat aktywnosci podzialowej lub me¬ tabolicznej komórek ukladu krwiotwórczego i tyl¬ ko posrednio orientuja w ich liczbie. Sa one tez praco- i czasochlonne, gdyz pelna odpowiedz zosta¬ je udzielona po kijku lub nawet kilkunastu dniach.Z uwagi na duza szkodliwosc izotopów dla zdro¬ wia, badanie moze byc stosowane tylko w bardzo ograniczonej liczbie przypadków klinicznych. Apa¬ ratura konieczna do oznaczen jest bardzo droga, a od pracowników obslugujacych te aparature wyma¬ gane jest przeszkolenie w zakresie bezpieczenstwa pracy. Tylko nieliczne osrodki sa zatem w stanie badania te prowadzic.Wszystkie omówione braki, czy tez trudnosci sto¬ sowania opisanych metod dla ilosciowego oznaczania liczby komórek w tkance powoduja, ze badanie to omija sfe, poprzestajac jedynie na badaniu rozmazu tkanki. W wyjatkowych tylko wypadkach, niekiedy dopiero po zgonie pacjenta lub w razie amputowa¬ nia jakiegos narzadu, na przyklad kosci, dodaje sie jeszcze wynik uzyskany metoda histologiczna. Na¬ lezy podkreslic z naciskiem, ze badanie metoda hi¬ stologiczna oraz ocena jakosciowa rozmazów tkanki maja swoje od dawna uznane miejsce * w biologii i medycynie i w zakresie diagnostyki jakosciowej pozostaja nadal niezastapione. Niemniej jednak po¬ trzebe oceny ilosciowej, zwlaszcza w badaniach na¬ rzadów krwiotwórczych odczuwa kazdy klinicysta.Celem wynalazku jest szybkie i dokladne okres¬ lenie liczby komórek jadrzastych w tkance w spo¬ sób nie przynoszacy badanemu szkody.' Cel ten zostal osiagniety przez pomiar opornosci lub przewodnosci, lub spadku napiecia w badanym odcinku tkanki, a wynik pomiaru porównuje sie z wykresem zaleznosci pomiedzy tymi wielkosciami a liczba komórek jadrzastych okreslonej tkanki da¬ nego gatunku zwierzecego.Ten sposób pomiaru pozwala w ciagu kilku se¬ kund' uzyskac odpowiedz na temat liczby komórek w umownej jednostce obojetnosci w jednym mi¬ limetrze szesciennym tkanki. Przez porównanie wartosci dla tkanki zdrowej z wynikami w tkan¬ kach zmienionych przez proces chorobowy lub tez wskutek dzialania czynników zewnetrznych, które niszcza komórki, mozemy natychmiast ujac liczbo¬ wo stopien uszkodzenia badanej tkanki. Na podsta¬ wie wyzej opisanego pomiaru, przeprowadzonego w szpiku kostnym, mozemy bezposrednio okreslic dawke promieni jonizujacych lub tez dawke leku cytotoksycznego, które badany otrzymal, znajac je- 59115 4 dynie czas jaki uplynal od chwili zadzialania czyn¬ nika uszkadzajacego. Zestaw przyrzadów potrzeb¬ nych do przeprowadzenia pomiarów opisana meto¬ da jest prosty i latwy do uzyskania. 5 Wynalazek zostanie blizej objasniony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat pomiaru oraz przekrój podluzny igly jednoostrzowej, a fig. 2 schemat pomiaru przy uzyciu igly dwuostrzowej i . przekrój podluzny tej ig;ly. io Urzadzenie do pomiaru liczby komórek jadrzas¬ tych zawiera igle punkcyjna 2, w której zamiast wypelniacza tej igly, to jest mandrynu, znajduje sie warstwa izolacji 4 otaczajaca wewnetrzna elek¬ trode 3. Igla 2 i elektroda 3 podlaczone sa przewo- !5 darni 5 z ukladem elektrycznym skladajacym sie ze zródla pradu 6 i przyrzadu pomiarowego 7.W urzadzeniu mozna równiez stosowac dwie igly punkcyjne 2 odizolowane od siebie izolacja 9.Urzadzenie pracuje w sposób opisany nizej. Igle 2p punkcyjna 2 wprowadza sie do badanej tkanki 1 z mandrynem. Mandryn po nakluciu tkanki zostaje usuniety i w jego miejsce do igly 2 wprowadza sie odpowiednio izolowana od zewnetrznej igly iozlacja 4 elektrode 3, podlaczona przewodami 5 do zródla 25 pradu 6 i do przyrzadu pomiarowego 7.' Przy jedno¬ ostrzowej odmianie igly elektrodami sa z zewnatrz ... scianka igly punkcyjnej 2 i wewnetrzna elektroda 3. Mierzona tkanka znajduje sie pomiedzy ta ze¬ wnetrzna scianka, a wewnetrzna elektroda w polu 30 8. W igle dwuostrzowej wprowadza sie równoczes¬ nie dwie zlaczone we wspólny uchwyt igly punk¬ cyjne 2, odizolowane od siebie izolacja 9. W analo¬ giczny sposób w miejsce podwójnego rnandryna wprowadza sie dwie elektrody 3, odizolowane izo- 35 lacja 4 od igiel 2. Elektrody 3 podlaczone sa prze¬ wodami 5 do zródla pradu 6 i aparatu pomiarowe¬ go 7.Mierzona tkanka znajduje sie w tym wypadku pomiedzy elektrodami 3 w polu 8. Po dokonaniu 4(J pomiaru mozna usunac elektrody do otworu igly punkcyjnej ewentualnie podlaczyc strzykawke i wydostac tresc tkankowa celem sporzadzenia roz¬ mazu, jak to od lat stosuje sie na przyklad w ba¬ daniu szpiku kostnego w klinice. Do pomiarów mozna stosowac prady elektryczne zmienne lub sta¬ le, w zakresie napiec i natezen nieszkodliwych dla ustroju zywego. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenie patentowe 50 Sposób pomiaru liczby komórek jadrzastych w zywej tkance znamienny tym, ze mierzy sie opor¬ nosc, przewodnosc lub spadek napiecia w badanym odcinku tkanki i porównuje sie go z wykresem zaleznosci pomiedzy tymi wielkosciami a liezba ko¬ mórek jadrzastych okreslonej tkanki danego gatun¬ ku zwierzecego.KI. 30 a, 17/01 59115 MRP A 61 b Fig.1 Fig.

2 . PL